Rig Veda 1.116.3: Mandala 1, Sukta 116, Mantra 3

Sukta 1.116

Rishi: Kutsa Āṅgirasa

Devata: Aśvinau

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

तुग्रो ह भुज्युमश्विनोदमेघे रयिं न कश्चिन्ममृवाँ अवाहाः । तमूहथुर्नौभिरात्मन्वतीभिरन्तरिक्षप्रुद्भिरपोदकाभिः ॥

Recitation with translationRig Veda 1.116.3

Transliteration

túgro ha bhujyúm aśvinodaméghe rayíṃ na káścin mamṛvā́ṃ avā́hāḥ | tám ūhathur naúbhir ātmanvátībhiḥ antarikṣaprúdbhir apóudakābhiḥ ||

Translation

Si Tugra, O mga Asvin, ay nagtapon kay Bhujyu sa umaapong baha, tulad ng isang nawawalang kayamanan na walang lumiligtas sa malapit. Ngunit iniahon ninyo siya sa mga sariling gumagabay na barko na tumatawid sa kalagitnaang mundo, na gumagalaw sa tubig kahit saan na walang tubig. Kaya't inyong itaas din kami sa pagkakalunod sa kalituhan, sa inyong kamangha-manghang paraan na nagdadala ng kamalayan sa tila imposibleng mga daanan.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• तुग्रः: Tugra (a man, father of Bhujyu)
• तुग्रः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: तुग्र (प्रातिपदिक)

• ह: indeed, surely
• ह: —
• Type: Indeclinable
• Root: ह (निपात)

• भुज्युम्: Bhujyu
• भुज्युम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: भुज्यु (प्रातिपदिक)

• अश्विनौ: the Aśvins (twin gods)
• अश्विनौ: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अश्विन् (प्रातिपदिक)

• दमेघे: in the house-like cloud / in the cloud (as a dwelling)
• दमेघे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: द-मेघ (समास; प्रातिपदिक)

• रयिम्: wealth, treasure
• रयिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: रयि (प्रातिपदिक)

• न: like, as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (उपमा-निपात)

• कश्चित्: anyone, someone
• कश्चित्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: क (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + चित्

• ममृवाँ: having died; dead
• ममृवाँ: कर्तृ
• Type: Participle
• Root: मृ (धातु) → ममृवस् (कृदन्त, परिपूर्ण/परिपक्व भूतार्थ)

• अव: down, away; (as preverb)
• अव: —
• Type: Indeclinable
• Root: अव (उपसर्ग/अव्यय)

• आहाः: you carried/bore (him)
• आहाः: क्रिया
• Type: Verb
• Root: वह् (धातु) + आ (उपसर्ग)

• तम्: him
• तम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम)

• ऊहथुः: you two carried/transported
• ऊहथुः: क्रिया
• Type: Verb
• Root: वह् (धातु) + उत्/ऊ (उपसर्ग; वैदिक रूप)

• नौभिः: with boats, by ships
• नौभिः: करण
• Type: Noun
• Root: नौ (प्रातिपदिक)

• आत्मन्वतीभिः: self-propelled / endowed with life-force
• आत्मन्वतीभिः: करण
• Type: Adjective
• Root: आत्मन्वत् (प्रातिपदिक; ‘having breath/life/own power’)

• अन्तरिक्षप्रुद्भिः: moving through the mid-air / sky-faring
• अन्तरिक्षप्रुद्भिः: करण
• Type: Adjective
• Root: अन्तरिक्ष-प्रुद् (समास; प्रातिपदिक)

• अपोदकाभिः: waterless (i.e., not needing water), dry-land (boats)
• अपोदकाभिः: करण
• Type: Adjective
• Root: अप-उदक (समास; प्रातिपदिक)