Adhyaya 44

Verse 1

स्कंद उवाच । अन्यान्यपि च लिंगानि कथयामि महामुने । अमृतेशमुखादीनि यन्नामाप्यमृतप्रदम्

Skanda nói: “Hỡi đại hiền triết, ta sẽ kể thêm về những Liṅga khác—bắt đầu từ Amṛteśa—mà ngay cả danh xưng của chúng cũng ban tặng amṛta, ân phúc bất tử (giải thoát như cam lộ).”

Verse 2

पुरा सनारु नामासीन्मुनिरत्र गृहाश्रमी । ब्रह्मयज्ञरतो नित्यं नित्यं चातिथिदैवतः

Thuở xưa, tại nơi này có một vị hiền triết tên Sanāru, sống trong giai đoạn gia chủ. Ngài luôn chuyên tâm vào Brahma-yajña, và luôn xem khách đến nhà như chư thiên.

Verse 3

लिंगपूजारतो नित्यं नित्यं तीर्थाप्रतिग्रही । तस्यर्षेरभवत्पुत्रः सनारोरुपजंघनिः

Ông luôn chuyên tâm thờ phụng Liṅga, và luôn kính cẩn tiếp nhận nước thánh tīrtha. Với vị hiền sĩ Sanāru ấy, một người con trai đã ra đời, tên là Upajaṅghani.

Verse 4

स कदाचिद्गतोरण्यं तत्र दष्टः पृदाकुना । अथ तत्स वयोभिश्च स आनीतः स्वमाश्रमम्

Một lần, chàng vào rừng và tại đó bị một con rắn độc cắn. Rồi cùng với các bạn đồng hành, chàng được khiêng trở về am thất của mình.

Verse 5

सनारुणा समुच्छ्वस्य नीतः स उपजंघनिः । महाश्मशानभूभागं स्वर्गद्वारसमीपतः

Sanāru, thở dồn trong nỗi đau, đã đưa Upajaṅghani đến vùng đất của Đại Nghĩa địa, gần Svargadvāra, tức “Cửa Trời”.

Verse 6

तत्रासीच्छ्रीफलाकारं लिंगमेकं सुगुप्तवत् । निधाय तत्र तं यावच्छवं संचिंतयेत्सुधीः

Tại đó có một Liṅga duy nhất, hình như trái śrīphala (quả dừa), tựa như được che giấu kín. Đặt chàng nằm tại đó, người trí giả suy niệm về chàng như thể một thi thể.

Verse 7

सर्पदष्टस्य संस्कारः कथं भवति चेति वै । तावत्स जीवन्नुत्तस्थौ सुप्तवच्चौपजंघनिः

“Làm sao có thể cử hành tang lễ cho người bị rắn cắn?”—đang nghĩ như vậy, ngay khoảnh khắc ấy Upajaṅghani bỗng đứng dậy, sống lại, như người vừa tỉnh giấc.

Verse 8

अथ तं वीक्ष्य स मुनिः सनारुरुपजंघनिम् । पुनः प्राणितसंपन्नं विस्मयं प्राप्तवान्परम्

Bấy giờ, thấy Upajaṅghani lại được phục sinh, hiền giả Sanāru bàng hoàng kinh ngạc tột bậc.

Verse 9

प्राणितव्येऽत्र को हेतुर्मच्छिशोरुपजंघनेः । क्षेत्राद्बहिरहिर्यं हि दष्टा नैषीत्परासु ताम्

“Vì cớ gì mà ở đây mạng sống vẫn còn, dù con ta Upajaṅghani bị rắn cắn vào chân? Bởi ngoài thánh địa kṣetra này, vết cắn của rắn hẳn đã đưa nó đến cái chết.”

Verse 10

इति यावत्स संधत्ते धियं तज्जीवितैकिकाम् । तावत्पिपीलिका त्वेका मृतं क्वापि पिपीलिकम्

Khi ông còn đang kết tụ trong tâm một ý nghĩ duy nhất—chỉ bận lòng về sự sống ấy—thì đúng lúc đó, một con kiến mang từ đâu đến một con kiến đã chết.

