The Description of the Worship of Rāma and Others (Rāmādi-pūjā-vidhāna)

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । अथ रामस्य मनवो वक्ष्यंते सिद्धिदायकाः । येषामाराधनान्मर्त्यास्तरंति भवसागरम् ॥ १ ॥

Wika ni Sanatkumāra: Ngayon ay ipahahayag ko ang mga mantra ni Śrī Rāma na nagbibigay ng mga siddhi at kaganapang espirituwal; sa pagsamba sa pamamagitan ng mga ito, ang mga mortal ay nakakatawid sa karagatan ng saṃsāra.

Verse 2

सर्वेषु मंत्रवर्येषु श्रेष्ठं वैष्णवमुच्यते । गाणपत्येषु सौरेषु शाक्तशैवेष्वभीष्टदम् ॥ २ ॥

Sa lahat ng pinakadakilang mantra, ang Vaiṣṇava mantra ang ipinahahayag na pinakamainam; at sa mga mantra ng Gāṇapatya, Saura, Śākta, at Śaiva, ito ang nagkakaloob ng ninanais na bunga.

Verse 3

वैष्णवेष्वपि मंत्रेषु राममंत्राः फलाधिकाः । गाणपत्यादिमंत्रेभ्यः कोटिकोटिगुणाधिकाः ॥ ३ ॥

Kahit sa mga Vaiṣṇava mantra, ang mga mantra ni Śrī Rāma ang higit sa bunga; kung ihahambing sa mga mantra ng Gāṇapatya at iba pa, ang bisa nito ay mas mataas nang koṭi-koṭing ulit.

Verse 4

विष्णुशय्यास्थितो वह्निरिंदुभूषितमस्तकः । रामाय हृदयांतोऽयं महाघौधविनाशनः ॥ ४ ॥

Ang banal na Apoy na ito ay nananahan sa higaan ni Viṣṇu; ang kanyang ulo’y pinalalamutian ng buwan. Para kay Rāmā, siya’y nagiging nananahan sa loob ng puso—ang pumupuksa sa dambuhalang baha ng malalaking kasalanan.

Verse 5

सर्वेषु राममंत्रषु ह्यतिश्रेष्टः षडक्षरः । ब्रह्महत्यासहस्राणि ज्ञाताज्ञातकृतानि च ॥ ५ ॥

Sa lahat ng mantra ni Śrī Rāma, ang anim-na-pantig na mantra ang tunay na pinakadakila; winawasak nito ang libo-libong kasalanang kasingbigat ng brahma-hatyā (pagpatay sa brāhmaṇa), maging sinadya o di sinasadya.

Verse 6

स्वर्णस्तेय सुरापानगुरुतल्पायुतानि च । कोटिकोटिसहस्राणि ह्युपपापानि यानि वै ॥ ६ ॥

May di-mabilang na mga kasangkapang kasalanan (upapāpa)—di-masukat sa mga koro at libo—kasama ng mabibigat na sala gaya ng pagnanakaw ng ginto, pag-inom ng nakalalasing, at paglapastangan sa higaan ng guro (pakikiapid sa asawa ng guru).

Verse 7

मंत्रस्योञ्चारणात्सद्यो लयं यांति न संशयः । ब्रह्मा मुनिः स्याद्गायत्री छंदो रामश्च देवता ॥ ७ ॥

Sa mismong pagbigkas ng mantrang ito, ang lahat ng hadlang ay agad na nalulusaw—walang pag-aalinlangan. Si Brahmā ang ṛṣi (tagakita), ang Gāyatrī ang chandas (sukat), at si Rāma ang devatā (pinunong diyos) nito.

Verse 8

आद्यं बीजं च हृच्छक्तिर्विनियोगोऽखिलाप्तये । षड्दीर्घभाजा बीजेन षडंगानि समाचरेत् ॥ ८ ॥

Ang unang pantig ang bīja; ang lakas ng puso (hṛcchakti) ang gagamitin, at ang viniyoga ay para sa pagkamit ng lahat ng bunga. Sa bīja na iyon—na may anim na mahabang patinig—dapat isagawa nang wasto ang ritwal na anim-na-bahagi (ṣaḍaṅga).

Verse 9

ब्रह्मरंध्रे भ्रुवोर्मध्ये हृन्नाभ्योर्गुह्यपादयोः । मंत्रवर्णान्क्रमान्न्यस्य केशवादीन्प्रविन्यसेत् ॥ ९ ॥

Ilagay nang sunod-sunod ang mga pantig ng mantra sa brahma-randhra (tuktok ng ulo), sa pagitan ng mga kilay, sa puso, sa pusod, sa lihim na bahagi, at sa mga paa; saka maingat na isagawa ang nyāsa, itinatatag ang mga banal na pangalan na nagsisimula kay Keśava.

Verse 10

पीठन्यासादिकं कृत्वा ध्यायेद्धृदि रघूत्तमम् । कालांभोधरकांतं च वीरासनसमास्थितम् ॥ १० ॥

Matapos isagawa ang mga paunang ritwal gaya ng pīṭha-nyāsa, magnilay sa puso kay Raghūttama (Rāma)—nagniningning na tila maitim na ulap ng ulan, at matatag na nakaupo sa vīrāsana, ang pustura ng bayani.

Verse 11

ज्ञानमुद्रां दक्षहस्ते दधतं जानुनीतरम् । सरोरुहकरां सीतां विद्युदाभां च पार्श्वगाम् ॥ ११ ॥

Taglay Niya sa kanang kamay ang mudrā ng kaalaman, at ang kabilang kamay ay nakapatong sa tuhod; sa Kanyang tabi ay nakatayo si Sītā, may mga kamay na gaya ng lotus, nagniningning na parang kidlat.

Verse 12

पश्यंतीं रामवक्राब्जं विविधाकल्पभूषिताम् । ध्यात्वैवं प्रजपेद्वर्णलक्षं मंत्री दशांशतः ॥ १२ ॥

Isinasaloob ang pagtanaw na siya’y nakamasid sa mukhang-lotus ni Rāma, pinalamutian ng sari-saring alahas at gayak; ang nagsasagawa ng mantra ay magnilay nang ganito at saka bigkasin ang mantra hanggang isang daang libong pantig, kasama ang itinakdang ikasampung bahagi bilang kaugnay na gawain.

Verse 13

कमलैर्जुहुयाद्वह्नौ ब्राह्मणान्भोजयेत्ततः । पूजयेद्वैष्णवे पीठे विमलादिसमन्विते ॥ १३ ॥

Maghandog ng oblation sa banal na apoy gamit ang mga bulaklak na lotus; pagkatapos ay pakainin ang mga brāhmaṇa. Pagkaraan, magsagawa ng pagsamba sa upuang-dambana ng Vaiṣṇava, kasama si Vimalā at ang iba pang mga kapangyarihang tagapaglingkod.

Verse 14

मूर्तिं मूलेन संकल्प्य तस्यामावाह्य साधकः । सीतां वामे समासीनां तन्मन्त्रेण प्रपूजयेत् ॥ १४ ॥

Pagkatapos likhain sa isip ang anyo ng Diyos sa pamamagitan ng ugat-mantra, dapat anyayahan ng sādhaka ang presensya nito sa anyong iyon; at saka, sa mismong mantrang iyon, sambahin nang wasto si Sītā na nakaupo sa kaliwa.

Verse 15

रमासीतापदं ङेंतं द्विठांतो जानकीमनुः । अग्रेः शार्ङ्गं च सम्पूज्य शरान्पार्श्वद्वयेऽर्चयेत् ॥ १५ ॥

Matapos ilagay ang mga pada nina Ramā at Sītā, at gamitin ang Jānakī-mantra na may dalawang ṭhā, sambahin muna sa unahan ang Śārṅga, ang banal na busog; saka sambahin ang mga palaso sa magkabilang panig.

Verse 16

केशरेषु षडंगानि पत्रेष्वेतान्समर्चयेत् । हनुमंतं च सुग्रीवं भरतं सबिभीषणम् ॥ १६ ॥

Sa mga hibla ng lotus, sambahin ang anim na pantulong (ṣaḍaṅga); at sa mga talulot, sambahin nang marapat ang mga ito—si Hanumān, Sugrīva, Bharata, at Bibhīṣaṇa.

Verse 17

लक्ष्मणांगदशत्रुघ्नान् जांबवंतं क्रमात्पुनः । वाचयंतं हनूमंतग्रतो धृतपुस्तकम् ॥ १७ ॥

Pagkaraan, ayon sa wastong pagkakasunod, (masdan at sambahin) sina Lakṣmaṇa, Aṅgada, Śatrughna, at Jāmbavān—na bumibigkas ng teksto habang hawak ang aklat, at si Hanumān ay nakaupo sa unahan bilang tagapakinig.

Verse 18

यजेद्भरतशत्रुघ्नौ पार्श्वयोर्धृतचामरौ । धृतातपत्रं हस्ताभ्यां लक्ष्मणं पृष्टतोऽर्चयेत् ॥ १८ ॥

Sambahin sina Bharata at Śatrughna na nakatayo sa magkabilang panig, may hawak na cāmara (pamaspas); at sambahin si Lakṣmaṇa sa likuran, tangan ang payong na panghari gamit ang dalawang kamay.

Verse 19

ततोऽष्टपत्रे सृष्टिं च जपंतं विजयं तथा । सुराष्ट्रं राष्ट्रपालं च अकोपं धर्मपालकम् ॥ १९ ॥

Pagkatapos, sa lotus na may walong talulot, magsagawa ng japa sa mga pangalang: Sṛṣṭi, Vijaya, Surāṣṭra, Rāṣṭrapāla, Akopa, at Dharmapālaka.

Verse 20

सुमंतं चेति सम्पूज्य लोके शानायुधैर्युतान् । एवं रामं समाराध्य जीवन्मुक्तः प्रजायते ॥ २० ॥

Sa ganitong paraan, matapos sambahin si Sumaṅta at ang iba pa sa daigdig—yaong may taglay na mapalad na sandata—ang sinumang sumasamba kay Rāma nang ganito ay isisilang bilang jīvanmukta, pinalaya habang nabubuhay.

Verse 21

चंदनाक्तैः प्रजुहुयाज्जातीपुष्पैः समाहितः । राजवश्याय कमलैर्धनधान्यादिसिद्धये ॥ २१ ॥

Sa isip na nakatuon, ihulog sa apoy ng homa ang mga bulaklak ng sampagita na pinahiran ng paste ng sandalwood; at sa mga lotus, gawin ang handog upang mapasunod ang hari at magtamo ng tagumpay sa yaman, ani ng butil, at kaugnay na kasaganaan.

Verse 22

लक्ष्मीकामः प्रजुहुयात्प्रसूनैर्विल्वसंभवैः । आज्याक्तैर्नीलकमलैर्वशयेदखिलं जगत् ॥ २२ ॥

Ang nagnanais kay Lakṣmī (kasaganaan) ay dapat maghandog nang wasto ng mga bulaklak na mula sa punong bilva; at sa pag-aalay ng asul na lotus na pinahiran ng ghee, mapapasailalim niya sa kanyang impluwensiya ang buong daigdig.

Verse 23

घृताक्तशतवर्वीभिर्दीर्घायुश्च निरामयः । रक्तोत्पलानां होमेन धनं प्राप्नोति वांछितम् ॥ २३ ॥

Sa pag-aalay sa apoy ng mga tangkay ng śatāvarī na pinahiran ng ghee, nagkakamit ang tao ng mahabang buhay at kalusugan; at sa homa ng pulang lotus, natatamo niya ang yaman na ninanais.

