Rig Veda 10.21.5: Mandala 10, Sukta 21, Mantra 5

Sukta 10.21

Rishi: Unknown from provided excerpt

Devata: Agni (with links to Vivasvat and Yama as associated powers)

Chandas: Likely Triṣṭubh/Jagatī (uncertain)

Samhita Patha (Devanagari)

अग्निर्जातो अथर्वणा विदद्विश्वानि काव्या । भुवद्दूतो विवस्वतो वि वो मदे प्रियो यमस्य काम्यो विवक्षसे ॥

Sanskrit recitationRig Veda 10.21.5

Transliteration

agnír jā́to átharvaṇā vidád víśvāni kā́vyā | bhúvad dūtó vivásvato ví vo made priyó yámasya kā́myo vívakṣase ||

Translation

Agni, sinh bởi Atharvan, đã khám phá mọi tri kiến linh hứng của thi thánh (kāvya). Ngài trở thành sứ giả của Vivasvat; trong niềm hoan hỷ (mada) của chúng con, Ngài muốn hiển lộ như quyền năng được Yama yêu mến và khát cầu—đấng dẫn linh hồn theo con đường chân thật.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अग्निः: Agni (the fire-god)
• अग्निः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अग्नि- (प्रातिपदिक)

• जातः: born, arisen
• जातः: कर्तृ-विशेषण
• Type: Participle (Adjective)
• Root: √जन् (जनि) → जात- (कृदन्त, क्त)

• अथर्वणा: by/through Atharvan
• अथर्वणा: करण
• Type: Noun
• Root: अथर्वन्- (प्रातिपदिक)

• विदत्: found, discovered
• विदत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √विद् (विन्दति/वेद) → विदत् (लुङ्/इञ्जुन्क्टिव् 3sg)

• विश्वानि: all (things)
• विश्वानि: कर्म
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: विश्व- (प्रातिपदिक)

• काव्या: poetic/wise (works, utterances)
• काव्या: कर्म (विशेषण/अप्पोज़िशन to विश्वानि)
• Type: Noun
• Root: काव्य- (प्रातिपदिक)

• भुवत्: becoming, being
• भुवत्: कर्तृ-विशेषण
• Type: Participle
• Root: √भू → भुवत् (वर्तमान कृदन्त/शतृ)

• दूतः: messenger
• दूतः: कर्तृ (अग्निः के लिए विधेय)
• Type: Noun
• Root: दूत- (प्रातिपदिक)

• विवस्वतः: of Vivasvat (the shining one; often the Sun)
• विवस्वतः: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Noun
• Root: विवस्वत्- (प्रातिपदिक)

• वि: apart, forth, distinctly
• वि: क्रियाविशेषण (विवक्षसे के साथ)
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग/अव्यय)

• वः: of you (your)
• वः: सम्बन्ध (genitive: ‘of you’)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्- (सर्वनाम)

• मदे: in exhilaration/rapture (often: in soma-joy)
• मदे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: मद- (प्रातिपदिक)

• प्रियः: dear, beloved
• प्रियः: कर्तृ-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: प्रिय- (प्रातिपदिक)

• यमस्य: of Yama
• यमस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: यम- (प्रातिपदिक)

• काम्यः: desirable, wished-for
• काम्यः: कर्तृ-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: काम्य- (प्रातिपदिक; from √कम्/काम ‘desire’)

• विवक्षसे: you wish/intend to speak (forth)
• विवक्षसे: क्रिया
• Type: Verb
• Root: वि + √वच् → विवक्ष् (desiderative stem)