Adhyaya 22

Verse 1

नारद उवाच । एवं विप्रकृता देवा महेंद्रसहितास्तदा । ययुः स्वायंभुवं दाम मर्करूपमुपाश्रिताः

ナーラダは言った。「かくして苦難に圧され力を落とした神々は、マヘーンドラ（インドラ）と共に、その時、自生の主の御座へ赴き、身を隠すために変装の姿を取った。」

Verse 2

ततश्च विस्मितो ब्रह्मा प्राह तान्सुरपुंगवान् । स्वरूपेणेह तिष्ठध्वं नात्र वस्तारकाद्भयम्

すると驚いたブラフマーは、神々の中の最勝者たちに告げた。「ここでは汝らの真の姿のまま留まれ。この場所にはターラカへの恐れはない。」

Verse 3

ततो देवाः स्वरूपस्थाः प्रम्लानवदनांबुजाः । तुष्टुवुः प्रणताः सर्वे पितरं पुत्रका यथा

そのとき神々は自らの本来の姿に安住し、蓮華のごとき顔はもはや萎れなかった。皆ひれ伏して礼拝し、子が父を讃えるように彼を讃嘆した。

Verse 4

नमो जगत्प्रसूत्यै ते हेतवे पालकाय च । संहर्त्रे च नमस्तुभ्यं तिस्रोऽवस्थास्तव प्रभो

世界の生起の因たる御身に礼拝し奉る。護持する御身に礼拝し奉る。さらに、収めて還す御身に礼拝し奉る。おお主よ、この三つの位相は御身に属する。

Verse 5

त्वमपः प्रथमं सृष्ट्वा तासु वीर्यमवासृजः । तदण्डमभवद्धैमं यस्मिल्लोकाश्चराचराः

汝はまず水を創り、その水の中へ御身の威力を注ぎ入れた。そこから黄金の宇宙卵が生じ、その内に動くものと動かぬものの諸世界が存する。

Verse 6

वेदेष्वाहुर्विराड्रूपं त्वामेकरूपमीदृशम् । पातालं पादमूलं च पार्ष्णिपादे रसातलम्

ヴェーダは宣べる、汝こそヴィラート（Virāṭ）—かくのごとき唯一の宇宙の御姿なり。パーターラ（Pātāla）は御足の裏、ラサータラ（Rasātala）は踵と御足に在す。

Verse 7

महातलं चास्य गुल्फौ जंघे चापि तलातलम् । सुतलं जानुनी चास्य ऊरू च वितलातले

マハータラ（Mahātala）は御足首に、タラータラ（Talātala）は脛に、スータラ（Sutala）は膝に、ヴィターラ（Vitala）は腿に在すと説かれる。

Verse 8

महीतलं च जघनं नाभिश्चास्य नभस्तलम् । ज्योतिः पदमुरः स्थानं स्वर्लोको बाहुरुच्यते

大地界（マヒータラ）は御腰、御臍は天の領域。御胸は光明の座にして、スヴァルガ・ローカ（Svarga-loka）は御腕と説かれる。

Verse 9

ग्रीवा महश्चवदनं जनलोकः प्रकीर्त्यते । ललाटं च तपोलोकः शीर्ष सत्यमुदाहृतम्

御頸はマハルローカ（Maharloka）、御面はジャナローカ（Janaloka）と称えられる。御額はタポローカ（Tapoloka）、御頭はサティヤローカ（Satyaloka）と宣言される。

Verse 10

चन्द्रसूर्यौ च नयने दिशः श्रोत्रे नासिकाश्विनौ । आत्मानं ब्रह्मरंध्रस्थमाहुस्त्वां वेदवादिनः

月と太陽は汝の両眼、方位は汝の両耳、アシュヴィン双神（Aśvins）は汝の鼻孔と説かれる。ヴェーダを知る者は、汝こそ梵孔（ブラフマ・ランドラ、頂門）に住するアートマン（Ātman）であると宣言する。

Verse 11

एवं ये ते विराड्रूपं संस्मरंत उपासते । जन्मबन्धविनिर्मुक्ता यांति त्वां परमं पदम्