Verse 24

पालाशकुसुमैर्हुत्वा मेधावी जायते नरः । तज्जप्तांभः पिबेत्प्रातर्वत्सरात्कविराड् भवेत् ॥ २४ ॥

Sa pag-aalay ng homa gamit ang mga bulaklak ng palāśa, ang tao ay nagiging matalas ang talino. Kung iinumin niya sa umaga ang tubig na binigkasan ng pagbigkas ng mantrang iyon, sa loob ng isang taon siya’y magiging maningning at dakilang makata-muni.

Verse 25

तन्मंत्रितान्नं भुंजीतमहारोगप्रशांतये । रोगोक्तौषधहोमेन तद्रोगान्मुच्यते क्षणाम् ॥ २५ ॥

Upang mapayapa ang malubhang karamdaman, kainin ang pagkaing binasbasan ng mantrang iyon. Sa pag-aalay sa apoy ng mga halamang-gamot na itinakda para sa sakit na iyon, agad na napapalaya ang tao mula sa karamdaman.

Verse 26

नदीतीरे च गोष्ठे वा जपेल्लक्षं पयोब्रतः । पायसेनाज्ययुक्तेन हुत्वा विद्यानिधिर्भवेत् ॥ २६ ॥

Sa pagsasagawa ng panatang-gatas (payovrata), dapat bigkasin ang mantra nang isang daang libong ulit sa pampang ng ilog o sa kulungan ng baka; at matapos maghandog sa apoy ng matamis na lugaw na may ghee, siya’y nagiging sisidlan ng banal na kaalaman (vidyā).

Verse 27

परिक्षीणाधिपत्यो यः शाकाहारो जलांतरे । जपेल्लक्षं च जुहुयाद्विल्वपुष्पैर्दशांशतः ॥ २७ ॥

Ang sinumang humina ang paghahari ay mamuhay sa gulay at manatili sa tubig; bigkasin niya ang mantra nang isang lakh, at pagkatapos ay maghandog sa apoy ng mga bulaklak ng bilva na katumbas ng ikasampu ng bilang na iyon.

Verse 28

तदैव पुनराप्नोति स्वाधिपत्यं न संशयः । उपोष्य गङ्गातीरांते स्थित्वा लक्षं जपेन्नरः ॥ २८ ॥

Pagkaraan nito, agad niyang mababawi ang sariling paghahari—walang pag-aalinlangan. Pagkatapos mag-ayuno, manatili siya sa pampang ng Gaṅgā at bigkasin ang mantra nang isang daang libong ulit.

Verse 29

दशांशं कमलैर्हुत्वा विल्वोत्थैर्वा प्रसूनकैः । मधुरत्रयसंयुक्तैरादज्यश्रियमवाप्नुयात् ॥ २९ ॥

Matapos ihandog sa apoy ang itinakdang ikasampung bahagi gamit ang mga bulaklak ng lotus—o mga bulaklak ng punong bilva—kasama ang tatlong matatamis na sangkap, makakamtan niya ang kasaganaan at mapalad na biyaya.

Verse 30

मार्गमासे जले स्थित्वा कन्दमूलफलाशनः । लक्षं जप्त्वा दशांशेन पायसैर्जुहुयाद्वसौ ॥ ३० ॥

Sa buwan ng Mārgaśīrṣa, tumindig sa tubig at mamuhay sa mga ugat, lamang-lupa, at prutas; matapos bigkasin ang mantra nang isang lakh, sa ikasampung bahagi nito ay maghandog sa apoy ng matamis na kaning-gatas (pāyasa), sa araw ng mga Vasu.

Verse 31

श्रीरामचन्द्रसदृशः पुत्रः पौत्रोऽपि जायते । अन्येऽपि बहवः संति प्रयोगामन्त्रराजके ॥ ३१ ॥

Sa wastong pagsasagawa ng Mantrarāja, maaaring ipanganak ang isang anak—maging apo pa—na kahawig ni Śrī Rāmacandra; at marami pang ibang bunga ang maaaring makamtan.

Verse 32

किंतु प्रयोगकर्तॄणां परलोको न विद्यते । षट्कोणं वसुपत्रं च तद्बाह्यार्कदलं लिखेत् ॥ ३२ ॥

Ngunit para sa mga gumagamit ng gayong mga pagsasagawa bilang teknik lamang, walang pagkakamit sa kabilang-buhay. Iguhit ang isang heksagon, saka ang lotus na may walong talulot, at sa labas nito ay isang bilog ng mga talulot na gaya ng araw.

Verse 33

षट्कोणेषु षडर्णानि मन्त्रस्य विलिखेद् बुधः । अष्टपत्रे तथाष्टार्णांल्लिखेत्प्रणवगर्भितान् ॥ ३३ ॥

Ang marunong na nagsasagawa ay dapat isulat ang anim na pantig ng mantra sa anim na tatsulok ng heksagon; gayundin, sa lotus na may walong talulot ay isulat ang walong pantig ng mantra, na bawat isa’y may Praṇava (Oṁ) sa loob nito.

Verse 34

कामबीजं रविदले मध्ये मन्त्रावृताभिधाम् । सुदर्शनावृतं बाह्ये दिक्षु युग्मावृतं तथा ॥ ३४ ॥

Sa gitna ng mga talulot na gaya ng araw (ravi-dala), ilagay ang Kāma-bīja at palibutan ng pangalan ng mantra. Sa labas, balutin ito ng Sudarśana; at sa mga direksiyon ay ayusin din ang mga pambalot na magkapares.

Verse 35

वज्रोल्लसद्भूमिगेहं कन्दर्पांकुशपाशकैः । भूम्या च विलसत्कोणं यन्त्रराजमिदं स्मृतम् ॥ ३५ ॥

Ang diyagram na ang plano ng lupa at ang nakapaligid na estruktura ay kumikislap na gaya ng vajra, na may mga tanda ng Kāma, ng aṅkuśa (panghila), at ng pāśa (lambat), at nagpapalinaw sa mga sulok ng espasyo—ito ang inaalala bilang “Yantrarāja,” ang Hari ng mga yantra.

Verse 36

भूर्जेऽष्टगन्धैः संलिख्य पूजयेदुक्तवर्त्मना । षट्कोणेषु दलार्काब्जान्यावेष्टवृत्तयुग्मतः ॥ ३६ ॥

Matapos isulat sa balat ng punong birch (bhūrja) gamit ang mabangong aṣṭagandha na walong sangkap, sambahin ito ayon sa naunang itinakdang paraan; at sa loob ng anim na tatsulok, iguhit ang araw-na-lotus na may mga talulot, na napalilibutan ng dalawang magkakasentrong bilog.

Verse 37

केशरेष्वष्टपत्रस्य स्वरद्वंद्वं लिखेद् बुधः । बहिस्तु मातृकां चैव मन्त्रं प्राणनिधयनम् ॥ ३७ ॥

Ang marunong na nagsasagawa ay dapat isulat ang mga pares ng patinig sa mga hibla (kesar) ng lotus na may walong talulot; at sa labas naman ay isulat ang Mātr̥kā (hanay ng mga titik) kasama ang mantra ng paglalagak ng prāṇa (prāṇa-nidhāna).

Verse 38

यन्त्रमेतच्छुभे घस्रे कण्ठे वा दक्षिणे भुजे । मूर्ध्नि वा धारयेन्मंत्री सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ ३८ ॥

Sa isang mapalad na araw, ang nagsasanay ng mantra ay dapat magsuot ng yantra na ito—sa leeg, sa kanang bisig, o sa tuktok ng ulo; sa paggawa nito, napapalaya siya mula sa lahat ng kasalanan.

Verse 39

सुदिने शुभनक्षत्रे सुदेशे शल्यवर्जिते । वश्याकर्षणविद्वेषद्रावणोच्चाटनादिकम् ॥ ३९ ॥

Sa isang mabuting araw, sa ilalim ng kanais-nais na nakṣatra, at sa angkop na lugar na walang dungis at hadlang, isagawa ang mga ritwal gaya ng vaśya (pagpapasunod), ākṛṣaṇa (pag-akit), vidveṣa (pagpapalaganap ng alitan), drāvaṇa (pagpapalayas), uccāṭana (pagpapaalis) at iba pa.

Verse 40

पुष्यद्वयं तथादित्यार्द्रामघासु यथाक्रमम् । दूर्वोत्था लेखनी वश्ये तथाकृष्टौ करंजजा ॥ ४० ॥

Sa dalawang Puṣya, at gayundin sa Ādityā, Ārdrā, at Maghā ayon sa pagkakasunod, para sa vaśya (pagpapasunod) ay itinakda ang panulat na gawa sa damong dūrvā; at para sa ākṛṣṭi (pag-akit/paghila) ay itinakda ang panulat na gawa sa kahoy na karañja.

Verse 41

नरास्थिजा मारणे तु स्तंभने राजवृक्षजा । शांतिपुष्टष्ट्यायुषां सिद्धयै सर्वापच्छमनाय च ॥ ४१ ॥

Ang paghahandang mula sa buto ng tao ay ginagamit sa ritong māraṇa (pagwasak); ang mula sa punong rājavṛkṣa ay para sa stambhana (pagpapatigil o pagpapakilos). Ginagamit din ito upang makamtan ang kapayapaan at kasaganaan, mapalawig ang buhay, at mapawi ang lahat ng kapahamakan.

Verse 42

विभ्रमोत्पादने चैव शिलायां विलिखेद् बुधः । खरचर्मणि विद्वेषे ध्वजे तूञ्चाटनाय च ॥ ४२ ॥

Ang marunong ay dapat mag-ukit nito sa bato upang magbunga ng pagkalito; sa balat ng asno upang magpasiklab ng pagkapoot; at sa watawat upang isagawa ang uccāṭana (pagtaboy o pagpapaalis).

Verse 43

शत्रूणां ज्वरसन्तापशोकमारणकर्मणि । पीतवस्रं लिखित्वा तु साधयेत्साधकोत्तमः ॥ ४३ ॥

Sa mga ritong naglalayong pahirapan ang mga kaaway ng lagnat, nag-aapoy na kirot, dalamhati, o maging kamatayan, dapat ganapin ng pinakamainam na sādhaka ang gawain sa pamamagitan ng pagsulat nito sa dilaw na tela.

Verse 44

वश्याकृष्टौ चाष्टगन्धैः सम्पूज्य च यथाविधि । चितांगारादिना चैव ताडनोच्चाटनादिकम् ॥ ४४ ॥

Para sa mga ritong vaśya (pagpapasunod) at ākarṣaṇa (pag-akit), dapat munang sumamba nang wasto gamit ang “walong halimuyak” (aṣṭa-gandha). Pagkaraan, sa pamamagitan ng baga at mga katulad nito, isinasagawa ang tāḍana (paghampas), uccāṭana (pagtaboy), at iba pang kahalintulad na gawain.

Verse 45

विषार्कक्षीरयोगेन मारणं भवति ध्रुवम् । लिखित्वैवं यंत्रराजं गन्धपुष्पादिभिर्यजेत् ॥ ४५ ॥

Sa paghahalo ng lason sa maputing katas-gatas ng halamang arka, sinasabing tiyak na magbubunga ng kamatayan. Matapos maisulat ang “hari ng mga yantra,” dapat itong sambahin sa pamamagitan ng mga pabango, bulaklak, at mga katulad na handog.

Verse 46

त्रिलोहवेष्टितं कृत्वा धारयेत्साधकोत्तमः । बीजं रामाय ठद्वंद्वं मन्त्रोऽयं रसवर्णकः ॥ ४६ ॥

Kapag nabalutan na ng tatlong uri ng metal, ang pinakadakilang sādhaka ay nararapat na isuot ito. Ang bīja-silaba ay “rāmāya”; at ang pares na silabang “ṭha” ang itinakda—ang mantrang ito’y tinatawag na “rasavarṇaka,” na binubuo ng mga teknikal na silabang may lihim na kahulugan.

