Adhyaya 26

Verse 1

नारद उवाच । अथ ब्रह्मा महादेवमभिवाद्य कृतांजलिः । उद्वाहः क्रियतां देव इत्युवाच महेश्वरम्

Sinabi ni Nārada: Pagkaraan, si Brahmā, matapos bumati kay Mahādeva na nakatiklop ang mga kamay, ay nagsabi kay Maheśvara, “O Panginoon, nawa’y ganapin ang ritwal ng kasal.”

Verse 2

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा प्राहेदं भगवान्हरः । पराधीना वयं ब्रह्मन्हिमाद्रेस्तव चापि यत्

Nang marinig ang mga salitang iyon, sumagot ang Panginoong Hara: “O Brahmana, narito kami sa pagpapasakop sa kalooban ng iba—tunay nga, sa Himādri at gayundin sa iyo.”

Verse 3

यद्युक्तं क्रियतां तद्धि वयं युष्मद्वशेऽधुना । ततो ब्रह्मा स्वयं दिव्यं पुरं रत्नमयं शुभम्

“Gawin ang nararapat; sapagkat ngayon ay nasa inyong kamay kami.” Pagkaraan, si Brahmā mismo ang naghanda ng isang banal at mapalad na lungsod na yari sa mga hiyas.

Verse 4

उद्वाहार्थं महेशस्य तत्क्षणात्समकल्पयत् । शतयोजनविस्तीर्णं प्रासादशतशोभितम्

Para sa kasal ni Maheśa, agad niya itong inayos—isang lungsod na lawak ay sandaang yojana, pinalamutian ng daan-daang palasyo.

Verse 5

पुरेतस्मिन्महादेवः स्वयमेव व्यतिष्ठत । ततः सप्तमुनीन्देवश्चिंतिताब्यागतान्पुरः

Sa lungsod na iyon, si Mahādeva mismo ang nanahan. Pagkaraan, ang Panginoon—sa paggunita lamang—ay nakita ang pitong rishi na dumating sa Kanyang harapan.

Verse 6

प्राहिणोदंबिकायाश्च स्थिरपत्रार्थमीश्वरः । सारुंधतीकास्ते तत्र ह्लादयंतो हिमाचलम्

Upang makamtan ang matitibay na dahon bilang tanda ng pagpapala, isinugo sila ng Panginoon kay Ambikā. Ang mga kagalang-galang na iyon—may kabutihang tulad ni Arundhatī—ay nagbigay-galak sa Himācala roon.

Verse 7

सभार्यामीश्वरगुणैः स्थिरपत्राणि चादधुः । ततः संपूजितास्तेन पुनरागम्य तेऽचलात्

Kasama ang kanilang mga asawa, pinagtibay nila ang matitibay na tanda sa mga dahon sa pamamagitan ng mga kabutihang-loob ng Panginoon; at nang sila’y parangalan Niya, sila’y muling nagbalik mula sa bundok.

Verse 8

न्यवेदयंस्र्यंबकाय स च तानभ्यनंदत । उद्वाहार्थं ततो देवो विश्वं सर्वं न्यमंत्रयत्

Ipinabatid nila ito kay Tryambaka, at Siya’y nagalak sa kanila. Pagkatapos, alang-alang sa kasal, inanyayahan ng Diyos ang buong sansinukob.

Verse 9

समागतं च तत्सव विना दैत्यैर्दुरात्मभिः । स्थावरं जंगमं यच्च विश्वं विष्णुपुरोगमम्

At nagtipon ang lahat—maliban sa masasamang-loob na mga Dānava. Anumang nasa sansinukob, maging nakatigil o gumagalaw, ay dumating, na si Viṣṇu ang nangunguna.

Verse 10

सब्रह्यकं पुरारातेर्महिमानमवर्धयत् । ततस्तं विधिराहेदं गन्धमादनपर्वते

Kaya, kasama si Brahmā, lalong lumago ang kaluwalhatian ng Kaaway ng Tatlong Lungsod (Śiva). Pagkaraan, sa Bundok Gandhamādana, nagsalita ang Lumikha (Brahmā) sa Kanya ng mga salitang ito.

Verse 11

पुरे स्थितं विवाहस्य देव कालः प्रवर्तते । ततस्तस्य जटाजूटे चंद्रखंडं पितामहः

‘Sa lungsod, nagsimula na ang banal na panahon para sa kasal.’ Pagkatapos, inilagay ni Pitāmaha Brahmā ang isang piraso ng gasuklay na buwan sa Kanyang nakabuhol na buhok.

Verse 12

बबंध प्रणयोदारविस्फारितविलोचनः । कपर्द्दं शोभनं विष्णुः स्वय चक्रेऽस्य हर्षतः

Sa mga matang lumuwang dahil sa marangal na pag-ibig, masayang hinubog at itinali ni Viṣṇu sa sariling mga kamay ang marikit na kaparda, ang tuktok-buhol ng buhok, para sa Kanya.

