Rig Veda 9.67.5: Mandala 9, Sukta 67, Mantra 5
Sukta 9.67
Devata: Soma Pavamāna
Samhita Patha (Devanagari)
इन्दो व्यव्यमर्षसि वि श्रवांसि वि सौभगा । वि वाजान्त्सोम गोमतः ॥
Transliteration
índo vy avyàm arṣasi | ví śravāṃsi ví saúbhagā | ví vā́jān soma gómataḥ ||
Translation
اے اِندو، تو چھلنی سے وسیع بہتا ہے؛ تو جو سننے کی قوتیں جگاتا ہے انہیں پھیلاتا ہے، تو خوشیاں پھیلاتا ہے؛ تو فتح مند توانائیاں پھیلاتا ہے, اے سوم، روشنی کی کرنوں سے بھرپور، روشن فراخی میں مالا مال۔
Word by Word
इन्दोO Indu (Soma)
इन्दो:
सम्बोधन (आह्वान) / कर्तृ-सम्बन्धी
TypeNoun
Rootइन्दु (प्रातिपदिक) < √इन्द्/इन्दु- (सोम)
विapart, forth, widely
वि:
क्रियाविशेषण (उपसर्ग) / क्रियाप्रवर्तक
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग/अव्यय)
अव्य॑मर्षसिyou press/drive forth irresistibly; you surge unwearied
अव्य॑मर्षसि:
कर्तृ (त्वम् = इन्दुः)
TypeVerb
Root√मृष् (सहने/क्षान्तौ) + उपसर्ग वि + अव्य- (न-व्यय/अविनाश्य-भाव) (अव्ययम् + ऋषसि)
विforth, widely
वि:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootवि (अव्यय/उपसर्ग)
श्रवां॑सिfames, glories, renown
श्रवां॑सि:
कर्म (वि… [करोषि/प्राप्नोषि] श्रवांसि) / फल
TypeNoun
Rootश्रवस् (प्रातिपदिक) < √श्रु (श्रवणे)
विforth, widely
वि:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootवि (अव्यय/उपसर्ग)
सौभ॑गाprosperities, good fortunes
सौभ॑गा:
कर्म/फल
TypeNoun
Rootसौभग (प्रातिपदिक) < सु- + √भज् (भाग/सम्पत्तौ) → सौभग ‘good fortune’
विforth, widely
वि:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootवि (अव्यय/उपसर्ग)
वाजा॑न्prizes, strengths, winnings
वाजा॑न्:
कर्म/फल
TypeNoun
Rootवाज (प्रातिपदिक) ‘prize, strength, speed’
सोमO Soma
सोम:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
गोम॑तःfrom the cow-rich (source); abounding in cows
गोम॑तः:
अपादान/हेतु (यतः/यस्मात्) / विशेषण-सम्बन्ध
TypeAdjective
Rootगोमत् (प्रातिपदिक) < गो + -मत् (मतुप्) ‘possessing cows’
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.