かくのごとく、汝のヴィラート（宇宙的）なる御姿を憶念し礼拝する者は、再生の束縛を離れ、汝に至る—汝の至上の住処へ。

Verse 12

एवं स्थूलं प्राणिमध्यं च शूक्ष्मं भावेभावे भावितं त्वां गृणंति । सर्वत्रस्थं त्वामतः प्राहुर्वेदास्तस्मै तुभ्यं पदम्ज इद्विधेम

かくして彼らは汝を讃歌する—粗大なるものとして、衆生の内に宿る臨在として、またあらゆる経験の相において観ぜられる微妙なるものとして。ゆえにヴェーダは、汝が遍く在すと宣言する。蓮華座より生まれし御方よ、汝にこの恭敬の讃嘆を捧げ奉る。

Verse 13

एवं स्तुतो विरंचिस्तु कृपयाभिपरिप्लुतः । जानन्नपि तदा प्राह तेषामाश्वासहेतवे

かく讃えられたヴィランチ（梵天）は、慈悲に満ちあふれ、すでに知りながらも、そのとき彼らを安んじるために語り出した。

Verse 14

सर्वे भवन्तो दुःखार्ताः परिम्लानमुखांबुजाः । भ्रष्टायुदास्तथाऽकस्माद्भ्रष्टा भरणवाससः

汝らは皆、憂いに悩まされ—蓮華のごとき面はしおれている。武器は手より滑り落ち、忽ちにして装身具と衣も身より落ちた。

Verse 15

ममैवयं कृतिर्देवा भवतां यद्वडम्बना । यद्वैराजशरीरे मे भवन्तो बाहुसंज्ञकाः

おおデーヴァたちよ、汝らのこの屈辱はまことに我が為したこと。なぜなら我が宇宙身（ヴァイラージャ）のうちにて、汝らは我が「腕」として知られるからである。

Verse 16

यद्यद्विभूतिमत्सत्त्वं धार्मिकं चोर्जितं महत् । तत्रासीद्बाहुनाशो मे बाहुस्थाने च ते मम

威力と繁栄を具え、法にかなって強く偉大なる者がいるところでは、そこにて我が両腕は滅ぼされ、また我が腕の位に立つ汝らも打ち倒された。

Verse 17

तन्नूनं मम भग्नौ च बाहू तेन दुरात्मना । येन चोपहृतं देवास्तन्ममाख्यातु मर्हथ

まことに我が両腕は、あの邪悪なる者によって折られ、また諸天も彼により虐げられた。その事を我に告げよ—誰が為したのか—汝らは我に明らかにすべし。

Verse 18

देवा ऊचुः । योऽसौ वज्रांगतनयस्त्वया दत्तवरः प्रभो । भृशं विप्रकृतास्तेन तत्त्वं जानासि तत्त्वतः

諸天は言った。「それはヴァジュラーンガの子、主よ、かつて汝が恩願（ヴァラ）を授けし者である。彼によって我らは甚だしく害された。されど汝は真実をことごとく知り給う。」

Verse 19

यत्तन्महीसमुद्रस्य तटं शार्विकतीर्थकम् । तदाक्रम्य कृतं तेन मरुभूमिसमं प्रभोः

大海の岸辺、シャールヴィカ・ティールタという聖地を、彼は踏みにじり、砂漠のごとき地へと変えた、主よ。

Verse 20

ऋद्धयः सर्वदेवानां गृहीतास्तेन सर्वतः । महाभूतस्वरूपेण स एव च जगत्पतिः

彼は四方より諸天の力と繁栄をことごとく奪い、さらに大元素そのものの姿を取り、ただ一人、世界の主として立ち現れた。

Verse 21

चंद्रसूर्यौ ग्रहास्तारा यच्चान्यद्देवपक्षतः । तच्च सर्वं निराकृत्य स्थापितो दैत्यपक्षकः