Verse 47

महासुदर्शनमनुः कथ्यते सिद्धिदायकः । सुदर्शनमहाशब्दाच्चक्रराजेश्वरेति च ॥ ४७ ॥

Ang mantrang tinatawag na “Mahā-sudarśana” ay ipinahahayag na tagapagkaloob ng mga siddhi (mga kaganapang espirituwal). At mula sa dakilang banal na pagbigkas na “Sudarśana,” ito’y tinatawag ding “Cakra-rājeśvara,” ang Panginoon ng hari ng mga disk—ang Sudarśana Cakra.

Verse 48

दुष्टांतकदुष्टभयानकदुष्टभयंकरम् । छिंधिद्वयं भिंधियुग्मं विदारययुगं ततः ॥ ४८ ॥

“O tagapuksa ng masasama; O nakapanghihilakbot sa masasama; O tagapaghatid ng takot sa masasama! Pagkaraan ay (bigkasin): ‘Putol, putol’; ‘Tarak, tarak’; ‘Punitin, punitin.’”

Verse 49

परमन्त्रान् ग्रसद्वंद्वं भक्षयद्वितयं ततः । त्रासयद्वितयं वर्मास्त्राग्निजायांतिमो मनुः ॥ ४९ ॥

Pagkatapos, ang huling Manu—na isinilang mula kay Agni—ay nilamon ang magkatunggaling pares ng mga mantrang kaaway, nilipol ang kasunod na pares, at tinakot pa ang isa pang pares sa pamamagitan ng mantrang baluting-pananggalang (varma) at mantrang sandata (astra).

Verse 50

अष्टषष्ट्यक्षरः प्रोक्तो यंत्रसंवेष्टने त्वयम् । तारो हृद्भगवान् ङेंतो ङेंतो हि रघुनन्दनः ॥ ५० ॥

Para sa pagbalot at pagsasara ng yantra, itinuro ang isang pormulang may animnapu’t walong pantig. Ang praṇava na “oṃ” ang Bhagavān na nananahan sa puso; at ang “ṅeṃto, ṅeṃto”—tunay nga—ay tumutukoy kay Raghunandana (Śrī Rāma).

Verse 51

रक्षोघ्नविशदायांते मधुरादिप्रसन्न च । वरदानायामितांते नुतेजसेपदमीरयेत् ॥ ५१ ॥

Sa dulo ng bahagi ng mantra na nagsisimula sa “Rakṣoghna” at “Viśadāyānte”, gayundin sa dulo ng kaaya-ayang bahagi na nagsisimula sa “Madhurādi”, at sa dulo ng bahaging nagsisimula sa “Varadānāya” at “Amitānte”, dapat bigkasin ang salitang (pada) “Tejase”.

Verse 52

बालायांते तु रामाय विष्णवे हृदयांतिमः । सप्तचत्वारिंशदर्णो मालामन्त्रोऽयमीरितः ॥ ५२ ॥

Kapag inilagay sa dulo ang binhing pantig na “bālā”, at ginawang pangwakas na pormulang-puso ang “Rāmāya Viṣṇave”, ito ang ipinahahayag na mantra ng rosaryo na binubuo ng apatnapu’t pitong pantig.

Verse 53

विश्वामित्रो मुनिश्चास्य गायत्री छंद ईरितम् । श्रीरामो देवता बीजं ध्रुवः शक्तिश्च ठद्वयम् ॥ ५३ ॥

Para sa mantra/vidyā na ito, ang rishi ay ipinahahayag na si Viśvāmitra; ang sukat (chandas) ay sinasabing Gāyatrī. Si Śrī Rāma ang namumunong diyos; ang binhing pantig ay “bīja”; si Dhruva ang śakti; at ang pares na “ṭha” ay binabanggit bilang dagdag na tanda.

Verse 54

षड्दीर्घस्वरयुग्मायाबीजेनांगानि कल्पयेत् । ध्यानपूजादिकं सर्वमस्य पूर्ववदाचरेत् ॥ ५४ ॥

Sa pamamagitan ng binhing-mantra ng “Ṣaḍ-dīrgha-svara-yugmā”, dapat italaga (nyāsa) ang mga bahagi ng katawan; at para sa pagsasanay na ito, ang pagninilay, pagsamba, at lahat ng kaugnay na ritwal ay isagawa nang gaya ng naipaliwanag na noon.

Verse 55

अयमाराधितो मन्त्रः सर्वान्कामान्प्रयच्छति । स्वकामसत्यवाग्लक्ष्मीताराढ्यः पञ्चवर्णकः ॥ ५५ ॥

Ang mantra na ito, kapag sinamba nang wasto, ay nagkakaloob ng lahat ng ninanais. Ang limang-pantig na pormulang ito—taglay ang lakas ng piniling hangarin, katotohanan ng pananalita, at biyaya nina Lakṣmī at Tārā—ay nagbibigay ng ganap na katuparan.

Verse 56

षडक्षरः षड्विधः स्याञ्चतुर्वर्गफलप्रदः । ब्रह्मा संमोहनः शक्तिर्दक्षिणामूर्तिसंज्ञकः ॥ ५६ ॥

Ang anim-na-pantig na mantra ay sinasabing may anim na anyo at nagkakaloob ng bunga ng apat na layunin ng buhay. Ang mga anyo nito ay kilala bilang: Brahmā, Saṃmohana (ang anyong umaakit), Śakti, at ang tinatawag na Dakṣiṇāmūrti.

Verse 57

अगस्त्यः श्रीशिवः प्रोक्तास्ते तेषां मुनयः क्रमात् । अथवा कामबीजादेर्विश्वामित्रो मुनिः स्मृतः ॥ ५७ ॥

Sina Agastya at ang kagalang-galang na Śiva ay ipinahayag bilang mga namumunong awtoridad; at ayon sa pagkakasunod, binanggit din ang mga muni (ṛṣi) para sa mga mantrang iyon. O kaya, para sa Kāma-bīja at mga kaugnay na binhi-mantra, si Viśvāmitra ang inaalala bilang tagakita (seer).

Verse 58

छन्दः प्रोक्तं च गायत्री श्रीरामो देवता पुनः । बीजशक्तिराधमांत्यं मन्त्रार्णैः स्यात्षडंगकम् ॥ ५८ ॥

Ang sukat (chandas) ay ipinahayag na Gāyatrī, at ang namumunong diyos ay muli si Śrī Rāma. Ang bīja at śakti ay ang unang at huling pantig; at mula sa mga pantig ng mantra ay bubuuin ang anim na sangkap na pantulong (ṣaḍaṅga).

Verse 59

बीजैः षड्दीर्घयुक्तैर्वा मंत्रार्णान्पूर्ववन्न्यसेत् । ध्यायेत्कल्पतरोर्मूले सुवर्णमयमण्डपे ॥ ५९ ॥

Gamit ang mga bīja—maging yaong may anim na mahabang patinig—o kung hindi man, ilagay (nyāsa) ang mga pantig ng mantra gaya ng naituro noon. Pagkaraan, magnilay sa paanan ng Kalpataru, ang punong tumutupad ng hiling, sa loob ng isang pavilion na ginto.

Verse 60

पुष्पकाख्यविमानांतः सिंहासनपरिच्छदे । पद्मे वसुदलेदेवमिंद्रनीलसमप्रभम् ॥ ६० ॥

Sa loob ng sasakyang panghimpapawid na tinatawag na Puṣpaka, sa gitna ng mga palamuti ng trono ng leon, (nasaksihan) ang Diyos na nakaupo sa lotus na may walong talulot, nagniningning na gaya ng indranīla, ang batong sapiro.

Verse 61

वीरासनसमासीनं ज्ञानमुद्रोपशोभितम् । वामोरुन्यस्ततद्धस्तसीतालक्ष्मणसेवितम् ॥ ६१ ॥

Nakaupo Siya sa vīrāsana, maringal na pinalamutian ng jñāna-mudrā; ang kamay ay nakapatong sa kaliwang hita, at sina Sītā at Lakṣmaṇa ay naglilingkod sa Kanya nang may debosyon.

Verse 62

रत्नाकल्पं विभुंध्यात्वा वर्णलक्षं जपेन्मनुम् । यद्वा स्मारादिमन्त्राणां जयाभं च हरिं स्मरेत् ॥ ६२ ॥

Pagkatapos magnilay sa Panginoong sumasaklaw sa lahat sa anyong Ratnākalpa, dapat bigkasin ang mantra hanggang isang daang libong pantig; o sa pamamagitan ng mga mantrang Smāra at kaugnay nito, alalahanin si Hari, ang Tagapagkaloob ng tagumpay at ningning.

Verse 63

येजनं काम्यकर्माणि सर्वं कुर्यात्षडर्णवत् । रामश्च चन्द्रभ द्रांतो ङेनमोंतो ध्रुवादिकः ॥ ६३ ॥

Dapat isagawa ang mga yajña at lahat ng ritwal na may hangaring makamit ang bunga, nang ganap ayon sa paraan ng anim-na-pantig na mantra. Ang ‘Rāma’ at iba pang anyong anim-na-pantig—yaong nagtatapos sa ‘candrabha’, yaong nagtatapos sa ‘ṅe-namoṃ’, at yaong nagsisimula sa ‘dhruva’—ay gamitin ayon sa nararapat.

Verse 64

मन्त्रावष्टाक्षरौ ह्येतौ तारांत्यौ चेन्नवाक्षरौ । एतेषां यजनं सर्वं कुर्यान्मंत्री षडर्णवत् ॥ ६४ ॥

Ang dalawang mantrang ito ay tunay na may walong pantig; ngunit kung nagtatapos sa pantig na ‘tārā’ (oṃ), nagiging siyam na pantig. Para sa lahat ng ito, ang nagsasagawa ng pagsamba ay dapat gawin ang bawat ritwal ayon sa paraan ng anim-na-pantig na mantra.

Verse 65

जानकीवल्लभो ङेंतो द्विठांतः कवचादिकः । दशार्णोऽयं महामन्त्रो विशिष्टोऽस्य मुनिः स्वराट् ॥ ६५ ॥

[Ang mantra ay] nagsisimula sa ‘Jānakīvallabha’ at nagtatapos sa ‘ṅeṃ’; tinatapos sa pantig na ‘dviṭhāṃ’, at ginagamit para sa pananggalang na kavaca at mga kaugnay na ritwal. Ito ang dakilang mantra na sampung pantig (daśārṇa), at ang natatanging ṛṣi nito ay si Svarāṭ.

Verse 66

छन्दश्च देवता सीता पतिर्बीजं तथादिमम् । स्वाहा शक्तिश्च कामेन कुर्यादंगानि षट् क्रमात् ॥ ६६ ॥

Ang sukat (chandas) at ang namumunong diyos ay si Sītā; ang kaniyang Panginoon na si Rāma ang ipinahahayag bilang pantig-binhi (bīja) at gayundin ang sinaunang pambungad na pormula. Ang “Svāhā” ang kapangyarihan (śakti). Sa pagnanais ng bunga, isagawa ang anim na sangkap (aṅga-nyāsa) ayon sa wastong pagkakasunod.

Verse 67

शिरोललाटभ्रूमध्यतालुकण्ठेषु हृद्यपि । नाभ्यंघ्रिजानुपादेषु दशार्णान्विन्यसेन्मनोः ॥ ६७ ॥

Dapat na itanim sa isip ang sampung pantig (ng mantra) sa ulo, noo, pagitan ng mga kilay, ngalangala, lalamunan, at sa puso rin; saka sa pusod, mga paa, mga tuhod, at mga binti—ginaganap ang nyāsa sa pamamagitan ng pagninilay.

