Adhyaya 37

Verse 1

देव्युवाच । किमर्थं कंकणं देव क्षिप्यते लवणांभसि । तस्या पुण्यं न पूर्वोक्तं यथावद्वक्तुमर्हसि

Nữ Thần thưa: “Vì cớ gì, hỡi Đấng Tối Thượng, chiếc vòng tay (kankaṇa) lại được ném vào biển mặn? Công đức của việc ấy trước đây chưa được nói rõ—xin Ngài hãy giảng giải đúng như thật.”

Verse 2

के मंत्राः किं विधानं तत्कस्मिन्काले महत्फलम् । किं पुराभूच्च तद्वृत्तं भगवन्कंकणाश्रितम्

“Cần tụng những chân ngôn nào, nghi thức ra sao, và vào thời điểm nào thì được quả báo lớn? Lại nữa, câu chuyện xưa nào gắn với chiếc kankaṇa ấy, bạch Đấng Thế Tôn?”

Verse 3

ईश्वर उवाच । आसीत्पुरा महीपालो बृहद्रथ इति श्रुतः । तस्य भार्याऽभवत्साध्वी नाम्ना चेंदुमती प्रिया

Īśvara phán: “Thuở xưa có một vị vua cai trị đất nước, nổi danh là Bṛhadratha. Người vợ yêu quý của ông là một phụ nữ hiền đức, tên Indumatī.”

Verse 4

न देवी न च गन्धर्वी नासुरी न च किंनरी । तादृग्रूपा महादेवि यादृशी सा सुमध्यमा

“Nàng chẳng phải nữ thần, cũng chẳng phải thiếu nữ Gandharva, chẳng phải Asurī, cũng chẳng phải Kinnarī. Thế nhưng, ô Mahādevī, người phụ nữ eo thon ấy mang vẻ đẹp tựa như họ.”

Verse 5

शीलरूपगुणोपेता नित्यं सा तु पतिवता । सर्वयोषिद्गुणैर्युक्ता यथा साध्वी ह्यरुन्धती

“Được trang nghiêm bởi hạnh kiểm, dung nhan và đức hạnh, nàng luôn là người vợ thủy chung. Nàng hội đủ mọi phẩm chất của nữ nhân—tựa như bậc trinh phụ Arundhatī.”

Verse 6

प्रधान हस्रस्य सौभाग्यमदगर्विता । न विना स तया रेमे मुहूर्त्तमपि पार्थिवः

“Tự hào vì men say của phúc duyên, nàng đứng hàng đầu giữa các phụ nữ. Nhà vua chẳng thể vui hưởng dù chỉ trong khoảnh khắc nếu vắng nàng.”

Verse 7

एकदा तस्यराजर्षेरर्द्धासनगता सती । यावत्तिष्ठति राजेंद्रमृषिस्तावदुपागतः । कण्वो नाम महातेजास्तपस्वी वेदपारगः

Một lần kia, khi hoàng hậu đức hạnh của vị vương thánh hiền ấy đang ngồi trên nửa ngai, thì một bậc hiền triết đến triều đình. Đó là đại hiền Kaṇva, uy lực rực rỡ, một khổ hạnh giả và người đã tinh thông các bộ Veda.

Verse 8

तमागतमथो दृष्ट्वा सहसोत्थाय पार्थिवः । पूजां कृत्वा यथान्यायं दत्त्वा चार्घ्यमनुत्तमम्

Thấy ngài đến, nhà vua lập tức đứng dậy. Theo đúng nghi lễ, vua cử hành sự cúng kính và dâng arghya thượng hảo—nước hiến lễ tôn kính để nghênh tiếp bậc thánh.

Verse 9

सुखासीनं ततो मत्वा विश्रांतं मुनिपुंगवम् । आपृच्छत्कुशलं राजा स सर्वं चान्वमोदयत्

Thấy bậc tối thượng trong hàng hiền triết—như con ngưu vương giữa các ẩn sĩ—ngồi an nhiên và đã nghỉ ngơi, nhà vua hỏi thăm an lành. Vị hiền triết từ hòa đáp thuận mọi điều được hỏi.

