Adhyaya 71

Verse 1

[वेर्सेस् २,७०।३ - ४९ नोत् अवैलब्ले अत् प्रेसेन्त्] सूत उवाच सात्त्वताज्जज्ञिरे पुत्राः कौशल्यायां महाबलाः / भजमानो भजिर्द्दिव्यो वृष्णिर्देवावृधो ऽन्धकः

[Các câu 2.70.3–49 hiện không có] Sūta nói: Từ Sāttvata, nơi Kauśalyā, đã sinh ra những người con đại lực: Bhajamāna, Bhaji, Divya, Vṛṣṇi, Devāvṛdha và Andhaka.

Verse 2

महाभोजश्च विख्यातो ब्रह्मण्यस्सत्यसंगरः / तेषां हि सर्गाश्चत्वारः शृणुध्वं विस्तरेण वै

Mahābhoja nổi danh, kính phụng Bà-la-môn và kiên định trong chiến trận vì chân lý. Về họ có bốn sarga—hãy nghe tường tận.

Verse 3

भजमानस्य सृंजय्यो बाह्यका चोपवाह्यका / सृंज यस्य सुते द्वे तु बाह्यके ते उदावहत्

Vợ của Bhajamāna là Sṛṃjayyā, Bāhyakā và Upavāhyakā. Hai con gái của Sṛṃjaya đã được Bāhyakā gả đi trong hôn lễ.

Verse 4

तस्य भार्ये भगिन्यौ ते प्रसूते तु सुतान्बहून् / निम्लोचिः किङ्कणश्चैव धृष्टिः पर पुरञ्जयः

Hai người vợ là chị em ấy sinh nhiều con trai: Nimloci, Kiṅkaṇa, Dhṛṣṭi và Para-purañjaya.

Verse 5

ते बाह्यकाया सृंजय्या भजमानाद्विजज्ञिरे / अयुताजित्सहस्राजिच्छताजिदिति नामतः

Họ sinh bởi Bāhyakā và Sṛṃjayyā nơi Bhajamāna; theo danh xưng là Ayutājit, Sahasrājit và Śatājit.

Verse 6

बाह्यकायां भगिन्यां ते भजमानाद्विजज्ञिरे / तेषां देवावृधो राजा चचार परमं तपः / पुत्रः सर्वगुणोपेतो मम भूयादिति स्म ह

Từ người chị em tên Bāhyakā ấy, họ cũng sinh ra nơi Bhajamāna. Trong số họ, vua Devāvṛdha đã tu khổ hạnh tối thượng, nguyện rằng: “Ước gì ta có một người con đầy đủ mọi đức hạnh.”

Verse 7

संयोज्या त्मानमेवं स पर्णाशजलमस्पृशत्

Như vậy, tự chế ngự thân tâm, chàng chạm vào dòng nước thiêng của sông Parṇāśā.

Verse 8

सा चोपस्पर्शनात्तस्य चकार प्रियमापगा / कल्याणत्वान्नरपतेस्तस्य सा निम्नगोत्तमा

Nhờ sự chạm ấy, dòng Apagā hoan hỷ và ban điều lành đáng yêu cho bậc quân vương; con sông tối thắng ấy trở nên cát tường cho nhà vua.

Verse 9

चिन्तयाभिपरीताङ्गी जगामाथ विनिश्चयम् / नाभिगच्छामि तां नारीं यस्यामेवंविधः सुतः

Bị nỗi nghĩ suy làm rối bời, nàng đi đến quyết định: “Ta sẽ không đến với người nữ có đứa con như thế này.”

Verse 10

भवेत्सर्वगुणोपेतो राज्ञो देवावृधस्य हि / तस्मादस्य स्वयं चाहं भवाम्यद्य सहव्रता

Ước cho vua Devāvṛdha đầy đủ mọi đức hạnh; vì thế hôm nay chính ta sẽ trở thành sahavratā của ngài, người bạn đời đồng hành trong dharma.

Verse 11

जज्ञे तस्याः स्वयं हृत्स्थो भावस्तस्य यथेरितः / अथ भूत्वा कुमारी तु सा चिन्तापरमेव च

Trong tim nàng tự khởi lên cảm xúc đúng như lời đã nói; rồi dù còn là thiếu nữ, nàng vẫn chìm trong nỗi ưu tư tột bậc.

Verse 12

वरयामास राजानं तामियेष स पार्थिवः / तस्यामाधत्त गर्भे स तेजस्विनमुदा रधीः

Nhà vua cưới nàng làm hoàng hậu, và nàng cũng đến bên vị quân vương trần thế ấy. Trong niềm hoan hỷ, nàng thụ thai một hoàng tử rực sáng oai lực.

Verse 13

अथ सा नवमे मासि सुषुवे सरिता वरा / पुत्रं सर्वगुणोपेतं बभ्रुं देवावृधत्तदा

Rồi đến tháng thứ chín, nàng Saritā cao quý sinh một hoàng nam tên Babhrū, đầy đủ mọi đức hạnh; khi ấy chư Thiên tôn vinh Devāvṛdha thêm rạng rỡ.

Verse 14

तत्र वंशे पुराणज्ञा गाथां गायन्ति वै द्विजाः / गुणान्देवावृधस्यापि कीर्तयन्तो महात्मनः

Trong dòng tộc ấy, các vị Bà-la-môn am tường Purāṇa hát lên những bài ca; đồng thời ca ngợi các đức hạnh của bậc đại hồn Devāvṛdha.

Verse 15

यथैव शृणुमो दूरात्सपंश्यामस्तथान्तिकात् / बभ्रुः श्रेष्ठो मनुष्याणां देवैर्देवावृथः समः

Như ta nghe từ xa, ta cũng thấy rõ khi gần: Babhrū là bậc tối thượng giữa loài người, và giữa chư Thiên thì sánh ngang Devāvṛdha.

Verse 16

पुरुषाः पञ्चषष्टिश्च सहस्राणि च सप्ततिः / येमृतत्वमनुप्राप्ता बब्रोर्देवावृधादपि

Sáu mươi lăm nghìn bảy mươi người—họ đạt đến sự bất tử nhờ Babhrū, và cũng nhờ Devāvṛdha.

Verse 17

यज्वा दानपतिर्धीरो ब्रह्मण्यः सत्यवाग्बुधः / कीर्त्तिमांश्च महाभोजः सात्त्वतानां महारथः

Ngài là người cử hành tế lễ, bậc chủ của bố thí, kiên định, kính trọng Bà-la-môn, lời nói chân thật và trí tuệ. Ngài lừng danh là Mahābhoja, đại chiến xa của dòng Sāttvata.

Verse 18

तस्यान्ववायः सुमहान्भोजा ये भुवि विश्रुताः / गान्धारी चैव माद्री च धृष्टैर्भार्ये बभूवतुः

Dòng dõi của ngài thật vĩ đại; các Bhoja lừng danh được biết khắp cõi đất. Với Dhṛṣṭa, Gāndhārī và Mādrī đã trở thành hai chính phi.

Verse 19

गान्धारी जनयामास सुमित्रं मित्रनन्दनम् / साद्री युधाजितं पुत्रं ततो मीढ्वांसमेव च

Gāndhārī sinh ra Sumitra, niềm vui của bằng hữu. Mādrī sinh con trai tên Yudhājit, rồi lại sinh Mīḍhvāṃsa nữa.

Verse 20

अनमित्रं शिनं चैव ताबुभौ पुरुषोत्तमौ / अनमित्रसुतो निघ्नो निघ्नस्य द्वौ बभूवतुः

Anamitra và Śina—cả hai đều là bậc trượng phu ưu tú. Con của Anamitra là Nighna; và Nighna có hai người con trai.

Verse 21

प्रसेनश्च महाभागः सत्राजिच्च सुताबुभौ / तस्य सत्राजितः सूर्यः सखा प्राणसमो ऽभवत्

Prasena đầy phúc phần và Satrājit là hai người con. Với Satrājit, thần Mặt Trời (Sūrya) là bằng hữu thân thiết, quý như sinh mệnh.

Verse 22

स कदाचिन्निशापाये रथेन रथिनां वरः / तोयं कूलात्समुद्धर्तुमुपस्थातुं ययौरविम्

Có lần vào lúc đêm tàn, vị vua—bậc nhất trong hàng kỵ xa—lên xe, đến bờ nước múc nước và đi để phụng thờ Thần Mặt Trời.

Verse 23

तस्योपतिष्ठतः सूर्यं विवस्वानग्रतः स्थितः / सुस्पष्टमूर्त्तिर्भगवांस्तेजोमण्डलवान्विभुः

Khi nhà vua đang phụng thờ, Surya—Vivasvan—đứng ngay trước mặt: thân tướng hiển hiện rõ ràng, bậc Bhagavan, rực sáng với quầng hào quang, đấng quyền năng khắp nơi.

Verse 24

अथ राजा विवस्वन्तमुवाच स्थितमग्रतः / यथैव व्योम्नि पश्यामि त्वामहं ज्योतिषां पते

Bấy giờ nhà vua thưa với Vivasvan đang đứng trước mặt: “Hỡi Chúa tể của muôn ánh sáng, như ta vẫn thấy Ngài trên bầu trời, nay ta cũng thấy Ngài ngay tại đây.”