Verse 13

कपालमालां विपुलां चामुण्डा मूर्ध्न्यबंधत । उवाच चापि गिरिशं पुत्रं जनय शंकर

Ikinabit ni Cāmuṇḍā sa tuktok ng Kanyang ulo ang isang malawak na kuwintas na yari sa mga bungo, at sinabi rin niya kay Girīśa: “O Śaṅkara, magluwal ka ng isang anak na lalaki!”

Verse 14

यो दैत्येंद्रकुलं हत्वा मां रक्तैस्तर्पयिष्यति । सूर्यो ज्वलच्छिखारक्तं भाबासितजगत्त्रयम्

“Ang sinumang pumatay sa angkan ng mga panginoon ng Daitya at magpapasiyahan sa akin sa mga handog na dugo…” Ang araw, namumula sa naglalagablab na sinag, ay nagliwanag sa tatlong daigdig.

Verse 15

बबंध देवदेवस्यच स्वयमेव प्रमोदतः । शेषवासुकिमुख्याश्च ज्वलंतस्तेजसा शुभाः

At sa galak, sila mismo ang nag-adorno sa Diyos ng mga diyos. Sina Śeṣa, Vāsuki, at ang mga pangunahing nāga—maningning at mapalad—ay naglalagablab sa karilagan.

Verse 16

आत्मानं भूषणस्थाने स्वयं ते चक्रुरीश्वरे वायवश्च ततस्तीक्ष्णश्रृंगं हिमगिरिप्रभम्

Sila mismo ay naging mga palamuti sa Panginoon, pumuwesto bilang Kanyang mga hiyas. Pagkaraan, nilikha ng mga diyos ng Hangin para sa Kanya ang isang matulis na sungay, maningning na gaya ng kabundukang Himālaya.

Verse 17

वृषं विभूषयामासुर्नानारत्नोपपत्तिभिः । शक्रो गजजिनं गृह्य स्वयमग्रे व्यवस्थितः

Pinalamutian nila ang Baka (Vṛṣa) ng sari-saring hiyas na mahalaga. Si Indra (Śakra), tangan ang balat ng elepante, ay tumindig sa unahan, handang ihandog iyon.

Verse 18

विना भस्म समाधाय कपाले रजतप्रभम् । मनुजास्थिमयीं मालां प्रेतनाथश्च वन्दनम्

Ang isa’y nagpahid ng Vibhūti, ang banal na abo; ang isa nama’y naglagay ng Kapāla, ang mangkok-bungo na kumikislap na tila pilak. Ang Panginoon ng mga preta (Preta-nātha) ay nagsuot din ng kuwintas na yari sa buto ng tao—isang nakapanghihilakbot na sagisag ng pagtalikod sa daigdig, karapat-dapat sambahin.

Verse 19

वह्निस्तेजोमयं दिव्यमजिनं प्रददौ स्थितः । एवं विभूषितः सर्वैर्भृत्यैरीशो बभौ भृशम्

Si Agni, na nakatayo sa tabi, ay naghandog ng maningning na banal na balat na yari sa dalisay na ningning. Sa gayong pag-aayos ng lahat ng kanyang mga lingkod, ang Panginoon ay lalo pang nagliwanag nang labis.

Verse 20

ततो हिमाद्रेः पुरुषा वीरकं प्रोचिरे वचः । मा भूत्कालात्ययः शीघ्रं भवस्यैतन्निवेद्यताम्

Pagkaraan, nagsalita ang mga tao ng Himalaya kay Vīraka: “Huwag mag-antala; agad mong ipabatid ito kay Bhava (Śiva).”

Verse 21

ततो देवं प्रणम्याह वीरकः करसंपुटी । त्वरयंति महेशानं हिमाद्रेः पुरुषास्त्वमी

Pagkatapos, si Vīraka ay yumukod sa Diyos, magkasalikop ang mga palad, at nagsabi: “O Maheśāna, minamadali ng mga tao ng Himalaya ang pagparito.”

Verse 22

इति श्रुत्वा वचो देवः शीघ्रमित्येव चाब्रवीत् । सप्त वारिधयस्तस्य चक्रुर्दर्पणदर्शनम्

Nang marinig ang mga salitang iyon, sumagot ang Panginoon, “Mabilis,” at agad-agad. Pagkaraan, ang pitong karagatan ay naghandog sa Kanya ng pangitain na wari’y salamin.

Verse 23

तत्रैक्षत महादेवः स्वरूपं स जगन्मयम् । ततो बद्धांजलिर्धीमान्स्थाणुं प्रोवाच केशवः

Doon minasdan ni Mahādeva ang sarili Niyang anyo na lumalaganap sa buong sansinukob. Pagkaraan, si Keśava na marunong, na magkasalikop ang mga kamay, ay nagsalita kay Sthāṇu, ang Di-Natitinag na Panginoon.

Verse 24

देवदेव महादेव त्रिपुरांतक शंकर । शोभसेऽनेन रूपेण जगदानंददायिना

O Diyos ng mga diyos, O Mahādeva, O Tripurāntaka, O Śaṅkara—nagniningning Ka sa anyong ito na nagkakaloob ng kagalakang banal sa mga daigdig.

