Adhyaya 47

Verse 1

/ नी ्राय्ण ह्यु # 5: सप्तचत्वारिशो<्ध्याय: अभिमन्युका पराक्रम

Dhṛtarāṣṭra sprach: Sañjaya! Abhimanyu, der junge Sohn Subhadrās, niemals besiegt und im Krieg nie den Rücken zeigend, ist in das Heer eingedrungen und entfaltet eine Tapferkeit, die seinem Geschlecht entspricht, ohne vom Kampf zu fliehen.

Verse 2

आजानेयै: सुबलिभिरययन्तमश्रैस्त्रिहायनै: । प्लवमानमिवाकाशे के शूरा: समवारयन्‌

Sañjaya sprach: „Welche Helden hielten ihn auf, als er vorrückte—sein Wagen gezogen von mächtigen, edlen, dreijährigen Ājāneya-Pferden—so dass er zu schweben schien wie am Himmel?“

Verse 3

धृतराष्ट्र बोले--संजय! कभी पराजित न होनेवाला तथा युद्धमें पीठ न दिखानेवाला तरुण

Dhṛtarāṣṭra sprach: Sañjaya! Als der junge Abhimanyu, Subhadrās Sohn—unbesiegt und im Krieg nie den Rücken zeigend—in Jayadrathas Heer eindrang und eine Tapferkeit zeigte, die seinem Geschlecht entspricht, und angriff, als schwebe er am Himmel, auf einem Wagen, gezogen von starken, edlen dreijährigen Pferden—welche Helden hielten ihn auf? Sañjaya erwiderte: O König! Abhimanyu, ein Spross der Pāṇḍus, trat in jenes Heer ein und wandte mit seinen scharfen Pfeilen all diese Könige von deiner Seite vom Kampf ab—er drängte sie zurück und brach ihren Mut.

Verse 4

तं तु द्रोण: कृप: कर्णो द्रौणिश्व स बृहद्धलः । कृतवर्मा च हार्दिक्य: षड्‌ रथा: पर्यवारयन्‌

Sañjaya sprach: Doch ihn—Droṇa, Kṛpa, Karṇa, Aśvatthāmā, Droṇas Sohn, der mächtige Bṛhaddhala und Kṛtavarmā, der Sohn Hṛdīkas—diese sechs großen Wagenkämpfer umringten ihn von allen Seiten.

Verse 5

दृष्टवा तु सैन्धवे भारमतिमात्रं समाहितम्‌ । सैन्यं तव महाराज युधिष्ठिरमुपाद्रवत्‌,महाराज! सिंधुराज जयद्रथपर बहुत भार आया देख आपकी सेनाने राजा युधिष्ठिरपर धावा किया

Sañjaya sprach: Als er sah, dass der Sindhu-König (Jayadratha) einen übermäßigen Entschluss und gewaltige Kraft gesammelt hatte, stürmte dein Heer, o großer König, vor, um Yudhiṣṭhira anzugreifen.

Verse 6

सौभद्रमितरे वीरमभ्यवर्षन्‌ शराम्बुभि: । तालमात्राणि चापानि विकर्षन्तो महाबला:

Sañjaya sprach: Da begannen die anderen mächtigen Krieger, ihre Bögen bis zur vollen Spannweite zu ziehen, den heldenhaften Sohn Subhadrās — Abhimanyu — mit einem Regen von Pfeilen zu überschütten, wie mit Wassergüssen.

Verse 7

तांस्तु सर्वान्‌ महेष्वासान्‌ सर्वविद्यासु निष्ठितान्‌ व्यष्टम्भयद्‌ रणे बाणै: सौभद्र: परवीरहा

Sañjaya sprach: Doch Abhimanyu, der Sohn Subhadrās — berühmt als Bezwinger feindlicher Helden — hielt im Kampf all jene großen Bogenschützen, in allen Kriegskünsten gefestigt, mit seinen Pfeilen auf und versetzte sie in Erstarrung.

