Adhyaya 21

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादे श्राद्धकल्पो नाम विंशतितमो ऽध्यायः // २०// समाप्तश्चायं श्राद्धकल्पः / वसिष्ठ उवाच इत्थं प्रवर्त्तमानस्य जमदग्नेर्महात्मनः / वर्षाणि कतिचिद्राजन्व्यतीयुरमितौजसः

Sa gayon, sa Śrī Brahmāṇḍa Mahāpurāṇa na ipinahayag ni Vāyu, sa gitnang bahagi, sa ikatlong pāda ng upoddhāta, natapos ang ikadalawampung kabanata na tinatawag na “Śrāddhakalpa”. Sinabi ni Vasiṣṭha: O hari, habang nagpapatuloy ang mahātmā Jamadagni na may di-masukat na lakas, lumipas ang ilang taon.

Verse 2

रामो ऽपि नृपशार्दूल सर्वधर्मभृतां वरः / वेदवेदाङ्गतत्त्वज्ञः सर्वशास्त्रविशारदः

O leon sa mga hari, si Rāma rin ay pinakamainam sa mga tagapagdala ng dharma; batid niya ang diwa ng Veda at Vedāṅga, at bihasa sa lahat ng śāstra.

Verse 3

पित्रोश्चकार शुश्रूषां विनीतात्मा महामतिः / प्रीतिं च निजचेष्टाभिरन्वहं पर्यवर्त्तयत्

Ang mapagpakumbabang dakilang pantas ay naglingkod sa kanyang mga magulang, at sa sariling mabubuting gawa ay pinalago araw-araw ang kanilang kagalakan.

Verse 4

इत्थं प्रवर्त्तमानस्य वर्षाणि कतिचिन्नृप / पित्रोः शुश्रूषयानैषीद्रामो मतिमतां वरः

O hari, sa ganitong pamumuhay ay lumipas ang ilang taon; si Rama, ang pinakamainam sa mga marurunong, ay ginugol ang panahon sa paglilingkod sa mga magulang.

Verse 5

स कदाचिन्महातेजाः पितामह गुहं प्रति / गन्तुं व्यवसितो राजन्दैवेन च नियोजितः

O hari, minsan ang makapangyarihan ay nagpasiyang tumungo sa yungib ng ninuno; at ang kalooban ng tadhana ay nag-udyok din sa kanya roon.

Verse 6

निपीड्य शिरसा पित्रोश्चरणौ भृगुपुङ्गवः / उवाच प्राञ्जलिर्भूतवा सप्रश्रयमिदं वचः

Ang pinakadakila sa angkan ni Bhṛgu ay yumukod at idinampi ang ulo sa mga paa ng ama; nakapagdaupang-palad, magalang niyang sinabi ang mga salitang ito.

Verse 7

कञ्चिदर्थमहं तात मातरं त्वां च साम्प्रतम् / विज्ञापयितुमिच्छामि मम तच्छ्रोतुमर्हथः

Ama, ngayon ay nais kong ipabatid ang isang bagay sa ina at sa iyo; nawa’y karapat-dapat ninyong pakinggan ang aking sasabihin.

Verse 8

पितामहमहं द्रष्टुमुत्कण्ठितमनाश्चिरम् / तस्मात्तत्पार्श्वमधुना गमिष्ये वामनुज्ञया

Matagal ko nang minimithi ang darśana kay Pitāmaha; kaya ngayon, sa pahintulot ni Vāmana, tutungo ako sa kanyang piling.

Verse 9

आहूतश्चासकृत्तात सोत्कण्ठं प्रीयमाणया / पितामह्या बहुमुखैरिच्छन्त्या मम दर्शनम्

O ama, si Pitāmahī ay nagalak at nagnanais ng aking darśana, kaya paulit-ulit niya akong tinawag nang may pananabik.

Verse 10

पितॄन्पितामहस्यापि प्रियमेव प्रदर्शनम् / सदीयं तेन तत्पार्श्वं गन्तुं मामनुजानत

Sa mga Pitṛ at maging kay Pitāmaha, ang makita ako ay kaluguran; kaya pinahintulutan niya akong pumunta sa kanyang piling.

Verse 11

वसिष्ठ उवाच इति तस्य वचः श्रुत्वा संभ्रान्तं समुदीरितम् / हर्षेण महता युक्तौ साश्रुनेत्रौ बभूवतुः

Wika ni Vasiṣṭha: Nang marinig ang mga salitang iyon na binigkas nang may pag-aalab, kapwa sila napuno ng dakilang galak at nangilid ang luha sa kanilang mga mata.

