Adhyaya 4
Prabhasa KhandaDvaraka MahatmyaAdhyaya 4

Adhyaya 4

Ang Kabanata 4, na isinalaysay ni Sūta, ay isang masinsing talakayang teolohikal na nakasentro sa turo ni Prahlāda tungkol sa banal na “kabuhayan ng merit” sa Dvārakā. Sa simula, isinasalaysay ang palitang-pagpapala nina Śrī Kṛṣṇa at ng pantas na si Durvāsā, na nagtatatag ng tīrtha na tinawag na Varadāna (“pook ng mga biyaya”). Inuugnay ang bisa nito sa paliligo sa tagpuan ng Ilog Gomati at ng dagat, at sa pagsamba sa kapwa banal na katauhan. Pagkaraan, nagiging praktikal na gabay sa asal ng paglalakbay-panrelihiyon: ang pagbuo pa lamang ng hangaring pumunta sa Dvārakā ay may gantimpalang-pagpapala; bawat hakbang patungo sa lungsod ay itinuturing na katumbas ng bunga ng malalaking yajña; at ang pagtulong sa mga peregrino—pagbibigay ng silungan, mabuting pananalita, pagkain, sasakyan, sapin sa paa, sisidlan ng tubig, at pag-aalaga sa mga paa—ay pinupuri bilang mataas na paglilingkod ng bhakti. Sa kabaligtaran, ang paghadlang sa mga peregrino ay mariing kinokondena at may malinaw na masamang bunga. Pinalalawak pa ang aral sa pagbulusok ng Kali-yuga (sa turo ni Bṛhaspati kay Indra), at nagtatapos sa pahayag na ang Dvārakā ay kanlungang walang dungis ng Kali (kalidoṣa-vivarjita). Itinatampok ang mahahalagang tīrtha—lalo na ang Cakratīrtha, ang snāna sa Gomati, at ang Rukmiṇī-hrada—na nagsasabing kahit di-sinasadyang pagdampi ay makapagbibigay ng kalayaan at makapag-aangat ng angkan. Sa huli, itinuturo ang wastong pag-uugali sa pagpasok: paggalang kay Gaṇeśa, pormal na pagpapatirapa, at pagpasok nang may pagpipitagan, kaya ang paglalakbay sa Dvārakā ay pagsasanib ng debosyon, etika sa kapwa, at masusing ritwal.

Shlokas

Verse 1

श्रीप्रह्लाद उवाच । एवं संपूजितस्तेन हरिणा ब्राह्मणोत्तमः । उवाच परिसन्तुष्टो वरं ब्रूहीति केशवम्

Sinabi ni Prahlāda: Nang siya’y parangalan at sambahin nang wasto ni Hari, ang pinakadakilang brāhmaṇa, lubos na nasiyahan, ay nagsabi kay Keśava, “Magsalita—pumili ka ng isang biyaya.”

Verse 2

श्रीकृष्ण उवाच । यदि तुष्टोऽसि भगवन्यदि देयो वरो मम । स्थातव्यमत्र भवता न त्यक्तव्यं कदाचन

Sinabi ni Śrī Kṛṣṇa: Kung ikaw ay nalulugod, O Mapalad—at kung may biyayang ipagkakaloob sa akin—manatili ka rito; huwag mong iwan ang pook na ito kailanman.

Verse 3

दुर्वासा उवाच । यदि तिष्ठाम्यहं कृष्ण तथा त्वमपि केशव । तिष्ठस्व षोडशकलो नित्यं मद्वचनेन हि

Sinabi ni Durvāsā: Kung ako’y mananatili, O Kṛṣṇa, kung gayon ikaw rin, O Keśava, ay manatili—laging naririto sa iyong ganap na labing-anim na kalā—tunay nga, ayon sa aking salita.

Verse 4

श्रीकृष्ण उवाच । येऽत्र पश्यंति भक्त्या त्वां मां चापि द्विजसत्तम । किं दास्यसि फलं तेषां भाविनां भगवन्वद

Wika ni Śrī Kṛṣṇa: O pinakamainam sa mga dvija, yaong mga dito’y tumitingin sa iyo nang may debosyon at tumitingin din sa Akin—anong bunga ang ipagkakaloob mo sa mga magiging manlalakbay-dambana sa hinaharap? Magsalita, O Mapalad na Panginoon.

Verse 5

दुर्वासा उवाच । यः स्नात्वा संगमे कृष्ण गोमत्याः सागरस्य च । त्वां मां समर्चति नरः सर्वपापैः समुच्यते

Sabi ni Durvāsā: O Kṛṣṇa, sinumang maligo sa tagpuan ng Ilog Gomati at ng karagatan, at pagkatapos ay sumamba sa iyo at sa akin, ang taong iyon ay mapapalaya sa lahat ng kasalanan.

Verse 6

तथान्यच्छृणु कृष्णात्र स्नात्वा दास्यति यद्धनम् । मम दत्तस्य देवेश प्राप्नुयात्षोडशोत्तरम्

At pakinggan pa, O Kṛṣṇa: anumang yaman ang ibigay dito ng tao matapos maligo—O Panginoon ng mga deva—makakamtan niya ang ganting-labi na labing-anim na ulit kaysa sa inihandog sa aking pangalan.

Verse 7

श्रीकृष्ण उवाच । यो नरः पूजयित्वा त्वां पूजयिष्यति मामिह । तस्य मुक्तिं प्रदास्यामि या सुरैरपि दुर्ल्लभा

Wika ni Śrī Kṛṣṇa: Sinumang tao na matapos sambahin ka ay sasamba rin sa Akin dito, ipagkakaloob Ko sa kanya ang mokṣa, ang kalayaang maging ang mga deva’y mahirap makamtan.

Verse 8

प्रह्लाद उवाच । परस्परं वरौ दत्त्वा कृष्णदुर्वाससौ मुदा । ततः प्रभृति विप्रेन्द्रास्तस्मिन्स्थाने ह्यतिष्ठताम् । वरदानमिति प्रोक्तं तत्तीर्थं सर्वकामदम्

Sabi ni Prahlāda: Masayang nagkaloob ng mga biyaya sa isa’t isa sina Kṛṣṇa at Durvāsā; mula noon ay nanatili sila sa mismong pook na iyon. Ang tīrtha na iyon ay tinawag na “Varadāna” (Pagkakaloob ng Biyaya), at tumutupad ng lahat ng hangarin.

