
Rishi: Atharvanic tradition (directional rakṣā hymn)
Devata: Dik (the Quarter) with Viṣṇu as adhipati; Kalmāṣagrīva as rakṣitṛ; personified iṣavaḥ (missiles)
Chandas: Predominantly Anuṣṭubh-like prose-verse cadence (mixed; requires pada-count verification from full hymn context)
ಈ ಚಿಕ್ಕ ರಕ್ಷಾ-ಸೂಕ್ತವು ವ್ಯಕ್ತೀಕೃತ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು (ದಿಶಃ) ಅವುಗಳ ಅಧಿಪತಿಗಳು, ರಕ್ಷಕರು ಮತ್ತು ಆಯುಧರೂಪವಾದ ಇಷವಃಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಮಂತ್ರಿಸಿ ಯಜ್ಞದ ಗಡಿಯನ್ನು ದೃಢಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದಿಕ್ಕನ್ನೂ ನಮಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಸಹಕಾರದ ಮೂಲಕ “ಸ್ಥಿರ”ವಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಶತ್ರುತ್ವವನ್ನು ವಿಧಿವಿಧಾನದಿಂದ ಹೊರಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿ—ದಿಕ್ಕುಶಕ್ತಿಗಳ “ದವಡೆಗಳಲ್ಲಿ” ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ—ಹೀಗಾಗಿ ಯಜಮಾನನ ವಲಯ ಅಪ್ರವೇಶ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
Mantra 1
शत्रुनिवारणम्। ४ सोमः, स्वजः, अशनिः, ५ विष्णुः, कल्माषग्रीवो वीरुधः, ६ बृहस्पतिः, श्वित्रं, वर्षम्। प्राची॒ दिग॒ग्निरधि॑पतिरसि॒तो र॑क्षि॒तादि॒त्याल इष॑वः । तेभ्यो॒ नमोऽधि॑पतिभ्यो॒ नमो॑ रक्षि॒तृभ्यो॒ नम॒ इषु॑भ्यो॒ नम॑ एभ्यो अस्तु । यो॒३ऽस्मान् द्वेष्टि॒ यं व॒यं द्वि॒ष्मस्तं वो॒ जम्भे॑ दध्मः
ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕು—ಅದರ ಅಧಿಪತಿ ಅಗ್ನಿ; ರಕ್ಷಕ ಅಸಿತ; ಆದಿತ್ಯರು ‘ಇಷವಃ’ (ಬಾಣ-ಶಕ್ತಿಗಳು). ಅವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ: ಅಧಿಪತಿಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ರಕ್ಷಕರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಇಷುಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ—ಇವರಿಗೆಲ್ಲ ನಮಸ್ಕಾರವಾಗಲಿ. ಯಾರು ನಮ್ಮನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತಾನೋ, ಮತ್ತು ಯಾರನ್ನು ನಾವು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತೇವೋ, ಅವನನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಜಂಭದಲ್ಲಿ (ದವಡೆಯೊಳಗೆ) ಇಡುತ್ತೇವೆ.
Mantra 2
दक्षि॑णा॒ दिगिन्द्रोऽधि॑पति॒स्तिर॑श्चिराजी रक्षि॒ता पि॒तर॒ इष॑वः । तेभ्यो॒ नमोऽधि॑पतिभ्यो॒ नमो॑ रक्षि॒तृभ्यो॒ नम॒ इषु॑भ्यो॒ नम॑ एभ्यो अस्तु । यो॒३ऽस्मान् द्वेष्टि॒ यं व॒यं द्वि॒ष्मस्तं वो॒ जम्भे॑ दध्मः
ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕು—ಅದರ ಅಧಿಪತಿ ಇಂದ್ರ; ರಕ್ಷಕ ತಿರಶ್ಚೀರಾಜೀ; ಪಿತರರು ‘ಇಷವಃ’ (ಬಾಣ-ಶಕ್ತಿಗಳು). ಅವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ: ಅಧಿಪತಿಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ರಕ್ಷಕರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಇಷುಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ—ಇವರಿಗೆಲ್ಲ ನಮಸ್ಕಾರವಾಗಲಿ. ಯಾರು ನಮ್ಮನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತಾನೋ, ಮತ್ತು ಯಾರನ್ನು ನಾವು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತೇವೋ, ಅವನನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಜಂಭದಲ್ಲಿ (ದವಡೆಯೊಳಗೆ) ಇಡುತ್ತೇವೆ.
Mantra 3
प्र॒तीची॒ दिग् वरु॒णोऽधि॑पतिः॒ पृदा॑कू रक्षि॒तान्न॒मिष॑वः । तेभ्यो॒ नमोऽधि॑पतिभ्यो॒ नमो॑ रक्षि॒तृभ्यो॒ नम॒ इषु॑भ्यो॒ नम॑ एभ्यो अस्तु । यो॒३स्मान् द्वेष्टि॒ यं व॒यं द्वि॒ष्मस्तं वो॒ जम्भे॑ दध्मः
ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕು—ಅದರ ಅಧಿಪತಿ ವರುಣನು; ಅದರ ರಕ್ಷಕ ಪೃದಾಕೂ; ಅನ್ನವೇ ಅದರ ಬಾಣಗಳು. ಅವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ: ಅಧಿಪತಿಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ರಕ್ಷಕರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಬಾಣಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ—ಇವರಿಗೆಲ್ಲ ನಮಸ್ಕಾರವಾಗಲಿ. ಯಾರು ನಮ್ಮನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತಾರೋ ಮತ್ತು ಯಾರನ್ನು ನಾವು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತೇವೋ, ಅವರನ್ನು ನಿಮ್ಮ ದವಡೆಗಳೊಳಗೆ ಇಡುತ್ತೇವೆ.