Verse 25

तेजोमण्डलिनं चैव तथैवाप्यग्रतः स्थितम् / को विशेषो विवस्वंस्ते सख्येनोपगतस्य वै

Và ta thấy Ngài vẫn đứng trước mặt với quầng hào quang như vậy; hỡi Vivasvan, khi Ngài đến trong tình bằng hữu này thì có điều gì khác biệt chăng?

Verse 26

एतच्छ्रुत्वा स भगवान्मणिरत्नं स्यमन्तकम् / स्वकण्ठादवमुच्याथ बबन्ध नृपतेस्तदा

Nghe vậy, Bhagavan Surya liền tháo viên bảo châu Syamantaka khỏi cổ mình và ngay lúc ấy trao đeo cho nhà vua.

Verse 27

ततो विग्रहवन्तं तं ददर्श नृपतिस्तदा / प्रीतिमानथ तं दृष्ट्वा मुहूर्त्तं कृतवान्कथाम्

Bấy giờ nhà vua trông thấy vị ấy với hình tướng rõ ràng. Thấy vậy, vua hoan hỷ và trong chốc lát đã đàm đạo cùng ngài.

Verse 28

तमभिप्रस्थितं भूयो विवस्वन्तं स सत्रजित् / प्रोवाचाग्निसवर्णं त्वां येन लोकः प्रपश्यति

Khi Vivasvan lại sắp lên đường, Satrajit nói: “Hỡi đấng rực như lửa! Nhờ ngài mà thế gian được nhìn thấy.”

Verse 29

तदेतन्मणिरत्नं मे भगवन्दातुमर्हसि / स्यमं तकं नाममणिं दत्तवांस्तस्य भास्करः

Bạch đấng Tôn thần, xin ban cho tôi viên bảo châu này. Viên ngọc tên Syamantaka ấy đã được Bhāskara ban cho người kia.

Verse 30

स तमामुच्य नगरीं प्रविवेश महीपतिः / विस्मापयित्वाथ ततः पुरीमन्तःपुरं ययौ

Từ biệt người ấy, nhà vua vào thành. Khiến mọi người kinh ngạc, rồi vua đi vào nội cung trong hoàng thành.

Verse 31

स प्रसेनाय तद्दिव्यं मणिरत्नं स्यमन्तकम् / ददौ भ्रात्रे नरपतिः प्रेम्णा सत्राजिदुत्तमम्

Vị quân vương Satrajit, với lòng thương mến, đã trao viên bảo châu thần diệu Syamantaka ấy cho em trai mình là Prasena.

Verse 32

स्यमन्तको नाम मणिर्यस्मिन्राष्ट्रे स्थितो भवेत् / कामवर्षी च पर्जन्यो न च व्याधिभयं तथा

Ở vương quốc nào có bảo châu mang tên Syamantaka an trú, nơi ấy thần Parjanya ban mưa theo ý nguyện, và cũng không còn nỗi sợ bệnh tật.

Verse 33

लिप्सां चक्रे प्रसेनात्तु मणिरत्नं स्यमन्तकम् / गोविन्दो न च तं लेभे शक्तो ऽपि न जहार च

Prasena khởi lòng tham muốn bảo châu Syamantaka; nhưng Govinda không hề đoạt được, và dẫu có thể, Ngài cũng không cướp lấy.

Verse 34

कधाचिन्मृगयां यातः प्रसेनस्तेन भूषितः / स्यमन्तककृते सिंहाद्वधं प्राप सुदारुणम्

Có lần Prasena, mang theo bảo châu ấy làm trang sức, đi săn; vì Syamantaka mà ông bị sư tử giết, chịu cái chết vô cùng thảm khốc.

Verse 35

जांबवानृक्षराजस्तु तं सिंहं निजघान वै / आदाय च मणिं दिव्यं स्वबिलं प्रविवेश ह

Bấy giờ Jambavan, chúa loài gấu, quả thật đã giết con sư tử ấy; rồi cầm lấy bảo châu thiêng và đi vào hang của mình.

Verse 36

तत्कर्म कृष्णस्य ततो वृष्ण्यन्धकमहत्तराः / मणिं गृध्नोस्तु मन्वानास्तमेव विशशङ्किरे

Sau việc ấy, các bậc trưởng lão của dòng Vṛṣṇi và Andhaka, cho rằng Kṛṣṇa tham bảo châu, nên đã nghi chính Ngài là người gây ra việc đó.

Verse 37

मिथ्यापवादं तेभ्यस्तं बलवानरिसूदनः / अमृष्यमाणो भगवान्वनं स विचचार ह

Không chịu nổi lời vu cáo dối trá của họ, Đấng Bhagavan, bậc hùng lực diệt thù, đã đi lang thang trong rừng.

Verse 38

स तु प्रोसेनो मृगयामचरद्यत्र चाप्यथ / प्रसेनस्य पदं ग्राह्यं पुरं पौराप्तकारिभिः

Bấy giờ Prosena đi khắp nơi săn bắn; và dấu chân của Prosena là điều dân thành có thể lần theo.

Verse 39

ऋक्षवन्तं गिरिवरं विन्ध्यं च नगमुत्तमम् / अन्वेषयत्परिश्रान्तः स ददर्श महामनाः

Dẫu mệt mỏi vì tìm kiếm, bậc đại tâm ấy vẫn thấy núi Ṛkṣavān hùng vĩ và dãy Vindhya tối thượng.

Verse 40

साश्वं हतं प्रसेनं तं नाविन्दत्तत्र वै मणिम् / अथ सिंहः प्रसेनस्य शरीरस्याविदूरतः

Ông thấy Prosena bị giết cùng con ngựa, nhưng không tìm được viên bảo châu ở đó; và một con sư tử ở gần thi thể Prosena.

Verse 41

ऋक्षेण निहतो दृष्टः पदैरृक्षस्य सूचितः / पदैरन्वेषयामास गुहामृक्षस्य यादवः

Ông thấy người ấy bị gấu giết, được dấu chân gấu chỉ rõ; vì thế người Yadava lần theo dấu chân để tìm hang gấu.

Verse 42

महत्यन्तर्बिले वाणीं शश्राव प्रमदेरिताम् / धात्र्या कुमारमादाय सुतं जांबवतो द्विजाः / क्रीडयन्त्याथ मणिना मारोदीरित्युदीरितम्

Trong hang lớn sâu bên trong, chàng nghe tiếng nói do một người nữ thúc giục. Bà vú bế đứa bé—con của Jāmbavān—vừa chơi với viên ngọc vừa gọi: “Đánh đi, đưa đây!” hỡi các bậc nhị sinh.

Verse 43

धात्र्युवाच प्रसेनमवधीत्सिंहः सिंहो जांबवता हतः

Bà vú nói: “Sư tử đã giết Prasena; và con sư tử ấy đã bị Jāmbavān hạ sát.”

Verse 44

सुकुमारक मारो दीस्तव ह्यें स्यमन्तकः / व्यक्तीकृतश्च शब्दः स तूर्णं चापि ययौ बिलम्

“Hỡi đứa trẻ mềm mại, đánh đi—đưa đây; Syamantaka này là của con.” Nghe lời nói rõ ràng ấy, chàng vội vã tiến vào hang.

Verse 45

अपश्यच्च बिलाभ्याशे प्रसेन मवदारितम् / प्रविश्य चापि भगवान्स ऋक्षबिलमञ्जसा

Gần cửa hang, chàng thấy Prasena bị xé nát. Rồi Đức Bhagavān ung dung bước vào hang của chúa gấu.

Verse 46

ददर्श ऋक्षराजानं जांबवन्तमुदारधीः / युयुधे वासुदेवस्तु बिले जांबवता सह

Với trí tuệ rộng lớn, chàng thấy Jāmbavān, vua loài gấu. Rồi Vāsudeva giao chiến với Jāmbavān ngay trong hang.

Verse 47

बाहुभ्यामेव गोविन्दो दिवसानेकविंशतिम् / प्रविष्टे च बिलं कृष्णे वसुदेवापुरस्सराः

Govinda chỉ bằng sức mạnh đôi tay đã giao chiến suốt hai mươi mốt ngày; khi Kṛṣṇa bước vào hang, Vasudeva và mọi người đi trước mà theo sau Ngài.

Verse 48

पुनर्द्वारवतीं चैत्य हतं कृष्णं न्यवेदयन् / वासुदेवस्तु निर्जित्य जांबवन्तं महाबलम्

Họ trở lại Dvāravatī và tâu tại điện thờ rằng “Kṛṣṇa đã bị giết”; nhưng Vāsudeva đã khuất phục Jāmbavān, bậc đại lực.

Verse 49

लेभे जांबवन्तीं कन्यामृक्षराजस्य सम्मनाम् / भगवत्तेजसा ग्रस्तो जांबवांन्प्रसभं मणिम्

Ngài cưới Jāmbavatī, ái nữ của vua loài gấu; Jāmbavān bị uy quang của Đấng Thế Tôn chế ngự nên cũng dâng trả viên bảo châu đã cưỡng đoạt.

