Adhyaya 81: Description of the Divine Mountain Abodes: Meru, Devakūṭa, and Kailāsa

Verse 1

Rudra sprach:

Verse 2

अतः परं पर्वतेषु देवानामवकाशा वर्ण्यन्ते।

Von nun an werden die Wohnstätten (Aufenthaltsorte) der Götter auf den Bergen beschrieben.

Verse 3

तत्र योऽसौ शान्ताख्यः पर्वतस्तस्योपरि महेन्द्रस्य क्रीडास्थानम्।

Dort, auf dem Berg namens Śānta, befindet sich Mahendras (Indras) Ort der Erholung und des Spiels.

Verse 4

तत्र देवराजस्य पारिजातकवृक्षवनम्।

Dort ist der Hain der pārijāta-Bäume, der dem König der Götter gehört.

Verse 5

तस्य पूर्वपार्श्वे कुञ्जरो नाम गिरिः।

An seiner Ostseite liegt ein Berg namens Kuñjara.

Verse 6

तस्योपरि दानवानामष्टौ पुराणि च।

Auf ihm befinden sich außerdem acht «Purāṇas» (alte Überlieferungen), die mit den Dānavas verbunden sind.

Verse 7

तथा वज्रके पर्वतवरे राक्षसानामनेकानि पुराणि।

Ebenso gibt es auf Vajraka—dem vortrefflichen Berg—viele Purāṇas, die mit den Rākṣasas verbunden sind.

Verse 8

ते च नाम्ना नीलकाः कामरूपिणः।

Und dem Namen nach sind sie die Nīlakas, die nach Belieben Gestalten annehmen können.

Verse 9

महानीलेऽपि शैलेन्द्रपुराणि।

Und auch auf Mahānīla gibt es die Śailendra-Purāṇas, alte Überlieferungen über die «Herren der Berge».

Verse 10

पञ्चदशसहस्राणि किन्नराणां ख्यातानि।

Fünfzehntausend (Berichte/Einheiten) über die Kinnaras sind als berühmt überliefert.

Verse 11

तत्र देवदत्तचन्द्रादयो राजानः।

Dort werden Könige wie Devadatta und Candra (und andere) erwähnt.

Verse 12

पञ्चदशकिन्नराणां गर्विताः

Fünfzehn Gruppen der Kinnaras werden als stolz beschrieben.

Verse 13

तानि सौवर्णानि बिलप्रवेशनानि च पुराणि

Das sind uralte Höhleneingänge, von goldenem Anschein.

Verse 14

चन्द्रोदये च पर्वतवरे नागानामधिवासः

Und auf dem vortrefflichen Berg namens Candrodaya befindet sich die Wohnstätte der Nāgas.

Verse 15

ते च बिलप्रवेशाः बिलेṣu वैनतेयविषयावर्त्तिनो व्यवस्थितानुरागे च दानवेन्द्रा व्यवस्थिताः

Und jene Höhleneingänge—innerhalb der Höhlen—liegen in Gegenden, die mit Vainateya verbunden sind; und in gegenseitiger Zuneigung sind dort die Herren der Dānavas eingesetzt.

Verse 16

वेणुमत्यपि विद्याधरपुरत्रयं

Und es gibt auch Veṇumatī sowie die Dreiheit der Städte der Vidyādharas.

Verse 17

त्रिंशद् योजनशतविस्तीर्णमेकैकं तावदायतम्

Jede einzelne erstreckt sich in der Breite über hundert Yojanas, und in der Länge über dasselbe Maß—insgesamt dreißig.

Verse 18

उलूकरोमशमहावेत्रादयश्च राजानो विद्याधराणाम्

Ulūkaromaśa, Mahāvetra und andere sind Könige unter den Vidyādharas.

Verse 19

एकैक्ये च शैलराजनि स्वयमेव गरुडो व्यवस्थितः

Und auf jedem Bergkönig ist Garuḍa selbst stationiert.

Verse 20

कुञ्जरे तु पर्वतवरे नित्यं पशुपतिः स्थितः

Doch auf Kuñjara, dem vortrefflichen Berg, weilt Paśupati ewiglich.

Verse 21

वृषभाङ्को महादेवः शङ्करो योगिनां वरः । अनेकगणभूतकोटिसहस्रवारो भगवान् अनादिपुरुषो व्यवस्थितः ॥

Mahādeva—Śaṅkara, vom Stier gekennzeichnet und der Vorzüglichste unter den Yogins—weilt als der Erhabene, der anfanglose Purusha, umgeben von unzähligen Tausenden an Scharen von Gaṇas und Bhūtas.