Verse 25

महेश्वर यथा साक्षादपरस्त्वं महेश्वरः । ततः स्मयन्महादेवो जयेति भुवने श्रुतः

“O Maheśvara, Ikaw ang tuwirang Kataas-taasan—walang iba kundi Ikaw, O Maheśvara.” Pagkaraan, ngumiti si Mahādeva at bumigkas ng “Tagumpay!” na umalingawngaw sa lahat ng daigdig.

Verse 26

करमालंब्य विष्णोश्च वृषभं रुरुहेशनैः । ततश्च वसवो देवाः शूलं तस्य न्यवेदयन्

Hinawakan niya ang kamay ni Viṣṇu at dahan-dahang sumakay sa toro. Pagkaraan, ang mga Vasu na mga diyos ay naghandog sa kanya ng tridenteng trisula.

Verse 27

धनदो निदिभिर्युक्तः समीपस्थस्ततोऽभवत् । स शूलपाणिर्विश्वात्मा संचचाल ततो हरः

Pagkaraan, si Dhanada (Kubera), kasama ang mga Nidhi, ay lumapit at tumindig sa tabi. Noon si Hara—ang may hawak na trishula, ang Kaluluwa ng sansinukob—ay lumakad pasulong.

Verse 28

देवदुंदुभिनादैश्च पुष्पासारैश्च गीतकैः । नृत्यद्भिरप्सरोभिश्च जयेति च महास्वनैः

Sa pag-ugong ng mga tambol ng mga diyos, sa pag-ulan ng mga bulaklak, sa mga awit, sa pagsasayaw ng mga Apsara, at sa malalakas na sigaw na “Tagumpay!”—

Verse 29

सव्यदक्षिणसंस्थानौ ब्रह्मविष्णूतु जग्मतुः । हंसं च गरुडं चैव समारुह्य महाप्रभौ

Si Brahma at si Vishnu, na nakapuwesto sa kaliwa at kanan, ay nagpatuloy—ang dalawang dakilang Panginoon—na nakasakay sa sisne at kay Garuda.

Verse 30

अथादितिर्दितिः सा च दनुः कद्रूः सुपर्णजा । पौलोमी सुरसा चैव सिंहिका सुरभिर्मुनिः

Pagkatapos, dumating din sina Aditi, Diti, Danu, Kadru, Suparnaja, Paulomi, Surasa, Simhika, at Surabhi—kasama ang mga muni o pantas.

Verse 31

सिद्धिर्माया क्षमा दुर्गा देवी स्वाहा स्वधा सुधा । सावित्री चैव गायत्री लक्ष्मीः सा दक्षिणा द्युतिः

Naroon sina Siddhi, Maya, Ksama, si Durga Devi, Svaha, Svadha, Sudha; at sina Savitri, Gayatri, Lakshmi, Daksina, at Dyuti (ay naroon din).

Verse 32

स्पृहामतिर्धृतिर्बुद्धिर्मंथिरृद्धिः सरस्वती । राका कुहूः सिनीवाली देवी भानुमती तथा

Dumating sina Spṛhā, Mati, Dhṛti, Buddhi, Manthi, Ṛddhi, Sarasvatī; at sina Rākā, Kuhū, Sinīvālī, at ang diyosang si Bhānumatī rin.

Verse 33

धरणी धारणी वेला राज्ञी चापि च रोहिणी । इत्येताश्चान्यदेवानां मातरः पत्नयस्तथा

Naroon sina Dharaṇī, Dhāraṇī, Velā, Rājñī, at Rohiṇī—at ang iba pa, bilang mga ina at gayundin mga asawa ng ibang mga diyos, ay naroon din.

Verse 34

उद्वाहं देवदेवस्य जग्मुः सर्वा मुदान्विताः । उरगा गरुडा यक्षा गंधर्वाः किंनरा नराः

Lahat ay masayang nagtungo sa kasalan ng Diyos ng mga diyos—mga Nāga, mga Garuḍa, mga Yakṣa, mga Gandharva, mga Kinnara, at mga tao.

Verse 35

सागरा गिरयो मेघा मासाः संवत्सरास्तथा । वेदा मंत्रास्तथा यज्ञाः श्रौता धर्माश्च सर्वशः

Naroon ang mga karagatan, kabundukan, ulap, mga buwan at mga taon; ang mga Veda, mga mantra, mga handog na yajña, at ang mga kautusang Śrauta ng dharma sa lahat ng anyo.

Verse 36

हुंकाराः प्रणवाश्चैव इतिहासाः सहस्रशः । कोटिशश्च तथा देवा महेंद्राद्याः सवाहनाः

Umalingawngaw ang di-mabilang na sigaw na “Hūṃkāra” at ang banal na tunog ng Pranava na “Oṃ”; at libu-libo ang pagbigkas ng mga itihāsa. Gayundin, ang mga diyos—pinangungunahan ni Mahendra (Indra)—ay dumating na parang di-mabilang, bawat isa’y nakasakay sa sariling sasakyang makalangit.

Verse 37

अनुजग्मुर्महादेवं कोटिशोऽर्बुदशश्च हि । गणाश्च पृष्ठतो जग्मुः शंखवर्णाश्च कोटिशः

Sumunod sila kay Mahādeva sa mga koro—tunay, maging sa sampung koro. At sa likuran Niya, nagmartsa rin ang mga gaṇa sa mga koro-koro, maningning at maputi na gaya ng kabibe ng sankha.