Verse 10

ततो धर्मकथां चक्रे स ऋषिर्नृपसन्निधौ

Rồi vị hiền triết ấy thuyết giảng về Dharma ngay trước mặt nhà vua.

Verse 11

ततः कथावसाने सा भार्या तस्य महीपतेः । अब्रवीदमृतं वाक्यं कृतांजलिपुटा सती

Khi lời giảng kết thúc, hoàng hậu của nhà vua—đức hạnh, chắp tay cung kính—cất lời như cam lộ, ngọt lành.

Verse 12

इन्दुमत्युवाच । त्वं वेत्सि भगवन्सर्वमतीतानागतं विभो । पृच्छे त्वां कौतुकाविष्टा तस्मात्त्वं क्षंतुमर्हसि

Indumatī thưa: “Bạch Đấng Thế Tôn, bậc Chủ Tể uy linh, Ngài biết trọn mọi điều—cả quá khứ lẫn vị lai. Con vì lòng hiếu kỳ dâng trào mà thưa hỏi; xin Ngài từ bi dung thứ cho con.”

Verse 13

अन्यदेहोद्भवं कर्म मम सर्वं प्रकीर्त्तय । ईदृशं मम सौभाग्यं पतिर्देवसुतोपमः

“Xin Ngài nói cho con biết mọi nghiệp hạnh của con phát sinh từ thân trước. Vì sao con lại có phúc duyên như thế—được người chồng tựa như con của chư thiên?”

Verse 14

सौभाग्यं पतिदेवत्वं शीलं त्रैलोक्यविश्रुतम् । किं प्रभावो व्रतस्यैष उताहोपोषितस्य वा

“Phúc lành này, lòng tôn kính chồng như thần linh, và hạnh kiểm vang danh khắp ba cõi—nguyên do bởi đâu? Là sức của một lời thệ nguyện, hay là công đức của việc trai giới, nhịn ăn?”

Verse 15

दानस्य वा मुनिश्रेष्ठ यन्मे सौभाग्यमुत्तमम् । वशो राजा महाबाहुर्मम वाक्यानुगः सदा

“Hay là do bố thí, bạch bậc hiền thánh tối thượng, mà con được phúc lành thù thắng—đến nỗi đức vua dũng mãnh luôn ở trong sự cảm hóa của con, mãi mãi thuận theo lời con?”

Verse 16

एतन्मे सर्वमाचक्ष्व परं कौतूहलं हि मे

“Xin Ngài hãy nói cho con biết tất cả; vì lòng hiếu kỳ của con quả thật rất lớn.”

Verse 17

सूत उवाच । तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा ध्यात्वा च सुचिरं मुनिः । अब्रवीत्प्रहसन्वाक्यं कण्वो वेदविदां वरः

Sūta nói: Nghe lời nàng, vị hiền triết trầm tư rất lâu; rồi Kaṇva—bậc tối thượng trong hàng người thông hiểu Veda—mỉm cười mà cất lời.

Verse 18

कण्व उवाच । शृणु राज्ञि प्रवक्ष्यामि अन्यदेहोद्भवं तव । न रोषश्च त्वया कार्यो लज्जा वापि सुमध्यमे

Kaṇva nói: “Hãy nghe đây, hỡi hoàng hậu; ta sẽ kể điều phát sinh từ thân trước của nàng. Nàng chớ nổi giận, cũng chớ hổ thẹn, hỡi người thắt lưng thon.”

Verse 19

त्वमासीदन्यदेहे तु आभीरी पंचभर्तृका । सौराष्ट्रविषये हीना देवं सोमेश्वरं गता

Trong một thân khác, nàng từng là người nữ Ābhīrī có năm người chồng. Dẫu nghèo khổ nơi xứ Saurāṣṭra, nàng vẫn đến đảnh lễ Chúa Someśvara (Somnātha).

Verse 20

ततः स्नातुं प्रविष्टा च सागरे लवणांभसि । हता कल्लोलमालाभिर्विह्वलत्वमुपागता

Rồi để tắm gội, nàng bước vào biển nước mặn. Bị những lớp sóng nối tiếp xô đánh, nàng hoảng hốt, rối bời và kiệt sức.

