Atharva Veda 2.33.4: Kanda 2, Anuvaka 4, Sukta 33, Mantra 4

Sukta 33

Sanskrit (Devanagari)

आ॒न्त्रेभ्य॑स्ते॒ गुदा॑भ्यो वनि॒ष्ठोरु॒दरा॒दधि॑ । यक्ष्मं॑ कु॒क्षिभ्यां॑ प्ला॒शेर्नाभ्या॒ वि वृ॑हामि ते

Recitation with translationAtharva Veda 2.33.4

IAST Transliteration

āntrébhyás te gudā́bhyo vaniṣṭhóru darā́d ádhi | yakṣmáṁ kukṣíbhyāṁ plāśér nā́bhyā ví vṛhāmi te

English Translation (Griffith/Whitney)

From thine intestines, from thy rectum, from the bladder, from the belly—from off them—out of thy flanks, from the spleen, from the navel, I tear away the Yakṣma from thee.

Translation

તમારા આંતરડામાંથી, તમારા ગુદામાંથી, મૂત્રાશયમાંથી, પેટમાંથી - તેમાંથી - તમારી બાજુઓમાંથી, પ્લીહામાંથી, નાભિમાંથી, હું યક્ષ્મ રોગને તમારી બાજુથી ફાડીને દૂર કરું છું.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• आन्त्रेभ्यः: from the intestines
• आन्त्रेभ्यः: अपादान
• Type: Noun
• Root: आन्त्र (प्रातिपदिक; अन्तर ‘आँत/आँत्र’ से)

• ते: of you/your
• ते: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• गुदाभ्यः: from the anus/rectum
• गुदाभ्यः: अपादान
• Type: Noun
• Root: गुद (प्रातिपदिक)

• वनिष्ठोः: from the two groins/hips
• वनिष्ठोः: अपादान
• Type: Noun
• Root: वनिष्ठु (प्रातिपदिक; ‘groin/hip-region’)

• उरु: broad, wide
• उरु: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: उरु (प्रातिपदिक)

• उदरात्: from the belly/abdomen
• उदरात्: अपादान
• Type: Noun
• Root: उदर (प्रातिपदिक)

• अधि: from upon, from over; also ‘in/at’ (as preverb)
• अधि: (क्रियाविशेषण/उपसर्ग; ‘ऊपर/अधिष्ठानतः’)
• Type: Indeclinable
• Root: अधि (उपसर्ग/अव्यय)

• यक्ष्मम्: disease/consumption (yakṣma)
• यक्ष्मम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: यक्ष्म (प्रातिपदिक)

• कुक्षिभ्याम्: from the two flanks/sides (of the belly)
• कुक्षिभ्याम्: अपादान
• Type: Noun
• Root: कुक्षि (प्रातिपदिक)

• प्लाशेः: from the side/rib-region
• प्लाशेः: अपादान
• Type: Noun
• Root: प्लाशि (प्रातिपदिक; ‘side/rib-region’, AV-विशेष शब्द)

• नाभ्याः: from the navel
• नाभ्याः: अपादान
• Type: Noun
• Root: नाभि (प्रातिपदिक)

• वि: apart, out; intensively (as preverb)
• वि: (क्रियाविशेषण/उपसर्ग; ‘विशेषेण/विभागेन’)
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग/अव्यय)

• वृहामि: I tear out / uproot
• वृहामि: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: √वृह् (वृहँ—उच्छेदने/उन्मूलने; ‘to tear out, uproot’)

• ते: for you (to you)
• ते: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition (often transmitted under Atharvan/Angiras healing seers; specific r̥ṣi attribution depends on anukramaṇī).

Devata: Yakṣma (as the targeted disease-demon); implicitly the healing power of the Atharvanic mantra.

Chandas: Anuṣṭubh (probable; standard for many AV healing verses—confirmable by full hymn metrical scan).

Mantra Rasa

Primary: shanta

Secondary: vira