Verse 8

द्रोणं पजचाशताविध्यद्‌ विंशत्या च बृहद्धलम्‌ । अशीत्या कृतवर्माणं कृप॑ षष्ट्या शिलीमुखै:

Sañjaya sprach: Er traf Droṇa mit fünfzig Pfeilen und Bṛhaddhala mit zwanzig; Kṛtavarmā mit achtzig; und Kṛpa mit sechzig scharfen Geschossen.

Verse 9

रुक्मपुड्खैर्महावेगैराकर्णसमचोदितै: । अविध्यद्‌ दशभिर्बाणैरश्वत्थामानमार्जुनि:

Sañjaya sprach: Arjuna, der die Sehne bis ans Ohr zog, trieb zehn schnelle Pfeile mit goldenem Gefieder vor und traf Aśvatthāmā.

Verse 10

अर्जुनकुमार अभिमन्युने द्रोणको पचास, बृहद्धलको बीस, कृतवर्माको अस्सी, कृपाचार्यको साठ और अअभश्वत्थामाको कानतक खींचकर छोड़े हुए स्वर्णमय पंखयुक्त, महावेगशाली दस बाणोंद्वारा घायल कर दिया ।।

Sañjaya sprach: Abhimanyu, Arjunas Sohn, spannte den Bogen und ließ zehn goldene, geflügelte Pfeile von gewaltiger Schnelligkeit fliegen, sodass Droṇa von fünfzig, Bṛhaddhala von zwanzig, Kṛtavarmā von achtzig und Kṛpācārya von sechzig Treffern verwundet wurden. Und mitten im feindlichen Heer wurde Karṇa, der dort stand, von Phālgunis höchstem Pfeil getroffen—glänzend und scharf wie eine Klinge—der ihm das Ohr durchbohrte und eine tiefe Wunde schlug.

Verse 11

पातयित्वा कृपस्याशभ्चांस्तथो भौ पार्ष्णिसारथी । अथैनं दशभिर्बाणै: प्रत्यविध्यत्‌ स्तनान्तरे

Sañjaya sprach: Nachdem der Wagenlenker des Pārṣṇi zuerst Kṛpas Pferde zu Boden gebracht hatte, traf er ihn zur Vergeltung mit zehn Pfeilen und durchbohrte ihn in der Brustgegend.

Verse 12

कृपाचार्यके चारों घोड़ों तथा उनके दो पार्श्वरक्षकोंको धराशायी करके छातीमें दस बाणोंद्वारा प्रहार किया ।।

Sañjaya sprach: Abhimanyu streckte Kṛpācāryas vier Pferde und seine beiden Seitenwächter nieder und traf ihn dann mit zehn Pfeilen in die Brust. Daraufhin erschlug der mächtige Abhimanyu den Helden Vṛndāraka, der den Ruhm der Kurus mehrte, vor den Augen deiner tapferen Söhne.

Verse 13

त॑ द्रौणि: पञ्चविंशत्या क्षुद्रकाणां समार्पयत्‌ । वरं वरममित्राणामारुजन्तमभीतवत्‌

Sañjaya sprach: Aśvatthāmā, Droṇas Sohn, übergab ihn fünfundzwanzig geringeren Kämpfern, während jener—furchtlos—immer wieder die feindlichen Reihen durchbrach.

Verse 14

तब शत्रुदलके प्रधान-प्रधान वीरोंका बेखटके वध करते हुए अभिमन्युको अश्वत्थामाने पचीस बाण मारे ।। सतु बाणै: शितैस्तूर्ण प्रत्यविध्यत मारिष । पश्यतां धार्तराष्ट्राणाम श्वत्थामानमार्जुनि:

Sañjaya sprach: Als Abhimanyu ohne Zögern die führenden Helden des feindlichen Heeres niederstreckte, schoss Aśvatthāmā fünfundzwanzig Pfeile auf ihn. Doch Arjunī (Abhimanyu) erwiderte sogleich mit scharfen Geschossen und traf Aśvatthāmā vor den Augen der Dhārtarāṣṭra-Krieger.