Verse 68

अयोध्यानगरे रत्नचित्रसौवर्णमण्डपे । मंदारपुष्पैराबद्धविताने तोरणान्विते ॥ ६८ ॥

Sa lungsod ng Ayodhyā, sa isang gintong mandapa na pinalamutian ng mga anyong tila hiyas, na may bubong na tinalian ng mga bulaklak na mandāra at may mga tarangkahang pangseremonya—inihanda ang banal na tagpuan.

Verse 69

सिंहासनसमासीन पुष्पकोपरि राघवम् । रक्षोभिर्हरिभिर्देवैः सुविमानगतैः शुभैः ॥ ६९ ॥

Si Rāghava, nakaluklok sa trono sa ibabaw ng Puṣpaka (karwaheng panghimpapawid), ay napalilibutan ng mga mapalad na nilalang—mga rākṣasa, mga vānara (hari), at mga diyos—na pawang nasa mariringal na vimāna sa himpapawid.

Verse 70

संस्तूयमानं मुनिभिः प्रह्वैश्च परिसेवितम् । सीतालंकृतवामांगं लक्ष्मणेनोपशोभितम् ॥ ७० ॥

Siya’y pinupuri ng mga muni at pinaglilingkuran ng mga mapagpakumbaba; si Sītā ang palamuti sa Kaniyang kaliwang panig, at si Lakṣmaṇa ang nagpapatingkad sa Kaniyang karilagan—palagi Siyang pinaglilingkuran nang may bhakti.

Verse 71

श्यामं प्रसन्नवदनं सर्वाभरणभूषितम् । एवं ध्यात्वा जपेन्मंत्री वर्णलक्षं समाहितः ॥ ७१ ॥

Sa gayong pagninilay sa Panginoong maitim ang kulay, may mukhang payapa at pinalamutian ng lahat ng alahas, ang nagsasagawa ng mantra—na ganap na nakatuon ang isip—ay dapat mag-ulit ng mantra hanggang sa isang daang libong pantig.

Verse 72

दशांशः कमलैर्होमो यजनं च षडर्णवत् । रामो ङेंन्तो धनुष्पाणिर्ङैतोंऽते वह्निसुंदरी ॥ ७२ ॥

Dapat ihandog ang ikasampung bahagi (dasāṃśa); magsagawa ng homa gamit ang mga bulaklak ng lotus; at isakatuparan ang yajña ayon sa anyong anim-na-pantig na mantra. Ang “Rāma” ay bigkasin na may pang-umpisang pang-ilong na tunog na “ṅ”; gayundin ang “Dhanus-pāṇi” (ang may hawak na busog); at sa wakas ay banggitin ang anyong “Vahni-sundarī,” ang kagandahan ng banal na apoy.

Verse 73

दशाक्षरोऽयं मंत्रोऽस्य मुनिर्ब्रह्मा विराट् पुनः । छन्दस्तु देवता प्रोक्तो रामो राक्षसमर्दनः ॥ ७३ ॥

Ito ang mantrang may sampung pantig. Ang ṛṣi (tagakita) nito ay si Brahmā; at ang chandas (sukat) nito ay Virāṭ. Ang namumunong devatā ay ipinahahayag na si Rāma, ang tagapagwasak ng mga rākṣasa.

Verse 74

आद्यं बीजं द्विठः शक्तिबींजेनांगानि कल्पयेत् । वर्णन्यासं तथा ध्यानं पुरश्चर्यार्चनादिकमन् ॥ ७४ ॥

Gamit ang pangunahing bīja-mantra at ang dalawang-anyo ng pag-aayos, dapat buuin ang mga pantulong na sangkap (aṅga) sa pamamagitan ng bīja ni Śakti. Pagkaraan, isagawa ang varṇa-nyāsa, pagninilay, at ang mga disiplina na nagsisimula sa puraścaraṇa at ritwal na pagsamba (arcana) at iba pa.

Verse 75

दशाक्षरोक्तवत्कुर्याच्चापबाणधरं स्मरेत् । तारो नमो भगवते रामान्ते चंद्रभद्रकौ ॥ ७५ ॥

Isagawa ito ayon sa itinakda para sa mantrang sampung pantig, at magnilay sa Panginoong may tangan na busog at mga palaso. (Ang mantra ay:) ang praṇava na “oṁ”, saka “namo bhagavate”, at sa dulo ng “Rāma” ay idagdag ang “Candra” at “Bhadraka”.

Verse 76

ङेंतावर्काक्षरौ मंत्रौ ऋषिध्यानादि पूर्ववत् । श्रीपूर्वं जयपूर्वं च तद्द्विधा रामनाम च ॥ ७६ ॥

Ang dalawang mantra ay binubuo ng mga pantig na “ṅeṃtā” at “varka”; ang ṛṣi, pagninilay (dhyāna), at iba pang kaugnay na bahagi ay gaya ng naunang sinabi. Dapat unahan ng “Śrī” at ng “Jaya”; at sa gayunding dalawang paraan, gamitin din ang Banal na Pangalan na “Rāma.”

Verse 77

त्रयोदशाक्षरो मंत्रो मुनिर्ब्रह्मा विराट् स्मृतम् । छन्दस्तु देवता प्रोक्तो रामः पापौघनाशनः ॥ ७७ ॥

Ito ay isang mantra na may labintatlong pantig; ang ṛṣi nito ay si Brahmā, at ang chandas ay Virāṭ. Ang namumunong diyos ay si Rāma, ang tagapagwasak ng nagkakapatong na mga kasalanan.

Verse 78

षडंगानि प्रकुर्वीत द्विरावृत्त्या पदत्रयैः । ध्यानार्चनादिकं सव ह्यस्य कुर्याद्दशार्णवत् ॥ ७८ ॥

Isagawa ang ṣaḍaṅga-nyāsa, sa pamamagitan ng pag-uulit nang dalawang beses sa pormulang may tatlong salita. At para sa ritong ito, gawin ang buong pamamaraan—pagninilay, pagsamba (arcana), at iba pa—nang eksakto ayon sa itinakda sa pagsasanay na Daśārṇa.

Verse 79

तारो नमो भगवते रामायांते महापदम् । पुरुषाय हृदंतोऽयं मनुरष्टादशाक्षरः ॥ ७९ ॥

Ang pantig na “tāra” (Oṁ), saka “namo bhagavate”, na nagtatapos sa “rāmāya”—ito ang dakilang banal na pormula. Kapag idinugtong ang “puruṣāya” at iningatan sa puso, ang mantrang ito ay nagiging labingwalong pantig (aṣṭādaśākṣara).

Verse 80

विश्वामित्रो मुनिश्छदो धृती रामोऽस्य देवता । तारो बीजं नमः शक्तिश्चंद्राक्ष्यब्ध्यग्निषड्भुजैः ॥ ८० ॥

Para sa mantrang ito, ang ṛṣi ay si Viśvāmitra; ang chandas ay Muni; ang lakas na sumusuporta ay Dhṛtī; at ang namumunong diyos ay si Rāma. Ang bīja ay “tāra”, ang śakti ay “namaḥ”, at ang nyāsa ay inilalapat ayon sa kodigong bilang: buwan–mga mata–karagatan–apoy–anim na bisig.

Verse 81

वर्णैमंत्रोत्थितैः कुर्यात्षडंगानि समाहितः । निश्शाणभेरीपटहशंखतुर्यादिनिःस्वनैः ॥ ८१ ॥

Sa pusong nakatuon, isagawa ang anim na sangkap ng ritwal (ṣaḍaṅga) sa pamamagitan ng mga pantig na isinilang mula sa mantra, na sinasabayan ng umuugong na tunog ng sungay, ketel-drum, tambol, kabibe (conch), trumpeta, at iba pang tugtugin.

Verse 82

प्रवृत्तनृत्ये परितो जयमंगलभाषिते । चंदनागरुकस्तूरीकर्पूरादिसुवासिते ॥ ८२ ॥

Sa paligid, nagsimula ang sayaw; umalingawngaw sa hangin ang sigaw ng tagumpay at mga pagbating mapalad, at ang pook ay naliligo sa halimuyak ng sandalwood, agaru, musk, kampor, at iba pang pabango.

Verse 83

नानाकुसुमसौरभ्यवाहिगंधवहान्विते । देवगंधर्वनारीभिर्गायन्तीभिरलकृते ॥ ८३ ॥

Napuno iyon ng simoy na may dalang samyo ng sari-saring bulaklak, at pinalamutian ng mga dalagang Gandharva sa langit na umaawit ng papuri.

Verse 84

सिंहासने समासीनं पुष्पकोपरि राघवम् । सौमित्रिसीतासहितं जटामुकुटशोभितम् ॥ ८४ ॥

Natanaw niya si Rāghava na nakaupo sa maharlikang trono sa ibabaw ng Puṣpaka, kasama si Saumitrī (Lakṣmaṇa) at si Sītā, na nagniningning sa ayos ng jaṭā na wari’y korona.

Verse 85

चापबाणधरं श्यामं ससुग्रीवविभीषणम् । हत्वा रावणमायांतं कृतत्रैलोक्यरक्षणम् ॥ ८५ ॥

Maitim ang anyo, tangan ang busog at mga palaso, kasama sina Sugrīva at Vibhīṣaṇa; matapos patayin si Rāvaṇa na sumugod, natupad niya ang pag-iingat sa tatlong daigdig.

Verse 86

एवं ध्यात्वा जपेद्वर्णं लक्षं मत्री दशांशतः । घृताक्तैः पायसैर्हुत्वा यजनं पूर्ववञ्चरेत् ॥ ८६ ॥

Pagkatapos magnilay nang ganito, ang nagsasagawa ng mantra ay dapat ulitin ang banal na pantig nang isang daang libong ulit; at bilang ikasampung bahagi nito, maghandog ng homa gamit ang pāyasa (kaning-gatas) na hinaluan ng ghee. Sa ganitong paraan, isagawa ang ritwal nang tumpak ayon sa naunang itinakdang pamamaraan.

Verse 87

प्रणवो हृदयं सीतापतये तदनंतरम् । रामाय हनयुग्मांते वर्मास्त्राग्निप्रियांतिमः ॥ ८७ ॥

Ang Praṇava (Oṁ) ay ilagay sa puso. Kaagad pagkatapos nito, ihandog (sa pagbigkas) sa Panginoon ni Sītā; saka kay Rāma. Sa huli, gamit ang pares na pantig na “ha-na”, ilapat ang pangwakas sa minamahal na Sandatang-Apoy—upang mabuo ang ayos ng kavaca (baluting panangga) at astra (sandata) para sa pag-iingat.

Verse 88

एकोनविंशद्वर्णोऽयं मंत्रः सर्वार्थसाधकः । विश्वामित्रो मुनिश्चास्यानुष्टुप्छन्द उदाहृतम् ॥ ८८ ॥

Ang mantrang ito ay binubuo ng labinsiyam na pantig at nakapagtatamo ng lahat ng layunin. Ang ṛṣi nito ay ang muni na si Viśvāmitra, at ang sukat (chandas) ay ipinahayag na Anuṣṭubh.

Verse 89

देवता रामभद्रो जं बीजं शक्तिर्नम इति । मंत्रोत्थितैः क्रमाद्वर्णैस्ततो ध्यायेञ्च पूर्ववत् ॥ ८९ ॥

Ang namumunong diyos ay si Rāmabhadra; ang “jaṃ” ang pantig-binhi (bīja); at ang “namaḥ” ay ipinahahayag bilang śakti. Pagkaraan, gamit ang mga titik na lumilitaw mula sa mantra ayon sa wastong pagkakasunod, magnilay muli gaya ng naunang itinuro.