Verse 12

तमालिङ्ग्य महाभागं मूर्ध्न्युपाघ्राय सादरम् / अभिनन्द्याशिषा तात ह्युभौ ताविदमाहतुः

Yakap nila ang dakilang pinagpala, magalang na hinalikan/inaamoy ang tuktok ng ulo, binati at pinagpala; o anak, saka silang dalawa ay nagsabi ng ganito.

Verse 13

पितामहगृहं तात प्रयाहि त्वं यथासुखम् / पितामहपितामह्योः प्रीतये दर्शनाय च

Anak, pumunta ka nang payapa sa bahay ng pitāmaha; upang ikagalak at upang makapagdarsana sa pitāmaha at prapitāmaha.

Verse 14

तत्र गत्वा यथान्यायं तं शुश्रूषा परायणः / कञ्चित्कालं तयोर्वत्स प्रीतये वस तद्गृहे

Pagdating mo roon, maglingkod ka sa kanya ayon sa nararapat na kaugalian; anak, manatili ka muna sa bahay na iyon upang ikalugod nilang dalawa.

Verse 15

स्थित्वा नातिचिरं कालं तयोर्भूयो ऽप्यनुशय / अत्रागच्छ महाभाग क्षेमेणास्मद्दिदृक्षया

Huwag kang manatili roon nang matagal; bumalik ka rito, mahal na pinagpala, nang ligtas sapagkat nais ka naming makita.

Verse 16

क्षणार्द्धमपि शक्ताः स्थो न विना पुत्रदर्शनम् / तस्मात्पितामह गृहे न चिरात्स्थातुमर्हसि

Kung wala ang pagdarsana sa anak, hindi namin kaya kahit kalahating sandali; kaya hindi nararapat na magtagal ka sa bahay ng pitāmaha.

Verse 17

तदाज्ञयाथ वा पुत्र प्रपितामहसन्निधिम् / गतो ऽपि शीघ्रमागच्छ क्रमेण तदनुज्ञया

Sa utos niya, anak, pumunta ka rin sa piling ng prapitāmaha; ngunit matapos humingi ng pahintulot nang ayon sa kaayusan, bumalik ka agad.

Verse 18

वसिष्ठ उवाच इत्युक्तस्तौ परिक्रम्य प्रणम्य च महामतिः / पितरावप्यनुज्ञाप्य पितामहगृहं ततः

Wika ni Vasiṣṭha—nang marinig iyon, ang marunong ay umikot sa kanila bilang pradakṣiṇa at nagpatirapa; humingi rin ng pahintulot sa mga magulang, at saka nagtungo sa bahay ng pitāmaha (lolo sa tuhod).

Verse 19

स गत्वा भृगुवर्यस्य ऋचीकस्य महात्मनः / प्रविवेशाश्रमं रामो मुनिशिष्योपशोभितम्

Pagkaraan, nagtungo si Rāma sa dakilang Ṛcīka, ang pinakadakila sa angkan ni Bhṛgu, at pumasok sa āśrama na pinapaganda ng mga alagad ng mga muni.

Verse 20

स्वाध्यायघोषैर्विपुलैः सर्वतः प्रतिनादितम् / प्रशान्तवैर सत्त्वाढ्यं सर्वसत्त्वमनोहरम्

Ang āśrama ay umaalingawngaw sa lahat ng dako sa malalakas na tinig ng svādhyāya; payapa sa alitan, hitik sa sattva, at kaaya-aya sa puso ng lahat ng nilalang.

Verse 21

स प्रविश्यश्रमं रम्यमृचीकं स्थितमासने / ददर्श रामो राजेन्द्र स पितामहमग्रतः

O rājendra, pagpasok niya sa kaaya-ayang āśrama, nakita ni Rāma si Ṛcīka na nakaupo sa āsana; at sa harap niya’y nakita rin ang kanyang pitāmaha.

Verse 22

जाज्वल्यमानं तपसा धिष्ण्यस्थमिव पावकम् / उपासितं सत्यवत्या यथा दक्षिणायऽध्वरम्

Siya’y nagliliwanag dahil sa tapas, gaya ng banal na apoy sa dambana; at si Satyavatī ay sumasamba at naglilingkod sa kanya tulad ng paggalang sa daksina sa isang yajña.

Verse 23

स्वसमीपमुपायान्तं राममालोक्य तौ नृप / सुचिरं तं विमर्शेतां समाज्ञापूर्वदर्शनौ

Nang makita nilang papalapit si Rama, ang dalawang maharlika—na dati’y nakakita lamang ayon sa utos—ay matagal siyang tinitigan at pinagmuni-munihan sa loob ng puso.