Verse 9

वरदाने नरः स्नातो गोसहस्रफलं लभेत् । विष्णुदुर्वाससोर्यत्र वरदानमभूत्पुरा

Ang sinumang maligo nang banal sa Varadāna ay magkakamit ng gantimpalang kasinghalaga ng pag-aalay ng isang libong baka; sapagkat dito noong unang panahon naganap ang pagbibigay-basbas nina Viṣṇu at Durvāsā.

Verse 10

तदाप्रभृति विप्रेन्द्रास्तिष्ठते द्वारकां हरिः । दुर्वाससा गिरा बद्धो न जहाति कदाचन

Mula noon, O pinakamainam sa mga brāhmaṇa, nananatili si Hari sa Dvārakā; dahil sa salitang nagbigkis ni Durvāsā, hindi Niya ito iniiwan kailanman.

Verse 11

यत्र त्रैविक्रमी मूर्तिर्वहते यत्र गोमती । नरा मुक्तिं प्रयास्यंति चक्रतीर्थेन संगताः

Kung saan nananahan ang banal na anyo ni Trivikrama at dumadaloy ang ilog Gomatī—yaong mga nakikiugnay sa Cakratīrtha roon ay tutungo sa kalayaan, sa mokṣa.

Verse 12

कलेवरं परित्यक्तं प्रभासे हरिणा यदा । कलाभिः सहितं तेजस्तस्यां मूर्तौ निवेशितम्

Nang iwan ni Hari ang Kanyang katawan sa Prabhāsa, ang Kanyang maningning na kapangyarihan—kasama ang mga banal na bahagi (kalā)—ay iniluklok sa banal na anyong iyon (mūrti).

Verse 13

तस्मात्कलियुगे विप्रा नान्यत्र प्राप्यते हरिः । यदि कार्य्यं हि कृष्णेन तत्र गच्छत मा चिरम्

Kaya nga, O mga brāhmaṇa, sa Kali-yuga hindi madaling matagpuan si Hari sa ibang dako. Kung may banal kayong layuning dapat ganapin sa pamamagitan ni Kṛṣṇa, pumaroon kayo—huwag mag-antala.

Verse 14

ऋषय ऊचुः । साधु भागवतश्रेष्ठ साधु मार्गप्रदर्शक । यत्त्वया हि परिज्ञातं तन्न जानाति कश्चन

Wika ng mga rishi: “Tunay na mabuti ang iyong sinabi, O pinakamainam sa mga Bhāgavata; tunay na mabuti, O tagapagpakita ng landas. Ang iyong tunay na naunawaan—walang ibang nakaaalam.”

Verse 15

किं फलं गमने तस्यां किं फलं कृष्णदर्शने । कानि तीर्थानि तत्रैव के देवास्तद्वदस्व नः

“Ano ang gantimpala ng pagpunta roon, at ano ang gantimpala ng pagtanaw kay Kṛṣṇa doon? Aling mga tīrtha ang naroon, at aling mga diyos? Ipagpaliwanag mo sa amin.”

Verse 16

कस्मिन्मासे तिथौ कस्यां कस्मिन्पर्वणि मानवैः । गन्तव्यं कानि देयानि दानानि दनुजर्षभ

“Sa anong buwan, sa anong tithi o araw ng buwan, at sa anong kapistahan dapat pumunta ang mga tao? At anong mga handog at kawanggawa ang dapat ibigay, O pinakamahusay sa mga Dānava?”

Verse 17

सूत उवाच । इति पृष्टस्तदा तैस्तु महाभागवतोऽसुरः । कथयामास विप्रेभ्यो भगवद्भक्तिसंयुतः

Sinabi ni Sūta: Nang siya’y tanungin nila nang gayon, ang asura—bagaman isang dakilang Bhāgavata—na puspos ng debosyon sa Panginoon, ay nagsimulang magpaliwanag sa mga brāhmaṇa.

Verse 18

प्रह्लाद उवाच । भो भूमिदेवाः शृणुत परं गुह्यं सनातनम् । यत्कस्यचिन्न चाख्यातं तद्वदामि सुविस्तरात्

Sinabi ni Prahlāda: “O mga diyos sa lupa (mga brāhmaṇa), pakinggan ninyo ang kataas-taasang aral na lihim at walang hanggan. Yaong hindi basta ibinubunyag kaninuman, ay aking isasalaysay nang ganap.”

Verse 19

यदा मतिं च कुरुते द्वारकागमनं प्रति । तदा नरकनिर्मुक्ता गायन्ति पितरो दिवि

Kapag ang tao ay magpasya lamang na maglakbay patungong Dvārakā, ang mga ninuno—pinalaya mula sa impiyerno—ay aawit sa langit.

Verse 20

यावत्पदानि कृष्णस्य मार्गे गच्छति मानवः । पदेपदेऽश्वमेधस्य यज्ञस्य लभते फलम्

Gaano man karaming hakbang ang nilalakad ng tao sa landas ni Kṛṣṇa, sa bawat hakbang ay tinatamo niya ang bunga ng handog na Aśvamedha.

Verse 21

यात्रार्थं देवदेवस्य यः प्रेरयति चापरान् । मानवान्नात्र सन्देहो लभते वैष्णवं पदम्

Sinumang humihikayat sa iba na maglakbay-pananampalataya para sa Panginoon ng mga diyos, walang pag-aalinlangan, ay makakamtan ang kataas-taasang kalagayang Vaiṣṇava.

Verse 22

द्वारकां गच्छमानस्य यो ददाति प्रतिश्रयम् । तथैव मधुरां वाचं नन्दते क्रीडते हि सः

Sinumang magbigay ng matutuluyan sa naglalakbay patungong Dvārakā, at magsalita rin ng matatamis na salita, siya nga ay nagagalak at nalulugod.

Verse 23

अध्वनि श्रांतदेहस्य वाहनं यः प्रयच्छति । हंसयुक्तेन स नरो विमानेन दिवं व्रजेत्

Sinumang magkaloob ng sasakyan sa manlalakbay na hapo ang katawan sa daan, ang taong iyon ay tutungo sa langit sakay ng makalangit na sasakyang hinihila ng mga sisne.

Verse 24

यात्रायां गच्छमानस्य मध्याह्ने क्षुधितस्य च । अन्नं ददाति यो भक्त्या शृणु तस्यापि यद्भवेत्

Sinumang may debosyon na magbigay ng pagkain sa isang manlalakbay na deboto na naglalakbay at nagugutom sa katanghalian—pakinggan ang bungang-pala na mapapasakanya rin.