Verse 22

वसुधारे च पुष्पवतां वसूनां च समावासः ।

In Vasudhārā befindet sich auch die Wohnstätte der Puṣpavats und der Vasus.

Verse 23

वसुधारारत्नधारयोर्मूर्ध्नि अष्टौ सप्त च संख्यया ।

Auf dem Gipfel (mūrdhan) von Vasudhārā und Ratnadhārā befinden sich Gruppen, gezählt als acht und sieben.

Verse 24

पुराणि वसुसप्तर्षीणां चेति ।

Und es gibt uralte Siedlungen, die mit den Vasus und den Sieben Weisen (Saptarṣis) verbunden sind, so heißt es.

Verse 25

एकशृङ्गे च पर्वतोत्तमे प्रजापतेः स्थानं चतुर्वक्त्रस्य ब्रह्मणः ।

Und auf Ekaśṛṅga, dem vortrefflichen Berg, befindet sich der Sitz des Prajāpati — Brahmā, des Viergesichtigen.

Verse 26

गजपर्वते च महाभूतपरिवृता स्वयमेव भगवती तिष्ठति ।

Und auf Gajaparvata weilt die Bhagavatī selbst, umgeben von den großen Elementen (mahābhūtas).

Verse 27

वसुधारे च पर्वतवरे मुनिसिद्धविद्याधराणामायतनम् ।

Und in Vasudhārā, auf dem vortrefflichen Berge, befindet sich die Wohnstätte der Munis, Siddhas und Vidyādharas.

Verse 28

चतुराशीत्यपरपुर्यो महाप्राकारतोरणाः ।

Es gibt vierundachtzig weitere Städte, versehen mit großen Wehrmauern und Toranlagen.

Verse 29

तत्र चानेकपर्वता नाम गन्धर्वा युद्धशालिनो वसन्ति ।

Dort wohnen Gandharvas namens Anekaparvatā, berühmt für ihre Tapferkeit im Kampf.

Verse 30

तेषां चाधिपतिर्देवो राजराजैकपिङ्गलः ।

Und ihr Oberherr ist der göttliche, genannt Rājarājaikapiṅgala.

Verse 31

सुरराक्षसाः पञ्चकूटे दानवाः शतशृङ्गे यक्षाणां पुरशतम् ।

Auf Pañcakūṭa sind die Suras und Rākṣasas; auf Śataśṛṅga sind die Dānavas; und für die Yakṣas gibt es hundert Städte.

Verse 32

ताम्राभे तक्षकस्य पुरशतम्॥

Auf dem Gipfel namens Tāmābha befinden sich hundert Zitadellen des Takṣaka.

Verse 33

विशाखपर्वते गुहस्यायतनम्॥

Auf dem Berg Viśākha befindet sich das Heiligtum (āyatana) des Guha.

Verse 34

श्वेतोदये गिरिवरे महागन्धर्वभवनम्॥

Auf Śvetodaya, dem vortrefflichen Berg, befindet sich die große Wohnstätte der Gandharvas.

Verse 35

हरिकूटे हरिर्देवः॥

Auf Harikūṭa ist Hari, die Gottheit, gegenwärtig.

Verse 36

कुमुदे किन्नरावासः॥

Auf dem Gipfel namens Kumuda befindet sich die Wohnstätte der Kinnaras.

Verse 37

अञ्जने महोरगाः॥

Auf Añjana weilen die großen Schlangen (Mahoragas).

Verse 38

सहस्रशिखरे च दैत्यानामुग्रकर्मिणामावासः॥

Und auf Sahasraśikhara befindet sich die Wohnstatt der Daityas, furchtbar in ihren Taten.

Verse 39

पुराणां सहस्रमेकं हेममालिनां मुकुटे पन्नप्रपक्षे पर्वतवरे चत्वार्यायतनानि तु॥

Es gibt tausendundeine uralte Zitadellen; und auf Mukuṭa, auf Pannaprapakṣa sowie auf dem vortrefflichen Berge befinden sich wahrlich vier Heiligtümer—den Hemamālins zugehörig.

Verse 40

एवं मेरुपर्वतेषु देवानामधिवासः॥

So befindet sich auf den Bergen des Meru die Wohnstätte der Götter.

Verse 41

मर्यादापर्वते देवकूटे पुरविन्यासः कीर्त्यते॥

Auf dem Grenzberg Devakūṭa wird die Anordnung der Städte geschildert.

