Adhyaya 21

Verse 1

सूत उवाच । एवं ब्रह्मर्षिणा प्रोक्तां वाणीं पीयूषसन्निभाम् । आकर्ण्य मुदितो राजा प्रांजलिः पुनरब्रवीत्

スータは言った。ブラフマリシ（brahmarṣi）が語った甘露のごとき言葉を聞き、王は歓喜し、合掌して恭敬のうちに、再び語った。

Verse 2

राजोवाच । अहो सत्संगमः पुंसामशेषाघप्रशोधनः । कामक्रोधनिहंता च इष्टदोग्धा जनस्य हि

王は言った。「ああ、善き人々との交わりは、人のあらゆる罪を洗い清める。欲と怒りを滅し、まことに望みの果を授けるのだ。」

Verse 3

मम मायातमो नष्टं ज्ञानदृष्टिः प्रकाशिता । तव दर्शनमात्रेण प्रायोहममरोत्तमः

我が迷妄の闇は滅び、真知を観る眼は照らし出された。あなたのダルシャナ（darśana）ただそれだけで、私は不死者のごとく高められた思いがする。

Verse 4

श्रुतं च पूर्वचरितं बालयोः सम्यगेतयोः । भविष्यदपि पृच्छामि मत्पुत्राचरणं मुने

この二人の少年の過去の行いは、しかと聞き届けた。今はまた、これから起こることを問いたい。牟尼よ、我が子の未来の振る舞いと歩む道を語ってくれ。

Verse 5

अस्यायुः कति वर्षाणि भाग्यं वद च कीदृ शम् । विद्या कीर्तिश्च शक्तिश्च श्रद्धा भक्तिश्च कीदृशी

彼の寿命は幾年でありましょうか。さらに、その福運はいかなるものか—学識、名声、力、そして信と帰依はいかなるものか、お告げください。

Verse 6

एतत्सर्वमशेषेण मुने त्वं वक्तुमर्हसि । तव शिष्योस्मि भृत्योस्मि शरणं त्वां गतोस्मयहम्

これらすべてを、何一つ残さず語ってください、聖仙よ。私はあなたの弟子、あなたの僕です。あなたを拠り所として参りました。

Verse 7

पराशर उवाच । अत्रावाच्यं हि यत्किंचित्कथं शक्तोस्मि शंसितुम् । यच्छ्रुत्वा धृतिमंतोपि विषादं प्राप्नुयुर्जनाः

パラーシャラは言った。「ここには語るべからざることがある—どうして私がそれを告げられようか。それを聞けば、堅忍の人でさえ悲嘆に沈むであろう。」

Verse 8

तथापि निर्व्यलीकेन भावेन परिपृच्छतः । अवाच्यमपि वक्ष्यामि तव स्नेहान्महीपते

それでも、あなたが偽りなき心で問いかけるゆえに、王よ、私はあなたへの情愛から、口にし難きことさえ語ろう。

Verse 9

अमुष्य त्वत्कुमारस्य वर्षाणि द्वादशात्ययुः । इतः परं प्रपद्येत सप्तमे दिवसे मृतिम्

あなたの御子はすでに十二年の命を過ぎております。これより後、七日目に死に遭うでしょう。

Verse 10

इति तस्य वचः श्रुत्वा कालकूटमिवोदितम् । मूर्च्छितः सहसा भूमौ पतितो नृपतिः शुचा

その言葉を—まるで致死のカーラクータ（Kālakūṭa）の毒のごとく—聞くや、王は悲嘆に圧され、たちまち気を失って地に倒れた。

Verse 11

तमुत्थाप्य समाश्वास्य स मुनिः करुणार्द्रधीः । उवाच मा भैर्नृपते पुनर्वक्ष्यामि ते हितम्

彼を起こして慰め、慈悲に心を潤した聖仙は言った。「恐れるな、王よ。汝の真の利益となることを、再び汝に説き明かそう。」

Verse 12

सर्गात्पुरा निरालोकं यदेकं निष्कलं परम् । चिदानंदमयं ज्योतिः स आद्यः केवलः शिवः

創造以前、ただ一者があった—至上にして無分、あらゆる顕現を超えたもの。純粋な意識と歓喜より成る光明である。彼こそ唯一、原初にして絶対のシヴァ（Śiva）。

Verse 13

स एवादौ रजोरूपं सृष्ट्वा ब्रह्माणमात्मना । सृष्टिकर्मनियुक्ताय तस्मै वेदांश्च दत्तवान्

