Rig Veda 5.4.6: Mandala 5, Sukta 4, Mantra 6

Sukta 5.4

Rishi: Atri (Ātreya tradition) (traditional ascription for RV 5.4)

Devata: Agni

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

वधेन दस्युं प्र हि चातयस्व वयः कृण्वानस्तन्वे स्वायै । पिपर्षि यत्सहसस्पुत्र देवान्त्सो अग्ने पाहि नृतम वाजे अस्मान् ॥

Recitation with translationRig Veda 5.4.6

Transliteration

vadhéna dasyúṃ prá hí cātayasva váyaḥ kṛṇvānástanvé svā́yai | píparṣi yát sahasasputra devā́ntsó agne pāhi nṛtama vā́je asmā́n ||

Translation

اپنی مارنے کی طاقت سے دسیو کو باہر نکالیں اور توڑیں، اپنے جسم کے لیے جگہ بنائیں۔ چونکہ آپ دیوتاؤں کو تھامے ہیں، اے طاقت کے بیٹے، اس لیے اے اگنی، ہماری حفاظت کریں، اے انسانوں کے بہترین رہنما۔

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• वधेन: by/with the weapon; by slaying
• वधेन: करण
• Type: Noun
• Root: वध (प्रातिपदिक) < √वध्/√हन् (हिंसार्थ) भाव/करण-नाम

• दस्युम्: the Dasyu (hostile foe)
• दस्युम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: दस्यु (प्रातिपदिक)

• प्र: forth; forward; intensively
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग)

• हि: indeed; for
• हि: —
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

• चातयस्व: destroy! drive away!
• चातयस्व: (कर्तृ-आह्वान)
• Type: Verb
• Root: √चातय् (चातयति = नाशयति/विनाशयति)

• वयः: vital strength; vigor
• वयः: कर्म
• Type: Noun
• Root: वयस् (प्रातिपदिक)

• कृण्वानः: making; producing
• कृण्वानः: कर्तृ
• Type: Participle
• Root: √कृ (करणे) → कृण्वान (वर्तमान कृदन्त)

• तन्वे: for the body; for oneself
• तन्वे: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: तनू (प्रातिपदिक)

• स्वायै: for one’s own (self)
• स्वायै: सम्प्रदान
• Type: Pronoun/Adjective
• Root: स्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → स्वा (स्त्री.)

• पिपर्षि: you protect; you bring safely across
• पिपर्षि: (कर्तृ-आह्वान)
• Type: Verb
• Root: √पॄ/√पॢ (पूरणे/पालने) → पिपर्षि

• यत्: that which
• यत्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम)

• सहसः: of might; of strength
• सहसः: षष्ठी-सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: सहस् (प्रातिपदिक)

• पुत्र: O son
• पुत्र: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)

• देवान्: the gods
• देवान्: कर्म
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• त्सः: he
• त्सः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: स (सर्वनाम) → सः

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• पाहि: protect!
• पाहि: (कर्तृ-आह्वान)
• Type: Verb
• Root: √पा (रक्षणे)

• नृतम: O most heroic
• नृतम: सम्बोधन
• Type: Adjective
• Root: नृतम (प्रातिपदिक; नृ-तम = ‘most manly/most heroic’)

• वाजे: in the contest; in the prize (race)
• वाजे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक)

• अस्मान्: us
• अस्मान्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)