Verse 38

दशभिः केकराख्याश्च विद्युतोऽष्टाभिरेव च । चतुःषष्ट्या विशाखाश्च नवभिः पारियात्रिकाः

Dumating ang mga pangkat na tinatawag na Kekara sa tig-sasampu; ang mga pangkat na Vidyut (Kidlat) sa tig-wawalo; ang mga Viśākha sa animnapu’t apat; at ang mga Pāriyātrika sa tig-sasiyam.

Verse 39

षड्भिः सर्वांतकः श्रीमांस्तथैव विकृताननः । ज्वालाकेशो द्वादशभिः कोटिभिः संवृतो ययौ

Ang maringal na Sarvāntaka ay sumulong na may anim na pangkat, gayundin si Vikṛtānana. Si Jvālākeśa naman ay nagpatuloy, napaliligiran ng labindalawang koro ng mga tagasunod.

Verse 40

सप्तभिः समदः श्रीमान्दुंदुभोष्ठाभिरेव च । पंचभिश्च कपालीशः षड्भिः संह्रादकः शुभः

Dumating ang maringal na Samada na may pitong pangkat, at gayundin si Duṃdubhoṣṭha. Si Kapālīśa ay dumating na may limang pangkat, at ang mapalad na Saṃhrādaka ay may anim na pangkat.

Verse 41

कोटिकोटिभिरेवैकः कुंडकः कुंभकस्तथा । विष्टंभोऽष्टाभिरेवेह गणपः सर्वसत्तमः

Si Kuṃḍaka lamang ay may kasamang mga koro sa ibabaw ng mga koro, at gayundin si Kuṃbhaka. Dito, dumating si Viṣṭambha na may walong pangkat—isang gaṇapa, ang pinakamainam sa lahat ng nilalang.

Verse 42

पिप्पलश्च सहस्रेण सन्नादश्च तथा बली । आवेशनस्तथाष्टाभिः सप्तभिश्चंद्रतापनः

Dumating si Pippala na may isang libo; dumating din si Sannāda, makapangyarihan sa lakas. Dumating si Āveśana na may walong pangkat, at si Candratāpana na may pitong pangkat.

Verse 43

महाकेशः सहस्रेण नंदिर्द्वादशभिस्तथा । नगः कालः करालश्च महाकालः शतेन च

Dumating si Mahākeśa na may isang libo; si Nandi naman ay may labindalawang pangkat. Dumating din sina Naga, Kāla, at Karāla; at si Mahākāla ay may isang daan.

Verse 44

अग्निकः शतकोट्या वै कोट्याग्निमुख एव च । आदित्यमूर्धा कोट्या च कोट्या चैव धनावहः

Dumating si Agnika na may sandaang koṭi; at si Agnimukha ay may isang koṭi rin. Dumating si Ādityamūrdhā na may isang koṭi, at si Dhanāvaha ay gayundin, may isang koṭi.

Verse 45

सन्नागश्च शतेनैव कुमुदः कोटिभिस्त्रिभिः । अमोघः कोकिलश्चैव कोटिकोट्या सुमंत्रकः

Dumating si Sannāga na may isang daan; si Kumuda naman ay may tatlong koṭi. Dumating din sina Amogha at Kokila; at si Sumaṃtraka ay may koṭi sa ibabaw ng koṭi.

Verse 46

काकपादस्तता षष्ट्या षष्ट्या संतानको गणः । महाबलश्च नवभिर्मधुपिंगश्च पिंगलः

Si Kākapāda, saka si Tatā at si Saṃtānaka—bawat isa’y dumating na may animnapung kasama. Dumating si Mahābala na may siyam, at si Madhupiṅga kasama si Piṅgala.

Verse 47

नीलो नवत्या सप्तत्या चतुर्वक्त्रश्च पूर्वपात् । वीरभद्रश्चश्चतुःषष्ट्या करणो बालकस्तथा

Dumating si Nīla na may siyamnapu; (ang isa pa) na may pitumpu; at si Caturvaktra ay nagmula sa silangan. Dumating si Vīrabhadra na may animnapu’t apat; gayundin sina Karaṇa at Bālaka.

Verse 48

पंचाक्षः शतमन्युश्च मेघमन्युश्च विंशतिः । काष्ठकोटिश्चतुःषष्ट्या सुकोशो वृषभस्तथा

Dumating din sina Pañcākṣa, Śatamanyu, at Meghamanyu—(si Meghamanyu) na may dalawampu. Dumating si Kāṣṭhakoṭi na may animnapu’t apat; gayundin sina Sukośa at Vṛṣabha.

Verse 49

विश्वरूपस्तालकेतुः पंचाशच्च सिताननः । ईशानो वृद्धदेवश्च दीप्तात्मा मृत्युहा तथा

Dumating sina Viśvarūpa at Tālaketu, at si Sitānana na may limampu. Dumating din sina Īśāna, Vṛddhadeva, Dīptātmā, at Mṛtyuhā.

