Rig Veda 3.59.2 — Mandala 3, Sukta 59, Mantra 2
Sukta 3.59
Rishi: Viśvāmitra Gāthina (traditional attribution for Maṇḍala 3; hymn to Mitra/Āditya)
Devata: Mitra (Āditya), with explicit address to Āditya as solar law-power
Chandas: Triṣṭubh (probable for 3.59; this verse conforms to triṣṭubh cadence)
Samhita Patha (Devanagari)
प्र स मित्र मर्तो अस्तु प्रयस्वान्यस्त आदित्य शिक्षति व्रतेन । न हन्यते न जीयते त्वोतो नैनमंहो अश्नोत्यन्तितो न दूरात् ॥
Transliteration
prá sá mitrá márto astu práyasvān yás ta āditya śíkṣati vraténa | ná hanyate ná jīyate tvā́ūtaḥ náinam áṃho aśnoty ántito ná dūrā́t ||
Translation
愿凡人随密特拉而前行，富于正当供献；噢阿底提耶啊，他由你的和谐之法而受教、受训。蒙你守护，他不被击倒，也不被征服；苦厄不临于他——无论近处，抑或远方。
Word by Word
प्रforth; towards; in front
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग) / प्र (अव्यय)
सःhe
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मित्रःMitra (the god of covenant/friendship)
मित्रः:
Kartā (सः मित्रः) / सम्बोधन-भावः (देवता)
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
मर्तःa mortal
मर्तः:
Kartā (अस्तु इति क्रियायाः)
TypeNoun
Rootमर्त (प्रातिपदिक)
अस्तुlet (him) be
अस्तु:
—
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
प्रयस्वान्possessing ‘prayás’ (zeal/effort/forward-striving)
प्रयस्वान्:
Kartṛ-विशेषणम् (मर्तः)
TypeAdjective
Rootप्रयस् (प्रातिपदिक) + वत् (मतुप्-प्रत्यय)
यःwho
यः:
Kartā (शिक्षति इति क्रियायाः)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
उतand; also
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत् (निपात)
आदित्यO Āditya (son of Aditi; esp. Mitra/Varuṇa)
आदित्य:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootआदित्य (प्रातिपदिक)
शिक्षतिhonours; serves; attends to
शिक्षति:
—
TypeVerb
Rootशिक्ष् (धातु)
व्रतेनby (his) vow/observance; by sacred law
व्रतेन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
हन्यतेis slain
हन्यते:
—
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
नnor
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
जीयतेis conquered/overcome
जीयते:
—
TypeVerb
Rootजि (धातु)
त्वाyou
त्वा:
Karma (उत इति सह) / सम्बन्धः (त्वत्-सम्बन्धः)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
उतand; also
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत् (निपात)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
एनम्him
एनम्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अंहःdistress; sin; harm
अंहः:
Kartā (अश्नोति इति क्रियायाः)
TypeNoun
Rootअंहस् (प्रातिपदिक)
अश्नोतिreaches; attains
अश्नोति:
—
TypeVerb
Rootअश् (धातु)
अन्तितःfrom near; at close range
अन्तितः:
Adhikaraṇa (देश/निकटता)
TypeIndeclinable
Rootअन्तितस् (अव्यय-प्रातिपदिक)
नnor
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
दूरात्from afar
दूरात्:
Apādāna (देश-अपादानम्)
TypeNoun (used adverbially)
Rootदूर (प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.