Verse 90

पूजनं काम्यकर्मादि सर्वमस्य षडर्णवत् । तारः स्वबीजं कमला रामभद्रेति संपठेत् ॥ ९० ॥

Para sa (mantra/diyos) na ito, ang pagsamba at lahat ng ritwal na may layuning makamit ang ninanais ay gawin ayon sa paraan ng anim-na-pantig na mantra. Bigkasin: “Tāra”, ang sariling bīja (svabīja), “Kamalā”, at “Rāmabhadrā”.

Verse 91

महेष्वासपदांते तु रघुवीर नृपोत्तम । दशास्यांतकशब्दांते मां रक्ष देहि संपठेत् ॥ ९१ ॥

Sa dulo ng salitang “Maheṣvāsa,” at muli sa dulo ng “Daśāsyāntaka,” bigkasin: “O Raghu-bayani, pinakadakila sa mga hari—ingatan Mo ako; ipagkaloob Mo ang kanlungan.”

Verse 92

परमांते मे श्रियं स्यान्मंत्रो बाणगुणाक्षरः । बीजैर्वियुक्तो द्वात्रिंशदर्णोऽयं फलदायकः ॥ ९२ ॥

“Nawa’y dumatal sa akin ang sukdulang kasaganaan (Śrī).” Ang mantrang ito’y binuo ayon sa itinakdang bilang ng mga pantig, gaya ng ‘mga palaso’ at ‘mga katangian’; kapag inihiwalay sa mga pantig-binhi (bīja), ang pormulang tatlumpu’t dalawang pantig na ito’y sinasabing nagkakaloob ng bunga.

Verse 93

विश्वामित्रो मुनिश्चास्यानुष्टुप्छंद उदाहृतम् । देवता रामभद्रोऽत्र बीजं स्वं शक्तिरिंदिरा ॥ ९३ ॥

Para sa mantrang ito, ang ṛṣi ay si Viśvāmitra; ang sukat (chandas) ay ipinahayag na Anuṣṭubh. Dito, ang namumunong diyos (devatā) ay si Rāmabhadra; ang bīja ay ang Kanyang sariling pangalan, at ang śakti ay si Indirā (Lakṣmī).

Verse 94

बीजत्रयाद्यैः कुर्वीत पदैः सर्वेण मंत्रवित् । पंचांगानि च विन्यस्य मंत्रवर्णान्क्रमान्न्यसेत् ॥ ९४ ॥

Ang nakaaalam sa mantra ay dapat magsagawa ng ritwal gamit ang mga salitang nagsisimula sa tatlong bīja. Matapos munang ilagay ang limang bahagi (pañcāṅga) ng nyāsa, saka niya ilagay ang mga pantig ng mantra ayon sa wastong pagkakasunod.

Verse 95

मूर्ध्नि भाले दृशोः श्रोत्रे गंडयुग्मे सनासिके । आस्ये दोःसंधियुगले स्तनहृन्नाभिषु क्रमात् ॥ ९५ ॥

Sa wastong pagkakasunod: sa tuktok ng ulo, sa noo, sa dalawang mata, sa mga tainga, sa dalawang pisngi kasama ang ilong; saka sa bibig; sa magkabilang kasukasuan ng mga braso; at pagkatapos ay sa mga dibdib, sa puso, at sa pusod.

Verse 96

कटौ मेढ्रे पायुपादसंधिष्वर्णान्न्यसेन्मनोः । ध्यानार्चनादिकं चास्य पूर्ववत्समुपाचरेत् ॥ ९६ ॥

Dapat ilagak sa isip (nyāsa) ang mga pantig ng mantra sa baywang, sa ari, sa puwit, at sa mga kasukasuan ng mga paa; at pagkatapos ay isagawa para sa Kanya ang pagninilay, pagsamba, at iba pang ritwal gaya ng naunang itinuro.

Verse 97

लक्षत्रयं पुरश्चर्यां पायसैर्हवनं मतम् । ध्यात्वा रामं पीतवर्णं जपेल्लक्षं समाहितः ॥ ९७ ॥

Para sa ritong puraścaraṇa, itinakda ang tatlong lakh (300,000) na pag-uulit, at ang handog-sa-apoy (homa) ay gawin sa pāyasa, ang kaning may gatas. Sa pagninilay kay Rāma na may gintong kulay, dapat tapusin nang may pagtitipon ng isip ang isang lakh (100,000) na japa.

Verse 98

दशांशं कमलैर्हुत्वा धनैर्धनपतिर्भवेत् । तारो माया रमाद्वंद्वं दाशरथाय हृञ्च वै ॥ ९८ ॥

Sa pag-aalay ng ikasampung bahagi bilang handog sa apoy gamit ang mga bulaklak ng lotus—at gayundin sa pamamagitan ng yaman—nagiging panginoon ng kayamanan ang tao. Ang pagkakasunod ng bīja-mantra na “tāra”, “māyā”, at ang pares na “ramā” ay ilalapat para kay Dāśarathi (Rāma), kasama ang “hṛñ”.

Verse 99

एकादशाक्षरो मंत्रो मुन्याद्यर्चास्य पूर्ववत् । त्रैलोक्यांते तु नाथाय हृदंतो वसुवर्णवान् ॥ ९९ ॥

Ang mantra ay may labing-isang pantig; at ang pagsamba—na nagsisimula sa mga muni—ay gawin gaya ng naunang paglalarawan. Sa wakas ng tatlong daigdig (sa huling pagkalusaw), nananatili ang Panginoon bilang nananahan sa loob ng puso, nagniningning sa kislap na parang ginto ng kayamanan.

Verse 100

अस्यापि पूर्ववत्सर्वं न्यासध्यानार्चनादिकम् । आंजनेयपदांते तु गुरवे हृदयांतिमः ॥ १०० ॥

Para rin sa (mantra/ritong) ito, gawin ang lahat gaya ng dati—nyāsa, pagninilay, pagsamba, at iba pa. Sa dulo ng salitang “Āñjaneya,” idagdag ang huling bīja ng Hṛdaya (binhi ng Puso), at saka ihandog sa Guru.

Verse 101

मंत्रो नवाक्षरोऽस्यापि यजनं पूर्ववन्मतम् । ङेतं रामपद पश्चाद्धृदयं पंचवणवत् ॥ १०१ ॥

Para sa (mantrang) ito rin, ang mantra ay may siyam na pantig; ang pagsamba (yajana) ay itinuturing na gaya ng naipahayag na noon. Pagkatapos ilagay ang salitang “Rāma”, idagdag ang pantig na binhi ng puso (hṛdaya) ayon sa paraan ng pormulang limang-titik.

Verse 102

मुनिध्यानार्चनं चास्य प्रोक्तं सर्वं षडर्णवत् । रामांते चंद्रभद्रौ च ङेंतौ पावकवल्लभा ॥ १०२ ॥

Ang pagninilay at ritwal na pagsamba sa (mantra/diyos) na ito ay naituro nang buo ayon sa paraan ng pormulang anim na pantig. Sa dulo ay “Rāmā”; at naroon ang “Candrabhadrā” at “ṅeṃtau”, kasama ang “Pāvakavallabhā”.

Verse 103

मंत्रो द्वौ च समाख्यातौ मुन्याद्यर्चादि पूर्ववत् । वह्निः शेषान्वितश्चैव चंद्रभूषितमस्तकः ॥ १०३ ॥

Kaya nito, ipinahayag din ang dalawang mantra; at ang pagsamba na nagsisimula sa mga muni at iba pa ay isasagawa gaya ng dati. (Ang diyos na pagninilayan) ay si Agni, kasama si Śeṣa, at ang ulo niya’y pinalamutian ng buwan.

Verse 104

एकाक्षरो रघुपतेर्मंत्रः कल्पद्रुमोऽपरः । ब्रह्मा मुनिः स्याद्गायत्री छंदो रामोऽस्य देवता ॥ १०४ ॥

Ang isang-pantig na mantra ni Raghupati ay isa pang punong tumutupad ng hangarin (kalpadruma). Para sa mantrang ito, si Brahmā ang ṛṣi, ang Gāyatrī ang chandas (sukat), at si Rāma ang namumunong devatā.

Verse 105

षड्दीर्घाढ्येन मंत्रेण षडंगानि समाचरेत् । सरयूतीरमंदारवेदिकापंकजासने ॥ १०५ ॥

Sa pamamagitan ng mantrang may anim na mahabang patinig, isagawa nang wasto ang anim na kaukulang ritwal (ṣaḍaṅga). Ito’y gawin sa pampang ng Ilog Sarayū, sa luklukan ng lotus na nakapatong sa dambanang yari sa kahoy na mandāra.

Verse 106

श्यामं वीरासनासीनं ज्ञानमुद्रोपशोभितम् । वामोरुन्यस्तं तद्धस्तं सीतालक्ष्मणसंयुतम् ॥ १०६ ॥

Si Rāma na may maitim na anyo, nakaupo sa vīrāsana, pinalalamuti ng jñāna-mudrā; ang kamay na iyon ay nakapatong sa kaliwang hita, at kasama Niya sina Sītā at Lakṣmaṇa.

Verse 107

अवेक्षणाणमात्मानं मन्मथामिततेजसम् । शुद्धस्फटिकसंकाशं केवलं मोक्षकांक्षया ॥ १०७ ॥

Dapat pagnilayan ang Ātman, na malaya sa lahat ng bagay na nasasaklaw ng pagtanaw; may di-masukat na ningning na humihigit pa kay Kāma; kumikislap na gaya ng dalisay na kristal, hinahanap lamang sa pananabik sa mokṣa.

Verse 108

चिंतयेत्परमात्मानमृतुलक्षं जपेन्मनुम् । सर्व्वं षडर्णवञ्चास्य होमनित्यार्चनादिकम् ॥ १०८ ॥

Dapat pagnilayan ang Paramātman at ulitin ang mantra nang isang daang libong ulit. Sa sādhanang ito, lahat—mula sa anim-na-pantig na mantra, kasama ang homa (alay sa apoy), araw-araw na pagsamba, at mga kaugnay na ritwal—ay dapat ganapin nang wasto.

Verse 109

वह्निः शेषासनो भांतः केवलो द्व्यक्षरो मनुः । एकाक्षरोक्त वत्सर्वं मुनिध्यानार्चनादिकम् ॥ १०९ ॥

Ang ‘Vahni’ (Agni), ‘Śeṣāsana’ (Yaong nakahimlay sa Śeṣa), ‘Bhānta’ (Ang Maningning), at ‘Kevala’ (Ang Ganap) ay mga banal na mantra na may dalawang pantig. Ngunit sa isang-pantig na mantra ay ipinahayag ang lahat—gaya ng pagninilay at pagsamba ng mga muni at iba pang kaugnay na sādhanā.

Verse 110

तारमानारमानंगचास्त्रबीजैर्द्विवर्णकः । त्र्यक्षरो मंत्रराजः स्यात्षड्विधः सकलेष्टदः ॥ ११० ॥

Mula sa mga bīja-syllable ng Tāra, Māna, Ara, Mānaṅga, at Cāstra, ang dalawang-pantig na mantra ay nagiging tatlong-pantig na ‘hari ng mga mantra’. Ito’y may anim na anyo at nagkakaloob ng lahat ng minimithing siddhi.

Verse 111

व्द्यक्षरश्चंद्रभद्रांतो द्विविधश्चतुरक्षरः । एकार्णोक्तवदेतेषां मुनिध्यानार्चनादिकम् ॥ १११ ॥

Ipinahayag ang dalawang-pantig na mantra na nagtatapos sa “candra-bhadra,” at ang apat-na-pantig na mantra ay may dalawang uri. Para sa mga mantrang ito, ang pagninilay ng muni, pagsamba, at mga kaugnay na ritwal ay isasagawa nang gaya rin ng itinuro para sa isang-pantig na mantra.