Verse 25

गयाश्राद्धेन यत्पुण्यं लभते मानवो भुवि । अन्नदानेन तत्पुण्यं पितॄणां तृप्तिरक्षया

Anumang kabutihang-loob na natatamo ng tao sa lupa sa pagsasagawa ng Śrāddha sa Gayā—yaon ding kabutihan ang nagmumula sa pag-aalay ng pagkain; at ang kasiyahan ng mga ninuno (pitṛ) ay nagiging di-mauubos.

Verse 26

उपानहौ तु यो दद्याद्द्वारकां प्रति गच्छताम् । कृष्णप्रसादात्स नरो गजस्कन्धेन गच्छति

Sinumang magbigay ng sapin sa paa sa mga patungo sa Dvārakā—sa biyaya ni Kṛṣṇa, ang taong iyon ay maglalakbay na wari’y nakasakay sa likod ng elepante.

Verse 27

विघ्नमाचरते यस्तु द्वारकां प्रति गच्छताम् । नरके मज्जते मूढः कल्पमात्रं तु रौरवे

Ngunit sinumang lumikha ng hadlang sa mga patungo sa Dvārakā—ang nalilinlang na taong iyon ay lulubog sa impiyerno, sa Raurava, sa loob ng isang kalpa.

Verse 28

मार्गस्थितस्य यो धन्यः प्रयच्छति कमण्डलु्म् । प्रपादानसहस्रस्य फलमाप्नोति मानवः

Mapalad ang nagbibigay ng kamaṇḍalu, sisidlang-tubig, sa manlalakbay na nasa daan; ang taong iyon ay tatanggap ng bunga na gaya ng pagtatatag ng isang libong prapā, mga pahingahang may tubig.

Verse 29

यात्रायां गच्छमानस्य पादभ्यंगं ददाति यः । पादप्रक्षालनं चैव सर्वान्कामानवाप्नुयात्

Ang sinumang magbigay ng pagmamasahe sa paa ng naglalakbay sa banal na paglalakbay, at maghugas din ng kanyang mga paa, ay magkakamit ng katuparan ng lahat ng ninanais.

Verse 30

गाथां शृणोति यो विष्णोर्गीतं च गायतः पथि । दानं ददाति विप्रेन्द्रास्तस्माद्धन्यतरो न हि

O pinakamainam sa mga brāhmaṇa, walang higit na pinagpala kaysa sa taong sa daan ay nakikinig sa mga himno ni Viṣṇu at sa mga awit na inaawit, at nagbibigay ng kawanggawa.

Verse 31

कैलासशिखरावासं श्वेताभ्रमिव निर्मलम् । प्रासादं कृष्णदेवस्य यः पश्यति नरोत्तमः

Ang pinakamainam sa mga tao na makakita sa palasyo ng Panginoong Kṛṣṇa—na wari’y tahanan sa tuktok ng Kailāsa, dalisay at maningning na gaya ng puting ulap—ay tunay na nagkakamit ng mapalad na darśana sa banal na tahanan ng Panginoon.

Verse 32

दूराद्धेममयं दृष्ट्वा कलशं ध्वजसंयुतम् । वाहनं संपरित्यज्य लुठते धरणीं गतः

Pagkakita mula sa malayo sa ginintuang tuktok (kalaśa) na may watawat, iniiwan niya ang sasakyan at, paglapag sa lupa, gumugulong sa lupa sa debosyon.

Verse 34

पञ्चसूनाकृतं पापं तथाऽधर्मकृतं च यत् । कृमिकीटपतंगाश्च निहताः पथि गच्छता । परान्नं परपानीयमस्पृश्य स्पर्शसंगमम् । तत्सर्वं नाशमाप्नोति भगवत्केतुदर्शनात्

Ang kasalanang dulot ng «limang pagpatay sa sambahayan», at anumang nagawang adharma; ang pagkapatay ng uod, insekto at mga lumilipad na nilalang habang naglalakad sa daan; pagkain ng pagkain ng iba, pag-inom ng tubig ng iba, at pagdikit sa hindi dapat hipuin—lahat ng iyon ay napapawi sa pagtanaw lamang sa watawat ng Panginoon.

Verse 35

पठेन्नामसहस्रं तु स्तवराजमथापि वा । गजेन्द्रमोक्षणं चैव पथि गच्छञ्छनैः शनैः

Habang naglalakbay sa daan, dahan-dahan sa bawat hakbang, nararapat bigkasin ang “Libong Pangalan,” o ang “Hari ng mga Himno,” o kaya ang “Gajendra-mokṣaṇa,” ang pagliligtas kay Gajendra.

Verse 36

गायमानो भगवतः प्रादुर्भावाननेकधा । नृत्यद्भिर्हर्षसंयुक्तैर्हृष्यमाणः पुनःपुनः । स्वयं नृत्यन्हर्षयुक्तो भक्तो गच्छेद्धरेः पुरम्

Umaawit tungkol sa maraming pagpapakita ng Panginoon, paulit-ulit na nagagalak sa gitna ng mga debotong sumasayaw sa tuwa; at siya man ay sumasayaw sa ligaya, ang deboto’y nakararating sa lungsod ni Hari, ang banal na tahanan ng Diyos.

Verse 37

विष्णोः क्रीडाकरं स्थानं भुक्तिमुक्तिप्रदायकम् । यस्मिन्दृष्टे कलौ नॄणां मुक्तिरेवोपजायते

Ito ang banal na luklukan ni Viṣṇu, ang Kanyang lila o mapaglarong tahanan, na nagbibigay ng ginhawang makamundo at ng kalayaan; sa pagtanaw pa lamang dito, kahit sa Panahong Kali, sumisilang ang paglaya para sa tao.

Verse 38

प्रह्लाद उवाच । पूर्वं हि देवराजेन बृहस्पतिरुदारधीः । प्रणम्य परया भक्त्या पृष्टश्च स महामतिः

Wika ni Prahlāda: Noong una, si Bṛhaspati na marangal ang talino, ang dakilang-isip, ay sinamba at pinagpugayan ng hari ng mga deva sa sukdulang debosyon, at saka siya tinanong.