Verse 11

आनिनाय च तत्रैव सोप्य नन्निर्गतस्ततः । अथ विज्ञाय स मुनिस्तत्त्वं जीवितसूचितम्

Nó đem đến ngay tại đó và không rời khỏi chỗ ấy. Bấy giờ hiền giả hiểu ra chân lý được gợi chỉ—về nguyên do gìn giữ mạng sống.

Verse 12

मृदु हस्ततलेनैव यावत्खनति वै मुनिः । तावच्छ्रीफलमात्रं हि लिंगं तेन समीक्षितम्

Khi hiền giả nhẹ nhàng đào bằng lòng bàn tay, chẳng bao lâu ông trông thấy một liṅga, chỉ lớn bằng một trái bilva.

Verse 13

सनारुणाथ तल्लिंगं तेन तत्र समर्चितम् । चिरकालीन लिंगस्य कृतं नामापि सान्वयम्

Bấy giờ, ngài thờ phụng liṅga ấy ngay tại đó, cùng với arghya và các phẩm vật cúng dường khác. Và đối với liṅga cổ xưa ấy, ngài cũng thiết lập danh xưng, kèm theo thánh tích và dòng truyền thừa của truyền thống.

Verse 14

अमृतेश्वरनामेदं लिंगमानंदकानने । एतल्लिंगस्य संस्पर्शादमृतत्वं लभेद्ध्रुवम्

Liṅga này trong rừng Ānandakānana mang danh hiệu Amṛteśvara. Chỉ cần chạm đến liṅga này, người ta chắc chắn đạt được trạng thái amṛta—sự bất tử.

Verse 15

अमृतेशं समभ्यर्च्य जीवत्पुत्रः स वै मुनिः । स्वास्पदं समनुप्राप्तो दृष्टआश्चर्यवज्जनैः

Sau khi chí thành thờ phụng Amṛteśa, vị hiền triết ấy—người con đã được hoàn sinh—trở về trú xứ của mình, khiến dân chúng nhìn theo với lòng kinh ngạc.

Verse 16

तदाप्रभृति तल्लिंगममृतेशं मुनीश्वर । काश्यां सिद्धिप्रदं नृणां कलौ गुप्तं भवेत्पुनः

Từ đó về sau, hỡi bậc tôn quý giữa các hiền giả, liṅga mang danh Amṛteśa ấy ban cho người đời ở Kāśī các thành tựu tâm linh; nhưng đến thời Kali, nó lại trở nên ẩn mật.

Verse 18

अमृतेश समं लिंगं नास्ति क्वापि महीतले । तल्लिंगं शंभुना तिष्ये कृतं गुप्तं प्रयत्नतः

Trên khắp mặt đất, không có liṅga nào sánh bằng Amṛteśa. Vào thời Tisya (Kali), Śambhu đã dụng công gìn giữ liṅga ấy trong sự ẩn kín.

Verse 19

अमृतेश्वर नामापि ये काश्यां परिगृह्णते । न तेषामुपसर्गोत्थं भयं क्वापि भविष्यति

Dẫu chỉ xưng niệm danh hiệu “Amṛteśvara” tại Kāśī, thì nỗi sợ phát sinh từ tai ương và khổ nạn cũng chẳng bao giờ giáng đến họ ở bất cứ nơi đâu.

Verse 20

मुनेऽन्यच्च महालिंगं करुणेश्वरसंज्ञितम् । मोक्षद्वार समीपे तु मोक्षद्वारेश्वराग्रतः

Bạch hiền giả, còn có một Đại Liṅga khác, mang danh Karuṇeśvara. Ngài tọa lạc gần Mokṣadvāra (Cửa Giải Thoát), ngay trước Mokṣadvāreśvara.

Verse 21

दर्शनात्तस्य लिंगस्य महाकारुणिकस्य वै । न क्षेत्रान्निर्गमो जातु बहिर्भवति कस्यचित्

Chỉ cần chiêm bái Liṅga ấy—đấng đại từ bi—thì không ai còn rời khỏi Thánh địa (Kāśī) để đi ra ngoài nữa.