彼のみが初めに、自らの力によってラジャス（rajas）の相としてブラフマー（Brahmā）を生じさせ、創造の業に任じたその者にヴェーダを授けた。

Verse 14

पुनश्च दत्तवानीश आत्मतत्त्वैकसंग्रहम् । सर्वोपनिषदां सारं रुद्राध्यायं च दत्तवान्

さらに主はルドラーディヤーヤ（Rudrādhyāya）を授けた—それは我（アートマン）の真理をただ一つに総摂する無比の要約であり、すべてのウパニシャッドの精髄である。

Verse 15

यदेकमव्ययं साक्षाद्ब्रह्मज्योतिः सनातनम् । शिवात्मकं परं तत्त्वं रुद्राध्याये प्रतिष्ठितम्

その唯一にして不滅、直に悟られ得るもの――永遠なるブラフマンの光明、みずからの本性をシヴァとする至上の真理は、ルドラーディヤーヤに確立されている。

Verse 16

स आत्मभूः सृजद्विश्वं चतुर्भिर्वदनैर्विराट् । ससर्ज वेदांश्चतुरो लोकानां स्थितिहेतवे

その自生のブラフマー、宇宙のヴィラートは、四つの御顔によって世界を創造し、諸世界の安定のために四ヴェーダを顕現させた。

Verse 17

तत्रायं यजुषां मध्ये ब्रह्मणो दक्षिणान्मुखात् । अशेषोपनिषत्सारो रुद्राध्यायः समुद्गतः

そこにおいて、ヤジュル・ヴェーダの中より、ブラフマーの南の御顔からこのルドラーディヤーヤが現れた――あらゆるウパニシャッドの精髄が余すところなく凝縮されたもの。

Verse 18

स एष मुनिभिः सर्वैर्मरीच्यत्रिपुरोगमैः । सह देवैर्धृतस्तेभ्यस्तच्छिष्या जगृहुश्च तम्

この（ルドラーディヤーヤ）は、マリーチやアトリを先頭とするすべての聖仙たちが、諸天とともに奉持し、そこから弟子たちは聖なる遺産として受け継いだ。

Verse 19

तच्छिष्यशिष्यैस्तत्पुत्रैस्तत्पुत्रैश्च क्रमागतैः । धृतो रुद्रात्मकः सोऽयं वेदसारः प्रसादितः

弟子の弟子、さらにその子や孫へと正しい継承によって保たれ、このルドラの本性を帯びる教え――ヴェーダの精髄そのもの――は、恩寵のうちに守られ伝えられてきた。

Verse 20

एष एव परो मन्त्र एष एव परं तपः । रुद्राध्यायजपः पुंसां परं कैवल्यसाधनम्

これのみが至上のマントラ、これのみが最高の苦行である。人々にとって、ルドラ・アドヒヤーヤの誦持こそ、カイヴァリヤ（解脱の独存）を成就する最勝の道である。

Verse 21

महापातकिनः प्रोक्ता उपपातकिनश्च ये । रुद्राध्यायजपात्सद्यस्तेऽपि यांति परां गतिम्

大罪人と説かれる者も、また小罪を犯す者も—ルドラ・アドヒヤーヤを誦することにより、彼らもまた速やかに最高の境地へ至る。

Verse 22

भूयोपि ब्रह्मणा सृष्टाः सदसन्मिश्रयोनयः । देवतिर्यङ्मनुष्याद्यास्ततः संपूरितं जगत्

さらにまた、ブラフマーは有と無とが交じる胎（生類の母胎）を創り出した。そこから神々・獣類・人間などが現れ、かくして世界は満ち満ちた。

Verse 23

तेषां कर्माणि सृष्टानि स्वजन्मानुगुणानि च । लोकास्तेषु प्रवर्तंते भुंजते चैव तत्फलम्

彼らには、それぞれの生にふさわしい行為が定められた。衆生はその道に従って営み、まさにそこから生じる果報を受ける。

Verse 24

लोकसृष्टिप्रवाहार्थं स्वयमेव प्रजापतिः । धर्माधर्मौ ससर्जाग्रे स्ववक्षःपृष्ठभागतः