Verse 39

इन्द्र उवाच । द्वारकायाश्च माहात्म्यं कथयस्व प्रसादतः । चतुर्युगं यथाभागैर्धर्मवृद्धिं जनो लभेत्

Wika ni Indra: Sa iyong biyaya, isalaysay ang kadakilaan ng Dvārakā, at ipaliwanag ang apat na yuga ayon sa wastong paghahati, upang ang mga tao’y magtamo ng pagdami ng dharma.

Verse 40

एतच्छ्रुत्वा महेन्द्रस्य वचनं मुनिसत्तमाः । बृहस्पतिरुवाचैनं महेन्द्रं देव संवृतम्

Nang marinig ang mga salita ni Mahendra, sa harap ng mga pinakadakilang muni, nagsalita si Bṛhaspati kay Mahendra na napalilibutan ng mga diyos.

Verse 41

बृहस्पतिरुवाच । कृतं त्रेता द्वापरं च कलिश्च सुरसत्तम । चतुर्युगमिदं प्रोक्तं तत्त्वतो मुनिसत्तमैः

Sinabi ni Bṛhaspati: O pinakamainam sa mga diyos, ang Kṛta, Tretā, Dvāpara, at Kali—ang apat na yuga na ito ay ipinaliwanag sa katotohanan ng mga pinakadakilang muni.

Verse 42

कृते धर्मश्चतुष्पादो वेदादिफलमेव च । तीर्थं दानं तपो विद्या ध्यानमायुररोगता

Sa Kṛta Yuga, ang dharma ay matatag sa apat na paa; at ganap na natatamo ang bunga ng mga Veda at ng mga kaugnay na banal na pagsasanay. Ang paglalakbay sa mga tirtha, pagkakaloob, pag-aayuno at pagtitika, banal na pag-aaral, pagninilay, mahabang buhay at kalusugang walang sakit—lahat ay namamayani sa panahong iyon.

Verse 43

पादहीनं सर्वमेतद्युगं त्रेताभिधं प्रभो । पादद्वयं द्वापरे तु सर्वस्यैतस्य वासव

O Panginoon, sa yuga na tinatawag na Tretā, ang lahat ng ito ay nababawasan ng isang paa. At sa Dvāpara, O Vāsava, dalawang paa na lamang ang natitira sa lahat ng mga kabutihang ito.

Verse 44

पादेनैकेन तत्सर्वं विभागे प्रथमे कलौ । ऊर्ध्वं विनाशः सर्वस्य भविष्यति न संशयः

Sa unang bahagi ng Kali, ang lahat ng iyon ay nananatili na lamang sa iisang paa. Pagkaraan nito, darating ang pagkapuksa ng lahat—walang pag-aalinlangan.

Verse 45

मन्त्रास्तीर्थानि यज्ञाश्च तपो दैवादिकं तथा । प्रगच्छंति समुच्छेदं वेदाः शास्त्राणि चैव हि

Ang mga mantra, mga banal na pook (tīrtha), mga handog na yajña, mga pag-aayuno at pagninilay (tapas), at mga kautusang makalangit—lahat ay patutungo sa pagkalipol; maging ang mga Veda at mga śāstra ay tunay na magkakagambala at mapuputol.

Verse 46

म्लेच्छप्रायाश्च भूपाला भविष्यन्त्यमराधिप । लोकः करिष्यते निन्दां साधूनां व्रतचारिणाम्

O Panginoon ng mga walang-kamatayan, ang mga hari ay magiging karamihang tulad ng mleccha; at ang mga tao’y manlalait sa mga sādhū—yaong namumuhay sa panata (vrata) at banal na asal.

Verse 47

प्रह्लाद उवाच । श्रुत्वा बृहस्पतेर्वाक्यमेतत्तीर्थस्य भो द्विजाः । प्रकंपिताः सुराः सर्वे म्लेच्छ संसर्गजाद्भयात्

Wika ni Prahlāda: O mga dvija, nang marinig ang mga salita ni Bṛhaspati tungkol sa banal na tīrtha na ito, nanginig ang lahat ng mga deva dahil sa takot na nagmumula sa pakikihalubilo sa mga mleccha.

Verse 48

बृहस्पतिं सुरगुरुं पप्रच्छुर्विनयान्विताः । म्लेच्छसंसर्गजो दोषो गंगयापि न पूयते

May kababaang-loob nilang tinanong si Bṛhaspati, guro ng mga deva: “Ang dungis na bunga ng pakikisama sa mga mleccha ay hindi nalilinis kahit ng banal na Ilog Gaṅgā.”

Verse 49

कथयस्व प्रसादेन स्थानं कलिविवर्जितम् । यत्र गत्वा निवत्स्यामो यास्यामो निर्वृतिं पराम्

Sa iyong biyaya, sabihin mo sa amin ang isang pook na hindi nadadapuan ni Kali—na kapag naroon kami, makapaninirahan at makakamtan ang pinakamataas na kapayapaan at ganap na pagginhawa.

Verse 50

येन दुःखविनिर्मुक्ता भविष्यामो गतव्यथाः । कृपया सुमुखो भूत्वा ब्रूहि तीर्थं हिताय नः

Sa pamamagitan ng alin kami mapapalaya sa dalamhati at magiging walang pagdurusa—sa habag, na may maamong mukha, ipahayag mo sa amin ang tīrtha para sa aming kapakanan.

Verse 51

प्रह्लाद उवाच । एतच्छ्रुत्वा सुरेन्द्रस्य वाक्यमंगिरसां वरः । चिरं ध्यात्वा जगादेदं वाक्यं देवपुरोहितः

Sinabi ni Prahlāda: Nang marinig ang pakiusap ni Surendra, ang pinakadakila sa angkan ng Aṅgirasa—si Bṛhaspati, pari ng mga diyos—ay nagmuni-muni nang matagal at saka nagsalita ng mga salitang ito.

Verse 52

बृहस्पतिरुवाच । पञ्चक्रोशप्रमाणं हि तीर्थं तीर्थवरोत्तमम् । द्वारकानाम विख्यातं कलिदोषविवर्जितम्

Sinabi ni Bṛhaspati: Tunay, ang tīrtha na may sukat na limang krośa ay siyang pinakadakila sa lahat ng banal na tawiran; tanyag sa pangalang Dvārakā at malaya sa mga dungis ng Panahong Kali.