Verse 22

स्नातव्यं मणिकर्ण्यां च द्रष्टव्यः करुणेश्वरः । क्षेत्रोपसर्गजा भीतिर्हातव्या परया मुदा

Hãy tắm tại Maṇikarṇī, và hãy chiêm bái Karuṇeśvara. Nỗi sợ do tai ách trong thánh địa phát sinh nên được gạt bỏ với niềm hoan hỷ tối thượng.

Verse 23

सोमवासरमासाद्य एकभक्तव्रतं चरेत् । यष्टव्यः करुणापुष्पैर्व्रतिना करुणेश्वरः

Đến ngày thứ Hai, nên hành trì hạnh nguyện Ekabhakta (chỉ thọ một bữa). Người giữ giới nguyện hãy phụng thờ Karuṇeśvara bằng những đóa hoa “karuṇā”.

Verse 24

तेन व्रतेन संतुष्टः करुणेशः कदाचन । न तं क्षेत्राद्बहिः कुर्यात्तस्मात्कार्यं व्रतं त्विदम्

Nhờ lời nguyện ấy, Karuṇeśa hoan hỷ; vào một lúc nào đó, Ngài chắc chắn không xua người ấy ra khỏi thánh địa. Vì vậy, lời nguyện này thật sự nên được thực hành.

Verse 25

तत्पत्रैस्तत्फलैर्वापि संपूज्यः करुणेश्वरः । यो न जानाति तल्लिंगं सम्यग्ज्ञानविवर्जितः

Karuṇeśvara nên được phụng thờ đúng pháp bằng lá của cây ấy, hoặc cả bằng trái của nó. Ai không biết Liṅga ấy thì thiếu vắng tri kiến chân chánh.

Verse 26

तेनार्च्यः करुणावृक्षो देवेशः प्रीयतामिति । यो वर्षं सोमवारस्य व्रतं कुर्यादिति द्विजः

Với những lễ vật ấy, hãy thờ phụng cây Karuṇā và khấn rằng: “Nguyện Đấng Chúa tể chư thiên hoan hỷ.” Một vị Bà-la-môn nói rằng: ai giữ trai giới ngày thứ Hai suốt một năm…

Verse 27

प्रसन्नः करुणेशोत्र तस्य दास्यति वांछितम् । द्रष्टव्यः करुणेशोत्र काश्यां यत्नेन मानवैः

Tại đây, khi Karuṇeśa hoan hỷ, Ngài ban điều mong cầu. Vì thế, ở Kāśī này, mọi người nên chí thành nỗ lực đến chiêm bái Karuṇeśa.

Verse 28

इति ते करुणेशस्य महिमोक्तो महत्तरः । यं श्रुत्वा नोपसर्गोत्थं भयं काश्यां भविष्यति

Như vậy, vinh quang vô cùng lớn lao của Karuṇeśa đã được nói cho ông. Nghe điều ấy, tại Kāśī sẽ không khởi lên nỗi sợ do tai ương sinh ra.

Verse 29

मोक्षद्वारेश्वरं चैव स्वर्गद्वोरेश्वरं तथा । उभौ काश्यां नरो दृष्ट्वा स्वर्गं मोक्षं च विंदति

Tại Kāśī, ai được chiêm bái Mokṣadvāreśvara và Svargadvoreśvara thì sẽ đạt cả thiên giới lẫn giải thoát (mokṣa).

Verse 30

ज्योतीरूपेश्वरं लिंगं काश्यामन्यत्प्रकाशते । तस्य संपूजनाद्भक्ता ज्योतीरूपा भवंति हि

Tại Kāśī, Liṅga mang danh Jyotīrūpeśvara rực chiếu một quang huy độc nhất. Ai chí thành phụng thờ với trọn lòng tôn kính, người ấy cũng trở nên rạng ngời—thật sự mang hình tướng của ánh sáng tâm linh.

