Rig Veda 5.29.1: Mandala 5, Sukta 29, Mantra 1
Sukta 5.29
Devata: Indra (with Maruts in attendance; Aryaman mentioned as principle of order)
Samhita Patha (Devanagari)
त्र्यर्यमा मनुषो देवताता त्री रोचना दिव्या धारयन्त । अर्चन्ति त्वा मरुतः पूतदक्षास्त्वमेषामृषिरिन्द्रासि धीरः ॥
Transliteration
tríy aryamā́ mánuṣo devátātā trí rocanā́ divyā́ dhārayanta | árcanti tvā marútaḥ pūtádakṣās tvám eṣām ṛ́ṣir indrāsi dhī́raḥ ||
Translation
تریہہ ہے آریامن، انسان کے لیے الہی حکم؛ تین روشن جہان ہیں جو دیو قائم رکھتے ہیں۔ ماروت پاک طاقت والے تمہیں گاتے ہیں؛ تم ان کے رشی ہو، اے اندر، ثابت قدم جاننے والے۔
Word by Word
त्र्यःthree
त्र्यः:
Kartā (समुच्चित कर्तृ-समूह का अंश)
TypeAdjective/Numeral
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक) → त्र्य (विकल्प-रूप)
अर्यमाAryaman (a Āditya)
अर्यमा:
Kartā
TypeNoun (Proper)
Rootअर्यमन् (देव-नाम प्रातिपदिक)
मनुषःof Manu / of mankind
मनुषः:
सम्बन्ध (Genitive: whose/of Manu)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक) / मनुष्य (सम्बद्ध)
देवताताdivinity; the state/host of gods
देवताता:
Kartā (त्र्यः… धारयन्त इत्यस्य कर्तृ-समूह में)
TypeNoun (Abstract/Collective)
Rootदेवता (देवत्व) + तात (भाव/समूह/अवस्था; वेदिक अमूर्त-प्रत्यय)
त्रीthree
त्री:
Karma
TypeAdjective/Numeral
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
रोचनानिluminous realms
रोचनानि:
Karma
TypeNoun
Rootरोचन (प्रातिपदिक; ‘shining realm’)
दिव्याheavenly, divine
दिव्या:
Karma (विशेषण-रूपेण)
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक; from दिव् ‘shine/sky’)
धारयन्तthey upheld / supported
धारयन्त:
Kriyā (मुख्य क्रिया)
TypeVerb
Rootधृ (धातु)
अर्चन्तिthey praise
अर्चन्ति:
Kriyā
TypeVerb
Rootअर्च् (धातु)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मरुतःthe Maruts
मरुतः:
Kartā
TypeNoun (Proper/Collective)
Rootमरुत् (देव-समूह-नाम)
पूतदक्षाःhaving purified powers/energies
पूतदक्षाः:
Kartā (विशेषण-रूपेण)
TypeAdjective (Compound: बहुव्रीहि)
Rootपूत (ppp of पू ‘purify’) + दक्ष (प्रातिपदिक ‘power/skill’)
त्वम्you
त्वम्:
Kartā
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
एषाम्of these (of them)
एषाम्:
सम्बन्ध (Genitive)
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ऋषिःseer
ऋषिः:
Kartā/Predicate-nominative (त्वम् … ऋषिः)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (Proper)
Rootइन्द्र (देव-नाम प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
Kriyā (सम्बन्ध/अस्ति-क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
धीरःwise, steadfast
धीरः:
Kartā/Predicate-adjective
TypeAdjective
Rootधीरा (प्रातिपदिक; from धी ‘insight’)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.