Mantra 4
उदी॑ची॒ दिक् सोमोऽधि॑पतिः स्व॒जो र॑क्षि॒ताशनि॒रिष॑वः । तेभ्यो॒ नमोऽधि॑पतिभ्यो॒ नमो॑ रक्षि॒तृभ्यो॒ नम॒ इषु॑भ्यो॒ नम॑ एभ्यो अस्तु । यो॒३ऽस्मान् द्वेष्टि॒ यं व॒यं द्वि॒ष्मस्तं वो॒ जम्भे॑ दध्मः
ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕು—ಅದರ ಅಧಿಪತಿ ಸೋಮನು; ಅದರ ರಕ್ಷಕ ಸ್ವಜ; ಅಶನಿ (ವಜ್ರ) ಅದರ ಬಾಣಗಳು. ಅವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ: ಅಧಿಪತಿಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ರಕ್ಷಕರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಬಾಣಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ—ಇವರಿಗೆಲ್ಲ ನಮಸ್ಕಾರವಾಗಲಿ. ಯಾರು ನಮ್ಮನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತಾರೋ ಮತ್ತು ಯಾರನ್ನು ನಾವು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತೇವೋ, ಅವರನ್ನು ನಿಮ್ಮ ದವಡೆಗಳೊಳಗೆ ಇಡುತ್ತೇವೆ.
Mantra 5
ध्रु॒वा दिग् विष्णु॒रधि॑पतिः क॒ल्माष॑ग्रीवो रक्षि॒ता वी॒रुध॒ इष॑वः । तेभ्यो॒ नमोऽधि॑पतिभ्यो॒ नमो॑ रक्षि॒तृभ्यो॒ नम॒ इषु॑भ्यो नम॒ एभ्यो अस्तु । यो॒३ऽस्मान् द्वेष्टि॒ यं व॒यं द्वि॒ष्मस्तं वो॒ जम्भे॑ दध्मः
ಧ್ರುವವಾದ ದಿಕ್ಕು: ವಿಷ್ಣು ಅದರ ಅಧಿಪತಿ; ಕಲ್ಮಾಷಗ್ರೀವ ಅದರ ರಕ್ಷಕ; ವೀರುಧ್ (ಔಷಧಿ-ಸಸ್ಯಗಳು) ಅದರ ಇಷವಃ (ಬಾಣಗಳು). ಅವರಿಗೆ ನಮಃ—ಅಧಿಪತಿಗಳಿಗೆ ನಮಃ, ರಕ್ಷಕರಿಗೆ ನಮಃ, ಇಷುಗಳಿಗೆ ನಮಃ; ಇವರಿಗೆಲ್ಲ ನಮಃ—ಹೀಗೆಯೇ ಆಗಲಿ. ಯಾರು ನಮ್ಮನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತಾರೋ, ಮತ್ತು ಯಾರನ್ನು ನಾವು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತೇವೋ, ಅವರನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಜಂಭೇ (ದವಡೆಗಳಲ್ಲಿ) ನಾವು ಒಪ್ಪಿಸುತ್ತೇವೆ.
Mantra 6
ऊ॒र्ध्वा दिग् बृह॒स्पति॒रधि॑पतिः श्वि॒त्रो र॑क्षि॒ता व॒र्षमिष॑वः । तेभ्यो॒ नमोऽधि॑पतिभ्यो॒ नमो॑ रक्षि॒तृभ्यो॒ नम॒ इषु॑भ्यो॒ नम॑ एभ्यो अस्तु । यो॒३स्मान् द्वेष्टि॒ यं व॒यं द्वि॒ष्मस्तं वो॒ जम्भे॑ दध्मः
ಊರ್ಧ್ವ ದಿಕ್ಕು; ಅದರ ಅಧಿಪತಿ ಬೃಹಸ್ಪತಿ; ಅದರ ರಕ್ಷಕ ಶ್ವಿತ್ರ; ಮತ್ತು ವರ್ಷಾ (ಮಳೆ) ಅದರ ಬಾಣಗಳು. ಅವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ—ಅಧಿಪತಿಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ರಕ್ಷಕರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಬಾಣಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಇವರಿಗೆಲ್ಲ ನಮಸ್ಕಾರ—ಹೀಗಾಗಲಿ. ಯಾರು ನಮ್ಮನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತಾರೋ ಮತ್ತು ಯಾರನ್ನು ನಾವು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತೇವೋ, ಅವರನ್ನು ನಿಮ್ಮ ದವಡೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ಒಪ್ಪಿಸುತ್ತೇವೆ.
It is used to protect a place by ritually securing the quarters (directions) and pushing hostility outward, so enemies and harmful intent cannot enter the protected space.
In Atharvanic style, the direction’s agencies are personified as weapons: plants can act as protective missiles, the Pitṛs as punitive forces, and the thunderbolt as irresistible repulsion—each guarding its quarter.
It is a ritual transfer formula: the hater or hostile rival is symbolically handed over to the devouring, restraining power of the directional guardians, removing the threat from the performer’s sphere.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.