Verse 15

आर्य! अर्जुनकुमारने भी आपके पुत्रोंके देखते-देखते तुरंत ही अश्व॒त्थामाको पैने बाणोंद्वारा बींध डाला ।।

Sañjaya sprach: Da durchbohrte Aśvatthāmā, der Sohn Droṇas, Abhimanyu mit sechzig Pfeilen—schneidend scharf, glänzend im Schnitt und furchtbar wild. Doch selbst getroffen wankte Abhimanyu nicht; unbewegt stand er da wie der Berg Maināka.

Verse 16

स तु द्रौणिं त्रिसप्तत्या हेमपुड्खैरजिद्ागै: । प्रत्यविध्यन्महातेजा बलवानपकारिणम्‌,महातेजस्वी बलवान्‌ अभिमन्युने सुवर्णमय पंखसे युक्त तिहत्तर बाणोंद्वारा अपने अपकारी अभश्र॒ृत्थामाको पुन: घायल कर दिया

Sañjaya sprach: Darauf durchbohrte Abhimanyu, mächtig und von großer Strahlkraft, Droṇas Sohn abermals mit dreiundsiebzig Pfeilen, deren Schäfte mit goldenen Federn versehen waren, und traf den Täter, der ihm Schaden zugefügt hatte.

Verse 17

तस्मिन्‌ द्रोणो बाणशतं पुत्रगृद्धी न्यपातयत्‌ | अश्वत्थामा तथाष्टौ च परीप्सन्‌ पितरं रणे

Sañjaya sprach: In diesem Augenblick überschüttete Droṇa, von heftiger Liebe zu seinem Sohn getrieben, Abhimanyu mit hundert Pfeilen. Auch Aśvatthāmā, der seinen Vater im Kampf schützen wollte, traf ihn mit acht Pfeilen.

Verse 18

कर्णो द्वाविंशतिं भल्लान्‌ कृतवर्मा च विंशतिम्‌ । बृहद्बलस्तु पञ्चाशत्‌ कृप: शारद्वतो दश,तत्पश्चात्‌ कर्णने बाईस, कृतवर्मने बीस, बृहदबलने पचास तथा शरद्वानके पुत्र कृपाचार्यने अभिमन्युको दस भल्ल मारे

Sañjaya sprach: Danach traf Karṇa mit zweiundzwanzig scharfen Pfeilen; Kṛtavarmā mit zwanzig; Bṛhadbala mit fünfzig; und Kṛpa, der Sohn Śaradvatās, mit zehn. So wurde Abhimanyu im Gedränge der Schlacht zugleich von vielen Kriegern bedrängt.

Verse 19

तांस्तु प्रत्यवधीत्‌ सर्वान्‌ दशभिर्दशभि: शरै: । तैर््मान: सौभद्र: सर्वतो निशितै: शरै:,उन सबके चलाये हुए तीखे बाणोंद्वारा सब ओरसे पीड़ित हुए सुभद्राकुमारने उन सभीको दस-दस बाणोंसे घायल कर दिया

Sañjaya sprach: Obwohl der Sohn Subhadrās von allen Seiten durch ihre scharfen Pfeile bedrängt wurde, schlug er zurück und verwundete sie alle, jeden einzelnen mit zehn Pfeilen.

Verse 20

त॑ं कोसलानामधिप: कर्णिनाताडयद्धुदि । स तस्याश्चान्‌ ध्वजं चाप॑ सूतं चापातयत्‌ क्षितौ

Sañjaya sprach: Mitten im tobenden Kampf traf der Herr der Kośalas Abhimanyu mit einem Pfeil. Abhimanyu erwiderte den Schlag und streckte die Pferde jenes Königs, sein Banner, seinen Bogen und sogar seinen Wagenlenker zu Boden. Dann durchbohrte der Kośala-Herrscher, von großer Kraft, Abhimanyus Brust mit einem einzigen Schaft. Als Abhimanyu dies sah, brachte er abermals die vier Rosse des Gegners zu Fall, samt Banner, Bogen und Lenker—ein Bild der unerbittlichen kṣatriya-Kriegsethik, in der auf Können sogleich Gegenkönnen folgt, während die Gewalt sich steigert.