Verse 50

विषादो यमहा चैव गणो भृंगरिटिस्तथा । अशनी हासकश्चैव चतुःषष्ट्या सहस्रपात्

Dumating din sina Viṣāda, Yamahā, at ang gaṇa na nagngangalang Bhṛṅgariṭi. Dumating sina Aśanī at Hāsaka, at si Sahasrapāt na may animnapu’t apat.

Verse 51

एते चान्ये च गणपा असंख्याता महाबलाः । सर्वे सहस्रहस्ताश्च जटामुकुटधारीणः

Ang mga ito at marami pang ibang pinunong gaṇa—di mabilang at lubhang makapangyarihan—ay dumating doon. Silang lahat ay may sanlibong kamay at may suot na korona ng jaṭā, ang banal na buhol ng gusot na buhok.

Verse 52

चंद्रलेखावतंसाश्च नीलकंठास्त्रिलोचनाः । हारकुंडलकेयूरमुकुटाद्यैरलंकृताः

Sila’y may palamuting gasuklay na tanda ng gasuklay na buwan, bughaw ang lalamunan at may tatlong mata, at pinalamutian ng kuwintas, hikaw, pulseras sa bisig, korona, at iba pang hiyas.

Verse 53

अणिमादिगुणैर्युक्ताः शक्ताः शापप्रसादयोः । सूर्यकोटिप्रतीकाशास्तत्राजग्मुर्गणेश्वराः

Taglay ang mga kapangyarihang tulad ng aṇimā at iba pa, may kakayahang magsumpa at magpala, ang mga panginoon ng gaṇa—nagniningning na parang sampung milyong araw—ay dumating doon.

Verse 54

पातालांबरभूमिस्थाः सर्वलोकनिवासिनः । तुंबुरुर्नारदो हाहा हूहूश्चैव तु सामगाः

Mula sa Pātāla, sa langit at sa lupa—oo, mula sa lahat ng daigdig—dumating ang mga naninirahan sa bawat kaharian: sina Tumburu, Nārada, Hāhā at Hūhū, ang mga mang-aawit ng mga himnong Sāman.

Verse 55

तंत्रीमादाय वाद्यांश्चाऽवादयञ्छंकरोत्सवे । ऋषयः कृत्स्नशश्चैव वेदगीतांस्तपोधनाः

Dala ang vīṇā at iba pang mga instrumento, tumugtog sila sa pagdiriwang ni Śaṅkara; at ang mga rishi na asceta, sagana sa tapas, ay umawit nang buo ng mga himnong Veda.

Verse 56

पुण्यान्वैवाहिकान्मंत्राञ्जेषुः संहृष्टमानसाः । एवं प्रतस्थेगिरिशो वीज्यमानश्च गंगया

Sa pusong nagagalak, inawit nila ang mga mapalad na mantra ng kasal. Kaya’t si Girīśa (Śiva) ay lumisan, habang ang Diyosa Gaṅgā ay pumapaypay at naglilingkod sa Kanya.

Verse 57

तथा यमुनया चापांपतिना धृतच्छत्रया । स्त्रीभिर्नानाविधालापैलाजाभिश्चानुमोदितः

Gayundin, sina Yamunā at si Varuṇa, panginoon ng mga tubig, ang humawak ng maharlikang payong; at siya’y sinalubong na may pagsang-ayon ng mga kababaihan sa sari-saring salitang pangpista at sa mga handog na lājā (binusang bigas).

Verse 58

महोत्सवेन देवेशो गिरिस्थानं विवेश सः । प्रभासत्स्वर्णकलशं तोरणानां शतैर्युतम्

Sa gitna ng dakilang pagdiriwang, pumasok ang Panginoon ng mga diyos sa tahanang nasa bundok; ito’y pinalamutian ng daan-daang toraṇa, mga arko ng tarangkahan na may kumikislap na gintong kalasa sa tuktok.

Verse 59

वैडूर्यबद्धभूमिस्थं रत्नजैश्च गृहैर्युतम् । तत्प्रविश्य स्तूयमानो द्वारमभ्याससाद ह

Ang mga looban nito’y inilatag ng vaidūrya (batong mata-ng-pusa) at may mga bahay na yari sa mga hiyas. Pagpasok niya roon, habang pinupuri sa lahat ng dako, lumapit siya sa pintuan.

Verse 60

ततो हिमाचलस्तत्र दृश्यते व्याकुलाकुलः । आदिशदात्मभृत्यानां महादेव उपस्थिते

Pagkaraan, nakita roon si Himācala (Himālaya), balisa at nababagabag. Sa pagdalo ni Mahādeva, nagsimula siyang magbigay ng mga tagubilin sa sarili niyang mga tagapaglingkod.

Verse 61

ततो ब्रह्माणमचलो गुरुत्वे प्रार्थयत्तदा । कृत्यानां सर्वभारेषु वासुदेवं च बुद्धिमान्

Pagkatapos, ang marunong na Panginoon ng bundok ay nakiusap kay Brahmā na maging nakatatandang tagapangulo; at kay Vāsudeva (Viṣṇu) na akuin ang pananagutan sa lahat ng kinakailangang gawain.