Verse 53

विष्णुना निर्मितं स्थानं लोकस्य गतिदायकम् । मुक्तिदं कलिकाले तु ज्ञानहीनजनस्य च

Ang pook na ito ay nilikha ni Viṣṇu, upang ipagkaloob sa daigdig ang tunay na landas at kanlungan; at sa Panahong Kali, nagbibigay ito ng kalayaan (mokṣa) kahit sa mga taong salat sa kaalamang espirituwal.

Verse 54

ऊषरं कर्मणां क्षेत्रं पुण्यं पापविनाशनम् । न प्ररोहंति पापानि पुनर्नष्टानि तत्र वै

Ang banal na pook na iyon ay parang tigang na lupa para sa masasamang gawa—isang mapalad na dako na pumupuksa sa kasalanan. Ang kasalanang napawi roon ay hindi na muling sisibol.

Verse 55

तिस्रः कोटयोऽर्धकोटी च तीर्थानीह महीतले

Sa ibabaw ng daigdig na ito ay may tatlong krore at dagdag pang kalahating krore ng mga banal na tīrtha.

Verse 56

एवं तीर्थयुता तत्र द्वारका मुक्तिदायका । सेवनीया प्रयत्नेन प्राप्य मानुष्यमुत्तमम्

Kaya nga, ang Dvārakā na puspos ng mga tīrtha ay nagbibigay ng moksha. Yamang natamo ang dakilang pagsilang bilang tao, marapat na masikap na lumapit at maglingkod dito sa paglalakbay-dambana at debosyon.

Verse 57

प्रह्लाद उवाच । बृहस्पतेर्वचः श्रुत्वा शतक्रतुरथाऽब्रवीत् । वाचस्पते मम इहि द्वारवत्या महोदयम् । गमने किं फलं प्रोक्तं कृष्णदेवस्य दर्शने

Wika ni Prahlāda: Nang marinig ang mga salita ni Bṛhaspati, nagsalita si Śatakratu (Indra): “O Vācaspati, Panginoon ng pananalita, isaysay mo sa akin ang dakilang kaluwalhatian ng Dvāravatī. Anong फल, bunga ng kabanalan, ang ipinahahayag sa pagparoon at sa pagtanaw kay Panginoong Kṛṣṇa?”

Verse 58

अन्यानि तत्र तीर्थानि मुख्यानि वद मे गुरो । यथाभिषेके गोमत्याः फलं यदपि संगमे

“O Guru, sabihin mo rin sa akin ang iba pang pangunahing tīrtha roon, pati ang फल, gantimpalang kabanalan, na nakukuha sa banal na pagligo (snāna/abhiṣeka) sa tagpuan ng Ilog Gomatī.”

Verse 59

बृहस्पतिरुवाच । श्रूयतां तात वक्ष्यामि माहात्म्यं द्वारकोद्भवम् । मनुष्यरूपो भगवान्यत्र क्रीडति केशवः

Sabi ni Bṛhaspati: “Makinig, anak; ipahahayag ko ang kadakilaang nagmumula sa Dvārakā—doon naglalaro at nananahan sa banal na lila si Bhagavān Keśava, na nag-anyong tao.”

Verse 60

नारायणः स ईशानो ध्येयश्चादौ जगन्मयः । स एव देवतामुख्यः पुरीं द्वारवतीं स्थितः

Siya si Nārāyaṇa—ang Kataas-taasang Panginoon—dapat pagnilayan mula pa sa simula, na lumulukob sa buong sansinukob. Ang pinakadakila sa mga diyos na iyon ay nananahan sa lungsod ng Dvāravatī.

Verse 61

एकैकस्मिन्पदे दत्ते पुरीं द्वारवतीं प्रति । पुण्यं क्रतुसहस्रेण कलौ भवति देहिनाम्

Sa panahon ng Kali, para sa mga nilalang na may katawan, sa bawat isang hakbang patungo sa lungsod ng Dvāravatī ay sumisilang ang kabutihang-loob na katumbas ng isang libong handog na ritwal (kratu).

Verse 62

कलौ कृष्णपुरीं रम्यां ये गच्छंति नरोत्तमाः । कुलकोटिशतैर्युक्तास्ते गच्छन्ति हरेः पदम्

Sa panahon ng Kali, ang pinakamahuhusay na tao na pumaparoon sa marikit na Kṛṣṇapurī (Dvārakā), kasama ang daan-daang milyong lahi ng kanilang angkan, ay makaaabot sa tahanan ni Hari.

Verse 63

ये ध्यायंति मनोवृत्त्या गमनं द्वारकां प्रति । तेषां विलीयते पापं पूर्वजन्मायुतैः कृतम्

Kahit yaong sa loob-loobang hangarin ay nagmumuni lamang sa paglalakbay patungo sa Dvārakā, sa kanila’y nalulusaw ang kasalanang naipon sa sampu-sampung libong nakaraang kapanganakan.

Verse 64

कृष्णस्य दर्शने बुद्धिर्जायते यस्य देहिनः । वक्त्रावलोकनात्तस्य पापं याति सहस्रधा

Para sa nilalang na may katawan na nagigising ang karunungan sa pagtanaw kay Kṛṣṇa, sa mismong pagmasid sa Kanyang mukha ay nadudurog ang kasalanan sa sanlibong piraso at lumalayo.

Verse 65

ये गता द्वारकायां च ये मृताः कृष्णसन्निधौ । न तेषां पुनरावृत्तिर्यावदाभूतसंप्लवम्

Yaong mga nakarating sa Dvārakā, at yaong namatay sa mismong harapan ni Śrī Kṛṣṇa—hindi na sila babalik sa muling pagsilang hanggang sa dumating ang pralaya, ang pagkalusaw ng mga nilalang sa kosmikong baha.

Verse 66

सुलभा मथुरा काशी ह्यवन्ती च तथा सुराः । अयोध्या सुलभा लोके दुर्लभा द्वारका कलौ

Madaling marating ang Mathurā at Kāśī; gayundin ang Avantī at ang mga tahanan ng mga deva; naaabot din sa daigdig ang Ayodhyā—ngunit sa Panahong Kali, ang Dvārakā ay bihirang makamtan at mahirap marating.

Verse 67

गत्वा कृष्णपुरीं रम्यां षण्मासात्कृष्णसंनिधौ । जीवन्मुक्तास्तु ते ज्ञेयाः सत्यमेतत्सुरोत्तम

Pagkarating sa marikit na Kṛṣṇapurī at manatili sa harapan ni Śrī Kṛṣṇa sa loob ng anim na buwan—dapat silang makilalang mga pinalaya habang nabubuhay (jīvanmukta); tunay ito, O pinakadakila sa mga deva.

