Rig Veda 9.5.10: Mandala 9, Sukta 5, Mantra 10

Sukta 9.5

Devata: Soma Pavamāna (addressed); secondary figure Vanaspati

Samhita Patha (Devanagari)

वनस्पतिं पवमान मध्वा समङ्ग्धि धारया । सहस्रवल्शं हरितं भ्राजमानं हिरण्ययम् ॥

Transliteration

vánaspátiṃ pavamāna mádhvā sámaṅgdhi dhā́rayā | sahásra-valśaṃ háritaṃ bhrā́jamānaṃ hiraṇyáyam ||

Translation

O self-purifying Soma, anoint the Lord of the forest with the stream of sweetness—him of a thousand shoots, tawny and radiant, golden with light; so may the growth of life be filled with delight and made luminous.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• वनस्पतिम्: the lord of the forest; (ritually) the wooden post/tree (as object)
• वनस्पतिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वनस्पति (प्रातिपदिक) < वन + पति

• पवमान: purifying, flowing (Soma)
• पवमान: कर्तृ (विशेष्यः सोमः)
• Type: Adjective (participle)
• Root: √पू (पवते) → पवमान (वर्तमान कृदन्त, शतृ/शानच्-प्रकार)

• मध्वा: with sweetness; with honey/sweetness
• मध्वा: करण
• Type: Noun
• Root: मधु (प्रातिपदिक)

• सम्: together, completely
• सम्: —
• Type: Indeclinable
• Root: सम् (उपसर्ग/अव्यय)

• अङ्ग्धि: anoint; smear
• अङ्ग्धि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √अञ्ज् (अङ्क्ति/अञ्जति) — लोट्

• धारया: with a stream; by a flow
• धारया: करण
• Type: Noun
• Root: धारा (प्रातिपदिक) < √धृ/√धार् (धारण/प्रवाह)

• सहस्रवल्शम्: having a thousand shoots/branches
• सहस्रवल्शम्: कर्म (विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: सहस्र-वल्श (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/तत्पुरुष-समास)

• हरितम्: green; tawny
• हरितम्: कर्म (विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: हरित (प्रातिपदिक)

• भ्राजमानम्: shining, blazing
• भ्राजमानम्: कर्म (विशेषणम्)
• Type: Adjective (participle)
• Root: √भ्राज् (दीप्तौ) → भ्राजमान (वर्तमान कृदन्त, शानच्)

• हिरण्ययम्: golden
• हिरण्ययम्: कर्म (विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: हिरण्यय (प्रातिपदिक) < हिरण्य