月と太陽、諸惑星と星辰――神々の側に属するあらゆるものを、彼はことごとく退けて追い払い、代わってダイティヤ（魔族）の軍勢の支配を打ち立てた。

Verse 22

वयं च विधृता स्तेन बहूपहसितास्तथा । प्रसादान्मुक्ताश्च कथंचिदिव कष्टतः

われらもまた彼に捕らえられ、幾度も嘲られました。けれどもあなたのご加護によってのみ、どうにか解き放たれたのです――辛うじて、甚だしい苦難の末に。

Verse 23

तद्वयं शरणं प्राप्ताः पीडिताः क्षुत्तृषार्दिताः । धर्मरक्षा कराश्चेति संचिंत्य त्रातुमर्हसि

ゆえにわれらは、苦しめられ、飢えと渇きに責め立てられて、あなたを避難処として参りました。あなたはダルマの護持者であると念じ、どうかわれらを救い給え。

Verse 24

इत्युक्तः स्वात्मभूर्देवः सुरैर्दैत्यविचेष्टितम् । सुरानुवाच भगवानतः संचिंत्य तत्त्वतः

かくして神々がダイティヤの狼藉を告げると、自在に生まれ給う福徳の主（梵天ブラフマー）は、事の真実を深く観じたのち、デーヴァたちに語りかけた。

Verse 25

अवध्यस्तारको दैत्यः सर्वैरपि सुरासुरैः । यस्य वध्यश्च नाद्यापि स जातो भगवान्पुनः

ダイティヤのタ―ラカは、神々にもアスラにも、誰によっても討たれぬ不死身の者である。だが今、主は再びお生まれになった――タ―ラカを討つべく定められた御方が。とはいえ、その討伐は今日に至るも未だ成ってはいない。

Verse 26

मया च वरदानेन च्छन्दयित्वा निवारितः

そして我が恩寵の授与によって、彼は鎮められ、抑えとどめられた。

Verse 27

तपसा स हिदीप्तोऽभूत्त्रैलोक्यदहनात्मकः । स च वव्रे वधं दैत्यः शिशतः सप्तवासरात्

まことに、苦行によって彼は赫々と燃え上がり、三界を焼き尽くす力を得た。さらにその魔は、定められた死として、わずか七日齢の幼子によって滅ぼされることを願い求めた。

Verse 28

स च सप्तदिनो बालः शंकराद्यो भविष्यति । तारकस्य च वीरस्य वधकर्ता भविष्यति

そしてその七日齢の幼子は、シャンカラより生まれる最勝の御子として現れ、勇将ターラカを討つ者となる。

Verse 29

सतीनामा तु या देवी विनष्टा दक्षहेलया । सा भविष्यति कल्याणी हिमाचलशरीरजा

また、ダクシャの侮辱によって滅したサティーと名づく女神は、ヒマーチャラの娘、吉祥なるカリヤーニーとして再び生まれる。

Verse 30

शंकरस्य च तस्याश्च यत्नः कार्यः समागमे । अहमप्यस्य कार्यस्य शेषं कर्ता न संशयः

シャンカラと彼女との結合のためには、まことに努めをなすべきである。われもまた、この事業の残りを成し遂げよう—疑いはない。

Verse 31

इत्युक्तास्त्रिदशास्तेन साक्षात्कलयोनिना । जग्मुर्मेरुं प्रणम्येशं मर्करूपेण संवृताः

かくして、劫の根源たる梵天に直々に教え諭された神々は、メール山へと赴いた。主に礼拝してのち、猿の姿に身を隠して進んだ。

Verse 32

ततो गतेषु देवेषु ब्रह्मा लोकपितामहः । निशां सस्मार भगवान्स्वां तनुं पूर्वसंभवाम्

神々が去ったのち、世界の祖父たる梵天は、かつて生じた自らの身相である「夜」を想起した。

Verse 33

ततो भगवती रात्रिरुपतस्थे पितामहम् । तां विविक्ते समालोक्य तथोवाच विभावरीम्

そのとき、福徳ある女神・夜が祖父のもとに近づいた。人目なき場所で彼女を見て、梵天は毗婆婆梨（夜）に次のように語った。

Verse 34

विभावरि महाकार्यं विबुधानामुपस्थितम् । तत्कर्तव्यं त्वया देवि श्रृणु कार्यस्य निश्चयम्