Verse 62

प्रत्याह च विवाहऽस्मिन्कुमारीभ्रातरं विना । भविष्यति कथं विष्णो लाजहोमादिकर्मसु

Sumagot siya: “Sa kasalang ito, kung wala ang kapatid na lalaki ng dalaga, paano maisasagawa ang mga ritwal—mula sa pag-aalay ng lājā at homa—O Viṣṇu?”

Verse 63

सुतो हि मम मैनाकः स प्रविष्टोऽर्णवे स्थितः । इति चिंताविषण्णं तं विष्णुराहमहामतिः

“Ang anak kong si Maināka ay pumasok at nananatili sa karagatan.” Nang makita siyang lugmok sa pag-aalala, nagsalita sa kanya si Viṣṇu na may dakilang pag-iisip.

Verse 64

अत्र चिंता न कर्तव्या गिरिराज कथंचन । अहं भ्राता जगन्मातुरेतदे वं च नान्यथा

“Huwag kang mag-alala rito sa anumang paraan, O hari ng mga bundok. Ako mismo ang kapatid ng Ina ng sanlibutan—ganyan ang katotohanan, at hindi iba.”

Verse 65

ततः प्रमुदितः शैलः पार्वतीं च स्वलंकृताम् । सखीभिः कोटिसंख्याभिर्वृतां प्रवेशयत्सदः

Pagkaraan, ang panginoon ng bundok na punô ng galak ay inihatid si Pārvatī—na pinalamutian ng sariling ningning—papasok sa bulwagan, napalilibutan ng mga kasamang babae na umaabot sa mga koṭi ang bilang.

Verse 66

ततो नीलमयस्तंभं ज्वलत्कांचनकुट्टिमम् । मुक्ताजालपरिष्कारं ज्वलितौ षधिदीपितम्

Pagkaraan (kanyang nasilayan) ang isang mandapa ng kasal na may mga haliging kumikislap na bughaw, sahig na nilatagan ng nagliliwanag na ginto, pinalamutian ng mga lambat ng perlas, at tinanglawan ng nag-aapoy na makinang na mga banal na damo.

Verse 67

रत्नासनसहस्राढ्यं शतयोजनविस्तृतम् । विवाहमंडपं शर्वो विवेशानुचरावृतः

Hitik sa libu-libong upuang hiyas at lawak na isang daang yojana, pumasok si Śarva (Śiva) sa mandapa ng kasal, napalilibutan ng Kanyang mga tagasunod.

Verse 68

ततः शैलः सपत्नीकः पादौ प्रक्षाल्य हर्षितः । भवस्य तेन तोयेन सिषिचे स्वं जगत्तथा

Pagkaraan, si Śaila (Himālaya), kasama ang kanyang kabiyak, ay masayang naghugas ng mga paa ni Bhava (Śiva); at sa tubig ding iyon ay winisikan niya ng pagpapala ang sarili niyang daigdig.

Verse 69

पाद्यमाचमनं दत्त्वा मधुपर्कं च गां तथा । प्रदानस्य प्रयोगं च संचिंतयंति ब्राह्मणाः

Matapos ihandog ang tubig sa paghuhugas ng paa at ang tubig na iinumin, pati ang madhuparka at isang baka, pinag-isipan ng mga brāhmaṇa ang wastong paraan ng pormal na pag-aalay ng kaloob.

Verse 70

दौहित्रीं कव्यवाहानां दद्मि पुत्रीं स्वकामहम् । इत्युक्त्वा तस्थिवाञ्छैलो न जानाति हरस्य सः

Sinabi ni Śaila, “Sa sarili kong kalooban ay ibinibigay ko ang aking anak na babae—ang apo ng mga tagapagdala ng handog (mga diyos ng Apoy),” at tumindig na handa; subalit hindi niya nalalaman ang tunay na kalagayan ni Hara (Śiva).

Verse 71

ततः सर्वानपृच्छत्स कुलं कोऽपि न वेद तत् । ततो विष्णुरिदं प्राह पृछ्यंतेऽन्ये किमर्थतः

Pagkatapos ay tinanong niya ang lahat tungkol sa angkan (ng lalaking ikakasal), ngunit walang nakaaalam. Kaya sinabi ni Viṣṇu, “Bakit pa tinatanong ang iba—ano ang layon?”

Verse 72

अज्ञातकुलतां तस्य पृछ्यतामयमेव च । अहिरेव अहेः पादान्वेत्ति नान्यो हिमाचल

Siya lamang ang tanungin tungkol sa di-kilalang angkan niya; sapagkat ang ahas lamang ang nakaaalam ng bakas ng ahas—wala nang iba, O Himācala.

Verse 73

स्वगोत्रं यदि न ब्रूते न देया भगिनी मम । ततो हासस्तदा जज्ञे सर्वेषां सुमहास्वनः

“Kung hindi niya sasabihin ang sarili niyang gotra, hindi maibibigay sa kanya ang aking kapatid na babae.” Pagkaraan, sumiklab ang malakas na halakhakan ng lahat, umalingawngaw nang matindi.