Verse 21

अथ कोसलराजस्तु विरथ: खड्गचर्मभृत्‌ । इयेष फाल्गुने: कायाच्छिरो हर्तु सकुण्डलम्‌,रथहीन होनेपर कोसलनरेशने हाथमें ढाल और तलवार ले ली तथा अभिमन्युके शरीरसे उसके कुण्डलयुक्त मस्तकको काट लेनेका विचार किया

Sañjaya sprach: Da nahm der König von Kośala, Viratha, nachdem er seinen Wagen verloren hatte, Schwert und Schild zur Hand und fasste den Entschluss, dem Sohn des Phalguna den mit Ohrringen geschmückten Kopf abzuschlagen—ein Vorhaben aus Schlachtwut und der düsteren Jagd nach einer Kriegerbeute, nicht aus höherer Selbstzucht.

Verse 22

स कोसलानामधिपं राजपुत्र बृहद्धलम्‌ । हृदि विव्याध बाणेन स भिन्नहृदयो5पतत्‌

Sañjaya sprach: Abhimanyu durchbohrte Bṛhaddhala—den Königssohn und Herrn der Kośalas—mit einem Pfeil mitten ins Herz. Seine Brust wurde aufgerissen; das Herz zerschmettert, stürzte er zu Boden—ein Bild dafür, wie im Wüten des Krieges selbst Hochgeborene in einem Augenblick durch entscheidende Kunst und Schicksal gefällt werden.

Verse 23

बभज्ज च सहस्राणि दश राज्ञां महात्मनाम्‌ | सृजतामशिवा वाच: खड्गकार्मुकधारिणाम्‌,इसके बाद अशुभ वचन बोलनेवाले तथा खड्ग एवं धनुष धारण करनेवाले दस हजार महामनस्वी राजाओंका भी उसने संहार कर डाला

Sañjaya sprach: Danach zerschmetterte und erschlug er auch zehntausend hochgesinnte Könige—Krieger mit Schwert und Bogen—die unheilvolle, grausame Rufe ausstießen. Die Stelle macht deutlich, wie im Rausch der Schlacht harte Rede und gewaltsamer Wille die bewaffnete Aggression begleiten und wie das Massenschlachten zur düsteren Folge einer von adharma getriebenen Feindschaft wird.

Verse 24

तथा बृहद्बलं हत्वा सौभद्रो व्यचरद्‌ रणे । व्यष्टम्भयन्महेष्वासो योधांस्तव शराम्बुभि:

Sañjaya sprach: So zog Saubhadra (Abhimanyu), der große Bogenschütze, nachdem er Bṛhadbala erschlagen hatte, über das Schlachtfeld, hielt deine Kämpfer auf und betäubte sie mit Pfeilschauern wie Wasserfluten—ein Bild jugendlicher Tapferkeit, die sich in unerbittliche, disziplinierte Kraft verwandelt, mitten in der harten Ethik des Krieges.

Verse 46

इस प्रकार श्रीमहाभारत द्रोणपर्वके अन्तर्गत अभिमन्युवधपर्वमें लक्ष्मणवधविषयक छियालीसवाँ अध्याय पूरा हुआ

Thus, in the Śrī Mahābhārata, within the Droṇa Parva—specifically in the Abhimanyu-vadha section—the forty-sixth chapter, dealing with the slaying of Lakṣmaṇa, comes to its conclusion. The closing formula marks a narrative milestone in the war account, underscoring the relentless chain of retaliatory deaths and the moral weight of violence that accumulates as the conflict advances.

Verse 47

इति श्रीमहाभारते द्रोणपर्वणि अभिमन्युवधपर्वणि बृहद्धलवधे सप्तचत्वारिंशो5ध्याय:

Sañjaya said: Thus, in the sacred Mahābhārata, within the Droṇa Parva—specifically in the section concerning the slaying of Abhimanyu—ends the forty-seventh chapter, dealing with the killing of Bṛhaddhala. The narration marks a formal closure, underscoring how the war’s unfolding is recorded as a moral history: each victory and death is framed as a consequential act within the larger reckoning of dharma and adharma.