Verse 112

तारो रामश्चतुर्थ्यंतो वर्मास्त्रं वह्निवल्लभा । अष्टार्णोऽयं महामंत्रो मुन्याद्यर्चा षडर्णवत् ॥ ११२ ॥

Ang pantig na “tāra” (Oṃ), saka “rāma” na nagtatapos sa anyong datibo (rāmāya), kasama ang mga mantrang ‘baluti’ (varma) at ‘sandata’ (astra), at ang pariralang “minamahal ng Apoy”—ito ang dakilang walong-pantig na mantra. Ang pagsambang nagsisimula sa pagbanggit sa mga ṛṣi at iba pa ay isasagawa tulad ng para sa anim-na-pantig na mantra.

Verse 113

तारो मया हृदंते स्याद्रामाय प्रणवांतिमः । शिवोमाराममंत्रोऽयमष्टार्णः सर्वसिद्धिदः ॥ ११३ ॥

Ang “tāra” (Pranava, Oṃ) ay dapat kong ilagak sa puso bilang panloob na sandigan; at ang huling pantig ay “rāmāya.” Ito ang mantrang Śiva–Umā–Rāma, walong pantig, na nagkakaloob ng lahat ng siddhi o kaganapan.

Verse 114

ऋषिः सदाशिवः प्रोक्तो गायत्री छंद ईरितम् । शिवोमारामचंद्रोऽत्र देवता परिकीर्तितः ॥ ११४ ॥

Ang ṛṣi (tagakita) ay ipinahayag na si Sadāśiva; ang sukat (chandas) ay sinasabing Gāyatrī; at ang namumunong diyos dito ay ipinupuri bilang Śivo–Umā–Rāmacandra.

Verse 115

षड्वीर्ययामाय यातु ध्रुवपंचार्णयुक्तया । षडंगानि विधायाथ ध्यायेद्धृदि सुरार्चितम् ॥ ११५ ॥

Magpatuloy siya sa mantrang iniaalay sa Panginoong may Anim na Lakas, kalakip ang matatag na limang-pantig na pormula. Pagkaraan, isagawa ang anim na sangkap (ṣaḍ-aṅga) ng nyāsa, at magnilay sa puso sa Diyos na sinasamba ng mga deva.

Verse 116

रामं त्रिनेत्रं सोमार्द्धधारिणं शूलिनं वरम् । भस्मोद्धूलितसर्वांगं कपर्द्दिनमुपास्महे ॥ ११६ ॥

Sinasamba namin ang dakilang Panginoon na iyon—na nagagalak bilang Rāma, may tatlong mata, may suot na gasuklay na buwan, may hawak na trisula—na ang buong katawan ay binudburan ng banal na abo, ang ascetikong may buhol-buhol na buhok (kapardin).

Verse 117

रामाभिरामं सौंदर्यसीमां सोमावतंसिनीम् । पाशांकुशधनुर्बाणधरां ध्यायेत्रिलोचनाम् ॥ ११७ ॥

Dapat pagnilayan ang Diyosa na may tatlong mata—kaibig-ibig tulad ni Rāmā (Lakṣmī), sukdulan ng kagandahan, may gasuklay na buwan bilang putong, at may tangan na lubid (pāśa), panggabay na kawit (aṅkuśa), busog at mga palaso.

Verse 118

एवं ध्यात्वा जपेद्वर्णलक्षं त्रिमधुरान्वितैः । बिल्पपत्रैः फलैः पुष्पैस्तिलैर्वा पंकजैर्हुनेत् ॥ ११८ ॥

Pagkatapos magnilay nang gayon, magsagawa ng japa hanggang sa sukat na isang daang libong pantig; at sa mga handog na may kasamang “tatlong tamis,” magsagawa ng homa (alay-sa-apoy) gamit ang mga dahon ng bilva, prutas, bulaklak, linga, o mga bulaklak ng lotus.

Verse 119

स्वयमायांति निधयः सिद्धयश्च सुरेप्सिताः । तारो माया च भरताग्रजराममनोभवः ॥ ११९ ॥

Ang mga kayamanan at mga siddhi na minimithi maging ng mga diyos ay kusang dumarating. Gayundin, nakakamit ang Tārā, Māyā, at Manobhava (Kāma), at pati si Rāma, ang nakatatandang kapatid ni Bharata.

Verse 120

वह्निजायाद्वादशार्णो मंत्रः कल्पद्रुमोऽपरः । अंगिराश्च मुनिश्छंदो गायत्री देवता पुनः ॥ १२० ॥

Mula sa “Vahnijāyā” nabubuo ang isang labindalawang-pantig na mantra, na tinatawag ding “Kalpadruma,” ang punong tumutupad ng hiling. Ang rishi nito ay ang pantas na si Aṅgiras; ang sukat (chandas) ay Gāyatrī; at ang namumunong diyos ay muli ring si Gāyatrī.

Verse 121

श्रीरामो भुवनाबीजं स्वाहाशक्तिः समीरितः । चंद्रैकमुनिभूनेत्रैर्मंत्रार्णैरंगकल्पनम् ॥ १२१ ॥

Ang “Śrī Rāma” ay ipinahahayag na bīja (binhi) ng mga daigdig, at ang “svāhā” ang sinasabing śakti (kapangyarihan) nito. Ayon sa mga pantig ng mantra na itinuturo ng kodigong bilang “buwan–isa–pantas–lupa–mga mata,” isagawa ang paglalagay sa mga sangkap ng katawan (aṅga-kalpanā/nyāsa).

Verse 122

ध्यानपूजादिकं चास्च सर्वं कुर्यात्षडर्णवत् । प्रणवो हृदयं सीतापते रामश्च ङेंतिमः ॥ १२२ ॥

Para sa mantrang ito, isagawa ang lahat ng ritwal—dhyāna (pagmumuni), pūjā (pagsamba), at iba pa—gaya ng sa anim-na-pantig na mantra. Ang praṇava (Oṃ) ang puso nito; at ang “Rāma, Panginoon ni Sītā” ang pangwakas na bahagi.

Verse 123

हनद्वयांते वर्मास्त्रं मंत्रः षोडशवर्णवान् । अगस्त्योऽस्य मुनिश्छंदो बृहती देवता पुनः ॥ १२३ ॥

Sa dulo ng dalawang pantig na “hana” ay naroon ang pananggalang na mantra na “baluti-sandata” (varma-astra), na binubuo ng labing-anim na pantig. Ang ṛṣi nito ay si Agastya; ang chandas ay Bṛhatī; at ang namumunong diyos ay muli ring yaong nabanggit na noon.

Verse 124

श्रीरामोऽहं तथा बीजं रां शक्तिः समुदीरिता । रामाब्धिवह्निवेदाक्षिवर्णैः पंचांगकल्पना ॥ १२४ ॥

“Ako si Śrī Rāma.” Ang bīja (binhing pantig) ay “rāṃ,” at gayon ding ipinahahayag ang śakti nito. Sa mga titik na itinuturo ng “Rāma–karagatan–apoy–Veda–mata,” buuin ang limang-bahaging pag-aayos (pañcāṅga-kalpanā).

Verse 125

ध्यानपूजादिकं सर्वमस्य कुर्यात्षडर्णवत् । तारो हृञ्चैव ब्रह्मण्यसेव्याय पदमीरयेत् ॥ १२५ ॥

Isagawa ang lahat ng pagsasanay—dhyāna, pūjā, at iba pa—gaya ng sa anim-na-pantig na mantra. Pagkaraan, bigkasin ang “tāra” (Oṃ) kasama ng “hṛṃ,” at sambitin ang pariralang “brahmaṇya-sevyāya.”

Verse 126

रामायाकुंठशब्दांतं तेजसे च समीरयेत् । उत्तमश्लोकधुर्याय स्वं भृगुः कामिकान्वितः ॥ १२६ ॥

Dapat bigkasin ang pormulang nagsisimula sa “Rāmā” at nagtatapos sa salitang “Akuṇṭha,” at bigkasin din ito upang lumago ang banal na ningning. Gayon si Bhṛgu—taglay ang ninanais na layon—ay naghandog ng sariling pag-awit sa Pinakamataas na Panginoon na pinupuri ng maririkit na taludtod (Viṣṇu).

Verse 127

दंडार्पितां प्रिये मंत्रो रामरामाक्षरो मतः । ऋषिः शुक्रस्तथानुष्टुप्छंदो रामोऽस्य देवता ॥ १२७ ॥

Minamahal, ang mantra ay itinuturing na dalawang pantig na “Rāma, Rāma,” isang mantrang ipinagkatiwala sa alagad. Ang ṛṣi nito ay si Śukra; ang sukat ay Anuṣṭubh; at ang namumunong diyos ay si Rāma.

Verse 128

पादैः सर्वेण पंचांगं कुर्याच्छेषं षडर्णवत् । लक्षं जपो दशांशेन जुहुयात्पायसैः सुधीः ॥ १२८ ॥

Gamit ang buong mantra kasama ang lahat ng bahagi nito, dapat isagawa ang limang sangkap na pagtalima (pañcāṅga); at ang natitira ay ituring na pormulang may anim na pantig. Ang marunong ay dapat tumapos ng isang daang libong japa, at saka maghandog ng ikasampung bahagi niyon bilang homa, gamit ang pāyasa (kaning may gatas).

Verse 129

सिद्धमंत्रस्य भुक्तिः स्यान्मुक्तिः पातकनाशनम् । आदौ दाशरथायांते विद्महे पदमुच्चरेत् ॥ १२९ ॥

Ang mantra na ganap na natamo (siddha) ay nagbibigay ng ginhawang makamundo at ng moksha, at winawasak ang mga kasalanan. Sa simula ay bigkasin ang “dāśarathāya,” at sa wakas ay sambitin ang salitang “vidmahe.”

Verse 130

ततः सीतावल्लभाय धीमहीति समुच्चरेत् । तन्नो रामः प्रोचो वर्णो दयादिति च संवदेत् ॥ १३० ॥

Pagkaraan ay bigkasin: “Nagninilay kami (dhīmahi) sa Minamahal ni Sītā.” Pagkatapos nito ay sambitin din: “Nawa’y ang Rāma na iyon—na ipinahahayag bilang kataas-taasang pantig—ay magkaloob sa amin ng biyaya.”

Verse 131

एषोक्तारा मगायत्री सर्वाभीष्टफलप्रदा । पद्मासीतापदं ङेतं ठद्वयांतः षडक्षरः ॥ १३१ ॥

Ito ang Magāyatrī na ipinahayag dito; ipinagkakaloob nito ang lahat ng bungang ninanais. Dapat itong makilala bilang anyong-salitang “padmāsītā”, isang mantrang may anim na pantig na nagtatapos sa pares ng katinig.

Verse 132

वाल्मीकिश्च मुनिश्छंदो गायत्री देवता पुनः । सीता भगवती प्रोक्ता श्रीं बीजं वह्निसुन्दरी ॥ १३२ ॥

Muli: ang rishi ay si Vālmīki; ang sukat ay Gāyatrī; ang namumunong diyos ay ang Banal na Ginang Sītā. Ang binhing pantig ay “śrīṃ”, at ang śakti ay tinatawag na Vahnisundarī.

Verse 133

शक्तिः षड्दीर्घयुक्तेन बीजेनांगानि कल्पयेत् । ततो ध्यायन्महादेवीं सीतां त्रैलोक्यपूजिताम् ॥ १३३ ॥

Sa binhing pantig ng mantra ng Śakti na pinusposan ng anim na mahahabang patinig, ay dapat isaayos ang nyāsa sa mga bahagi ng katawan. Pagkaraan, sa pagninilay, pagmasdan sa diwa ang Dakilang Diyosa Sītā na sinasamba sa tatlong daigdig.