Verse 68

कृष्णक्रीडाकरं स्थानं वाञ्छन्ति मनसा प्रिये । तेषां हृदि स्थितं पापं क्षालयेत्प्रेतनायकः

O minamahal, yaong sa isip ay nananabik sa pook na palaruan ni Śrī Kṛṣṇa—ang kasalanang nakaluklok sa kanilang puso ay nahuhugasan, maging ng Panginoon ng mga yumao, si Yama.

Verse 69

अत्युग्राण्यपि पापानि तावत्तिष्ठन्ति विग्रहे । यावन्न गच्छति नरः कलौ द्वारवतीं प्रति

Kahit ang mga kasalanang lubhang mabagsik ay nananatili lamang sa katawan ng tao hangga’t—sa Panahong Kali—hindi pa siya naglalakbay patungo sa Dvāravatī (Dvārakā).

Verse 70

पुण्यसंख्या च तीर्थानां ब्रह्मणा विहिता पुरा । दानाध्ययन संज्ञानां मुक्त्वा द्वारवतीं कलौ

Noong unang panahon, itinakda ni Brahmā ang sukat ng kabanalan ng mga tīrtha. Ngunit sa Panahong Kali, kapag isinantabi ang Dvāravatī, ang mga bunga ng kawanggawa, pag-aaral ng banal na aral, at iba pang kilalang gawaing dharma ay nagiging higit na nabawasan.

Verse 71

चक्रतीर्थे तु यो गच्छेत्प्रसंगेनापि मानवः । कुलैकविंशतियुतः स गच्छेत्परमं पदम्

Kahit ang taong makarating sa Cakratīrtha nang di sinasadya lamang, makakamtan niya ang kataas-taasang kalagayan, kasama ang dalawampu’t isang salinlahi ng kanyang angkan.

Verse 72

लोभेनाऽप्यपराधेन दम्भेन कपटेन वा । चक्रतीर्थं च यो गच्छेन्न पुनर्विशते भवम्

Kahit pumunta sa Cakratīrtha dahil sa kasakiman, dahil sa pagkakasala, o dahil sa pagpapaimbabaw at panlilinlang, ang taong iyon ay hindi na muling papasok sa pag-iral na makamundo (bhava), hindi na isisilang muli.

Verse 73

प्रयागे ह्यस्थिपातेन यत्फलं परिकीर्तितम् । तदेव शतसाहस्रं चक्रतीर्थास्थिपातनात्

Anumang kabanalang ipinahahayag na bunga ng paglulunsad ng mga buto sa Prayāga, ang gayong bunga ring iyon ay nagiging sandaang libong ulit sa paglulunsad ng mga buto sa Cakratīrtha.

Verse 74

पृथिव्यां चैव तत्तीर्थं परमं परिकीर्तितम् । चक्रतीर्थमिति ख्यातं ब्रह्महत्याविनाशनम्

Sa daigdig, ang tīrtha na iyon ay ipinahahayag na kataas-taasan—kilala bilang Cakratīrtha—tagapaglipol ng kasalanang brahma-hatyā, ang pinakamatinding pagpaslang.

Verse 75

ये ये कुले भविष्यंति तत्पूर्वं मानवाः क्षितौ । सर्वे विष्णुपुरं यांति चक्रतीर्थास्थिपातनात्

Lahat ng tao sa lupa na nauna nang isinilang sa angkang iyon—at yaong isisilang pa—sa pamamagitan ng pag-aalay ng mga buto sa Cakratīrtha, ay nagtutungo sa tahanan ni Viṣṇu.

Verse 76

किं जातैर्बहुभिः पुत्रैर्गणनापूरकात्मकैः । वरमेको भवेत्पुत्रश्चक्रतीर्थं तु यो व्रजेत्

Ano ang silbi ng maraming anak na lalaki kung bilang lamang ang dinaragdag? Mas mainam ang iisang anak—yaong tutungo sa Cakratīrtha.

Verse 77

तपसा किं प्रतप्तेन दानेनाध्ययनेन किम् । सर्वावस्थोऽपि मुच्येत गतः कृष्णपुरीं यदि

Ano pa ang kailangan ng mabigat na pag-aayuno at pagtitiis? Ano pa ang kailangan ng pag-aalay o pag-aaral ng kasulatan? Sa anumang kalagayan, napapalaya ang tao kung nakarating sa lungsod ni Kṛṣṇa (Dvārakā).

Verse 78

कलिकाल कृतैर्दोषैरत्युग्रैरपि मानवः । कलौ कृष्णमुखं दृष्ट्वा लिप्यते न कदाचन

Kahit ang tao ay pinahihirapan ng mababangis na kasalanang dulot ng Panahon ng Kali, sa Kali-yuga, kapag nasilayan ang mukha ni Kṛṣṇa, hindi siya nadudungisan kailanman.

Verse 79

दानं चाध्ययनं शौचं कारणं न हि पुत्रक । हीनवर्णोऽपि पापात्मा गतः कृष्णपुरीं यदि

Anak ko, ang pag-aalay, pag-aaral, at kalinisan ay hindi ang pasyang sanhi rito. Kahit mababa ang katayuan, kahit makasalanan, kung nakarating sa lungsod ni Kṛṣṇa, siya’y nakatatamo ng paglaya.

Verse 80

वाराणस्यां कुरुक्षेत्रे नर्मदायां च यत्फलम् । तत्फलं निमिषार्धेन द्वारवत्यां दिनेदिने

Anumang kabanalang natatamo sa Vārāṇasī, sa Kurukṣetra, at sa ilog Narmadā—yaon ding kabanalan ay natatamo sa Dvāravatī araw-araw, sa loob lamang ng kalahating kisap-mata.

Verse 81

धन्यानामपि धन्यास्ते देवानामपि देवताः । कृष्णोपरि मतिर्येषां हीयते न कदाचन

Mapalad sila—mapalad pa sa mga mapalad, at banal pa sa mga diyos—yaong ang isip ay nakatuon kay Kṛṣṇa at hindi kailanman humihina sa alinmang panahon.