Verse 31

चक्रपुष्करिणी तीरे ज्योतीरूपेश्वरं परम् । समभ्यर्च्याप्नुयान्मर्त्यो ज्योतीरूपं न संशयः

Bên bờ Cakrapuṣkariṇī, phàm nhân nào phụng thờ đúng pháp đấng Jyotīrūpeśvara tối thượng thì sẽ đạt thân tướng quang minh thần thánh—không chút nghi ngờ.

Verse 32

यदा भागीरथी गंगा तत्र प्राप्ता सरिद्वरा । तदारभ्यार्चयेन्नित्यं तल्लिंगं स्वर्धुनी मुदा

Từ khi Bhāgīrathī Gaṅgā—bậc nhất trong các dòng sông—đến nơi ấy, thì từ đó trở đi, dòng sông thiên giới hân hoan phụng thờ chính Liṅga ấy mỗi ngày.

Verse 33

पुरा विष्णौ तपत्यत्र तल्लिंगं स्वयमेव हि । तत्राविरासीत्तेजस्वि तेन क्षेत्रमिदं शुभम्

Thuở xưa, khi Viṣṇu tu khổ hạnh tại đây, chính Liṅga ấy tự nhiên hiển lộ. Rực rỡ oai quang, nó xuất hiện nơi này; bởi vậy thánh địa này thật cát tường.

Verse 34

चक्रपुष्करिणी तीरे ज्योतीरूपेश्वरं तदा । दूरस्थोपीह यो ध्यायेत्तस्य सिद्धिरदूरतः

Khi ấy, bên bờ hồ Cakrapuṣkariṇī, ai nhất tâm quán niệm Jyotīrūpeśvara—dẫu ở phương xa—thì thành tựu liền ở ngay gần kề.

Verse 35

एतेष्वपि च लिंगेषु चतुर्दशसु सत्तम । लिंगाष्टकं महावीर्यं कर्मबीजदवानलम्

Hỡi bậc tối thắng trong loài người, ngay trong mười bốn Liṅga ấy, bộ tám Liṅga (Liṅgāṣṭaka) có đại uy lực, như lửa rừng thiêu rụi hạt giống nghiệp.

Verse 36

ओंकारादीनि लिंगानि यान्युक्तानि चतुर्दश । तथा दक्षेश्वरादीनि लिंगान्यष्टौ महांति च

Mười bốn Liṅga đã được nói đến bắt đầu từ Oṃkāra; cũng vậy, bắt đầu từ Dakṣeśvara, lại có tám đại Liṅga.

Verse 37

अमृतेश्वर संस्पर्शान्मृता जीवंति तत्क्षणात् । अमृतत्वं भजंतेऽत्र जीवंतः स्पर्शमात्रतः

Nhờ sự chạm đến của Amṛteśvara, kẻ chết liền sống lại ngay tức khắc. Còn người đang sống, chỉ cần tiếp xúc nơi đây cũng được dự phần bất tử.

Verse 38

षदत्रिंशत्तत्त्वरूपोसौ लिगेष्वेषु सदाशिवः । अस्मिन्क्षेत्रे वसन्नित्यं तारकं ज्ञानमादिशेत्

Trong các Liṅga này, Sadāśiva an trụ như chính hình tướng của ba mươi sáu tattva. Ngự thường hằng nơi thánh địa này, Ngài truyền dạy tri kiến Tāraka—minh trí cứu độ.

Verse 39

क्षेत्रस्य तत्त्वमेतद्धि षट्त्रिंशल्लिंगरूप्यहो । एतेषां भजनात्पुंसां न भवेद्दुर्गतिः क्वचित्

Đây chính là chân lý nội tại của thánh địa: kỳ diệu thay, được cấu thành bởi ba mươi sáu hình tướng Liṅga. Ai chí thành phụng thờ các Liṅga ấy thì không bao giờ rơi vào bất hạnh hay ác thú—dù bất cứ lúc nào.