Verse 50

सुतां जांबवतीमाशु विष्वक्सेनाय दत्तवान् / मणिं स्यमन्तकं चैव जग्रहात्मविशुद्धये

Ngài mau chóng gả nàng Jāmbavatī cho Viṣvaksena; và để tự thanh tịnh, Ngài nhận lấy bảo châu Syamantaka.

Verse 51

अनुनीयर्क्षराजं तं निर्ययौ च तदा बिलात् / एवं स मणिमाहृत्य विशोध्यात्मानमात्मना

Sau khi làm vừa lòng vị vua loài gấu ấy, Ngài bước ra khỏi hang; như vậy, đem bảo châu trở lại, Ngài tự mình thanh tịnh chính mình.

Verse 52

ददौ सत्राजिते रत्नं मणिं सात्त्वतसन्निधौ / कन्यां पुनर्जांबवतीमुवाह मधुसूदनः

Trước mặt các Sāttvata, Satrājit đã dâng viên bảo châu ấy; rồi Madhusūdana, đức Śrī Kṛṣṇa, kết hôn với thiếu nữ Jāmbavatī.

Verse 53

तस्मान्मिथ्याभिशापात्तु व्यशुध्यन्मधुसूदनः / इमां मिथ्याभिशप्तिं यः कृष्णस्येह व्यपोहिताम्

Vì lời nguyền giả dối ấy, Madhusūdana—Śrī Kṛṣṇa—được tỏ rõ là thanh tịnh, vô tội; ai biết việc xóa bỏ lời nguyền dối trá đã gán cho Kṛṣṇa tại đây.

Verse 54

वेद मिथ्याभिशप्तिं स नाभिस्पृशति कर्हिचित् / दश त्वासन्सत्रजितो भार्यास्तस्यायुतं सुताः

Ai hiểu rõ lời nguyền giả dối ấy thì chẳng bao giờ bị nó chạm đến; Satrājit có mười người vợ và mười nghìn người con trai.

Verse 55

ख्यातिमन्तस्त्रयस्तेषां भङ्गकारस्तु पूर्वजः / वीरो वातपतिश्चैव तपस्वी च बहुप्रियः

Trong số họ có ba người rất lừng danh; người anh cả là Bhaṅgakāra—một dũng sĩ, Vātapati, bậc khổ hạnh và được nhiều người mến yêu.

Verse 56

अथ वीरमती नाम भङ्गकारस्य तु प्रसूः / सुषुवे सा कुमारीस्तु तिस्रो रूपगुणान्विताः

Sau đó, vợ của Bhaṅgakāra tên là Vīramatī; nàng sinh ba thiếu nữ đầy đủ dung nhan và đức hạnh.

Verse 57

सत्यभामोत्तमा स्त्रीणां व्रतिनी च दृढव्रता / तथा तपस्विनी चैव पिता कृष्णय तां ददौ

Satyabhama là bậc tối thượng trong hàng nữ nhân, giữ giới nguyện kiên cố và tu khổ hạnh; phụ thân đã gả nàng cho Đức Sri Krishna.

Verse 58

न च सत्राजितः कृष्णो मणिरत्नं स्यमन्तकम् / आदत्त तदुपश्रुत्य भोजेन शतधन्वना

Satrajit không trao viên bảo ngọc Syamantaka cho Đức Sri Krishna; nghe vậy, người Bhoja tên Satadhanva liền nổi giận.

Verse 59

तदा हि प्रार्थयामास सत्यभामामनिन्दिताम् / अक्रूरो धनमन्विच्छन्मणिं चैव स्यमन्तकम्

Khi ấy Akrura, ham muốn của cải và bảo ngọc Syamantaka, đã cầu hôn nàng Satyabhama không tì vết.

Verse 60

सत्राजितं ततो इत्वा शतधन्वा महाबलः / रात्रौ तं मणिमादाय ततो ऽक्रूराय दत्तवान्

Bấy giờ Satadhanva lực lưỡng đến gặp Satrajit; trong đêm hắn đoạt lấy viên ngọc ấy rồi đem trao cho Akrura.

Verse 61

अक्रूरस्तु तदा रत्नमादाय स नरर्षभः / समयं कारयाञ्चक्रे बोध्यो नान्यस्य चेत्युत

Khi ấy Akrura, bậc ưu tú trong loài người, nhận lấy bảo vật và lập giao ước: “chớ để kẻ khác hay biết.”

Verse 62

वयमभ्युपयोत्स्यामः कृष्णेन त्वां प्रधर्षितम् / मम वै द्वारका सर्वा वेशे तिष्ठत्य संशयम्

Chúng ta sẽ che chở cho ngươi, kẻ đã bị Krishna làm nhục; toàn thể Dvārakā của ta quả thật đang khoác y phục tang thương.

Verse 63

हते पितरि दुःखार्त्ता सत्यभामा यशस्विनी / प्रययौ रथमारुह्य नगरं वारणावतम्

Khi phụ thân bị sát hại, Satyabhāmā lừng danh đau đớn khôn nguôi, lên xe rồi lên đường đến thành Vāraṇāvata.

Verse 64

सत्यभामा तु तद्वृत्तं भोजस्य शतधन्वनः / भर्तुर्निवेद्य दुःखार्त्ता पार्श्वस्थाश्रूण्यवर्त्तयत्

Satyabhāmā thuật lại việc của Bhoja Śatadhanvā cho phu quân; trong cơn đau buồn, nàng khiến những người đứng bên cạnh cũng tuôn lệ.

Verse 65

पाण्डवानां तु दग्धानां हरिः कृत्वोदकक्रियाम् / कल्यार्थे चैव भ्रातॄणां न्ययोजयत सात्यकिम्

Vì các Pāṇḍava đã bị thiêu, Hari cử hành nghi lễ nước; rồi vì phúc lành của các huynh đệ, Ngài sai phái Sātyaki.

Verse 66

ततस्त्वरितमागत्य द्वारकां मधुसूदनः / पूर्वजं हलिनं श्रीमानिदं वचनमब्रवीत्

Sau đó, Madhusūdana vội vã trở về Dvārakā; bậc rạng ngời ấy nói lời này với người anh Halin (Balarāma).

Verse 67

हतः प्रसेनः सिंहेन सत्राजिच्छतधन्वना / स्यमन्तको मार्गणीयस्तस्य प्रभुरहं प्रभो

Prasena bị sư tử giết; và Śatadhanvā cũng sát hại Satrājit. Viên ngọc Syamantaka phải được truy tìm; bạch Đấng Tối Thượng, ta là chủ của nó.

Verse 68

तहारोह रथं शीघ्रं भोजं हत्वा महाबलम् / स्यमन्तकं महाबाहो सामान्यं वो भविष्यति

Vậy hãy mau lên xe, giết kẻ Bhoja đầy sức mạnh ấy. Hỡi bậc đại lực, ngọc Syamantaka sẽ trở nên dễ đạt đối với ngươi.

Verse 69

ततः प्रवृत्ते युद्धे तु तुमुले भोजकृष्णयोः / शतधन्वा तमक्रूरमवैक्षत्सर्वतो दिशम्

Rồi cuộc chiến dữ dội giữa Bhoja và Kṛṣṇa bùng nổ. Khi ấy Śatadhanvā nhìn khắp bốn phương và thấy Akrūra.

Verse 70

अनालब्धावहारौ तु कृत्वा भोजजनार्द्दनौ / शक्तो ऽपि शाठ्याद्धार्दिक्यो नाक्रूरो ऽभ्युपपद्यत

Khi đã tạo thế để cả Bhoja lẫn Janārdana không thể nhận (viên ngọc), Akrūra thuộc dòng Hārdikya—dẫu có khả năng—vẫn không bước ra vì mưu trá.

Verse 71

अपयोते ततो बुद्धिं भूयश्चक्रे भयान्वितः / योजनानां शतं साग्रं हृदया प्रत्यपद्यत

Rồi vì sợ hãi, hắn lại quyết định bỏ chạy; trong lòng toan tính đi xa hơn một trăm yojana.

Verse 72

विख्याता हृदया नाम शतयोजनगामिनी / भोजस्य वडवा दिव्या यया कृष्णमयोधयत्

Con ngựa cái thần diệu của Bhoja, nổi danh tên Hṛdayā, có thể đi trăm do-tuần; nhờ nó mà Kṛṣṇa đã giao chiến.

Verse 73

क्षीणां जवेन त्दृदयामध्वनः शतयोजने / दृष्ट्वा रथस्य तां वृद्धिं शतधन्वा समुद्रवत्

Trên quãng đường trăm do-tuần, Hṛdayā kiệt sức vì tốc lực; thấy xe chiến tiến nhanh như vậy, Śatadhanvā bồn chồn như biển động.

Verse 74

ततस्तस्या हयायास्तु श्रमात्खेदाच्च वै द्विजाः / खमुत्पेतुरथ प्राणाः कृष्णो राममथाब्रवीत्

Rồi, hỡi các bậc dvija, vì mệt nhọc và khổ sở, sinh khí của con ngựa ấy bay lên trời; khi ấy Kṛṣṇa nói với Rāma.

Verse 75

तिष्ठस्वेह महाबाहो दृष्टदोषा मया हयी / पद्भ्यां गत्वा हरिष्यामि मणिरत्नं स्यमन्तकम्

Hỡi bậc tay mạnh, hãy ở lại đây; ta đã thấy khuyết tật nơi con ngựa. Ta sẽ đi bộ và mang về bảo châu Syamantaka.