Verse 21

तव हस्ताच्च्युतं तत्र हैमं कंकणमेव च । नष्टं समुद्रसलिले पश्चात्तापस्तु ते स्थितः

Tại đó, một chiếc vòng tay vàng tuột khỏi tay nàng và mất trong nước biển; từ ấy, nỗi ân hận bám chặt lấy nàng.

Verse 22

अथ कालेन महता पंचत्वं त्वमुपागता । दशार्णाधिपतेर्गेहे ततो जातासि सुन्दरि

Sau một thời gian rất lâu, nàng đã gặp cái chết; rồi, ô người đẹp, nàng lại sinh ra trong nhà của chúa tể xứ Daśārṇa.

Verse 23

बृहद्रथेन चोढासि कंकणस्य प्रभा वतः । न व्रतं न तपो दानं त्वया चीर्णं पुरा शुभे

Nàng được gả cho Bṛhadratha—thật kỳ diệu, nhờ uy lực của chiếc vòng tay ấy. Thuở trước, ô người nữ cát tường, nàng chẳng hề giữ giới nguyện, chẳng tu khổ hạnh, cũng chẳng bố thí.

Verse 24

एतत्ते सर्वमाख्यातं यन्मां त्वं परिपृच्छसि । तच्छ्रुत्वा सा विशालाक्षी त्रपयाऽधो मुखी तथा । आसीत्तूष्णीं तदा देवी श्रुत्वा वाक्यं च तादृशम्

“Tất cả điều ấy ta đã nói cho nàng, đúng như điều nàng hỏi.” Nghe vậy, người thiếu phụ mắt rộng vì hổ thẹn mà cúi mặt; và hoàng hậu khi nghe những lời như thế liền lặng thinh.

Verse 25

एवं निवेद्य स मुनी राजपत्नीं वरानने । जगाम भवनं स्वं च आमंत्र्य वसुधाधिपम्

Báo rõ như thế cho vương phi, người nữ dung nhan đoan chính, vị hiền thánh liền từ biệt chúa tể cõi đất (nhà vua) rồi trở về nơi cư ngụ của mình.

Verse 26

ज्ञात्वा फलं कंकणस्य मुनेस्तस्य प्रभावतः । गत्वा सोमेश्वरं देवं स्नात्वा च लवणांभसि

Biết được quả báo của chiếc vòng nhờ uy lực lời vị hiền thánh ấy, nàng đi đến Thần Someśvara và tắm trong dòng nước mặn.

Verse 27

प्राक्षिपत्कंकणं तत्र प्रतिवर्षं महाप्रभे । ततो देवत्वमापन्ना प्रभावात्तस्य भामिनि

Nàng đã thả chiếc vòng tay ấy tại đó mỗi năm, ô bậc rực rỡ vĩ đại; nhờ oai lực của nó, ô người thiếu nữ diễm lệ, nàng đã đạt đến địa vị thần linh.

Verse 28

ईश्वर उवाच । एष प्रभावः सुमहान्कंकणस्य प्रकीर्तितः । सर्वकामप्रदो देवि सर्वपापप्रणाशनः

Īśvara phán: “Oai lực vô cùng lớn lao của chiếc vòng tay này đã được tuyên dương, hỡi Nữ Thần; nó ban cho mọi điều mong cầu và tiêu trừ mọi tội lỗi.”

Verse 37

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभास खण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये सोमेश्वरमाहात्म्ये कंकणमाहात्म्यवर्णनंनाम सप्तत्रिंशोऽध्यायः

Như vậy kết thúc chương thứ ba mươi bảy, mang tên “Sự mô tả về sự vĩ đại của Kaṅkaṇa”, trong Someśvara Māhātmya thuộc Prabhāsakṣetra Māhātmya, ở phần thứ nhất của Prabhāsa Khaṇḍa trong Skanda Mahāpurāṇa tôn quý (gồm tám mươi mốt nghìn câu kệ).