Verse 40

मुने रहस्यभूतानि र्लिगान्येतानि निश्चितम् । एतल्लिंगप्रभावाच्च मुक्तिरत्र सुनिश्चिता

Hỡi bậc hiền triết, các Liṅga này quả thật mang tính bí mật (mật nghĩa)—điều ấy chắc chắn. Và nhờ uy lực của các Liṅga này, sự giải thoát ngay tại đây, ở Kāśī, được bảo chứng không chút nghi ngờ.

Verse 41

मोक्षक्षेत्रमिंदं काशी लिंगैरेतैर्मेहामते । एतान्यन्यानि सिद्धानि संभवंति युगेयुगे

Hỡi bậc cao tâm, Kāśī chính là mảnh đất giải thoát (mokṣa-kṣetra) nhờ các Liṅga này. Và những hiển lộ đã viên thành, linh thiêng như thế, lại sinh khởi hết đời này sang đời khác, trong mọi thời đại.

Verse 42

आनंदकाननं शंभोः क्षेत्रमेतदनादिमत् । अत्र संस्थितिमापन्ना मुक्ता एव न संशयः

Đây là Ānandakānana, khu rừng Hỷ Lạc—thánh địa của Śambhu (Śiva), thiêng liêng từ vô thủy. Ai đạt được sự an trú tại đây thì quả thật đã giải thoát; điều ấy không còn nghi ngờ.

Verse 43

योगसिद्धिरिहास्त्येव तपःसिद्धिरिहैव हि । व्रतसिद्धिर्मंत्रसिद्धिस्तीर्थसिद्धिः सुनिश्चितम्

Ngay tại đây có các thành tựu của yoga; ngay tại đây quả thật có các thành tựu của khổ hạnh (tapas). Sự viên mãn của giới nguyện, sự thành tựu của thần chú, và quả phúc của hành hương—tất cả đều chắc chắn hiện hữu tại đây.

Verse 44

सिद्ध्यष्टकं तु यत्प्रोक्तमणिमादि महत्तरम् । तज्जन्मभूमिरेषैव शंभोरानंदवाटिका

Tám thần thông (aṣṭa-siddhi) lừng danh—khởi từ aṇimā v.v., tối tôn—chính nơi đây là chốn phát sinh: khu vườn rừng hoan lạc của Śambhu (Thần Śiva).

Verse 45

निर्वाणलक्ष्म्याः सदनमेतदानंदकाननम् । एतत्प्राप्य न मोक्तव्यं पुण्यैः संसारभीरुणा

Ānandakānana này chính là trú xứ của phúc lạc Niết-bàn. Đã đến được đây, người sợ luân hồi chớ nên buông bỏ; hãy nương công đức mà giữ lấy vững bền.

Verse 46

अयमेव महालाभ इदमेव परं तपः । एतदेव महत्पुण्यं लब्धा वाराणसीह यत्

Chỉ điều này là lợi lạc lớn nhất; chỉ điều này là khổ hạnh (tapas) tối thượng. Chỉ điều này là công đức vĩ đại—rằng nơi đây đã được Vārāṇasī ban cho và đạt đến.

Verse 47

अवश्यं जन्मिनो मृत्युर्यत्र कुत्र भविष्यति । कर्मानुसारिणी लभ्या गतिः पश्चाच्छुभाशुभा

Hễ đã sinh ra thì cái chết tất yếu sẽ đến—dù ở nơi này hay nơi khác. Sau đó, người ta thọ nhận nẻo đi (gati) tùy theo nghiệp, hoặc lành hoặc dữ.

Verse 48

मृत्युं विज्ञाय नियतं गतिकर्मानुसारिणीम् । अवश्यं काशिका सेव्या सर्वकर्मनिवारिणी

Biết rằng cái chết là điều tất định, và nẻo đi tùy theo nghiệp, thì nhất định phải phụng sự và nương tựa Kāśikā (Kāśī); vì Người trừ diệt mọi ràng buộc của nghiệp.

Verse 49

मानुष्यं प्राप्य यं मूढा निमेषमितजीवितम् । न सेवंते पुरीं काशीं ते मुष्टा मंदबुद्धयः

Những kẻ ngu muội đã có được thân người—với cuộc sống ngắn ngủi như một cái chớp mắt—mà không phụng sự thành phố Kashi thiêng liêng: họ thật đáng thương và trí tuệ tăm tối.