毗婆婆梨よ、神々に関わる大いなる事が起こった。これを成し遂げるのは汝である、女神よ――この務めの決意を今聞け。

Verse 35

तारकोनाम दैत्येंद्रः सुरकेतुरनिर्ज्जितः । तस्याभावाय भगवाञ्जनयिष्यति यं शिवः

タ―ラカという名の阿修羅の王がいる。神々の敵の旗印にして、いまだ誰にも征服されぬ者である。彼を滅するため、福徳なるシヴァは一人（御子）をもうけ給う。

Verse 36

सुतः स भविता तस्य तारकस्यांतकारकः । अहं त्वादौ यदा जातस्तदापश्यं पुरःस्थितम्

その子はターラカの終焉をもたらす者となる。しかも我が初めて生まれ出た時、主が我が前に立ち給うのを見た。

Verse 37

अर्धनारीश्वरं देवं व्याप्य विश्वमवस्थितम् । दृष्ट्वा तमब्रुवं देवं भजस्वेति च भक्तितः

我は宇宙に遍満し、その内に安住する神アルダナーリーシュヴァラを拝した。かの主を見て、我は信愛をもって言った、「彼（その実在）を礼拝せよ」と。

Verse 38

ततो नारी पृथग्जाता पुरुषश्च तथा पृथक् । तस्याश्चैवांशजाः सर्वाः स्त्रियस्त्रिभुवने स्मृताः

それより、女は別に生まれ、男もまた同様に別に生まれた。三界のすべての女は、彼女の分より生じたものと伝えられる。

Verse 39

एकादश च रुद्राश्च पुरुषास्तस्य चांशजाः । तां नारीमहामालोक्य पुत्रं दक्षमथा ब्रवम्

十一のルドラ、また他の男なる存在も、彼の分より生まれた。ついでその大いなる女神を仰ぎ見て、我は我が子ダクシャに語りかけた。

Verse 40

भजस्व पुत्रीं जगती ममापि च तवापि च । पुंदुःखनकात्त्रात्री पुत्री ते भाविनी त्वियम्

「おお世界の主よ、この娘を敬い慈しめ。彼女は我がものでもあり、汝のものでもある。彼女は汝の娘となり、身を受けた存在の苦しみより衆生を救い出す救済者となるであろう。」

Verse 41

एवमुक्तो मया दक्षः पुत्रीत्वे परि कल्पिताम् । रुद्राय दत्तवान्भक्त्या नाम दत्त्वा सतीति यत्

かくして我が言葉を受けたダクシャは、彼女を娘として受け入れ、篤き信愛をもってルドラに授け、名を「サティー」と与えた。

Verse 42

ततः काले चं कस्मिंश्चिदवमेने च तां पिता । मुमूर्षुः पापसंकल्पो दुरात्मा कुलकज्जलः

その後、ある時、彼女の父は彼女を侮辱した。罪深き企てを抱き、害を望む者として—邪心に満ち、家系の汚点となって—軽蔑の振る舞いをした。

Verse 43

ये रुद्रं नैव मन्यंते ते स्फुटं कुलकज्जलाः । पिशाचास्ते दुरात्मानो भवंति ब्रह्मराक्षसाः

ルドラを認めぬ者は、まさしく家系の汚点である。そのような邪悪な者どもはピシャーチャとなり、さらにブラフマ・ラークシャサとなる。

Verse 44

अवमानेन तस्यापि यथा देवी जहौ तनुम् । यथा यज्ञः स च ध्वस्तो भवेन विदितं हि ते

彼の侮辱ゆえに女神はその身を捨て、またその祭祀もバヴァ（シヴァ）によって滅ぼされた—それは汝もよく知るところである。

Verse 45

अधुना हिमशैलस्य भवित्री दुहिता च सा । महेश्वरं पतिं सा च पुनः प्राप्स्यति निश्चितम्

いまや彼女はヒマーラヤの娘として生まれ、必ずや再びマヘーシュヴァラを夫として得るであろう。

Verse 46

तदिदं च त्वया कार्यं मेनागर्भे प्रविश्य च । तस्याश्छविं कुरु कृष्णां यथा काली भवेत्तु सा