世界創造の流れを保つために、プラジャーパティは初めにみずから、胸と背のあたりよりダルマとアダルマとを生み出した。

Verse 25

धर्ममेवानुतिष्ठंतः पुण्यं विंदंति तत्फलम् । अधर्ममनुतिष्ठंतस्ते पापफलभोगिनः

ただダルマ（正法）を実践する者は功徳とその果報を得る。アダルマ（非正法）を行う者は罪の果を味わう者となる。

Verse 26

पुण्यकर्मफल स्वर्गो नरकस्तद्विपर्ययः । तयोर्द्वावधिपौ धात्रा कृतौ शतमखांतकौ

スヴァルガ（天界）は功徳ある行いの果であり、ナラカ（地獄）はその反対である。この二つの上に、創造主は二人の支配者――「百の供犠を滅する者たち」――を定めた。

Verse 27

कामः क्रोधश्च लोभश्च मदमानादयः परे । अधर्मस्य सुता आसन्सर्वे नरकनायकाः

欲望、怒り、貪り、さらに酔いと驕りなど――これらは皆アダルマの子であり、ことごとく地獄の首領となった。

Verse 28

गुरुतल्पः सुरापानं तथान्यः पुल्कसीगमः । कामस्य तनया ह्येते प्रधानाः परिकीर्तिताः

師の床を汚すこと、酒に酔う飲酒、そしてプルカシーの女と交わること――これらは欲（カーマ）の主要な子として説き明かされる。

Verse 29

क्रोधात्पितृवधो जातस्तथा मातृवधः परः । ब्रह्महत्या च कन्यैका क्रोधस्य तनया अमी

怒り（クローダ）からは父殺しが生じ、また母殺しも生じた。さらに婆羅門殺しもまた――これらが怒りの子であると説かれる。

Verse 30

देवस्वहरणश्चैव ब्रह्मस्वहरणस्तथा । स्वर्णस्तेय इति त्वेते लोभस्य तनयाः स्मृताः

「神々（デーヴァ）に属するものを盗むこと、バラモンに属するものを盗むこと、そして黄金の盗み」—この三つは、貪欲（ローバ）より生まれた子らとして記憶される。

Verse 31

एतानाहूय चांडालान्यमः पातकनायकान् । नरकस्य विवृद्ध्यर्थमाधिपत्यं चकार ह

ヤマはその被差別の者たちを召し寄せ、「罪の首領」（パータカ・ナーयカ）として任じ、地獄を広げ治めるための権威を授けた。

Verse 32

ते यमेन समादिष्टा नव पातकनायकाः । ते सर्वे संगता भूयो घोराः पातकनायकाः

ヤマにより任じられた九人の「罪の首領」たちは、再び集い合った—まことに恐るべきかな、そのパータカ・ナーयカたち。

Verse 33

नरकान्पालयामासुः स्वभृत्यैश्चोपपातकैः । रुद्राध्याये भुवि प्राप्ते साक्षात्कैवल्यसाधने

彼らは自らの従者—付随する小罪—とともに地獄を守っていた。だが、解脱を直に成就させるルドラーディヤーヤ（Rudrādhyāya）が地上に広まったとき…

Verse 34

भीताः प्रदुद्रुवुः सर्वे तेऽमी पातकनायकाः । यमं विज्ञापयामासुः सहान्यैरुपपातकैः

恐れおののき、あの「罪の首領」たちは皆逃げ去り、ほかの小罪とともにヤマに告げ知らせに赴いた。

Verse 35

जय देव महाराज वयं हि तव किंकराः । नरकस्य विवृद्ध्यर्थं साधिकाराः कृतास्त्वया

勝利あれ、神なる大王よ！われらはまことに汝の僕なり。地獄の領域を増し広げるため、汝はわれらに権能を授け任じ給うた。

Verse 36

अधुना वर्तितुं लोके न शक्ताः स्मो वयं प्रभो । रुद्राध्यायानुभावेन निर्दग्धाश्चैव विद्रुताः

今や、主よ、われらは世にて働く力を失いました。ルドラーディヤーヤ（Rudrādhyāya）の威力により焼かれ、追い散らされました。

Verse 37

ग्रामेग्रामे नदीकूले पुण्येष्वायतनेषु च । रुद्रजाप्ये तु पर्याप्ते कथं लोके चरेमहि