Verse 82

श्रवणद्वादशीयोगे गोमत्युदधिसंगमे । स्नात्वा कृष्णसुतं दृष्ट्वा लिप्यते नैव स क्वचित्

Kapag nagkatugma ang mapalad na pagsasanib ng Śravaṇa (nakṣatra) at Dvādaśī, sa tagpuan ng ilog Gomati at karagatan—ang sinumang maligo roon at masilayan ang anak ni Kṛṣṇa ay hindi nadudungisan ng kasalanan saanman.

Verse 83

यस्य कस्यापि मासस्य द्वादशी प्राप्य मानवः । कृष्णक्रीडापुरीं दृष्ट्वा मुक्तः संसारगह्वरात्

Sa Dvādaśī ng alinmang buwan, ang tao—pagdating at pagkakita sa lungsod na pinaglalaruan ni Kṛṣṇa (Dvārakā)—ay napapalaya mula sa malalim na bangin ng pag-ikot sa saṃsāra.

Verse 84

येषां कृष्णालये प्राणा गताः सुरपते कलौ । स्वर्गान्न तेषामावृत्तिः कल्पकोटिशतैरपि

O Panginoon ng mga diyos! Sa kapanahunan ng Kali, yaong ang hininga ng buhay ay pumanaw sa tahanan ni Kṛṣṇa—wala nang pagbabalik, kahit mula sa langit, kahit pa lumipas ang daan-daang krore ng mga kalpa.

Verse 85

विज्ञेया मानुषा वत्स गर्भस्थास्ते महीतले । द्वारवत्यां न यैर्देवो दृष्टः कंसनिषूदनः

O minamahal, alamin mo na yaong mga taong hindi pa nakakita sa Diyos, ang pumatay kay Kaṃsa, sa Dvāravatī (Dvārakā), ay tila hindi pa isinisilang sa ibabaw ng daigdig na ito.

Verse 86

दुर्लभो द्वारकावासो दुर्लभं कृष्णदर्शनम् । दुर्लभं गोमतीस्नानं दुर्लभो रुक्मिणीपतिः

Bihira ang manirahan sa Dvārakā; bihira ang makapagdarsana kay Kṛṣṇa. Bihira ang maligo sa ilog Gomati; bihira ang Panginoon, ang asawa ni Rukmiṇī.

Verse 87

तपः परं कृतयुगे त्रेतायां ज्ञानमुच्यते । द्वापरे तु परो यज्ञः कलौ केशवकीर्तनम्

Sa Kṛta Yuga, ang tapas (pagpapakasakit/asceticism) ang sinasabing pinakamataas; sa Tretā, ang jñāna (kaalaman) ang pinakamataas. Sa Dvāpara, ang yajña (handog na sakripisyo) ang pinakamataas; ngunit sa Kali Yuga, ang pinakamataas ay ang pagpupuri at pag-awit ng pangalan ni Keśava.

Verse 88

हेमभारसहस्रैस्तु दत्तैर्यत्फलमाप्यते । दृष्ट्वा तत्कोटि गुणितं हरेः सर्वप्रदं मुखम्

Anumang gantimpalang nakukuha sa pag-aalay ng libu-libong pasan ng ginto—sa pagtanaw lamang sa mukha ni Hari, ang Tagapagkaloob ng lahat, ang gantimpalang iyon ay nagiging sampung milyong ulit ang pagdami.

Verse 89

द्वारकायां च यद्दत्तं शंखोद्धारे तथैव च । पिंडारके महातीर्थे दत्तं चैवाक्षयं भवेत्

Anumang kawanggawang ibinigay sa Dvārakā, gayundin sa Śaṅkhoddhāra, at ang ibinigay sa Piṇḍāraka—ang dakilang tīrtha—ay nagiging di-nauubos na gantimpala (akṣaya).

Verse 90

गोमहिष्यादि यद्दत्तं सुवर्णवसनानि च । वृषो भूमिग्रहो रूप्यं कन्यादानं तथैव च

Mga handog gaya ng baka at kalabaw, ginto at mga kasuotan; isang toro, kaloob na lupain, pilak, at gayundin ang pag-aalay ng dalaga sa pag-aasawa—

Verse 91

यच्चान्यदपि देवेन्द्र त्रिषु स्थानेषु यच्छति । तन्मुक्तिकारकं प्रोक्तं पितॄणामात्मनस्तथा

At anumang iba pa, O Indra, na ibinibigay sa tatlong pook na yaon—ito’y ipinahayag na sanhi ng kalayaan (moksha), para sa mga ninuno at para rin sa sarili.

Verse 92

ऊषरं हि यतो लोके क्षेत्रमेतत्प्रकीर्तितम् । अतो मुक्तिकरं सर्वं दानं चोक्तं महर्षिभिः

Sapagkat ang banal na pook na ito’y tanyag sa daigdig bilang “Ūṣara,” kaya ipinahayag ng mga dakilang rishi na bawat kawanggawang ginagawa rito ay nagiging sanhi ng moksha.

Verse 93

यत्किंचित्कुरुते तत्र दानं क्रीडावगाहनम् । तदनन्तफलं प्राह भगवान्मधुसूदनः

Anuman ang gawin doon—kawanggawa, paglalaro, o kahit paglusong sa tubig upang maligo—ipinahayag ni Panginoong Madhusūdana na nagbubunga ng walang hanggan.

Verse 94

प्रेतत्वं नैव तस्यास्ति न याम्या नारकी व्यथा । येन द्वारवतीं गत्वा कृतं कृष्णाऽवलोकनम्

Sa sinumang makarating sa Dvāravatī at makakita kay Kṛṣṇa, wala nang kalagayang maging preta, wala ang pighati sa kaharian ni Yama, at wala rin ang sakit ng impiyerno.

Verse 95

वारिमात्रेण गोमत्यां पिण्डदाने कृते कलौ । पितॄणां जायते तृप्तिर्यावदाभूतसंप्लवम्

Sa Panahong Kali, kung ang pag-aalay ng piṇḍa ay gawin sa Ilog Gomati kahit tubig lamang, ang mga ninuno ay magkakamit ng ganap na kasiyahan hanggang sa wakas ng pagkalusaw ng sansinukob.

Verse 96

नित्यं कृष्णपुरीं रम्यां ये स्मरन्ति गृहस्थिताः । नमस्याः सर्वलोकानां देवानां च सुरोत्तम

Yaong mga maybahay na araw-araw na umaalaala sa marikit na lungsod ni Kṛṣṇa ay karapat-dapat igalang ng lahat ng daigdig—maging ng mga diyos—O pinakadakila sa mga sura.