Verse 50

दुर्लभं जन्म मानुष्यं दुर्लभा काशिकापुरी । उभयोः संगमासाद्य मुक्ता एव न संशयः

Thân người khó được, và thành phố Kashi cũng hiếm có. Khi một người đạt được sự hội ngộ của cả hai, sự giải thoát là điều chắc chắn—về điều này không có gì phải nghi ngờ.

Verse 51

क्व च तादृक्तपांसीह क्व तादृग्योग उत्तमः । यादृग्भिः प्राप्यते मुक्तिः काश्यां मोक्षोत्तमोत्तमः

Tìm đâu ra những khổ hạnh như thế này? Đâu là pháp Yoga tuyệt vời đến thế? Vì sự giải thoát đạt được bằng những phương tiện như vậy—Kashi ban cho sự giải thoát tối thượng trong các tối thượng.

Verse 52

सत्यं सत्यं पुनः सत्यं सत्यपूर्वं पुनःपुनः । न काशी सदृशी मुक्त्यै भूमिरन्या महीतले

Sự thật, sự thật, lại là sự thật; và sự thật trước tất cả, lặp đi lặp lại: trên mặt đất này không có vùng đất nào khác giống như Kashi vì mục đích giải thoát.

Verse 53

विश्वेशो मुक्तिदो नित्यं मुक्त्यै चोत्तरवाहिनी । आनंदकानने मुक्तिर्मुक्तिर्नान्यत्र कुत्रचित्

Đấng Visvesvara luôn ban sự giải thoát, và dòng sông Hằng chảy về phương Bắc cũng là để giải thoát. Chỉ trong Anandakanana (Rừng An Lạc) mới có sự giải thoát—sự giải thoát không ở nơi nào khác.

Verse 54

एक एव हि विश्वेशो मुक्तिदो नान्य एव हि । स एव काशीं प्रापय्य मुक्तिं यच्छति नान्यतः

Chỉ một mình Viśveśa là Đấng ban giải thoát, không ai khác. Chính Ngài đưa người đến Kāśī và ban mokṣa; chẳng từ nguồn nào khác.

Verse 55

सायुज्यमुक्तिरत्रैव सान्निध्यादिरथान्यतः । सुलभा सापि नो नूनं काश्यां मोक्षोस्ति हेलया

Chỉ tại đây mới có sāyujya-mukti, sự hợp nhất với Chúa Tể; còn nơi khác chỉ đạt được những quả như ở gần (sānnidhya) và các bậc khác. Ngay cả sāyujya ấy cũng chẳng thật dễ; nhưng tại Kāśī, mokṣa được thành tựu gần như không nhọc công.

Verse 56

स्कंद उवाच । शृण्वगस्त्य महाभाग भविष्यं कथयाम्यहम् । कृष्णद्वैपायनो व्यासोऽकथयद्यन्महद्वचः । निश्चिकेतुमनाः पश्चाद्यत्करिष्यति तच्छृणु

Skanda nói: Hãy lắng nghe, hỡi Agastya cao quý; ta sẽ kể điều vị lai. Hãy nghe lời đại ngôn mà Kṛṣṇadvaipāyana Vyāsa đã nói, và hãy nghe điều mà người ấy, với tâm quyết định, sẽ làm về sau.

Verse 94

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां चतुर्थे काशीखंड उत्तरार्धेऽमृतेशादिलिंगप्रादुर्भावोनाम चतुर्नवतितमोऽध्यायः

Như vậy, trong Śrī Skanda Mahāpurāṇa—bộ sưu tập tám mươi mốt nghìn câu kệ—thuộc Saṃhitā thứ tư, phần Uttarārdha của Kāśīkhaṇḍa, kết thúc chương thứ chín mươi bốn, mang tên “Sự hiển lộ của Liṅga Amṛteśa và các Liṅga khác.”