Verse 42

तस्योपरि योजनशतं गरुडस्य जातं क्षेत्रम्।

Darüber liegt ein heiliger Landstrich von hundert Yojanas Ausdehnung, der mit Garuḍa verbunden ist.

Verse 43

तस्यैव पार्श्वतस्त्रिंशद्योहनविस्तीर्णाश्चत्वारिंशदायताः सप्तगन्धर्वनगराः।

Entlang seiner Flanke liegen sieben Städte der Gandharvas, jede dreißig Yojanas breit und vierzig Yojanas lang.

Verse 44

आग्नेयाश्च नाम्ना गन्धर्वातिबलिनः।

Sie werden Āgneyas genannt, und die Gandharvas dort sind überaus mächtig.

Verse 45

तत्र चान्यत् त्रिंशद्योहनमण्डलं पुरं सैंहिकेयानाम्।

Dort befindet sich ferner eine weitere Stadt, die einen Umfang von dreißig Yojanas bildet und den Saiṃhikeyas gehört.

Verse 46

तत्र च देवर्षिचरितानि देवकूटे दृश्यन्ते।

Dort, auf Devakūṭa, sind die Taten der göttlichen Seher (devarṣis) zu sehen, als wären sie offenbar geworden.

Verse 47

पुरं च कालकेयानां तत्रैव।

Und ebendort befindet sich eine Stadt der Kālakeya.

Verse 48

तथा चान्तरतटेऽन्ये सुनान्नाम तस्यैव दक्षिणे त्रिंशद्योहनविस्तृतं द्विषष्टियोजनायामं पुरं कामरूपिणां दृप्तानां मध्यमे च तस्य हेमकूटे महादेवस्य न्यग्रोधः।

Ebenso gibt es am inneren Ufer andere, Sunān genannt; und südlich derselben Gegend befindet sich eine Stadt der stolzen Kāmārūpiṇs, dreißig Yojanas breit und zweiundsechzig Yojanas lang. Und in ihrer Mitte, auf Hemakūṭa, steht Mahādevas Nyagrodha, der Banyanbaum.

Verse 49

अथातः कैलासवर्णको भवति।

Nun also beginnt die Beschreibung des Kailāsa.

Verse 50

कैलासस्य तटे योजनशतमायामवस्तृतं भुवनमालाभिव्याप्तम्।

Am Abhang des Kailāsa liegt ein Gebiet, das sich über hundert Yojanas in der Länge erstreckt, durchwoben von einer girlandenartigen Anordnung von Welten (oder Wohnstätten).

Verse 51

तस्याश्च मध्ये सभा।

Und in seiner Mitte befindet sich eine Versammlungshalle (Sabha).

Verse 52

तत्र च तत्पुष्करं नाम विमानं तिष्ठति।

Dort steht ein himmlischer Vimāna namens Tatpuṣkara.

Verse 53

धनदस्य च तद्विमानमधिवासश्च।

Und dieser Vimāna ist zugleich Wohnsitz und himmlischer Palast des Dhanada (Kubera).

Verse 54

तत्र पद्ममहापद्ममकरकच्छपकुमुदशङ्खनीलनन्दमहानिधयः प्रतिवसन्ति।

Dort weilen die großen Schätze—Padma, Mahāpadma, Makara, Kacchapa, Kumuda, Śaṅkha, Nīla, Nanda und Mahānidhi.

Verse 55

तत्र चन्द्रादीनां लोकपालानामावासः।

Dort befindet sich die Wohnstatt der Lokapāla, der Weltenhüter, beginnend mit Candra (dem Mond).

Verse 56

तत्र च मन्दाकिनी नाम नदी।

Dort gibt es einen Fluss namens Mandākinī.

Verse 57

तथा कनकमन्दा मन्दा चेति नामभिः सरितः।

Ebenso gibt es Flüsse mit den Namen Kanakamandā und Mandā.

Verse 58

तत्रान्या अपि नद्यः सन्ति।

Dort gibt es auch noch andere Flüsse.

Verse 59

पूर्वपार्श्वे च शतयोजनमायामास्त्रिंशद्योजनविस्तृता दशगन्धर्वपुर्यः तासु च सकुबाहुहरिकेशचित्रसेनादयो राजानः।

An der Ostseite liegen zehn Städte der Gandharvas, jede hundert Yojanas lang und dreißig Yojanas breit; und in ihnen sind Könige wie Sakubāhu, Harikeśa und Citrasena.