Verse 74

निवृत्तश्च क्षणाद्भूयः किं वक्ष्यति हरस्त्विति । ततो विमृश्य बहुधा किंचिद्भीताननो यता

Pagkaraan, sa isang saglit, humupa ang halakhakan; muli nilang inisip, “Ano ang sasabihin ni Hara?” Kaya matapos magmuni-muni sa maraming paraan, may lumapit na may bahagyang pagkabalisa sa mukha.

Verse 75

लज्जाजडः स्मितं चक्रे ततः पार्थ स वै हरः । ततो विशिष्टा ब्रुवति शीघ्रं कालोऽतिवर्तते

Noon, si Hara (Śiva), napigil ng hiya, ay ngumiti lamang. Pagkatapos, nagsalita ang isang marangal na babae: “Bilisan—lumilipas ang panahon.”

Verse 76

हरिः प्राह महेशानं बिभ्यदावेद्मयहं तव । मातामहं च पितरं प्रयोगं श्रृणु भूधर

Nagsalita si Hari kay Maheśāna: “Sa paggalang, inihaharap ko ito sa iyo. O Bhūdhara (Bundok), pakinggan ang wastong pamamaraan: ako ang gaganap bilang lolo sa ina, at gayundin bilang ama, sa pagsasaayos ng ritwal.”

Verse 77

आत्मपुत्राय ते शंभो आत्मदौहित्रकाय ते । इत्युक्ते विष्णुना सर्वे साधुसाध्विति ते जगुः

Nang sabihin ni Viṣṇu, “O Śambhu, (siya’y) para sa sarili mong anak na lalaki, para sa sarili mong apo,” ang lahat ay sumigaw, “Tunay na mabuti! Tunay na mabuti!”

Verse 78

देवोऽप्युदाहरेद्वुद्धिं सर्वेभ्योऽप्यधिकां वराम् । ततः शैलस्तथा चोक्त्वा दत्त्वा देवीं च सोदकम्

Ipinahayag din ng diyos (Viṣṇu) ang isang payong napakahusay, higit sa lahat. Pagkaraan, ang Bundok (Himālaya), matapos magsalita nang gayon, ay ibinigay ang Diyosa kasama ang tubig ng ritwal (sodaka).

Verse 79

आत्मानं चापि देवाय प्रददौ सोदकं नगः । ततः सर्वे तुष्टुवुस्तं विवाहं विस्मयान्विताः

At ang Bundok, kasama ang tubig ng ritwal, ay inialay din ang sarili sa Diyos bilang paglilingkod at pakikipag-alyansa. Pagkaraan, ang lahat, punô ng pagkamangha, ay nagpuri sa kasalang iyon.

Verse 80

दाता महीभृतां नाथो होता देवश्चतुर्मुखः । वरः पशुपतिः साक्षात्कन्या विश्वरणिस्तथा

Ang nagkaloob ay ang panginoon ng mga bundok; ang punong pari ng ritwal ay ang diyos na may apat na mukha (Brahmā). Ang lalaking ikinakasal ay si Paśupati mismo, at ang babaeng ikinakasal ay si Viśvaraṇī (Pārvatī) rin.

Verse 81

ततः स्तुवत्सु मुनिषु पुष्पवर्षे महत्यपि । नदत्सु देवतूर्येषु करं जग्राह त्र्यम्बकः

Pagkaraan, habang ang mga muni ay umaawit ng papuri, habang bumubuhos ang masaganang ulan ng mga bulaklak, at habang umaalingawngaw ang mga banal na tugtugin, hinawakan ni Tryambaka ang kanyang kamay.

Verse 82

देवो देवीं समालोक्य सलज्जां हिमशैलजाम् । न तृप्यति न चाह्लादत्सा च देवां वृषध्वजम्

Tinitigan ng Panginoon ang Diyosa—ang anak ng Himalaya, mahinhin at may hiya—at hindi Siya kailanman nasasawa, laging nalulugod; at ang Diyosa man ay nagalak sa pagtanaw sa Diyos na may watawat ng Toro.

Verse 83

तत्र ब्रह्मादिमुनयो देवीमद्भुतरूपिणीम् । पश्यंतः शरणं जग्मुर्मनसा परमेश्वरम्

Doon, si Brahmā at ang mga pantas, nang masdan ang Diyosang may kahanga-hangang anyo, ay sa isip ay sumilong at nagkanlong kay Parameśvara.

Verse 84

मा मुह्याम पार्वतीं च यथा नारदपर्वतौ । ततस्तथैव तच्चक्रे सर्वेषामीप्सितं वचः

“Huwag tayong malinlang tungkol kay Pārvatī gaya ng minsang pagkakalito nina Nārada at Parvata.” Pagkaraan, sa gayong paraan din, kanyang isinakatuparan ang mga salitang ninanais ng lahat.

Verse 85

ततो देवैश्च मुनिभिः संस्तुतः परमेश्वरः । प्रविवेश शुभां वेदीं मूर्तिमज्ज्वलनाश्रिताम्

Pagkaraan, si Parameśvara na pinuri ng mga diyos at mga pantas ay pumasok sa mapalad na dambana, at nanahan sa banal na apoy na nagkatawang-liwanag.