ルドラ・ジャパが、村ごとに、川辺に、そして聖なる霊場にまで行き渡った今、どうしてわれらが世を歩み回れましょうか。

Verse 38

प्रायश्चित्तसहस्रं वै गणयामो न किंचन । रुद्रजाप्याक्षराण्येव सोढुं बत न शक्नुमः

幾千の贖罪など取るに足らぬと数えます。されどルドラ・ジャパのその文字音だけは、ああ、耐え忍べません。

Verse 39

महापातकमुख्यानामस्माकं लोकघातिनाम् । रुद्रजाप्यं भयं घोरं रुद्रजाप्यं महद्विषम्

われら—大罪の頭目にして世を滅ぼす者—にとって、ルドラ・ジャパは凄まじき恐怖、ルドラ・ジャパは大いなる毒（われらにとって）である。

Verse 40

अतो दुर्विषहं घोरमस्माक व्यसनं महत् । रुद्रजाप्येन संप्राप्तमपनेतुं त्वमर्हसि

ゆえに、ルドラへのジャパによって、恐ろしく耐え難い大いなる災厄が我らに降りかかった。どうか汝がこれを取り除くべきである。

Verse 41

इति विज्ञापितः साक्षाद्यमः पातकनायकैः । ब्रह्मणोंऽतिकमासाद्य तस्मै सर्वं न्यवेदयत्

かくして、罪の首領たちに直に願い出られたヤマは、ブラフマーのもとに近づき、すべてを申し述べた。

Verse 42

देवदेव जगन्नाथ त्वामेव शरणं गतः । त्वया नियुक्तो मर्त्यानां निग्रहे पापकारिणाम्

神々の神、世界の主よ、我はただ汝のみに帰依する。汝に任じられ、罪をなす人間を制し戒める。

Verse 43

अधुना पापिनो मर्त्या न संति पृथिवीतले । रुद्राध्यायेन निहतं पातकानां महत्कुलम्

今や地上には罪深き人間は残っていない。ルドラ章（Rudrādhyāya）によって、罪の大いなる系譜が打ち倒されたからである。

Verse 44

पातकानां कुले नष्टे नरकाः शून्यतां गताः । नरके शून्यतां याते मम राज्यं हि निष्फलम्

罪の系譜が滅びれば、地獄は空となる。地獄が空となれば、我が国はまことに実りなきものとなる。

Verse 45

तस्मात्त्वयैव भगवन्नुपायः परिचिन्त्यताम् । यथा मे न विहन्येत स्वामित्वं मर्त्यदेहिनाम्

それゆえ、福徳なる主よ、あなた自ら方策をお考えください。わたしの、肉身をもつ凡人への主権が損なわれぬように。

Verse 46

इति विज्ञापितो धाता यमेन परिखिद्यता । रुद्रजाप्यविघातार्थमुपायं पर्यकल्पयत्

かくして深く憂い悩むヤマに告げられると、創造主ダータは、ルドラ・ジャパを妨げるための方策を定めた。

Verse 47

अश्रद्धां चैव दुर्मेधामविद्यायाः सुते उभे । श्रद्धामेधाविघातिन्यौ मर्त्येषु पर्यचोदयत्

そして彼は、無明（アヴィディヤー）の二人の娘、アシュラッダー（不信）とドゥルメーダー（邪なる知）を、信と正しい理解を損なう者として、死すべき世に遣わした。

Verse 48

ताभ्यां विमोहिते लोके रुद्राध्यायपराङ्मुखे । यमः स्वस्थानमासाद्य कृतार्थ इव सोऽभवत्

その二者により世が惑わされ、ルドラ・アドヒヤーヤから背を向けたとき、ヤマは自らの住処に帰り、目的を果たしたかのようであった。

Verse 49

पूर्वजन्मकृतैः पापैर्जायंतेऽल्पायुषो जनाः । तानि पापानि नश्यंति रुद्रं जप्तवतां नृणाम्

前生に作った罪によって、人は短命として生まれる。されどルドラを唱えた者においては、その罪そのものが滅び去る。

Verse 50

क्षीणेषु सर्वपापेषु दीर्घमायुर्बलं धृतिः । आरोग्यं ज्ञानमैश्वर्यं वर्धते सर्वदेहिनाम्

一切の罪が尽きるとき、長寿と力と不動の忍耐が増し、また健康と真の智慧と繁栄が、すべての有身の者において増大する。

Verse 51

रुद्राध्यायेन ये देवं स्नापयंति महेश्वरम् । तज्जलैः कुर्वतः स्नानं ते मृत्युं संतरंति च