ゆえに汝はこれをなすべし。メナーの胎内に入り、彼女の肌の輝きを黒く変えて、まことにカーリーとならしめよ。

Verse 47

यदा रुद्रोपहसिता तपस्तप्स्यति सा महत् । समाप्तनियमा देवी यदा चोग्रा भविष्यति

ルドラにまつわる嘲りを受けるとき、彼女は大いなる苦行に入る。女神が諸戒を成就し、ウグラ—決意において猛き者—となるとき……

Verse 48

स्वयमेव यदा रूपं सुगौरं प्रतिपत्स्यते । विरहेण हरश्चास्या मत्वा शून्यं जगत्त्रयम्

彼女が自ら最も清らかに白く麗しい姿を取り戻すとき、ハラもまた彼女との別離ゆえに、三界を空しいものと見なすであろう。

Verse 49

तस्यैव हिमशैलस्य कंदरे सिद्धसेविते । प्रतीक्षमाणस्तां देवीमुग्रं संतप्स्यते तपः

そのヒマーラヤの、シッダたちが仕える洞窟において、女神を待ちながら、彼は苛烈なる苦行を修するであろう。

Verse 50

तयोः सुतप्ततपसोर्भविता यो महान्सुतः । भविष्यति स दैत्यस्य तारकस्य निवारकः

この二柱が灼熱のタパスに励むとき、そこから偉大なる御子が生まれる。その御子は、魔族ターラカを抑え滅する者となる。

Verse 51

तपसो हि विना नास्ति सिद्धिः कुत्रापि शोभने । सर्वासां कर्मसिद्धीनां मूलं हि तप उच्यते

吉祥なる御方よ。タパス（聖なる苦行）なくしては、いかなる所にも成就はない。まことにタパスこそ、あらゆる行いの成功の根本であると説かれる。

Verse 52

त्वयापि दानवो देवि देहनिर्गतया तदा । चंडमुंडपुरोगाश्च हंतव्या लोकदुर्जयाः

また汝も、女神よ—その時、身より現れ出でて—チャンダとムンダを先頭とする、諸世界にも征し得ぬダーナヴァ（阿修羅）どもを討ち滅ぼすべし。

Verse 53

यस्माच्चंडं च मुंडं च त्वं देवि निहनिष्यसि । चामुंडेति ततो लोके ख्याता देवि भविष्यसि

女神よ、汝がチャンダとムンダの両者を討ち果たすがゆえに、ゆえに世において汝は「チャームンダー（Cāmuṇḍā）」の名で知られるであろう。

Verse 54

ततस्त्वां वरदे देवी लोकः संपूजयिष्यति । भेदेर्बहुविधाकारैः सर्वगां कामसाधनीम्

そののち、授福の女神よ、世は汝をことごとく礼拝するであろう—さまざまに異なる多くの姿として—遍く行き渡り、願いを成就させる御方として。

Verse 55

ओंकारवक्त्रां गायत्रीं त्वामर्चंति द्विजोत्तमाः । ऊर्जितां बलदां पापि राजानः सुमहाबलाः

最勝の二度生まれ（梵行者）たちは、御顔をオームカーラとするガーヤトリーとして汝を礼拝する。さらに大いなる力を備えた王たちは、力強く力を授け、罪を滅する女神として汝を礼拝する。

Verse 56

वैश्याश्च भूतिमित्येव शिवां शूद्रास्तथा शुभे । क्षांतिर्मुनीनामक्षोभ्या दया नियमिनामपि

おお吉祥なる御方よ。ヴァイシャは汝を「ブーティ（繁栄）」として礼拝し、シュードラは「シヴァー」として礼拝する。汝は牟尼たちの揺るがぬ忍耐であり、また自制する者たちの慈悲でもある。

Verse 57

त्वं महोपाय सन्दोहा नीतिर्नयविसर्पिणाम् । परिस्थितिस्त्वमर्थानां त्वमहो प्राणिका मता