Verse 60

तस्यैव च पश्चिमकूटे अशीतियोजनायामं चत्वारिंशद्विस्तृतमेकैकं यक्षनगरम्।

Und auf seinem westlichen Gipfel ist jede Yakṣa-Stadt achtzig Yojanas lang und vierzig Yojanas breit.

Verse 61

तेषु च महामालिसुनेत्रचक्रादयो नायकाः।

Und unter ihnen sind Anführer wie Mahāmāli, Sunetra und Cakra.

Verse 62

तस्यैव दक्षिणे पार्श्वे कुञ्जदरीषु गुहासु समुद्राः समुद्रं यावत्किन्नराणां पुरशतम्॥

An seiner Südflanke, in Hainen, Tälern und Höhlen, erstrecken sich Gewässer bis hin zum Ozean; und dort liegt ein Verband von hundert Städten der Kinnaras.

Verse 63

तेषु च द्रुमसुग्रीवादिभगदत्तप्रमुखं राजशतम्॥

Und unter ihnen gibt es hundert Könige, angeführt von Bhagdatta und anderen wie Drumasugrīva.

Verse 64

तत्र च रुद्रस्योमया सार्द्धं विवाहः संवृत्तः॥

Dort fand die heilige Vermählung Rudras mit Umā statt.

Verse 65

तपश्च कृतवती गौरी॥

Und Gaurī übte Tapas, strenge Askese.

Verse 66

किरातरूपिणा च रुद्रेण स्थितम्॥

Und dort war Rudra in der Gestalt eines Kirāta (Jägers) gegenwärtig.

Verse 67

तत्रैव तत्र स्थितेन सोमेन शङ्करेण जम्बूद्वीपावलोकनं कृतम्॥

Dort selbst nahm Śaṅkara—Soma, der an eben jenem Ort verweilte, die Betrachtung (Erkundung) von Jambūdvīpa vor.

Verse 68

तत्र चानेककिन्नरगन्धर्वोपगीतमुमावनं नामाप्सरोभिरनेकपुष्पलतावल्लीभिरुपेतम्॥

Und dort ist ein Hain namens Umā-vana, von vielen Kinnaras und Gandharvas besungen, geschmückt von Apsaras sowie von zahlreichen blühenden Ranken und Lianen.

Verse 69

यत्र भगवता महेश्वरेणार्द्धनारीनरवपुः प्राप्तम्॥

Dort erlangte der verehrungswürdige Maheśvara die Gestalt, deren Leib halb Frau und halb Mann ist.

Verse 70

तत्र च कार्त्तिकेयस्य शरद्वनम्॥

Und dort befindet sich Śaradvana, der Schilf-/Graswald des Kārttikeya.

Verse 71

पुष्पचित्रक्रौञ्चयोर्मध्ये कार्त्तिकेयाभिषेकः कृतः तस्य च पूर्वतटे सिद्धमुनिगणावासः कलापग्रामो नाम॥

Zwischen Puṣpacitra und Krauñca wurde die Abhiṣeka (Weihe-Salbung) des Kārttikeya vollzogen; und an seinem östlichen Ufer befindet sich die Wohnstätte von Scharen vollendeter Munis, genannt Kalāpagrāma.

Verse 72

तथा च मार्कण्डेयवसिष्ठपराशरनलविश्वामित्रोद्दालकादीनां महर्षीणामनेकानि सहस्राण्याश्रमाणां हि भवति ।

Ebenso gibt es wahrlich viele Tausende von Einsiedeleien (Āśramas) großer ṛṣi—wie Mārkaṇḍeya, Vasiṣṭha, Parāśara, Nala, Viśvāmitra, Uddālaka und andere.

Verse 73

तथा च पश्चिमस्याचलेन्द्रस्य निषधस्य भागं शृणुत ।

Ebenso höret nun den Abschnitt des Niṣadha, des herrlichen Bergkönigs, an seiner Westseite.

Verse 74

तस्य च मध्यमकूटे विष्ण्वायतनं महादेवस्य ।

Und auf seinem mittleren Gipfel befindet sich ein Heiligtum Viṣṇus und (auch) Mahādevas.

Verse 75

तस्यैवोत्तरतटे त्रिंशद्योजनविस्तृतं महत्पुरं लम्बाख्यातं राक्षसानाम् ।

An seinem Nordufer liegt eine große Stadt, dreißig Yojanas weit ausgedehnt, Lambā genannt, den Rākṣasas zugehörig.

Verse 76

तस्यैव दक्षिणे पार्श्वे बिलप्रवेशनगरम् ।

An seiner Südflanke befindet sich die Stadt namens Bilapraveśa („Höhleneingang“).

