Rig Veda 7.59.12: Mandala 7, Sukta 59, Mantra 12
Sukta 7.59
Rishi: Vasiṣṭha (traditional placement within RV 7.59)
Devata: Rudra (Tryambaka; later Śiva association)
Chandas: Triṣṭubh (commonly assigned; requires metrical confirmation)
Samhita Patha (Devanagari)
त्र्यम्बकं यजामहे सुगन्धिं पुष्टिवर्धनम् । उर्वारुकमिव बन्धनान्मृत्योर्मुक्षीय मामृतात् ॥
Transliteration
tryámbakaṃ yajāmahe sugándhiṃ puṣṭivárdhanam | urvārukám iva bándhanān mṛtyór mukṣīya mā́mṛtāt ||
Translation
ہم تین آنکھوں والے کی عبادت میں نذرانہ پیش کرتے ہیں، جو خوشبو والا ہے، بھلائی کا بڑھانے والا۔ جیسے پکا کدو اپنے ڈنٹھل سے ڈھیلا ہوتا ہے، ویسے ہی میں موت کے بندھن سے رہا ہوں، لیکن امرت سے نہیں۔
Word by Word
त्र्यम्बकम्the three-eyed (Rudra/Śiva)
त्र्यम्बकम्:
कर्म (यजामहे इति क्रियायाः)
TypeNoun/Adjective (epithet)
Rootत्रि-अम्बक (प्रातिपदिक) / अम्बक
यजामहेwe worship / we sacrifice
यजामहे:
क्रिया (कर्तृ-सम्बन्धः: वयम्)
TypeVerb
Rootयज्
सुगन्धिम्fragrant, sweet-smelling
सुगन्धिम्:
कर्म (यजामहे; त्र्यम्बकम् विशेषयति)
TypeAdjective
Rootसु-गन्धि (प्रातिपदिक) / गन्ध
पुष्टिवर्धनम्increasing nourishment/prosperity
पुष्टिवर्धनम्:
कर्म (यजामहे; त्र्यम्बकम् विशेषयति)
TypeAdjective (compound)
Rootपुष्टि-वर्धन (प्रातिपदिक) / वर्ध्
उर्वारुकम्a cucumber / gourd
उर्वारुकम्:
उपमान-रूपेण कर्म (इव-सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootउर्वारुक (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
उपमान-निर्देशक (तुलना)
TypeIndeclinable
Rootइव
बन्धनात्from the bond / from bondage
बन्धनात्:
अपादान (मुक्षीय इति क्रियायाः)
TypeNoun
Rootबन्धन (प्रातिपदिक) / बन्ध्
मृत्योःof death
मृत्योः:
सम्बन्ध (बन्धनात् इत्यस्य: ‘मृत्योः बन्धनात्’)
TypeNoun
Rootमृत्यु (प्रातिपदिक)
मुक्षीयmay I be released
मुक्षीय:
क्रिया (प्रार्थना)
TypeVerb
Rootमुच्
माnot; lest
मा:
क्रिया-निषेध-सम्बन्धः (मुक्षीय)
TypeIndeclinable (prohibitive particle)
Rootमा
अमृतात्from immortality
अमृतात्:
अपादान (मा…मुक्षीय: ‘अमृतात्’)
TypeNoun
Rootअमृत (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