ルドラーディヤーヤを誦して神マヘーシュヴァラを沐浴させる者、またその加持された水で自ら沐浴する者は、死を超えて渡る。

Verse 52

रुद्राध्यायाभिजप्तेन स्नानं कुर्वंति येंऽभसा । तेषां मृत्युभयं नास्ति शिवलो के महीयते

ルドラーディヤーヤを正しく誦して加持された水で沐浴する者には死の恐れがなく、シヴァの世界において尊ばれる。

Verse 53

शतरुद्राभिषेकेण शतायुर्जायते नरः । अशेषपापनिर्मुक्तः शिवस्य दयितो भवेत्

シャタルドラのアビシェーカを修すれば、人は百年の寿命を得る。あらゆる罪より解き放たれ、シヴァに愛される者となる。

Verse 55

अव्याहतबलैश्वर्यो हतशत्रुर्निरामयः । निर्धूताखिलपापौघः शास्ता राज्यमकंटकम्

損なわれぬ力と王威を備え、敵を滅し、身は病なく、あらゆる罪の奔流を払い落として、彼は棘なき国を治める――障りも苦患もない。

Verse 56

विप्रा वेदविदः शांताः कृतिनः शंसितव्रताः । ज्ञानयज्ञतपोनिष्ठाः शिवभक्तिपरायणाः

彼らはバラモンであった――ヴェーダに通じ、心は静まり、功徳を成し、誓戒により名高い者たち。智慧とヤジュニャ（祭祀）とタパス（苦行）に堅く住し、シヴァ・バクティに全身全霊で帰依していた。

Verse 57

रुद्राध्याय जपं सम्यक्कुर्वंतु विमलाशयाः । तेषां जपानुभावेन सद्यः श्रेयो भविष्यति

清らかな心の者たちは、ルドラーディヤーヤのジャパを正しく修せよ。その反復の力によって、彼らの最高の善はただちに現れる。

Verse 58

इत्युक्तवंतं नृपतिर्महामुनिं तमेव वव्रे प्रथमं क्रियागुरुम् । अथापरांस्त्यक्तधनाशयान्मुनीनावाहयामास सहस्रशः क्षणात्

かく告げられると、王はその大牟尼を第一の作法師（儀礼の師）として選び、さらに瞬く間に、財への欲を捨てた他の牟尼たちを幾千と召し集めた。

Verse 59

ते विप्राः शांतमनसः सहस्रपरिसंमिताः । कलशानां शतं स्थाप्य पुण्य वृक्षरसैर्युतम्

そのバラモンたちは心静かで、およそ千人に及び、聖なる樹々の樹液を満たした百のカラシャ（水壺）を据えた。

Verse 60

रुद्राध्यायेन संस्नाप्य तमुर्वीपतिपुत्रकम् । विधिवत्स्नापयामासुः संप्राप्ते सप्तमे दिने

ルドラーディヤーヤによって、大地の主の子である王子を沐浴させ、そして第七日が到来すると、法にかなってその儀礼の沐浴を執り行った。

Verse 61

स्नाप्यमानो मुनिजनैः स राजन्यकुमारकः । अकस्मादेव संत्रस्तः क्षणं मूर्च्छामवाप ह

仙人たちが若き王子を沐浴させていると、王子は忽ち恐怖に襲われ、しばし気を失った。

Verse 62

सहसैव प्रबुद्धोऽसौ मुनिभिः कृतरक्षणः । प्रोवाच कश्चित्पुरुषो दंडहस्तः समागतः

彼はたちまち意識を取り戻し、仙人たちに守られつつ言った。「杖を手にした一人の男が来ました。」

Verse 63

मां प्रहर्तुं कृतमतिर्भीमदण्डो भयानकः । सोऽपि चान्यैर्महावीरै पुरुषैरभिताडितः

「彼は私を打とうと決意し、恐るべき杖を携えた凄まじい者でした。だが彼もまた、ほかの大勇士たちに打ち退けられました。」

Verse 64

बद्ध्वा पाशेन महता दूरं नीत इवाभवत् । एतावदहमद्राक्षं भवद्भिः कृतरक्षणः

「大きな縄で縛られ、遠くへ連れ去られるようでした。あなたがたに守られていたので、私が見たのはそれだけです。」

Verse 65

इत्युक्तवंतं नृपतेस्तनूजं द्विजसत्तमाः । आशीर्भिः पूजयामासुर्भयं राज्ञे न्यवेदयन्