汝は大いなる方便の宝蔵、策に通じる者を導くニーティ（正しい政道）である。汝は諸事の正しい落ち着きであり、まことに生きとし生けるもののうちの生命力そのものと見なされる。

Verse 58

त्वं युक्तिः सर्वभूतानां त्वं गतिः सर्वदेहिनाम् । रतिस्त्वं रतिचित्तानां प्रीतिस्त्वं हृद्यदर्शिनाम्

汝は一切衆生の分別の智慧、すべての有身の者の帰趣（よりどころの目的地）である。汝は歓楽を求める心の者にとってのラティ（喜悦）であり、愛しきものを観る者にとってのプリーティ（慈愛の歓び）である。

Verse 59

त्वं कांतिः शुभरूपाणां त्वं शांति शुभकर्मिणाम् । त्वं भ्रांतिर्मूढचित्तानां त्वं फलं क्रतुयाजिनाम्

汝は吉相の姿をもつ者たちの光輝、汝は善き業をなす者たちの寂静である。愚鈍な心の者にとっては迷妄（ブラーニティ）ともなり、また祭祀（ヤジュニャ）をもって礼拝する者が得る果報でもある。

Verse 60

जलधीनां महावेला त्वं च लीला विलासिनाम् । संभूतिस्त्वं पदार्थानां स्थितिस्त्वं लोकपालिनी

汝は大海の力強き汀、また遊戯を楽しむ者たちのリーラー（神聖なる戯れ）の歓びである。汝は万物の生起であり、その安住の堅固さでもある――おお、世界を護る御方よ。

Verse 61

त्वं कालरात्रिर्निःशेष भुवनावलिनाशिनी । प्रियकंठग्रहानन्ददायिनी त्वं विभावरी

汝はカーラーラートリー、あらゆる世界の連なりを溶かし尽くす力。愛しき者の抱擁によって歓喜を授ける者—おおヴィバーヴァリー、光り輝く夜よ。

Verse 62

प्रसीद प्रणतानस्मान्सौम्यदृष्ट्या विलोकय

どうかご慈悲を。ひれ伏して礼拝する我らを、やさしく吉祥なる眼差しでご覧ください。

Verse 63

इति स्तुवंतो ये देवि पूजयिष्यंति त्वां शुभे । ते सर्वकामानाप्स्यंति नियता नात्र संशयः

おお女神よ、吉祥なる御方よ。このように汝を讃え、供養し礼拝する者は、必ずや望むすべてを得る。ここに疑いはない。

Verse 64

इत्युक्ता तु निशादेवी तथेत्युक्त्वा कृताञ्जलिः । जगाम त्वरिता पूर्वं गृहं हिमगिरेर्महत्

かく告げられると、ニーシャーデーヴィーは「そのとおりに」と答え、合掌して、まずヒマギリの大いなる住まいへと急ぎ赴いた。

Verse 65

तत्राऽसीनां महाहर्म्ये रत्नभित्तिसमाश्रये । ददर्श मेनामापांडुच्छविवक्त्रसरोरुहाम्

そこで彼女は、宝玉をちりばめた壁にもたれ、大いなる宮殿に座すメナーを見た。蓮華のごときその御顔は、淡くも清らかな光を放っていた。

Verse 66

किंचिच्छयाममुखोदग्रस्तनभागावनामिताम् । महौषधिगणबद्धमंत्रराजनिषेविताम्

その御顔はわずかに陰りを帯び、乳房の豊かさゆえに身は少しくたわんでいた。大いなる霊薬の草々が侍し、威力ある王者の真言によって奉仕されていた。

Verse 67

ततः किंचित्प्रमिलिते मेनानेत्रांबुजद्वये । आविवेशमुखं रात्रिर्ब्रह्मणो वचनात्तदा

ついで、メーナーの蓮華のごとき両眼がわずかに閉じたとき、その時、梵天（ブラフマー）の御言葉に従い、夜が彼女の口へと入り込んだ。

Verse 68

जन्मदाया जगन्मातुः क्रमेण जठरांतरम् । अरंजयच्छविं देव्या गुहमातुर्विभावरी

世の母を生み出す因縁として、ヴィバーヴァリーは次第に胎内へと入り、あの女神—やがてグハ（スカンダ）の母となる御方—の光輝をいよいよ増し加えた。

Verse 69

ततो जगन्मं गलदा मेना हिमगिरेः प्रिया । ब्राह्मे मुहूर्ते सुभगे प्रासूयत शुभाननाम्