Verse 76

पद्भ्यामेव ततो गत्वा शतधन्वानमच्युतः / मिथिलोपवने तं वै जघान परमास्त्रवित्

Rồi Acyuta đi bộ, với tài thông hiểu tối thượng về vũ khí, đã giết Śatadhanvā trong khu vườn của Mithilā.

Verse 77

स्यमन्तकं न चापश्यद्धत्वा भोजं महाबलम् / निवृत्तं चाब्र वीत्कृष्णं रत्नं देहीति लाङ्गली

Không thấy bảo châu Syamantaka. Thấy Kṛṣṇa trở về sau khi giết Bhoja hùng mạnh, Lāṅgalī (Balarāma) nói: “Hãy trao viên bảo châu ấy.”

Verse 78

नास्तीति कृष्णश्चोवाच ततो रामो रुषान्वितः / धिक्छब्दपूर्वमसकृत्प्रत्युवाच जनार्द्दनम्

Kṛṣṇa nói: “Không có.” Bấy giờ Rāma đầy phẫn nộ, thốt “dhik!” rồi nhiều lần đáp trả Janārdana.

Verse 79

भातृत्वान्मर्षयाम्वेष स्वस्ति ते ऽस्तु व्रजाम्यहम् / कृत्यं न मे द्वारकया न त्वया न च वृष्णिभिः

Vì tình huynh đệ ta nhẫn nhịn; chúc ngươi an lành, ta đi đây. Ta chẳng còn việc gì với Dvārakā, với ngươi, hay với dòng Vṛṣṇi.

Verse 80

प्रविवेश ततो रामो मिथिलामरिमर्द्दनः / सर्वकामैरुपहृतैर्मैथिलेनैव पूजितः

Rồi Rāma, bậc hàng phục kẻ thù, tiến vào Mithilā. Chính vua Maithila đã kính lễ Ngài bằng mọi lễ vật đầy đủ.

Verse 81

एतस्मिन्नेव काले तु बभ्रुर्मतिमतां वरः / नानारूपान्क्रतून्सर्वा नाजहार निरर्गलान्

Cũng đúng lúc ấy, Babhrū, bậc nhất trong hàng trí giả, đã cử hành mọi loại kratu (tế lễ) muôn hình, không hề bị ngăn trở.

Verse 82

दीक्षामयं सकवचं रक्षार्थं प्रविवेश ह / स्यमन्तककृते प्राज्ञो कान्दिनीजो महामनाः

Để bảo hộ Syamantaka, bậc trí Kandinija với tâm lớn đã nhập vào áo giáp hộ thân thiêng liêng kết từ lễ thọ giới.

Verse 83

अकूर यज्ञा इति ते ख्यातास्तस्य महात्मनः / बह्वन्नदक्षिणाः सर्वे सर्वकामप्रदायिनः

Những tế lễ của vị đại hồn ấy được gọi là “Akūra-yajña”; tất cả đều dồi dào lương thực và lễ vật daksina, ban thành mọi ước nguyện.

Verse 84

अथ दुर्योधनो राजा गत्वाथ मिथिलां प्रभुः / गदाशिक्षां ततो दिव्यां बलभद्रादवाप्तवान्

Bấy giờ vua Duryodhana, bậc chúa tể, đến Mithilā và thọ nhận phép luyện chùy thiêng từ Balabhadra.

Verse 85

प्रसाद्य तु ततो रामो वृष्ण्यन्धकमहारथैः / आनीतो द्वारकामेव कृष्णेन च महात्मना

Sau đó các đại chiến xa của dòng Vṛṣṇi và Andhaka làm Rama hoan hỷ; và Kṛṣṇa đại hồn đã đưa Ngài về Dvārakā.

Verse 86

अक्रूरश्चान्धकैः सार्द्धमथायात्पुरुषर्षभः / युद्धे हत्वा तु शत्रुघ्नं सह बन्धुमता बली

Bấy giờ Akūra, bậc trượng phu ưu việt, đến cùng người Andhaka; và vị dũng lực ấy, cùng Bandhumatā, đã giết Śatrughna trong chiến trận.

Verse 87

सुयज्ञतनयायां तु नरायां नरसत्तमौ / भङ्गकारस्य तनयौ विश्रुतौ सुमहाबलौ

Từ thai Nara, ái nữ của Suyajña, sinh ra hai bậc nam nhân tối thượng; họ là con của Bhaṅgakāra, lừng danh và đại lực.

Verse 88

जज्ञातेंऽधकमुख्यस्य शक्रघ्नो बन्धुमांश्च तौ / वधे च भङ्गकारस्य कृष्णो न प्रीतिमानभूत्

Họ sinh trong dòng Andhaka đứng đầu, mang tên Śakraghna và Bandhumān; nhưng trong việc giết Bhaṅgakāra, Kṛṣṇa chẳng vui lòng.

Verse 89

ज्ञातिभेदभयाद्भीतस्तमुबेक्षितवानथ / अपयाते ततो ऽक्रूरे नावर्षत्पाकशासनः

Vì sợ chia rẽ trong họ tộc, người ấy đã làm ngơ; và khi Akrūra rời đi, Pākaśāsana (Indra) không ban mưa.

Verse 90

अनावृष्ट्या हतं राष्ट्रमभवद्बहुधा यतः / ततः प्रसादयामासुरक्रूरं कुकुरान्धकाः

Vì hạn hán, quốc độ bị tàn hại đủ bề; do đó người Kukura và Andhaka tìm cách làm Akrūra nguôi lòng.

Verse 91

पुनर्द्वारवतीं प्राप्ते तदा दानपतौ तथा / प्रववर्ष सहस्राक्षः कुक्षौ जलनिधेस्ततः

Khi Akrūra, bậc chủ của bố thí, trở lại Dvāravatī, Sahasrākṣa (Indra) liền đổ mưa dồi dào trên lòng biển cả.

Verse 92

कन्यां वै वासुदेवाय स्वसारं शीलसंमताम् / अक्रूरः प्रददौ श्रीमान्प्रीत्यर्थं मुनिपुङ्गवाः

Bậc hiền triết Akrūra, vì niềm hoan hỷ, đã dâng cho Vāsudeva người em gái trinh nữ, đức hạnh đoan trang.

Verse 93

अथ विज्ञाय योगेन कृष्णो बभ्रुगतं मणिम् / सभामध्ये तदा प्राह तमक्रूरं जनार्द्दनः

Bấy giờ Kṛṣṇa nhờ năng lực yoga biết viên ngọc đã đến tay Babhru; giữa hội chúng, Janārdana liền nói với Akrūra.

Verse 94

यत्तद्रत्नं मणिवरं तव हस्तगतं प्रभो / तत्प्रयच्छ स्वमानार्ह मयि मानार्यकं कृथाः

Lạy Chúa tể, viên bảo ngọc thượng hạng đang ở trong tay ngài, xin hãy trao lại; ngài đáng được tôn kính—xin đừng khiến ta chịu nhục.

Verse 95

षष्टिवर्षगते काले यद्रोषो ऽभूत्तदा मम / सुसंरूढो ऽसकृत्प्राप्तस्तदा कालात्ययो महान्

Khi sáu mươi năm đã trôi qua, cơn phẫn nộ của ta khi ấy lại nhiều lần dấy lên và bám rễ vững; bấy giờ xảy ra một sự lệch chuyển lớn của thời gian.

Verse 96

ततः कृष्णस्य वचनात्सर्वसात्त्वतसंसदि / प्रददौ तं मणिं बभ्रुरक्लेशेन महामतिः

Sau đó, theo lời Kṛṣṇa, giữa hội chúng Sāttvata, Babhru bậc đại trí đã trao viên ngọc ấy một cách nhẹ nhàng, không khó nhọc.

Verse 97

ततस्तमार्जवप्राप्तं बभ्रोर्हस्तादरिन्दमः / ददौ हृष्टमनास्तुष्टस्तं मणिं बभ्रवे पुनः

Bấy giờ bậc hàng phục kẻ thù nhận viên ngọc do sự ngay thẳng mà có từ tay Babhru; lòng hoan hỷ mãn nguyện, ngài lại trao viên ngọc ấy trở về cho Babhru.

Verse 98

स कृष्णहस्तात्संप्राप्य मणिरत्नं स्यमन्तकम् / आबध्य गान्दिनीपुत्रो विरराजांशुमानिव

Nhận được bảo châu Syamantaka từ tay Krishna, con trai của Gāndinī liền buộc mang nó, và rực rỡ như mặt trời tỏa ánh quang.

Verse 99

इमां मिथ्याभिशाप्तिं यो विशुद्धिमपि चोत्तमाम् / वेद मिथ्याभिशप्तिं स न लभेत कथञ्चन

Ai hiểu rõ lời nguyền vu khống này, đồng thời biết đến sự thanh tịnh tối thượng, thì dẫu bị nguyền rủa cách giả dối cũng chẳng hề chịu tổn hại nào.