Verse 86

वेधाः श्रुतीरितैर्मं त्रैर्मूर्तिमद्भिरुपस्थितैः । मूर्तमग्निं जुहाव त्रिः परिक्रम्य च तं हरः

Pagkatapos, si Vedhā (Brahmā), na sinasaklolohan ng mga mantrang tila may anyo ayon sa Veda, ay naghandog ng alay nang tatlong ulit sa hayag na banal na apoy; at si Hara (Śiva) ay umikot din sa apoy na iyon nang tatlong beses.

Verse 87

लाजाहोम उमाभ्राता प्राह तं सस्मितं हरिः । बहवो मिलिताः संति लोकाः संमर्द ईश्वर

Sa oras ng lājā-homa (pag-aalay ng inihaw na butil), si Hari (Viṣṇu), na nakangiti, ay nagsalita sa kapatid ni Umā, si Hara (Śiva): “Maraming daigdig ang nagtipon dito—siksikan at napakarami, O Panginoon.”

Verse 88

सावधानेन रक्ष्याणि भूषणानि त्वया हर । ततो हरश्च तं प्राह स्वजने माऽतिगोपय

“O Hara, ingatan mong bantayan nang buong pag-iingat ang mga hiyas.” Pagkaraan, sumagot si Hara: “Huwag mo itong itago nang labis sa sarili mong mga tao.”

Verse 89

किंचित्प्रार्थय दास्यामि प्राह विष्णुस्ततो वरम् । त्वयि भक्तिर्दृढा मेऽस्तु स च तद्दुर्लभं ददौ

Pagkaraan ay sinabi ni Viṣṇu, “Humiling ka; ipagkakaloob Ko ang isang biyaya.” Humiling siya, “Nawa’y maging matatag ang aking bhakti sa Iyo.” At ipinagkaloob ni Viṣṇu ang biyayang iyon—na bihirang makamtan.

Verse 90

ददतुः सृष्टिसंरक्षां ब्रह्मणे दक्षिणामुभौ । अग्नये यज्ञभागांश्च प्रीतौ हरजनार्दनौ

Nalugod sina Hara at Janārdana, at magkasama nilang ibinigay kay Brahmā, bilang dakṣiṇā (banal na handog), ang tungkuling pangalagaan ang sangnilikha; at kay Agni ay ipinagkaloob nila ang nararapat na bahagi ng yajña.

Verse 91

भृग्वादीनां ततो दत्त्वा श्रुतिरक्षणदक्षिणाम् । ततो गीतैश्च नृत्यैश्च भोजनैश्च यथेप्सितैः

Pagkaraan, ibinigay nila kay Bhṛgu at sa iba pang mga ṛṣi ang dakṣiṇā para sa pag-iingat ng Śruti (tradisyong Veda). Sumunod, inihanda ang mga awit, mga sayaw, at mga piging ng pagkaing ninanais.

Verse 92

महोत्सवैरनेकैश्च विस्मयं समपद्यत । विसृज्य लोकं तं सर्वं किमिच्छादानकैर्भवः

Sa maraming dakilang pagdiriwang, napuno ng pagkamangha ang lahat. Matapos pauwiin ang buong kapulungan, si Bhava (Śiva) ay nagpatuloy sa pagbibigay ng mga kaloob ayon sa anumang hinihiling.

Verse 93

सरस्वत्या च पितरौ देव्याश्चाऽश्वास्य दुःखितौ । आमंत्र्य हिमशैलेंद्रं ब्रह्मणं च सकेशवम्

Inaliw ni Sarasvatī ang nagdadalamhating mga magulang ng Diyosa. Pagkaraan, nagpaalam sila kay Himālaya, at kay Brahmā kasama si Keśava (Viṣṇu), at naghanda nang lumisan.

Verse 94

जगाम मंदरगिरिं गिरिणा यानुगोर्चितः

Pagkatapos, nagtungo siya sa Bundok Mandara, pinararangalan at sinasamahan ng bundok (Himālaya) na naglilingkod sa kanyang tabi.

Verse 95

ततो गते भगवति नीललोहिते सहोमया गिरिममलं हि भूधरः । सबांधवो रुदिति हि कस्य नो मनो विसंष्ठंलं जगति हि कन्यकापितुः

Nang umalis na ang Pinagpalang Nīlalohita (Śiva) kasama si Umā, ang panginoon ng mga bundok (Himālaya), kasama ang lahat ng kanyang mga kamag-anak, ay humagulgol nang mapait sa kanyang dalisay na bundok. Tunay, sino sa mundong ito ang hindi yayanig ang puso sa dalamhati ng ama ng isang anak na babae?

Verse 96

इमं विवाहं गिरिराजपुत्र्याः श्रृणोति चाध्येति च यो नरः शुचिः । विशेषतश्चापि विवाहमंगले स मंगलं वृद्धिमवाप्नुते चिरम्

Sinumang may dalisay na pag-iisip na nakikinig at nag-aaral ng salaysay ng kasal ng anak na babae ng Hari ng Bundok (Pārvatī)—lalo na sa mapalad na araw ng pag-iisang-dibdib—ay magkakamit ng pangmatagalang pagpapala, kasaganaan, at pag-unlad.