王子がこのように語ると、最勝の婆羅門たちは祝福の言葉で彼を讃え、王にその危難を告げ知らせた。

Verse 66

अथ सर्वानृषीञ्छ्रेष्ठान्दक्षिणाभिर्नृपोत्तमः । पूजयित्वा वरान्नेन भोजयित्वा च भक्तितः

そののち、すぐれた王は最上の聖仙たちすべてをダクシナーの供物で敬い、また信心をもって選りすぐりの食を施して饗した。

Verse 67

प्रतिगृह्याशिषस्तेषां मुनीनां ब्रह्मवादि नाम् । भक्त्या बंधुजनैः सार्धं सभायां समुपाविशत्

梵（ブラフマン）を宣説するその牟尼たちの祝福を受け、王は信心をもって親族とともに सभा（集会）の座に着いた。

Verse 68

तस्मिन्समागते वीरे मुनिभिः सह पार्थिवे । आजगाम महायोगी देवर्षिर्नारदः स्वयम्

その勇なる王が牟尼たちとともに集っていたとき、大いなるヨーギー、天界の聖仙デーヴァリシ・ナーラダ自らが来臨した。

Verse 69

तमागतं प्रेक्ष्य गुरुं मुनीनां सार्धं सदस्यैरखिलैर्मुनींद्रैः । प्रणम्य भक्त्या विनिवेश्य पीठे कृतोपचारं नृपतिर्बभाषे

牟尼たちの師であるその御方の来臨を、居並ぶすべての聖仙の主らとともに見て、王は信心より礼拝し、御座にお迎えして相応の供養を尽くし、そして語り始めた。

Verse 70

राजोवाच । दृष्टं किमस्ति ते ब्रह्मस्त्रिलोक्यां किंचिदद्भुतम् । तन्नो ब्रूहि वयं सर्वे त्वद्वाक्यामृतलालसाः

王は言った。「おおブラーフマナよ、三界において何か不思議なるものをご覧になりましたか。どうか我らにお語りください。われら一同、あなたの言葉の甘露を渇望しております。」

Verse 71

नारद उवाच । अद्य चित्रं महद्दृष्टं व्योम्नोवतरता मया । तच्छृणुष्व महाराज सहैभिर्मुनिपुंगवैः

ナーラダは言った。「今日、天より降りる途中、驚くべき大いなる出来事を目の当たりにした。大王よ、これら最勝の聖仙たちと共に、どうか聞かれよ。」

Verse 72

अद्य मृत्युरिहायातो निहंतुं तव पुत्रकम् । दंडहस्तो दुराधर्षो लोकमुद्बाधयन्सदा

「今日、死はここに来て、汝の子を討たんとしている—杖を手にし、抗し難く、常に諸世界を悩ます者として。」

Verse 73

ईश्वरोपि विदित्वैनं त्वत्पुत्रं हंतुमागतम् । सहैव पार्षदैः कंचिद्वीरभद्रमचोदयत्

「主もまた、彼が汝の子を殺さんとして来たと知り、ただちに従者らと共にヴィーラバドラを遣わされた。」

Verse 74

स आगत्य हठान्मृत्युं त्वत्पुत्रं हंतुमागतम् । गृहीत्वा सुदृढं बद्ध्वा दंडेनाभ्यहनद्रुषा

「彼は来たりて、汝の子を討たんと来た死を力ずくで捕らえ、堅く縛り、怒りのままに杖で打った。」

Verse 75

तं नीयमानं जगदीशसन्निधिं शीघ्रं विदित्वा भगवान्यमः स्वयम् । कृतांजलिर्देव जयेत्युदीरयन्प्रणम्य मूर्ध्ना निजगाद शूलिनम्

自らが宇宙の主の御前へ連れられているとただちに悟るや、福徳なるヤマは自ら合掌し、「神よ、勝利あれ！」と唱え、頭を垂れて礼拝し、三叉戟を持つ主に申し上げた。

Verse 76

यम उवाच । देवदेव महारुद्र वीरभद्र नमोऽस्तु ते । निरागसि कथं मृत्यौ कोपस्तव समुत्थितः