Verse 134

तप्तहाटकवर्णाभां पद्मयुग्मं करद्वये । सद्रत्नभूषणस्फूर्जद्दिव्यदेहां शुभात्मिकाम् ॥ १३४ ॥

Ang ningning niya’y tulad ng gintong pinainit; sa dalawang kamay ay may hawak na pares ng lotus. Pinalamutian ng maningning na hiyas, ang kaniyang banal na katawan ay kumikislap—siya’y likas na mapalad at mapagpala.

Verse 135

नानावस्त्रां शशिमुखीं पद्माक्षीं मुदितांतराम् । पश्यंतीं राघवं पुण्यं शय्यार्ध्यां षड्गुणेश्वरीम् ॥ १३५ ॥

Nakasuot ng sari-saring kasuotan, mukhang-buwan, matang-lotus, at pusong nagagalak—tinitingnan niya ang banal na Rāghava. Karapat-dapat siya sa higaan ng hari, ang Ginang na Makapangyarihan na may anim na kagalingan.

Verse 136

एवं ध्यात्वा जपेद्वर्णलक्षं मंत्री दशांशतः । जुहुयात्कमलैः फुल्लैः पीठे पूर्वोदिते यजेत् ॥ १३६ ॥

Pagkatapos magnilay nang ganito, ang nagsasagawa ng mantra ay dapat magbigkas ng mantra nang isang lakh (isandaang libo) na ulit; saka, bilang ikasampung bahagi nito, maghandog ng homa gamit ang ganap na namumulaklak na mga lotus, at magsagawa ng pagsamba sa naunang itinakdang pīṭha (luklukan).

Verse 137

मूर्तिं संकल्प्य मूलेन तस्यामावाह्य जानकीम् । संपूज्य दक्षिणे राममभ्यर्च्याग्रेऽनिलात्मजम् ॥ १३७ ॥

Sa pamamagitan ng mūla-mantra, likhain sa isip ang banal na anyo at doon ay isagawa ang āvāhana, inaanyayahan si Jānakī (Sītā) na manahan. Pagkaraang sambahin Siya nang ganap, sambahin si Rāma sa Kaniyang kanang panig, at sa harapan ay magbigay-galang sa Anak ni Anila (Hanumān).

Verse 138

पृष्टे लक्ष्मणमभ्यर्च्य षट्कोणेष्वंगपूजनम् । पत्रेषु मंत्रिमुख्यंश्च बाह्ये लोकेश्वरान्पुनः ॥ १३८ ॥

Pagkatapos, sa likurang panig ay sambahin nang wasto si Lakṣmaṇa; sa anim na tatsulok ay isagawa ang aṅga-pūjā (pagsamba sa mga sangkap na kaugnay); sa mga talulot ay sambahin ang mga pangunahing ministro; at sa panlabas na bakod ay sambahin muli ang mga Loka-īśvara, ang mga Panginoon ng mga daigdig.

Verse 139

वज्राद्यानपि संपूज्य सर्वसिद्धीश्वरो भवेत् । जातीपुष्पैश्चन्दनाक्तै राजवश्याय होमयेत् ॥ १३९ ॥

Sa pamamagitan ng ganap na pagsamba kay Vajra at sa iba pang nagsisimula sa kaniya, ang isa’y nagiging panginoon ng lahat ng siddhi (mga kaganapan). Upang mapasunod ang isang hari, magsagawa ng homa gamit ang mga bulaklak ng sampagita na pinahiran ng paste ng sandalwood.

Verse 140

कमलैर्धनधान्याप्तिर्नीलाब्जैर्वशयन् जगत् । बिल्वपत्रैः श्रियः प्राप्त्यै दूर्वाभीरोराशांतये ॥ १४० ॥

Sa pag-aalay ng lotus ay nakakamit ang yaman at ani; sa pag-aalay ng asul na lotus (nīlābja) ay napapasunod ang daigdig; sa pag-aalay ng dahon ng bilva ay natatamo si Śrī—kasaganaan at pagpapala; at sa pag-aalay ng dūrvā na damo at abhīru ay napapawi ang balisang pagnanasa na dulot ng pag-asa at pagnanabik.

Verse 141

किं बहूक्तुन सौभाग्यं पुत्रान्पौत्रान्परं सुखम् । धनं धान्यं च मोक्षं च सीताराधनतो लभेत् ॥ १४१ ॥

Ano pa ang kailangang sabihin? Sa pagsamba kay Sītā, nakakamit ang magandang kapalaran, mga anak at apo, ang pinakamataas na ligaya, kayamanan at ani—maging ang kalayaan (moksha) ay natatamo.

Verse 142

शक्रः सेंदुर्लक्ष्मणाय हृदयं सप्तवर्णवान् । अगस्त्योऽस्य मुनिश्छंदो गायत्री देवता पुनः ॥ १४२ ॥

Para sa puso-mantra (hṛdaya) ni Lakṣmaṇa, ang ṛṣi ay si Śakra (Indra), may pulang sindur na tanda at may pitong pantig. Para sa mantrang ito, si Agastya ang ṛṣi; ang sukat ay Gāyatrī; at ang devatā ay yaon ding banal na kapangyarihan.

Verse 143

लक्ष्मणाख्यो महावीरश्चाढ्यं हृद्वीजशक्तिके । षड्दीर्घाढ्येन बीजेन षडंगानि समाचरेत् ॥ १४३ ॥

Ang dakilang bayani na si Lakṣmaṇa, na may kapangyarihan ng binhing-puso (hṛd-bīja-śakti), ay dapat magsagawa ng ṣaḍaṅga-nyāsa (ritwal na may anim na bahagi) gamit ang bīja-mantra na pinayaman ng anim na mahabang patinig.

Verse 144

द्विभुजं स्वर्णरुचुरतनुं पद्मनिभेक्षणम् । धनुर्बाणकरं रामसेवासंसक्तमानसम् ॥ १४४ ॥

Dalawang bisig, ang katawan ay kumikislap na tila ginto, matang-lotus, may hawak na busog at mga palaso—ang isip ay lubos na nakalubog sa paglilingkod kay Rāma.

Verse 145

ध्यात्वैवं प्रजपेद्वर्णलक्षं मंत्री दशांशतः । मध्वाक्तैः पायसैर्हुत्वा रामपीठे प्रपूजयेत ॥ १४५ ॥

Pagkatapos magnilay nang ganito, dapat bigkasin ng nagsasagawa ang mantra hanggang umabot sa isang daang libong pantig; saka maghandog ng ikasampung bahagi bilang homa ng pāyasa na hinaluan ng pulot, at marapat na sambahin (ang Panginoon) sa Rāma-pīṭha, ang luklukan ni Rāma.

Verse 146

रामवद्यजनं चास्य सर्वसिद्धिप्रदो ह्ययम् । साकल्यं रामपूजाया यदीच्छेन्नियतं नरः ॥ १४६ ॥

Ang pagbigkas o pag-awit ng himnong ito bilang papuri kay Rāma ay tunay na nagkakaloob ng lahat ng siddhi. Kung ang taong may disiplina ay nagnanais ng ganap na bunga ng pagsamba kay Rāma, gawin niya ito nang palagian.

Verse 147

तेन यत्नेन कर्त्तव्यं लक्ष्मणार्चनमादरात् । श्रीरामचंद्रभेदास्तु बहवः संति सिद्धिदाः ॥ १४७ ॥

Kaya nga, sa gayong pagsisikap, isagawa nang may paggalang ang pagsamba kay Lakṣmaṇa. Tunay na maraming anyo at pagkakakilanlan si Śrī Rāmacandra, at ang mga ito’y tagapagkaloob ng mga espirituwal na siddhi.

Verse 148

तत्साधकैः सदा कार्यं लक्ष्मणाराधनं शुभम् । अष्टोत्तरसहस्रं वा शतं वा सुसमाहितैः ॥ १४८ ॥

Kaya’t ang mga nagsasādhana ay dapat laging magsagawa ng mapalad na pagsamba kay Lakṣmaṇa—maging 1008 na pag-uulit, o kahit 100 man lamang—na may ganap na pagninilay at pagtutok ng isip.

Verse 149

लक्ष्मणस्य मनुर्जप्यो मुमुक्षुभिरतंद्रितैः । अजप्त्वा लक्ष्मणमनुं राममंत्रान् जपंति ये ॥ १४९ ॥

Ang mantra ni Lakṣmaṇa ay dapat bigkasin nang masikap ng mga naghahangad ng mokṣa. Yaong mga bumibigkas ng mga mantra ni Rāma nang hindi muna inuuna ang Lakṣmaṇa-mantra ay hindi sumusunod sa wastong pagkakasunod.

Verse 150

न तेषां जायते सिद्धिर्हानिरेव पदे पदे । यो जपेल्लक्ष्मणमनुं नित्यमेकांतमास्थितः ॥ १५० ॥

Para sa kanila, walang siddhi na sumisibol; sa halip, pagkalugi ang dumarating sa bawat hakbang. (Gayon ang nangyayari sa taong) kahit nananatili sa palagiang pag-iisa, ay inuulit ang Lakṣmaṇa-mantra araw-araw (nang hindi ayon sa wastong paraan).

Verse 151

मुच्यते सर्वपापेभ्यः सर्वान्कामानवाप्नुयात् । जयप्रधानो मंत्रोऽयं राज्यप्राप्त्यैकसाधनम् ॥ १५१ ॥

Ang tao ay napapalaya sa lahat ng kasalanan at nakakamit ang lahat ng ninanais. Ang mantrang ito, na ang pangunahing lakas ay tagumpay, ang tanging mabisang paraan upang makamtan ang paghahari (kaharian).

Verse 152

नष्टराज्याप्तये मंत्रं जपेल्लक्षं समाहितः । सोऽचिरान्नष्टराज्यं स्वं प्राप्नोत्येव न संशयः ॥ १५२ ॥

Upang mabawi ang nawalang kaharian, dapat niyang bigkasin ang mantra nang isang daang libong ulit nang may nakatuong isip. Di magtatagal, tiyak na makakamtan niya muli ang sariling nawalang kaharian—walang pag-aalinlangan.

Verse 153

ध्यायन्राममयोध्यायामभिषिक्त मनन्यधीः । पञ्चायुतं मनुं जप्त्वा नष्टराज्यमवाप्नुयात् ॥ १५३ ॥

Sa isip na di natitinag, magnilay kay Rāma na pinahiran at itinanghal na hari sa Ayodhyā; at matapos bigkasin ang mantra nang limang libong ulit, maaaring mabawi ang nawalang kaharian.

Verse 154

नागपाशविनिर्मुक्तं ध्यात्वा लक्ष्मणमादरात् । अयुतं प्रजपेन्मंत्रं निगडान्मुच्यते ध्रुवम् ॥ १५४ ॥

Sa paggalang, magnilay kay Lakṣmaṇa na pinalaya mula sa tali ng ahas (Nāga-pāśa), at bigkasin ang mantra nang sampung libong ulit; tiyak na mapapalaya sa mga gapos at tanikala.

Verse 155

वातात्मजेनानीताभिरोषधीभिर्गतव्यथम् । ध्यात्वा लक्षं जपन्मंत्रमल्पमृत्युं जयेद्धुवम् ॥ १५५ ॥

Sa pamamagitan ng mga halamang-gamot na dinala ng anak ng Diyos ng Hangin (Hanuman), napapawi ang kirot. Pagkaraan, sa pagninilay at pagbigkas ng mantra nang isang daang libong ulit, tiyak na napagwawagi ang “munting kamatayan” (di-napanahong panganib).

