Rig Veda 7.82.4: Mandala 7, Sukta 82, Mantra 4

Sukta 7.82

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Indra-Varuṇa

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

युवामिद्युत्सु पृतनासु वह्नयो युवां क्षेमस्य प्रसवे मितज्ञवः । ईशाना वस्व उभयस्य कारव इन्द्रावरुणा सुहवा हवामहे ॥

Recitation with translationRig Veda 7.82.4

Transliteration

yuvā́m íd yútsu pṛ́tanāsu váhnayo yuvā́ṃ kṣémasya prasavé mitájñavaḥ | īśānā́ vásva ubháyasya kā́rava índrāvaruṇā suhávā havāmahe ||

Translation

تم دونوں کو آگ کے حملہ کرنے والے جنگوں میں پکارتے ہیں؛ تمہیں ماپنے والے جاننے والے امن کے پیدا کرنے کے لیے پکارتے ہیں۔ دونوں طرح کی دولت کے مالک، گائیں تمہیں پکارتی ہیں، اے اندر اور ورُن! جو پکارنے میں آسان ہو۔

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• युवाम्: you two
• युवाम्: कर्म (हवामहे—‘we invoke you two’)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इद्: indeed, just
• इद्: —
• Type: Indeclinable
• Root: इद् (निपात)

• युत्सु: in battles
• युत्सु: अधिकरण (in battles)
• Type: Noun
• Root: युध् → युत् (प्रातिपदिक ‘battle’), loc.pl.

• पृतनासु: in fights/hostile encounters
• पृतनासु: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: पृतना (प्रातिपदिक)

• वह्नयः: bearers, impellers (mighty ones)
• वह्नयः: कर्ता (of implied ‘are/act as’—predicative: ‘(you) are the bearers/impellers’)
• Type: Noun
• Root: वह्नि (प्रातिपदिक)

• युवाम्: you two
• युवाम्: कर्म (understood with following clause as object of praise/invocation)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्

• क्षेमस्य: of welfare, of safety
• क्षेमस्य: सम्बन्ध (of welfare/safety)
• Type: Noun
• Root: क्षेम (प्रातिपदिक)

• प्रसवे: at the setting in, at the impulse/occasion
• प्रसवे: अधिकरण (at the setting-in/impulse/occasion)
• Type: Noun
• Root: प्रसव (प्रातिपदिक)

• मितज्ञवः: the prudent/measure-knowing ones
• मितज्ञवः: कर्ता (of implied ‘are/act’—addressing the gods as ‘the prudent ones’)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: मितज्ञु (प्रातिपदिक; ‘measure-knowing, prudent’)

• ईशाना: ruling, sovereign
• ईशाना: कर्ता (predicative epithet)
• Type: Adjective/Participle-like
• Root: ईशान (प्रातिपदिक from √ईश् ‘to rule’)

• वसो: of wealth, of good
• वसो: सम्बन्ध (of wealth/good)
• Type: Noun
• Root: वसु (प्रातिपदिक)

• उभयस्य: of both (kinds)
• उभयस्य: सम्बन्ध (of both kinds—twofold)
• Type: Adjective (substantive)
• Root: उभय (प्रातिपदिक)

• कारवः: singers/poets
• कारवः: कर्ता (of हवामहे)
• Type: Noun
• Root: कारु (प्रातिपदिक)

• इन्द्रावरुणा: O Indra and Varuṇa
• इन्द्रावरुणा: सम्प्रदान/कर्म (those invoked)
• Type: Noun (dual deity name)
• Root: इन्द्र + वरुण (समास; द्वन्द्व)

• सुहवा: easy to call upon
• सुहवा: — (epithet in address)
• Type: Adjective
• Root: सु-हव (प्रातिपदिक; ‘easy to invoke’)

• हवामहे: we invoke/call upon
• हवामहे: क्रिया (main verb)
• Type: Verb
• Root: √ह्वे/√हू (हव्) ‘to call, invoke’