Verse 77

प्रभेदकस्य पश्चिमेन देवदानवसिद्धादीनां पुराणि ।

Westlich von Prabhedaka liegen die uralten Städte der Devas, Dānavas, Siddhas und anderer Wesen.

Verse 78

तस्य गिरिमूर्ध्नि महती सोमशिला तिष्ठति ।

Auf dem Gipfel jenes Berges steht ein großer Stein, Somāśilā genannt.

Verse 79

तस्यां च पर्वणि सोमः स्वयमेवावतारति ।

Und auf jenem Stein steigt an den Parvan-Tagen (heiligen Observanztagen) Soma selbst aus eigenem Antrieb herab.

Verse 80

तस्यैवोत्तरपार्श्वे त्रिकूटं नाम ।

An seiner Nordflanke befindet sich ein Gipfel namens Trikūṭa.

Verse 81

तत्र ब्रह्मा तिष्ठति क्वचित् ।

Dort verweilt Brahmā — zu bestimmten Zeiten (oder an einem bestimmten Ort).

Verse 82

तथा च वह्न्यायतनम् ।

Und ebenso gibt es ein Āyatana, ein Heiligtum, das mit Agni (Vahni) verbunden ist.

Verse 83

मूर्त्तिमान् वह्निरुपास्यते देवैः ।

Vahni (Agni), der eine offenbarte Gestalt besitzt, wird von den Göttern verehrt.

Verse 84

उत्तरे च शृङ्गाख्ये पर्वतवरे देवतानामायतनानि ।

Und im Norden, auf dem vortrefflichen Berg namens Śṛṅga, befinden sich die Heiligtümer der Gottheiten.

Verse 85

पूर्वे नारायणस्यायतनम् ।

Im Osten befindet sich das Heiligtum Nārāyaṇas.

Verse 86

मध्ये ब्रह्मणः ।

In der Mitte (in zentraler Lage) befindet sich das Heiligtum Brahmās.

Verse 87

शङ्करस्य पश्चिमे ।

Im Westen befindet sich das Heiligtum Śaṅkaras.

Verse 88

तत्र च यक्षादीनां केचित् पुराणि तस्य चोत्तरतीरे जातुचे महापर्वते त्रिंशद्योजनमण्डलं नन्दजलं नाम सरस् तत्र नन्दो नाम नागराजा वसति शतशीर्षप्रचण्ड इति ।

Und dort werden einige alte Überlieferungen über Yakṣas und andere Wesen erzählt; und an seinem nördlichen Ufer, auf dem großen Berg namens Jātuca, befindet sich ein See namens Nandajala, der sich in einem Umkreis von dreißig Yojanas erstreckt. Dort wohnt ein Nāga-König namens Nanda, beschrieben als „wild, mit hundert Köpfen“.

Verse 89

इत्येतेऽष्टौ देवपर्वता विज्ञेयाः ।

So sind diese acht als die „göttlichen Berge“ (devaparvata) zu erkennen.

Verse 90

तेनानुक्रमेण हेमरजतरत्नवैडूर्यमाणः शिलाहिङ्गुलादिवर्णाः ।

Gemäß dieser Reihenfolge (sind sie) von den Farben des Goldes, des Silbers, der Edelsteine, des Berylls (vaiḍūrya), des Kristalls (māṇa), des Steins, des Zinnobers (hiṅgula) und dergleichen.

Verse 91

इयं च पृथ्वी लक्षकोटिशतानेकसंख्यातानां पूर्णा तेषु च सिद्धविद्याधराणां निलयाः ते च मेरोः पार्श्वतः केसरवलयालवालं सिद्धलोक इति कीर्त्यते ।

Und diese Erde ist erfüllt von Wesen, deren Zahl sich in vielen Hunderten von Lakṣas und Koṭis bemisst; und unter ihnen befinden sich die Wohnstätten der Siddhas und Vidyādharas. Und jene Gegend an der Flanke des Meru—gleichsam ein Becken und ein umschließender Ring wie ein Kranz von Fäden—ist berühmt als „Siddhaloka“.

Verse 92

इयं पृथ्वी पद्माकारेण व्यवस्थिताः

Diese Erde ist in der Gestalt einer Lotosblüte angeordnet.

Verse 93

एष च सर्वपुराणेषु क्रमः सामान्यतः प्रतिपाद्यते ।

Und diese Abfolge wird im Allgemeinen in allen Purāṇas dargelegt.

Verse 94

८

Zahlenmarke „8“; vermutlich ein Abschreib- oder Editionsartefakt.