Verse 100

अनमित्राच्छिनिर्जज्ञे कनिष्ठाद्वृष्णिनन्दनात् / सत्यवान्सत्यसंपन्नः सत्यकस्तस्य चात्मजः

Từ Anamitra, người con út của Vṛṣṇinandana, sinh ra Śini; và con trai của Śini là Satyaka, bậc chân thật và đầy đủ đức hạnh của chân lý.

Verse 101

सात्यकिर्युयुधानश्च तस्य भूतिः सुतो ऽभवत् / भूतेर्युगन्धरः पुत्र इति भौत्यः प्रकीर्त्तितः

Satyaka còn được gọi là Yuyudhāna; con trai ông là Bhūti. Con trai của Bhūti là Yugandhara, vì thế được xưng tụng với danh hiệu ‘Bhautya’.

Verse 102

माड्याः सुतस्य जज्ञे तु सुतो वृष्णिर्युधाजितः / जज्ञाते तनयौ वृष्णेः श्वफल्कश्चित्रकश्च यः

Từ con trai của Mādya sinh ra người con thuộc dòng Vṛṣṇi tên Yudhājit. Còn Vṛṣṇi có hai con trai: Śvaphalka và Citraka.

Verse 103

श्वफल्कस्तु महाराजो धर्मात्मा यत्र वर्तते / नास्ति व्याधिभयं तत्र न चावृष्टिभयं तथा

Śvaphalka là bậc đại vương đầy tâm đức; nơi nào ngài hiện diện, nơi ấy không sợ bệnh tật, cũng không sợ hạn hán thiếu mưa.

Verse 104

कादाचित्काशिराजस्य विभोस्तु द्विजसत्तमाः / त्रीणि वर्षाणि विषये नावर्षत्पाकशासनः

Hỡi các bậc dvija tối thượng! Có lần, trong cõi của vua Kāśī, suốt ba năm Indra—đấng Pākaśāsana—đã không ban mưa.

Verse 105

स तत्रवासयामास श्वफल्कं परमार्चितम् / श्वफल्कपरिवासेन प्रावर्षत्पाकशासनः

Bấy giờ nhà vua cho Śvaphalka, bậc được tôn kính tối thượng, cư trú tại đó; nhờ Śvaphalka lưu lại mà Indra—Pākaśāsana—đã cho mưa rơi.

Verse 106

श्वफल्कः काशिराजस्य सुतां भार्यामविन्दत / गान्दिनींनाम गां सा हि ददौ विप्राय नित्यशः

Śvaphalka cưới công chúa của vua Kāśī làm hiền thê; nàng tên Gāndinī, mỗi ngày đều bố thí một con bò cho một vị brāhmana.

Verse 107

सा मातुरुदरस्था वै बहून्वर्षशातान्किल / निवसंती न वै जज्ञे गर्भस्थां तां पिताब्रवीत्

Nàng thật sự ở trong bụng mẹ suốt nhiều trăm năm mà vẫn chưa sinh; bấy giờ người cha nói với cô gái còn trong thai ấy.

Verse 108

जायस्व शीघ्रं भद्रं ते किमर्थं वापि तिष्ठसि / प्रोवाच चैनं गर्भस्था सा कन्या गां दिने दिने

“Hãy sinh ra mau, cầu phúc lành cho con; vì sao còn ở lại?”—nói vậy, cô gái trong thai đáp lời ông ngày qua ngày.

Verse 109

यदि दद्यास्ततो गर्भाद्बहिः स्यां हायनैस्त्रिभिः / तथेत्युवाच तां तस्याः पिता काममपूरयत्

Cô gái nói: “Nếu cha cho phép, trong ba năm con sẽ ra khỏi thai.” Người cha đáp: “Được như vậy,” và làm trọn ý nguyện của nàng.

Verse 110

दाता यज्वा च शुरश्च श्रुतवानतिथिप्रियः / तस्याः पुत्रः स्मृतो ऽक्रूरः श्वाफल्को भूरिदक्षिणः

Ông là người bố thí, người cử hành tế lễ, dũng sĩ, thông hiểu śruti và yêu mến khách; con trai của bà được nhớ đến là Akrūra, hậu duệ Śvāphalka, người ban dakṣiṇā dồi dào.

Verse 111

उपमङ्गुस्तथा मङ्गुर्मृदुरश्चारिमेजयः / गिरिरक्षस्ततो यक्षः शत्रुघ्नो ऽथारिमर्दनः

Upamaṅgu, Maṅgu, Mṛdura và Cārimejaya; rồi Girirakṣa, Yakṣa, Śatrughna và Arimardana—đó là những người con (khác) được kể tên.

Verse 112

धर्मवृद्धः सुकर्मा च गन्धमादस्तथापरः / आवाहप्रतिवाहौ च वसुदेवा वराङ्गना

Dharmavṛddha, Sukarmā, Gandhamāda và một người nữa; lại có Āvāha và Prativāha; cùng Vasudevā, người nữ tuyệt mỹ.

Verse 113

अक्रूरादौग्रसेन्यां तु सुतौ द्वौ कुलनन्दिनौ / देववानुपदेवश्च जज्ञाते देवसंनिभौ

Từ Akrūra và người vợ dòng Ugrasena, sinh ra hai con trai làm rạng rỡ gia tộc: Devavān và Upadeva, uy nghi như chư thiên.

Verse 114

चित्रकस्याभवन्पुत्राः पृथुर्विपृथुरेव च / अश्वग्रीवो ऽश्ववाहश्च सुपार्श्वकगवेषणौ

Các con trai của Citraka là Pṛthu và Vipṛthu; Aśvagrīva và Aśvavāha; cùng Supārśvaka và Gaveṣaṇa.

Verse 115

अरिष्टनेमिरश्वास्यः सुवार्मा वर्मभृत्तथा / अभूमिर्बहुभूमिश्च श्रविष्ठाश्रवणे स्त्रियौ

Có Ariṣṭanemi, Aśvāsya, Suvārmā và Varmabhṛt; Abhūmi và Bahubhūmi; cùng hai nữ nhân: Śraviṣṭhā và Śravaṇā.

Verse 116

सत्यकात्काशिदुहिता लेभे या चतुरः सुतान् / कुकुरं भजमानं च शुचिं कंबल बर्हिषम्

Nhờ Satyaka, con gái xứ Kāśī sinh được bốn người con trai: Kukura, Bhajamāna, Śuci, Kambala và Barhiṣa.

Verse 117

कुकुरस्य सुतो वृष्णिर्वृष्णेस्तु तनयो ऽभवत् / कपोतरोमा तस्याथ विलोमाभवदात्मजः

Con của Kukura là Vṛṣṇi; và Vṛṣṇi cũng sinh một người con. Con của ông tên Kapotaromā, rồi sau đó lại có người con tên Vilomā.

Verse 118

तस्यासीत्तुंबुरुसखा विद्वान्पुत्रोंऽधकः किल / ख्यायते यस्य नामान्यच्चन्दनोदकदुन्दुभिः

Ông có người con hiền trí tên Tumburusakhā; và quả thật con của ông được gọi là Andhaka. Danh xưng của người ấy được xướng lên cùng nước đàn hương và tiếng trống thiêng (dundubhi).

Verse 119

तस्याभिजित्ततः पुत्र उत्पन्नस्तु पुनर्वसुः / अश्वमेधं तु पुत्रार्थमाजहार नरोत्तमः

Ông có người con tên Abhijit; từ đó sinh ra Punarvasu. Bậc nhân kiệt ấy đã cử hành lễ tế Aśvamedha để cầu có con trai.

Verse 120

तस्य मध्ये ऽतिरात्रस्य सदोमध्यात्ससुच्छ्रितः / ततस्तु विद्वान्धर्मज्ञो दाता यज्वा पुनर्वसुः

Giữa lễ tế Atirātra ấy, người ấy hiện ra tốt lành từ trung tâm của sado (nhà tế). Rồi Punarvasu trở thành bậc hiền trí, thông hiểu dharma, rộng lòng bố thí và là người hành lễ tế.

Verse 121

तस्याथ पुत्रमिथुनं बभूवाभिजितः किल / आहुकश्चाहुकी चैव ख्यातौ मतिमतां वरौ

Sau đó Abhijit sinh một đôi con. Āhuka và Āhukī—cả hai đều nổi danh là bậc ưu tú trong hàng người trí tuệ.

Verse 122

इमांश्चोदा हरन्त्यत्र श्लोकान्प्रति तमाहुकम् / सोपासांगानुकर्षाणां सध्वजानां वरूथिनाम्

Tại đây, Chodā đã xướng lên những kệ tụng này hướng về Tamāhuka—nói về đoàn quân có đủ khí giới, tùy tùng và cờ phướn.

Verse 123

रथानां मेघघोषाणां महस्राणि दशैव तु / नासत्यवादी चासीत्तु नायज्ञो नासहस्रदः

Những chiến xa vang rền như tiếng mây có đến mười nghìn; người ấy không nói dối, không bỏ lễ tế yajña, cũng chẳng phải kẻ không bố thí đến hàng nghìn.

Verse 124

नाशुचिर्नाप्यधर्मात्मा नाविद्वान्न कृशो ऽभवत् / आर्द्रकस्य धृतिः पुत्र इत्येवमनुशुश्रुम्

Người ấy không ô uế, cũng chẳng mang tâm bất chính; không ngu muội, cũng không gầy yếu. Chúng ta đã nghe truyền rằng: Dhṛti là con của Ārdraka.