Verse 97

ब्रह्मज्ञानं गयाश्राद्धं मरणं गोग्रहेषु च । वासः पुंसां द्वारकायां मुक्तिरेषा चतुर्विधा

Ang kalayaan (mukti) ay sinasabing apat ang anyo: sa pamamagitan ng kaalaman sa Brahman; sa pamamagitan ng śrāddha sa Gayā; sa pamamagitan ng pagpanaw sa mga silungan ng mga baka; at sa pamamagitan ng paninirahan sa Dvārakā.

Verse 98

ब्रह्मज्ञानेन मुच्यन्ते प्रयागे मरणेन वा । अथवा स्नानमात्रेण गोमत्यां कृष्णसंनिधौ

Ang tao ay napapalaya sa pamamagitan ng kaalaman sa Brahman, o sa pagpanaw sa Prayāga; o kaya naman, sa pagligo lamang sa Gomati, sa mismong presensya ni Kṛṣṇa.

Verse 99

कृतार्थः कृतपुण्योऽहं ब्रवीत्येवं महोदधिः । पवित्रितं च मद्गात्रं गोमतीवारिसंप्लवात्

Gayon nagsalita ang dakilang karagatan: “Ako’y ganap na natupad; ako’y napuspos ng kabutihan. Sapagkat ang aking mismong katawan ay nalinis ng pag-apaw ng mga tubig ng Gomati.”

Verse 100

अत्युग्राण्यपि पापानि तावत्तिष्ठंति विग्रहे । यावत्स्नानं न गोमत्यां वारिणा पापहारिणा

Kahit ang pinakakakilabot na mga kasalanan ay nananatiling nakakapit sa katawan hangga’t hindi pa naliligo sa Gomati, sa tubig nitong pumupuksa ng kasalanan.

Verse 101

चक्रतीर्थे नरः स्नात्वा गोमत्यां रुक्मिणीह्रदे । दृष्ट्वा कृष्णमुखं रम्यं कुलानां तारयेच्छतम्

Pagkaligo sa Cakratirtha—sa Gomati, sa lawa ni Rukmini—at kapag nasilayan ang marikit na mukha ni Krishna, maililigtas niya ang sandaang salinlahi ng kanyang angkan.

Verse 102

कृष्णं च ये द्वारवतीं मनुष्याः स्मरंति नित्यं हरिभक्तियुक्ताः । विधूतपापाः किल संभवांते गच्छंति लोकं परमं मुरारेः

Yaong may debosyon kay Hari at laging umaalaala kay Śrī Krishna at sa banal na lungsod ng Dvāravatī—nahuhugasan ang kanilang kasalanan—at sa wakas ng buhay ay tunay na nakakamtan ang kataas-taasang tahanan ni Murāri (Krishna).

Verse 103

अधौतपादः प्रथमं नमस्कुर्याद्गणेश्वरम् । सर्वविघ्रविनाशश्च जायते नात्र संशयः

Kahit hindi pa nahuhugasan ang mga paa, dapat munang yumuk at magbigay-galang kay Gaṇeśvara; saka tiyak na magaganap ang pagwasak sa lahat ng balakid—walang pag-aalinlangan.

Verse 104

नीलोत्पलदलश्यामं कृष्णं देवकिनन्दनम् । दण्डवत्प्रणमेत्प्रीत्या प्रणमेदग्रजं पुनः

Sa masayang pag-ibig, magpatirapa nang lubos (daṇḍavat) kay Krishna—maitim na gaya ng talulot ng bughaw na lotus, ang minamahal na anak ni Devakī—at pagkatapos ay yumuk muli sa kanyang nakatatandang kapatid.

Verse 105

बाल्ये च यत्कृतं पापं कौमारे यौवने तथा । दर्शनात्कृष्णदेवस्य तन्नश्येन्नात्र संशयः

Anumang kasalanang nagawa sa pagkabata, sa kabinataan, at sa panahon ng pagdadalaga/pagbibinata—sa pagtanaw lamang sa Panginoong Kṛṣṇa, ito’y napapawi; walang pag-aalinlangan dito.

Verse 106

वाण्याऽथ मनसा यच्च कर्मणा समुपार्जितम् । पापं जन्मसहस्रेण तन्नश्येन्नात्र संशयः

Ang mga kasalanang naipon sa salita, sa isip, at sa gawa—kahit sa loob ng sanlibong kapanganakan—ay napupuksa; walang pag-aalinlangan dito.

Verse 107

हेमभारसहस्रैस्तु दत्तैर्यत्फलमाप्यते । तत्फलं कोटिगुणितं कृष्णवक्त्रावलोकनात्

Ang bungang nakukuha sa pag-aalay ng libu-libong kargada ng ginto—yaon ay nagiging sandaang-milyong ulit sa pagtanaw sa mukha ni Kṛṣṇa.

Verse 108

नमस्कृत्य च देवेशं पुण्डरीकाक्षमच्युतम् । दुर्वाससं महेशानं द्वारकापरिरक्षकम्

Pagkaraang magbigay-pugay sa Panginoon ng mga diyos—si Puṇḍarīkākṣa, ang di-nabibigo na Acyuta—at magbigay-pugay kay Durvāsā, ang Maheśāna, tagapagtanggol ng Dvārakā…

Verse 109

प्रणम्य परया भक्त्या वैनतेयसमन्वितम् ।ऽ । द्वारमागत्य च पुनः स्वर्गद्वारोपमं शुभम्

Pagkaraang magpatirapa nang may sukdulang debosyon sa Panginoong kasama si Vainateya (Garuḍa), muling dumarating ang tao sa mapalad na tarangkahan—na wari’y pintuan ng langit.

Verse 110

विश्रम्य च मुहूर्त्तार्द्धं सुहृद्भिर्बान्धवैर्वृतः । तत्राश्रितान्समाहूय ब्राह्मणान्मन्त्रकोविदान् । पूजाद्रव्यं समानीय ततस्तीर्थं व्रजेद्बुधः

Pagkatapos magpahinga nang kalahating muhūrta, na napalilibutan ng mga kaibigan at kamag-anak, dapat tawagin ng marunong ang mga brāhmaṇa na naninirahan doon at bihasa sa mga mantra; pagkatipon ng mga handog sa pagsamba, saka siya tumungo sa banal na tīrtha.