Verse 156

घातयंतं मेघनादं ध्यात्वा लक्षं जपेन्मनुम् । दुर्जयं वापि वेगेन जयेद्रिपुकुलं महत् ॥ १५६ ॥

Magnilay sa (kapangyarihang banal) na pumatay kay Meghanāda, at ulitin ang mantra nang isang daang libong ulit; sa mabilis na lakas, maging ang wari’y di-matatalo ay napagtatagumpayan, at napapanaig ang malaking hukbo ng mga angkan ng kaaway.

Verse 157

ध्यात्वा शूर्पणखानासाछेदनोद्युक्तमानसम् । सहस्रं प्रजपेन्मंत्रं पुरुहूतादिकान् जयेत् ॥ १५७ ॥

Sa pagninilay na ang isip ay nakatuon sa pagputol sa ilong ni Śūrpaṇakhā, dapat bigkasin ang mantra nang isang libong ulit; sa gayon, napagwawagi si Puruhūta (Indra) at ang iba pa.

Verse 158

रामपादाब्जसेवार्थं कृतोद्योगमथो स्मरन् । प्रजपल्लँक्षमेकांते महारोगात्प्रमुच्यते ॥ १५८ ॥

Sa pag-alaala kay Panginoong Rāma at taimtim na paglilingkod sa Kanyang mga paang-lotus, ang sinumang palihim na bumibigkas ng panalangin nang isang daang libong ulit ay napapalaya sa malulubhang karamdaman.

Verse 159

त्रिमासं विजिताहारो नित्यं सप्तसहस्रकम् । अष्टोत्तरशतैः पुष्पैर्निश्छेद्रैः शातपत्रकैः ॥ १५९ ॥

Sa loob ng tatlong buwan, na napigil at naisaayos ang pagkain, gawin araw-araw ang pitong libong pagbigkas (japa), at mag-alay ng isang daan at walong bulaklak ng lotus—hindi tinusok at may sandaang talulot.

Verse 160

पूजयित्वा विधानेन पायसं च सशर्करम् । निवेद्य प्रजपेन्मंत्रं कुष्टरोगात्प्रनुच्यते ॥ १६० ॥

Matapos sumamba ayon sa itinakdang paraan at maghandog ng kakaning gatas (pāyasa) na may asukal, bigkasin ang mantra; sa ritong ito, napapalaya sa ketong o matinding sakit sa balat.

Verse 161

विजने विजिताहारः षण्मासं विधिनामुना । क्षयरोगात्प्रमुच्येत सत्यं सत्यं न संशयः ॥ १६१ ॥

Sa isang liblib na pook, na ganap na pinipigil ang pagkain, kung susundin ang itinakdang paraang ito sa loob ng anim na buwan, mapapalaya sa sakit na pagkapayat (kṣaya-roga). Ito’y katotohanan—katotohanang tunay; walang alinlangan.

Verse 162

अभिमंत्र्य जलं प्रातर्मंत्रेण त्रिः समाहितः । त्रिसंध्यं वा पिबेन्नित्यं मुच्यते सर्वरोगतः ॥ १६२ ॥

Sa umaga, matapos basbasan ang tubig sa pamamagitan ng mantra, bigkasin ito nang tatlong ulit na may natipong isip; saka inumin araw-araw—o inumin sa tatlong sandhyā. Sa gayon, napapalaya sa lahat ng karamdaman.

Verse 163

दारिद्र्यं च पराभूतं जायते धनदोपमः । विषादिदोषसंस्पर्शो न भवेत्तु कदाचन ॥ १६३ ॥

Napagtatagumpayan ang karalitaan at paghamak, at nakakamit ang yaman at kasaganaan na tulad ni Kubera; at ang pagdampi ng mga kapintasan gaya ng dalamhati ay hindi kailanman lilitaw—sa anumang panahon.

Verse 164

मनुना मंत्रितैस्तोयैः प्रत्येहं क्षालयेन्मुखम् । मुखनेत्रादिसंभूताञ्जयेद्द्व्रोगांश्च दारुणान् ॥ १६४ ॥

Araw-araw, dapat hugasan ang mukha ng tubig na pinabanal ng mantra; sa gayon, napagwawagi maging ang mabibigat na sakit na nagmumula sa mukha, mga mata, at kaugnay na bahagi.

Verse 165

पीत्वाभिमंत्रितं त्वंभः कुक्षिरोगान् जयेद्ध्रुवम् । लक्ष्मणप्रतिमां कृत्वा दद्याद्भक्त्या विधानतः ॥ १६५ ॥

Sa pag-inom ng tubig na binasbasan ng mantra, tiyak na mapagtatagumpayan ang mga sakit sa tiyan. Pagkaraan, gumawa ng anyo ni Lakṣmaṇa at ialay bilang kaloob na may debosyon, ayon sa itinakdang ritwal.

Verse 166

स सर्वेभ्योऽथ रोगेभ्यो मुच्यते नात्र संशयः । कन्यार्थी विमलापाणिग्रहणासक्तमानसः ॥ १६६ ॥

Ang gayong tao ay napapalaya sa lahat ng karamdaman—walang pag-aalinlangan dito—kapag, sa paghahanap ng mapapangasawa, ang kanyang isip ay nakatuon sa pagtanggap ng dalisay na kamay (ng isang marangal na dalaga) sa kasal.

Verse 167

ध्यायन् लक्षं जपेन्मंत्री अब्जैर्हुत्वा दशांशतः । ईप्सितां लभते कन्यां शीग्रमेव न संशयः ॥ १६७ ॥

Sa pagninilay sa diyos at sa mantra, ang nagsasagawa ng mantra ay dapat magbigkas nito nang isang lakh (isang daang libo) na ulit; at maghandog ng mga lotus sa apoy na katumbas ng ikasampu ng bilang na iyon. Sa gayon, mabilis niyang makakamit ang dalagang ninanais—walang pag-aalinlangan.

Verse 168

दीक्षितं जुंभणास्त्राणां मंत्रेषु नियतव्रतम् । ध्यात्वा च विधिवन्नित्यं जपेन्मासत्रयं मनुम् ॥ १६८ ॥

Matapos tanggapin ang wastong diksha para sa mga astra na Jumbhaṇa, at panatilihin ang itinakdang panata hinggil sa kanilang mga mantra, dapat siyang magnilay ayon sa tuntunin at araw-araw bigkasin ang mantra sa loob ng tatlong buwan.

Verse 169

पूजापुरःसरं सप्तसहस्रं विजितेंद्रियः । सर्वासामपि विद्यानां तत्त्वज्ञो जायते नरः ॥ १६९ ॥

Ang taong nagwagi sa kanyang mga pandama at ginawang pangunahing gawain ang pagsamba sa loob ng pitong libo (na pagkakataon), ay nagiging nakaaalam ng tunay na diwa ng lahat ng sangay ng kaalaman.

Verse 170

विश्वामित्रक्रतुवरे कृताद्भुतपराक्रमम् । ध्यायँल्लक्षं जपेन्मंत्रं मुच्यते महतो भयात् ॥ १७० ॥

Sa pagninilay sa kamangha-manghang katapangan na nahayag sa dakilang handog na yajña ni Viśvāmitra, dapat bigkasin ang mantra nang isang lakh (isang daang libo) na ulit; sa gayon, napapalaya siya mula sa malaking takot.

Verse 171

कृतनित्यक्रियः शुद्धस्त्रिकालं प्रजपेन्मनुम् । सर्वपापविनिर्मुक्तो याति विष्णोः परं पदम् ॥ १७१ ॥

Ang sinumang tumupad nang wasto sa mga arawang tungkulin at naging dalisay ay dapat magbigkas ng mantra (manu) nang tatlong ulit sa maghapon. Malaya sa lahat ng kasalanan, mararating niya ang kataas-taasang tahanan ni Viṣṇu.

Verse 172

दीक्षितो विधिवन्मंत्री गुणैर्विगतकल्मषः । स्वाचारनियतो दांतो गृहस्थो विजितेंद्रियः ॥ १७२ ॥

Yaong tumanggap ng dīkṣā ayon sa wastong ritwal—isang nagsasanay ng mantra—na nalinis ng mga kabutihan at walang bahid ng kasalanan. Siya’y nakatali sa sariling wastong asal, may pagpipigil-sa-sarili, isang maybahay, at nagtagumpay laban sa mga pandama.

Verse 173

ऐहिकाननपेक्ष्यैव निष्कामो योऽर्चयेद्विभुम् । स सर्वान्पुण्यपापौधान्दग्ध्वा निर्मलमानसः ॥ १७३ ॥

Ang sinumang hindi umaasa sa pakinabang na makamundo, walang pagnanasa (niṣkāma), at sumasamba sa Panginoong Laganap sa lahat (Vibhu), ay sinusunog ang naipong bunton ng kapwa kabutihan at kasalanan, at nagiging dalisay ang isip.

Verse 174

पुनरावृत्तिरहितः शाश्वतं पदमश्वतं पदमश्नुते । सकामो वांछितान् लब्ध्वा भुक्त्वा भोगान् मनोगतान् ॥ १७४ ॥

Ang hindi na muling babalik (sa pag-ikot ng kapanganakan) ay nakakamit ang walang-hanggang kalagayan. Ngunit ang pinapatakbo ng pagnanasa ay napapasa sa kalagayang panandalian—nakuha ang ninanais at nalasap ang mga ligayang inimbento ng isip.

Verse 175

जातिरमरश्चिरं भूत्वा याति विष्णोः परं पदम् । निद्राचन्द्रान्विता पश्चाद्भरताय हृदंतिमः ॥ १७५ ॥

Ang jīva na iyon, matapos maging tulad ng isang imortal na nilalang sa mahabang panahon, ay nakararating sa kataas-taasang tahanan ni Viṣṇu. Pagkaraan, taglay ang “Nidrā” at “Candra,” nagiging pinakaloob na sandigan na nananahan sa puso para kay Bharata.

Verse 176

सप्ताक्षरो मनुश्चास्य मुन्याद्यर्चादि पूर्ववत् । बकः सेंदुश्च शत्रुध्नपरं ङेतं हृदंतिमः ॥ १७६ ॥

Para sa (mantra/diyos) na ito, ang mantra ay may pitong pantig. Ang namumunong ṛṣi at ang mga paraan ng pagsamba, mula sa paggunita sa mga ṛṣi at iba pa, ay isasagawa gaya ng naipahayag noon. Ang mga palatandaan ay ang baka (tagak/kreyn) at ang indu (buwan); ito’y nakatuon sa pagwasak sa mga kaaway (śatrudhna). Ang huling paglalapat ay ang “hṛdaya” (puso) na pagtatapos.

Verse 177

सप्ताक्षरोऽयं शत्रुध्नमंत्रः सर्वेष्टसिद्धिदः ॥ १७७ ॥

Ang pitong-pantig na mantrang ito, na tinatawag na “mantra ng pagwasak sa kaaway” (śatrudhna), ay nagkakaloob ng katuparan ng lahat ng ninanais.

Verse 178

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बुहदुपाख्याने सनत्कुमारविभागे तृतीयपादे रामाद्युपासनावर्णनं नाम त्रिसप्ततितमोऽध्यायः ॥ ७३ ॥

Sa gayon nagtatapos ang ikapitumpu’t ikatlong kabanata, na pinamagatang “Paglalarawan ng Pagsamba kay Rāma at iba pa,” sa Ikatlong Pada ng Pūrva-bhāga ng Śrī Bṛhannāradīya Purāṇa, sa loob ng Dakilang Salaysay, sa bahaging tumatalakay kay Sanatkumāra.