それより、ヒマギリに愛され、世に吉祥をもたらすメーナーは、めでたきブラーフマ・ムフールタに、麗しき御顔の御子をお産みになった。

Verse 70

तस्यां तु जायमानायां जंतवः स्थाणुजंगमाः । अभवन्सुखिनः सर्वे सर्वलोकनिवासिनः

彼女が出産しているとき、動かぬものも動くものも、あらゆる生きとし生けるものが歓喜した。まことに、あらゆる世界の住人は悉く安寧に満たされた。

Verse 71

अभवत्क्रूरसत्त्वानां चेतः शांतं च देहिनाम् । ज्योतिषामपि तेजस्त्वमभवत्सुतरां तदा

その時、凶暴なる生きものの心さえ鎮まり、身をもつ衆生は安らぎに満ちた。さらに日月星辰の光も、かつてなくいよいよ増して輝いた。

Verse 72

वनाश्रिताश्चौषधयः स्वादवंति फलानि च । गंधवंति च माल्यानि विमलं च नभोऽभवत्

森に宿る薬草は霊験を増し、果実はいよいよ甘く、花鬘はさらに芳しく、天は澄みわたり汚れなきものとなった。

Verse 73

मारुतश्च सुखस्पर्शो दिशश्च सुमनोहराः । विस्मृता नि च शास्त्राणि प्रादुर्भावं प्रपेदिरे

風は触れて心地よく、四方はことごとく麗しく見えた。さらに忘れ去られていた教えの書も、再び世に現れ出た。

Verse 74

प्रभावस्तीर्थमुख्यानां तदा पुण्यतमोऽभवत् । सत्ये धर्मे चाध्ययने यज्ञे दाने तपस्यपि

その時、第一の聖地（ティールタ）の威力は最上の功徳となった。同様に、真実においても、ダルマにおいても、学修においても、ヤジュニャにおいても、布施においても、さらには苦行（タパス）においても、功徳は大いに増した。

Verse 75

सर्वेषामभवच्छ्रद्धा जन्मकाले गुहारणेः । अंतरिक्षेमराश्चापि प्रहर्षोत्फुल्ललोचनाः

グハ（スカンダ）の誕生の時、すべての者に信（シュラッダー）が湧き起こった。中空の天人たちもまた、歓喜と高揚に目を花のように輝かせた。

Verse 76

हरिब्रह्ममहेंद्रार्कवायुवह्निपुरोगमाः । पुष्पवृष्टिं प्रमुमुचुस्तस्मिन्मेनागृहे शुभे

ハリ、ブラフマー、マヘーンドラ、太陽神、風神、火神を先頭として、彼らはメーナーの吉祥なる御殿に花の雨を降らせた。

Verse 77

मेरुप्रभृतयश्चापि मूर्तिमंतो महानगाः । तस्मिन्महोत्सवे प्राप्ता वीरकांस्योपशोभिताः

メール山をはじめとする大いなる山々もまた、まるで身を具したかのようにその大祭へと来臨し、青銅の輝きを帯びた勇壮なる飾りで燦然とした。

Verse 78

सागराः सरितश्चैव समाजग्मुश्च सर्वशः

海もまた川も、あらゆる方角より集い来た。

Verse 79

हिमशैलोऽभवल्लोके तदा सर्वैश्चराचरैः । सेव्यश्चाप्यभिगम्यश्च पूजनीयश्च भारत

おおバーラタよ、その時この世においてヒマーラヤは、動くものも動かぬものも含む一切の存在にとって、仕え、近づき、礼拝すべき尊きものとなった。

Verse 80

अनुभूयोत्सवं ते च जग्मुः स्वानालयांस्तदा

その聖なる祝祭を味わい尽くしたのち、彼らはそれぞれの住処へと帰っていった。