Verse 125

स तेन परिवारेण किशोरप्रतिमान्हयान् / अशीतिमश्वनियुतान्याहुको ऽप्रतिमो व्रजन्

Cùng đoàn tùy tùng ấy, ông đem theo những tuấn mã như tuổi thiếu niên—tám mươi niyuta ngựa—và Aḥuka vô song lên đường.

Verse 126

पूर्वस्यां दिशि नागानां भोजस्य त्वतिभावयन् / रूप्यकाञ्चनकक्षाणां स्रहस्राण्येकविंशतिः

Về phương đông, để tăng thêm uy thế của Bhoja giữa hàng Nāga, có hai mươi mốt nghìn đai lưng bằng bạc và vàng.

Verse 127

तावन्त्येव सहस्राणि उत्तरस्यां तथादिशि / भूमिपालस्य भोजस्य उत्तिष्टेत्किङ्कणी किल

Ở phương bắc cũng có ngần ấy nghìn; tương truyền rằng chiếc kiṅkiṇī (chuông lắc nơi cổ chân) của vua Bhoja, bậc hộ trì cõi đất, bỗng trỗi dậy ngân vang.

Verse 128

आहुकश्चाप्यवन्तीषु स्वसारं त्वाहुकीं ददौ / आहुकात्काश्यदुहितुर्द्वै पुत्रौ संबभूवतुः

Tại Avanti, Āhuka gả em gái mình là Āhukī; từ Āhuka và ái nữ của Kāśya đã sinh ra hai người con trai.

Verse 129

देवकश्चोग्रसेनश्च देवगर्भसमावुभौ / देवकस्य सुता वीरा जज्ञिरे त्रिदशोपमाः

Devaka và Ugrasena đều là con của Devagarbhā; các ái nữ anh dũng của Devaka sinh ra tựa chư thiên.

Verse 130

देववानुपदेवश्च सुदेवो देवरक्षितः / तेषां स्वसारः सप्तासन्वसुदेवाय ता ददौ

Có Devavān, Upadeva, Sudeva và Devarakṣita; bảy người chị em của họ đã được gả trao cho Vasudeva.

Verse 131

धृतदेवोपदेवा च तथान्या देवरक्षिता / श्रीदेवा शान्तिदेवा च सहदेवा तथापरा

Đó là Dhṛtadevā, Upadevā và một người nữa tên Devarakṣitā; cùng Śrīdevā, Śāntidevā và một Sahadevā khác.

Verse 132

सप्तमी देवकी तासां सानुजा चारुदर्शना / नवोग्रसेनस्य सुताः कंसस्तेषां तु पूर्वजः

Trong số họ, người thứ bảy là Devakī, cùng em gái, dung mạo khả ái. Tất cả đều là con của Navo­grasena; Kamsa là anh cả của họ.

Verse 133

न्यग्रो दश्च सुनामा च कङ्कशङ्कुसुभूमयः / सुतनू राष्ट्रपालश्च युद्धतुष्टश्च तुष्टिमान्

Nyagro, Dasa, Sunāmā, Kanka, Śaṅku, Subhūmi; cùng với Sutanu, Rāṣṭrapāla, Yuddhatuṣṭa và Tuṣṭimān.

Verse 134

तेषां स्वसारः पञ्चैव कंसा कंसवती तथा / सुतनू राष्ट्रपाली च कङ्का चैव वराङ्गना

Họ có năm chị em gái: Kamsā, Kamsavatī, Sutanu, Rāṣṭrapālī và Kaṅkā—đều là những mỹ nữ dung nhan đoan trang.

Verse 135

उग्रसेनो महापत्यो व्याख्यातः कुकुरोद्भवः / कुकुराणामिमं वंशं धारयन्नमितौजसाम्

Ở đây thuật lại về Ugrasena, bậc đại hùng sinh trong dòng Kukura; ngài gìn giữ dòng tộc Kukura rực rỡ uy lực vô lượng.

Verse 136

आत्मनोविपुलं वंशं प्रजावांश्च भवेन्नरः / भजमानस्य पुत्रस्तु रथिमुख्यो विदूरथः

Con người đạt được cho mình dòng tộc rộng lớn và con cháu đông đúc. Con trai của Bhajamāna là Vidūratha, bậc nhất trong hàng chiến sĩ xa chiến.

Verse 137

राजाधिदेवः शूरश्च विदूरथसुतो ऽभवत् / तस्य शूरस्य तु सुता जज्ञिरे बलवत्तराः

Con của Vidūratha là Rājādhideva và Śūra. Từ Śūra sinh ra những hậu duệ vô cùng dũng mãnh.

Verse 138

वातश्चैव निवातश्च शोणितः श्वेतवाहनः / शमी च गदवर्मा च निदान्तः खलु शत्रुजित्

Vāta, Nivāta, Śoṇita, Śvetavāhana, Śamī, Gadavarmā, Nidānta và Śatrujit—đều xuất hiện trong dòng ấy.

Verse 139

शमीपुत्रः प्रतिक्षत्रः प्रतिक्षत्रस्य चात्मजः / स्वयंभोजः स्वयंभोजाद्धृदिकः संबभूव ह

Con của Śamī là Pratikṣatra, và con của Pratikṣatra là Svayaṃbhoja. Từ Svayaṃbhoja sinh ra Hṛdika.

Verse 140

हृदिकस्य सुतास्त्वासन्दश भीमपराक्रमाः / कृतवर्माग्रजस्तेषां शतधन्वा तु मध्यमः

Hṛdika có mười người con, dũng lực như Bhīma. Trong số ấy, Kṛtavarmā là trưởng, còn Śatadhanvā là người ở giữa.

Verse 141

देवबाहुस्सुबाहुश्च भिषक्श्वेतरथश्च यः / सुदान्तश्चाधिदान्तश्च कनकः कनकोद्भवः

Devabāhu, Subāhu, Bhiṣak, Śvetaratha, Sudānta, Adhidānta, Kanaka và Kanakodbhava—đó cũng là (những người khác).

Verse 142

देवबाहोस्सुतो विद्वाञ्जज्ञे कंबलबर्हिषः / असमौजाः सुतस्तस्य सुसमौजाश्च विश्रुतः

Bậc hiền trí Kambalabarhiṣ, con của Devabāhu, đã ra đời. Con của ngài là Asamaujā và Susamaujā lừng danh.

Verse 143

अजातपुत्राय ततः प्रददावसमौजसे / सुचन्द्रं वसुरूपं च कृष्ण इत्यन्धकाः स्मृताः

Rồi người ta ban cho Asamaujā, kẻ chưa có con, hai người con tên Sucandra và Vasurūpa; và dòng Andhaka được ghi nhớ với danh xưng “Kṛṣṇa”.

Verse 144

अन्धकानामिमं वंशं कीर्त्तयेद्यस्तु नित्यशः / आत्मनो विपुलं वंशं लभते नात्र संशयः

Ai hằng ngày xưng tụng dòng dõi Andhaka này sẽ đạt được sự hưng thịnh lớn lao về tông tộc cho chính mình; không còn nghi ngờ gì nữa.

Verse 145

अश्मक्यां जनयामास शूरं वै देव मीढुषम् / मारिष्यां जज्ञिरे शूराद्भोजायां पुरुषा दश

Deva Mīḍhuṣ sinh ra Śūra từ Aśmakī. Rồi từ Śūra, nơi người nữ Bhojā tên Māriṣyā, đã sinh mười người con trai.

Verse 146

वसुदेवो महाबाहुः पूर्वमानकदुन्दुभिः / जज्ञे तस्य प्रसूतस्य दुन्दुभिः प्राणदद्दिवि

Vasudeva, bậc đại lực, thuở trước được gọi là Ānakadundubhi. Khi ngài chào đời, tiếng trống dundubhi vang dội trên trời.

Verse 147

आनकानां च संह्नादः सुमहानभवद्दिवि / पपात पुष्पवर्षं च शरस्य भवने महत्

Trên trời vang lên tiếng trống ānaka rền vang rất lớn; tại dinh thất của Śara, một trận mưa hoa vĩ đại đổ xuống.

Verse 148

मनुष्यलोके कृत्स्ने ऽपि रूपे नास्ति समो भुवि / यस्यासीत्पुरुषाग्र्यस्य कान्तिश्चन्द्रमसो यथा

Trong toàn cõi nhân gian, trên mặt đất không ai sánh bằng người ấy về dung sắc; ánh quang của bậc nam tử tối thượng ấy như ánh trăng.

Verse 149

देवभागस्ततो जज्ञे ततो देवश्रवाः पुनः / अनाधृष्टिवृकश्चैव नन्दनश्चैव सृंजयः

Rồi Devabhāga ra đời, tiếp đến Devashravā; và cả Anādhṛṣṭivṛka, Nandana cùng Sṛñjaya cũng được sinh ra.

Verse 150

श्यामः शमीको गण्डूषः स्वसारस्तु वरागनाः / पृथा च श्रुतदेवा च श्रुतकीर्तिः श्रुत श्रवाः

Śyāma, Śamīka và Gaṇḍūṣa; cùng các chị em gái—Varāṅganā, Pṛthā, Śrutadevā, Śrutakīrti và Śrutaśravā.

