Atharva Veda 2.12.3: Kanda 2, Anuvaka 2, Sukta 12, Mantra 3

Sukta 12

Sanskrit (Devanagari)

इ॒दमि॑न्द्र शृणुहि सोमप॒ यत् त्वा॑ हृ॒दा शोच॑ता॒ जोह॑वीमि । वृ॒श्चामि॒ तं कुलि॑शेनेव वृ॒क्षं यो अ॒स्माकं॒ मन॑ इ॒दं हि॒नस्ति॑

Recitation with translationAtharva Veda 2.12.3

IAST Transliteration

idám índra śṛṇuhi somapa yát tvā hṛdā śócátā jóhavīmi | vṛścā́mi táṃ kúliśenēva vṛ́kṣaṃ yó asmā́kaṃ mána idáṃ hinásti ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Hear this, O Indra, Soma-drinker: for thee, with heart aflame in sorrow, I incessantly invoke. I hew him down, as with the thunderbolt an axe felleth a tree—him who assaileth this our mind.

Translation

ಹೇ ಇಂದ್ರ, ಸೋಮಪಾನಿ, ಇದನ್ನು ಕೇಳು: ದುಃಖದಿಂದ ದಹಿಸುವ ಹೃದಯದಿಂದ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಆವಾಹಿಸುತ್ತೇನೆ. ನಮ್ಮ ಈ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವವನನ್ನು, ವಜ್ರದಿಂದ ಮರವನ್ನು ಕಡಿದಂತೆ, ನಾನು ಕಡಿದು ಬೀಳಿಸುತ್ತೇನೆ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इदम्: this (utterance/thing)
• इदम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• शृणुहि: hear!
• शृणुहि: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)

• सोमप: O Soma-drinker
• सोमप: Sampradāna
• Type: Noun (epithet)
• Root: सोमप (प्रातिपदिक; सोम + प ‘पिबति’)

• यत्: that which
• यत्: Karma
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• त्वा: you
• त्वा: Karma
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• हृदा: with (my) heart
• हृदा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: हृद् (प्रातिपदिक)

• शोचता: burning, grieving
• शोचता: Karaṇa
• Type: Participle (adjectival)
• Root: शुच् (धातु) → शोचत् (वर्तमान-कृदन्त)

• जोहवीमि: I repeatedly invoke/call
• जोहवीमि: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ह्वे/ह्वा (धातु) (वेदिक: जॊहवी- = पुनःपुनः आह्वान)

• वृश्चामि: I cut off
• वृश्चामि: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: व्रश्च् (धातु)

• तम्: him/that (one)
• तम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• कुलिशेन: with a thunderbolt/axe
• कुलिशेन: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: कुलिश (प्रातिपदिक)

• इव: like, as
• इव: (सम्बन्ध/उपमा)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (अव्यय)

• वृक्षम्: a tree
• वृक्षम्: Karma
• Type: Noun
• Root: वृक्ष (प्रातिपदिक)

• यः: who
• यः: Kartā
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अस्माकम्: of us, our
• अस्माकम्: (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• मनः: mind
• मनः: Karma
• Type: Noun
• Root: मनस् (प्रातिपदिक)

• इदम्: this
• इदम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• हि: indeed, for
• हि: (सम्बन्ध/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)

• हिनस्ति: injures, harms
• हिनस्ति: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: हिंस् (धातु)

Attribution

Rishi: Atharvanic/Angirasa tradition (specific r̥ṣi attribution varies by anukramaṇī; requires recension-specific index for AVŚ 2.12)

Devata: Indra (Somapa; vajra-bearer, destroyer of hostile powers)

Chandas: Triṣṭubh (11-syllable cadence; typical of Indra-invocation with martial imagery)

Mantra Rasa

Primary: vira

Secondary: raudra