ヤマは言った。「神々の神、マハールドラよ――ヴィーラバドラよ、汝に敬礼する。死は無咎であるのに、なぜムリティユに対して汝の怒りが起こったのか。」

Verse 77

निजकर्मानुबंधेन राजपुत्रं गतायुषम् । प्रहर्तुमुद्यते मृत्यौ कोपराधो वद प्रभो

「自らのカルマの結びつきにより、死は寿命の尽きた王子を打たんとしている。主よ、告げよ――いかなる罪が汝の怒りを招いたのか。」

Verse 78

वीरभद्र उवाच । दशवर्षसहस्रायुः स राजतनयः कथम् । विपत्तिमंतरायाति रुद्रस्नानहताशुभः

ヴィーラバドラは言った。「その王子の寿命は一万年と定められている。ルドラの沐浴によって不浄が滅せられたのに、どうして災厄が彼に及ぶというのか。」

Verse 79

अस्ति चेत्तव संदेहो मद्वाक्येऽप्यनिवारिते । चित्रगुप्तं समाहूय प्रष्टव्योऽद्यैव मा चिरम्

「なお疑いがあるのなら、たとえ我が言葉が退けられぬとしても、チトラグプタを召して、今日ただちに問いただせ。遅らせるな。」

Verse 80

नारद उवाच । अथाहूतश्चित्रगुप्तो यमेन सहसागतः । आयुःप्रमाण त्वत्सूनोः परिपृष्टः स चाब्रवीत्

ナーラダは言った。「そこでヤマに召されたチトラグプタは、ただちに来た。汝の子の寿命の量を問われ、彼は答えた。」

Verse 81

द्वादशाब्दं च तस्यायुरित्युक्त्वाथ विमृश्य च । पुनर्लेख्यगतं प्राह स वर्षायुतजीवितम्

「彼の寿命は十二年である」と言ってから、なお思案し、再び書き記された記録を確かめて宣した。「彼は一万年を生きるであろう。」

Verse 82

अथ भीतो यमो राजा वीरभद्रं प्रणम्य च । कथंचिन्मोचयामास मृत्युं दुर्वारबंधनात्

そのとき閻魔王は恐れおののき、ヴィーラバドラに礼拝した。そしてどうにかして、逃れがたい束縛から「死」を解き放った。

Verse 83

वीरभद्रेण मुक्तोऽथ यमोऽगान्निजमंदिरम् । वीरभद्रश्च कैलासमहं प्राप्तस्तवांतिकम्

ヴィーラバドラに解き放たれたのち、閻魔は自らの宮殿へ帰った。ヴィーラバドラはカイラーサへ来たり—まことに、私はあなたの御前に到着した。

Verse 84

अतस्तव कुमारोऽयं रुद्रजाप्यानुभावतः । मृत्योर्भयं समुत्तीर्य सुखी जातोऽयुतं समाः

ゆえに、このあなたの御子はルドラ・ジャパの霊威によって、死への恐れを渡り越え、幸福となった—一万年のあいだ。

Verse 85

इत्युक्त्वा नृपमामंत्र्य नारदे त्रिदिवं गते । विप्राः सर्वे प्रमुदिताः स्वस्वजग्मुरथाश्रमम्

こう言って王に別れを告げ、ナーラダが天界へ去ると、すべてのバラモンたちは歓喜し、それぞれ自らのアーシュラマへと帰っていった。

Verse 86

इत्थं काश्मीरनृपती रुद्राध्यायप्रभावतः । निस्तीर्याशेषदुः खानि कृतार्थोभूत्सपुत्रकः

かくしてカाशミーラの王は、ルドラ章の威力によってあらゆる悲苦を渡り越え、子とともに成就を得た。

Verse 87

ये कीर्तयंति मनुजाः परमेश्वरस्य माहात्म्यमेतदथ कर्णपुटैः पिबंति । ते जन्मकोटिकृतपापगणैर्विमुक्ताः शांताः प्रयांति परमं पदमिंदुमौलेः

この至上主の偉大さを讃え、耳の杯でそれを飲み受ける人々は、無数の生に積もった罪の山から解き放たれ、静らかに月冠の主（シヴァ）の最高位へと至る。

Verse 94

एष रुद्रायुतस्नानं करोतु तव पुत्रकः । दशवर्षसहस्राणि मोदते भुवि शक्रवत्

汝の子に「ルドラ・アユタの沐浴」を行わせよ。彼は一万年のあいだ、地上でシャクラ（インドラ）のごとく歓喜する。