Verse 151

राजाधिदेवी च तथा पञ्चैता वीरमातरः / पृथां दुहितरं शूरः कुन्तिभोजाय वै ददौ

Cả Rājādhidevī nữa; năm vị ấy đều là mẹ của các dũng sĩ. Śūra đã trao con gái mình là Pṛthā cho Kuntibhoja.

Verse 152

तस्मात्सा तु स्मृता कुन्ती कुन्तिभोजात्मजा पृथा / कुरुवीरः पाण्डुमुख्यस्तस्माद्भार्यामविन्दत

Vì thế nàng được nhớ đến là Kuntī, tức Pṛthā, ái nữ của Kuntibhoja; dũng sĩ dòng Kuru là Pāṇḍu đã cưới nàng làm chính thất theo Dharma.

Verse 153

पुथा जज्ञे ततः पुत्रांस्त्रीनग्निसमतेजसः / लोके प्रतिरथान्वीराञ्छक्रतुल्यपराक्रमान्

Sau đó Pṛthā sinh ba người con rực sáng như lửa; họ là những dũng sĩ trấn áp đối thủ trong đời, có uy lực ngang Indra.

Verse 154

धर्माद्युधिष्टिरं पुत्रं मारुताच्च वृकोदरम् / इन्द्राद्धनञ्जयं चैव पृथा पुत्रानजीचनत्

Từ thần Dharma sinh Yudhiṣṭhira, từ thần Māruta sinh Vṛkodara (Bhīma), và từ Indra sinh Dhanañjaya (Arjuna); Pṛthā đã sinh ra các người con ấy.

Verse 155

माद्रवत्या तु जनितावश्विनाविति विश्रुतम् / नकुलः सहदेवश्च रुपसत्त्वगुणान्वितौ

Người ta truyền rằng từ Mādrī, nhờ đôi thần Aśvin, sinh ra Nakula và Sahadeva; cả hai đầy đủ dung mạo, sattva và đức hạnh.

Verse 156

जज्ञे तु श्रुतदेवायां तनयो वृद्धशर्मणः / करूषाधिपतेर्ंवीरो दन्तवक्रो महाबलः

Trong Śrutadevā sinh ra người con của Vṛddhaśarmā: Dantavakra, dũng sĩ chúa tể xứ Karūṣa, sức mạnh phi thường.

Verse 157

कैकयाच्छ्रुतिकीर्त्यं तु जज्ञे संतर्दनो बली / चेकितानबृहत्क्षत्रौ तथैवान्यौ महाबलौ

Từ Śrutikīrti xứ Kaikaya sinh ra Santardana dũng mãnh; cũng vậy Cekitāna và Bṛhatkṣatra, cùng hai vị khác đều là bậc đại lực.

Verse 158

विन्दानुविन्दावावन्त्यौ भ्रातरौ सुमहाबलौ / श्रुतश्रवायां चैद्यस्तु शिशुपालो बभूव ह

Vindā và Anuvindā, hai anh em xứ Avanti, đều đại lực; và từ Śrutaśravā sinh ra Śiśupāla, vị vương tử của nước Cedi.

Verse 159

दमघोषस्य राजर्षेः पुत्रो विख्यातपौरुषः / यः पुरा सदशग्रीवः संबभूवारिमर्दनः

Con trai của rajarṣi Damaghoṣa nổi danh về dũng lực; thuở trước từng sinh làm Daśagrīva (Rāvaṇa), bậc nghiền nát kẻ thù.

Verse 160

वैश्रवाणानुजस्तस्य कुंभकर्णो ऽनुजस्तथा पत्न्यस्तु वसुदेवस्य त्रयोदश वराङ्गनाः

Em của người ấy là Vaiśravaṇa (Kubera); và Kumbhakarṇa cũng là em. Còn các phu nhân của Vasudeva có mười ba vị, đều là giai nhân thượng hạng.

Verse 161

पौरवी रोहिणी चैव मदिरा चापरा तथा / तथैव भद्रवैशाखी सुनाम्नी पञ्चमी तथा

Pauravī, Rohiṇī, Madirā và Aparā; cũng vậy Bhadravaiśākhī, và Sunāmnī là vị thứ năm.

Verse 162

सहदेवा शान्तिदेवा श्रीदेवा देवरक्षिता / धृतदेवोपदेवा च देवकी सप्तमी तथा

Sahadevā, Śāntidevā, Śrīdevā và Devarakṣitā; lại có Dhṛtadevā, Upadevā và Devakī—người thứ bảy cũng vậy.

Verse 163

सुगन्धा वनराजी च द्वेचान्ये परिचारिके / रोहिणी पौरवी चैव बाह्लीकस्यानुजाभवत्

Sugandhā và Vanarājī là hai thị nữ khác; còn Rohiṇī và Pauravī trở thành em gái của Bāhlīka.

Verse 164

ज्येष्ठा पत्नी महाभागदयिताऽनकदुन्दुभेः / ज्येष्ठे लेभे सुतं रामं सारणं हि शठं तथा

Jyeṣṭhā là người vợ yêu quý, đầy phúc phần của Anakadundubhi; từ Jyeṣṭhā sinh ra các con trai: Rāma, Sāraṇa và Śaṭha.

Verse 165

दुर्दमं दमनं शुभ्रं पिण्डारककुशीतकौ / चित्रां नाम कुमारीं च रोहिण्यष्टौ व्यजायत

Rohiṇī sinh tám người con: Durdama, Damana, Śubhra, Piṇḍāraka, Kuśītaka, và một ái nữ tên Citrā—tổng cộng tám.

Verse 166

पुत्रौ रामस्य जज्ञाते विज्ञातौ निशठोल्मुकौ / पार्श्वी च पार्श्वमर्दी च शिशुः सत्यधृतिस्तथा

Rāma có hai con trai nổi danh là Niśaṭha và Ulmuka; lại có Pārśvī, Pārśvamardī, Śiśu và Satyadhṛti cũng được sinh ra.

Verse 167

मन्दबाह्यो ऽथ रामणाङ्गिरिको गिरिरेव च / शुल्कगुल्मो ऽतिगुल्मश्च दरिद्रान्तक एव च

Mandabāhu, Rāmaṇāṅgirika và Girireva; lại có Śulkagulma, Atigulma và Daridrāntaka—đó là những thánh danh được nêu ra.

Verse 168

कुमार्यश्चापि पञ्जान्या नामतस्ता निबोधत / अर्चिष्मती सुनन्दा च सुरसा सुवचास्तथा

Hãy nghe theo danh xưng các thiếu nữ của Pañjānyā: Arciṣmatī, Sunandā, Surasā và Suvacā.

Verse 169

तथा शतबला चैव सारणस्य सुतास्त्विमाः / भद्राश्वो भद्रगुप्तिश्च भद्रविष्टस्तथैव च

Lại nữa có Śatabalā; đây là các con trai của Sāraṇa: Bhadrāśva, Bhadragupti và Bhadraviṣṭa.

Verse 170

भद्रबाहुर्भद्ररथो भद्रकल्पस्तथैव च / सुपार्श्वकः कीर्त्तिमांश्च रोहिताश्वः शठात्मजाः

Bhadrabāhu, Bhadraratha, Bhadrakalpa; cùng Supārśvaka, Kīrttimān và Rohitāśva—đều là con trai của Śaṭha.

Verse 171

दुर्मदस्याभिभूतश्च रोहिण्याः कुलजाः स्मृताः / नन्दोपनन्दौ मित्रश्च कुक्षिमित्रस्तथा बलः

Abhibhūta, người chế ngự Durmada, cũng được ghi nhớ là người thuộc dòng tộc Rohiṇī; Nanda, Upananda, Mitra, Kukṣimitra và Bala.

Verse 172

चित्रोपचित्रौ कृतकस्तुष्टिः पुष्टिरथापरः / मदिरायाः सुता एते वसुदेवाद्धिजज्ञिरे

Citropacitra, Krtaka, Tusti, Pusti và Apara—đều là con của Madirā, sinh ra từ Vasudeva.

Verse 173

उपबिंबो ऽथ बिंबश्च सत्त्वदन्तमहौजसौ / चत्वार एते विख्याता भद्रापुत्रा महाबलाः

Upabimba và Bimba, cùng Sattvadanta và Mahaujasa—bốn vị lừng danh, là con của Bhadrā, sức mạnh phi thường.

Verse 174

वैशाल्यामदधाच्छौरिः पुत्रं कौशिकमुत्तमम् / देवक्यां जज्ञिरे सौरेः सुषेणः कीर्त्तिमानपि

Śauri ban cho Vaiśālyā người con ưu tú tên Kauśika; và nơi Devakī cũng sinh ra Suṣeṇa, người con lừng danh của Śauri.

Verse 175

उदर्षिर्भद्रसेनश्च ऋजुदायश्च पञ्चमः / षष्ठो हि भद्रदेवश्च कंसः सर्वाञ्जघान तान्

Udarṣi, Bhadrasena, Rjudāya là người thứ năm, và Bhadradeva là người thứ sáu—tất cả đều bị Kaṃsa sát hại.

Verse 176

अथ तस्या मवस्थाया आयुष्मान्संबभूव ह / लोकनाथः पुनर्विष्णुः पूर्वं कृष्णः प्रजापतिः

Rồi trong hoàn cảnh ấy, Ayusmān đã xuất hiện; chính là Viṣṇu, Chúa tể thế gian, xưa kia là Prajāpati Kṛṣṇa, nay lại hiển lộ.

Verse 177

अनुजाताभवकृष्णात्सुभद्रा भद्रभाषिणी / कृष्णा सुभद्रेति पुनर्व्याख्याता वृष्णिनन्दिनी

Subhadrā sinh ra là em gái của Kṛṣṇa, người nói lời cát tường. Nàng lại được giảng giải với danh xưng ‘Kṛṣṇā’ và ‘Subhadrā’, ái nữ của dòng Vṛṣṇi.

Verse 178

सुभद्रायां रथी पार्थादभिमन्युरजायत / वसुदेवस्य भार्यासु महाभागासु सप्तसु

Từ Subhadrā, do Pārtha Arjuna, sinh ra Abhimanyu—dũng sĩ chiến xa. Điều này được kể trong gia hệ bảy phu nhân đại phúc của Vasudeva.

Verse 179

ये पुत्रा जज्ञिरे शुरा नामतस्तान्निबोधत / पूर्वाद्याः सहदेवायां शूराद्वै जज्ञिरे सुताः

Hãy biết tên các người con trai sinh từ Śūrā. Những người con đầu tiên quả thật sinh trong Sahadevā, do chính Śūra mà có.

Verse 180

शान्तिदेवा जनस्तम्बं शौरेर्जज्ञे कुलोद्वहम् / आगावहो महात्मा च वृकदेव्या मजायत

Từ Śāntidevā sinh ra ‘Janastamba’, bậc nâng đỡ dòng Śauri. Từ Vṛkadevī sinh ra ‘Āgāvaha’ và một người con đại tâm (mahātmā).

Verse 181

श्रीदेवायां स्वयं जज्ञे मन्दको नाम नामतः / उपासंगं वसुं चापि तनयौ देवरक्षिता

Trong Śrīdevā tự sinh ra người con tên Mandaka. Từ Devarakṣitā cũng sinh hai người con: Upāsaṅga và Vasu.

Verse 182

एवं दश सुतास्तस्य कंसस्तानप्यघातयत् / विजयं रोचनं चैव वर्द्धमानं च देवलम्

Như vậy mười người con của ông cũng bị Kamsa sát hại; Vijaya, Rocana, Vardhamana và Devala cũng bị diệt trừ.

Verse 183

एतान्महात्मनः पुत्रान्सुषाव शिशिरावती / सप्तमी देवकी पुत्रं सुनामानमसूयत

Những người con của bậc đại hồn ấy do Sisiravati sinh ra; và lần thứ bảy, Devaki hạ sinh một con trai tên Sunama.

Verse 184

गवेषणं महाभागं संग्रामे चित्रयोधिनम् / श्राद्धदेव्यां पुरोद्याने वने तु विचरन्द्विजाः

Gaveshana, bậc phúc đức, là chiến binh kỳ tài nơi chiến trận; hỡi các bậc dwija, ông dạo bước trong khu rừng của tiền uyển thuộc Shraddhadevi.

Verse 185

वैश्यायामदधाच्छौरिः पुत्रं कौशिकमव्ययम् / सुगन्धी वनराजी च शौरेरास्तां परिग्रहौ

Shauri đã gieo vào một người nữ thuộc giai cấp Vaishya một người con bất hoại tên Kaushika; và Sugandhi cùng Vanaraji là những parigraha (phối ngẫu) của Shauri.

Verse 186

पुण्डश्च कपिलश्चैव सुगन्ध्याश्चात्मजौ तु तौ / तयो राजाभवत्पुण्ड्रः कपिलस्तु वनं ययौ

Hai con trai của Sugandhi là Punda và Kapila; trong số họ, Pundra trở thành vua, còn Kapila đi vào rừng.

Verse 187

अन्यस्यामभवद्वीरो वसुदेवात्मजो बली / जरा नाम निषादो ऽसौ प्रथमः स धनुर्द्धरः

Từ người vợ khác, Vasudeva sinh một người con trai dũng mãnh. Người ấy là kẻ Niṣāda tên Jarā, được tôn là vị cung thủ đầu tiên.

Verse 188

विख्यातो देवभाग्यस्य महाभागः सुतो ऽभवत् / पण्डितानां मतं प्राहुर्देवश्रवसमुद्भवम्

Devabhāgya sinh được một người con đại phúc, nổi danh. Theo ý kiến các bậc paṇḍita, người ấy phát sinh từ Devaśravas.

Verse 189

अश्मक्यां लभते पुत्रमनाधृष्टिर्यशास्विनम् / निवृत्तशत्रुं शत्रुघ्नं श्राद्धदेवं महाबलम्

Từ Aśmakī, Anādhṛṣṭi được một người con lừng danh: kẻ khiến quân thù lui bước, kẻ diệt thù, Śrāddhadeva đầy đại lực.

Verse 190

व्यजायत श्राद्धदेवो नैषादिर्यः पारिश्रुतः / एकलव्यो महाभागो निषादैः परिवर्द्धितः

Niṣāda mang danh Śrāddhadeva ra đời, còn được gọi là Pāriśruta. Ekalavya đại phúc đã được người Niṣāda nuôi dưỡng.

Verse 191

गण्डूषायानपत्याय कृष्णस्तुष्टो ऽददात्सुतौ / चारुदेष्णं च सांबं च कृतास्त्रौ शस्तलक्षणौ

Vì Gaṇḍūṣā không con, Kṛṣṇa hoan hỷ ban cho nàng hai người con: Cārudeṣṇa và Sāmba; cả hai tinh thông binh khí và mang đủ tướng mạo chiến sĩ.

Verse 192

रन्तिश्च रन्तिपालश्च द्वौ पुत्रौ नन्दनस्य च / वृकाय वै त्वपुत्राय वसुदेवः प्रतापवान्

Nandana có hai con trai là Ranti và Rantipāla. Vì Vṛka không có con nối dõi, Vasudeva oai dũng đã được ban cho ông như một người con.

Verse 193

सौमिं ददौ सुत वीरं शौरिः कौशिकमेव च / सृंजयस्य धनुश्चैव विरजाश्च सुताविमौ

Śauri đã ban người con dũng mãnh tên Saumi cùng Kaushika. Hai người ấy là con của Sṛñjaya: Dhanu và Virajā.

Verse 194

अनपत्यो ऽभवच्छ्यामः शमीकस्तु वनं ययौ / जुगुप्समानो भोजत्वं राजर्षित्वमवाप्तवान्

Śyāma không có con nối dõi; còn Śamīka thì vào rừng. Chán ghét địa vị Bhoja, ông đạt phẩm vị rājaṛṣi.

Verse 195

य इदं जन्म कृष्णस्य पठते नियतव्रतः / श्रावयेद्ब्राह्मणंवापि स महात्सुखमवाप्नुयात्

Ai giữ giới nguyện thanh tịnh mà đọc câu chuyện giáng sinh của Kṛṣṇa này, hoặc tụng đọc cho một brāhmaṇa nghe, người ấy sẽ đạt được đại lạc.

Verse 196

देवदेवो महातेजाः पूर्वं कृष्णः प्रजापतिः / विहारार्थं मनुष्येषु जज्ञे नारायणः प्रभुः

Đấng Thần của các thần, rực sáng đại quang—xưa kia là Prajāpati mang danh Kṛṣṇa—vì cuộc du hí thiêng liêng mà giáng sinh giữa loài người với danh hiệu Chúa Nārāyaṇa.

Verse 197

देवक्यां वसुदेवेन तपसा पुष्करेक्षणः / चतुर्बाहुस्तु संजज्ञे दिव्यरूपश्रियान्वितः

Trong thai Devakī, nhờ khổ hạnh của Vasudeva, Đấng Mắt Sen đã giáng sinh với bốn tay, rực rỡ vinh quang hình tướng thần linh.

Verse 198

प्रकाश्यो भगवान्योगी कृष्णो मानुषतां गतः / अव्यक्तो व्यक्तलिङ्गश्च स एव भगवान्प्रभुः

Đấng Bhagavān, bậc Yogī đáng hiển lộ—Kṛṣṇa—đã đi vào thân phận con người; tuy vô hiển, Ngài mang dấu hiệu hữu hiển: chính Ngài là Chúa Tể tối thượng.

Verse 199

नारायणो यतश्चक्रे व्ययं चैवाव्ययं हि यत् / देवो नारायणो भूत्वा हरिरासीत्सनातनः

Chính Nārāyaṇa là nguồn tạo nên cả cái hoại diệt lẫn cái bất hoại; Ngài trở thành Thần Nārāyaṇa, an trụ như Hari vĩnh cửu.

Verse 200

यो ऽबुञ्जाच्चादिपुरुषं पुरा चक्रे प्रजापतिम् / अदितेरपि पुत्रत्वमेत्य यादवनन्दनः

Đấng xưa kia đã đặt ngay cả Ādipuruṣa làm Prajāpati, chính Yādava-nandana ấy cũng nhận thân phận làm con của Aditi mà giáng sinh.