Verse 24

को ऽयमेष तपोराशिः सर्वलत्रणपूजितः / बालो ऽयं बलवान्भातिगांभीर्यात्प्रश्रयेण च

Sino ito—tila bunton ng pag-aayuno at pagsasadhana, pinararangalan sa lahat ng mabubuting tanda? Bagama’t bata, wari’y makapangyarihan; kapansin-pansin din ang kanyang lalim at pagpapakumbaba.

Verse 25

एवं तयोश्चिन्तयतोः सहर्षं हृदि कौतुकात् / आससाद शनै रामः समीपे विनयान्वितः

Habang sila’y nag-iisip nang gayon na may galak at pagkamangha sa puso, si Rama na puspos ng paggalang ay dahan-dahang lumapit sa kanila.

Verse 26

स्वनामगोत्रे मतिमानुक्त्वा पित्रोर्मुदान्वितः / संस्पृशंश्चरणौ मूर्ध्ना हस्ताभ्यां चाभ्यवादयत्

Si Rama na marunong ay masayang nagsabi ng kanyang pangalan at angkan sa harap ng kanyang mga magulang; saka idinampi ang noo sa kanilang mga paa at nagbigay-galang na magkasalikop ang mga kamay.

Verse 27

ततस्तौ प्रीतमनसौ समुथाप्य च सत्तमम् / आशीर्भिरभिनन्देतां पृथक् पृथगुभावपि

Pagkaraan, ang dalawa na may galak sa puso ay itinindig ang dakilang tao, at kapwa sila, bawat isa’y hiwalay, bumati sa kanya sa pamamagitan ng mga pagpapala.

Verse 28

तमाश्लिष्याङ्कमारोप्य हर्णाश्रुप्लुतलोचनौ / वीक्षन्तौ तन्मुखांभोजं परं हर्षमवापतुः

Yakap nila siya at inupo sa kandungan; basâ sa luha ng galak ang kanilang mga mata habang tinitingnan ang kanyang mukhang tila lotus, at nakamtan nila ang sukdulang ligaya.

Verse 29

ततः सुखोपविष्टं तमात्मवंशसमुद्वहम् / अनामयमपृच्छेतां तावुभौ दंपती तदा

Pagkaraan, nang siya’y nakaupo nang maginhawa—ang tagapagtaguyod ng kanilang angkan—tinatanong siya ng mag-asawa tungkol sa kanyang kalusugan at kapayapaan.

Verse 30

पितरौ ते कुशलिनो वत्स किंभ्रातरस्तथा / अनायासेन ते वृत्तिर्वर्तते चाथ कर्हिचित्

Anak, ligtas ba at maayos ang iyong mga magulang? Paano ang iyong mga kapatid? At ang iyong kabuhayan, umaandar ba nang walang hirap?

Verse 31

समस्ताभ्यां ततो राजन्नाचचक्षे यथोदितः / तथा स्वानुगतं पित्रोर्भ्रातॄणां चैव चेष्टितम्

Pagkatapos, O hari, isinalaysay niya sa kanilang dalawa ang lahat ayon sa tunay na nangyari; gayundin ang asal ng mga magulang at mga kapatid, ayon sa kanyang nasaksihan.

Verse 32

एवं तयोर्महाराज सत्प्रीतिजनितैगुणैः / प्रीयमाणो ऽवसद्रामः पितुः पित्रोर्न्निवेशने

O Mahārāja, sa gayon, nalugod si Rama sa mga kabutihang isinilang mula sa tapat na pag-ibig nilang dalawa, at nanirahan siya sa tahanan ng kanyang ama at lolo.

Verse 33

स तस्मिन्सर्वभूतानां मनोनयननन्दनः / उवास कतिचिन्मासांस्तच्छुश्रूषापरायणः

Siya na nagbibigay-galak sa puso at paningin ng lahat ng nilalang ay nanatili roon nang ilang buwan, at buong taimtim na naglingkod at nag-alaga sa kanila.

Verse 34

अथानुज्ञाप्य तौ राजन्भृगुवर्यो महामनाः / पितामहगुरोर्गन्तुमियेषाश्रयमाश्रमम्

Pagkaraan, O Hari, matapos humingi ng pahintulot sa kanilang dalawa, ang dakilang-isip na si Bhrigu ay nagnasang magtungo sa ashram na kanlungan ng Gurong Ninuno (Pitamaha).

Verse 35

स ताभ्यां प्रीतियुक्ताभ्यामाशीर्भिरभिनन्दितः / यथा चाभ्यां प्रदिष्टेन यया वौर्वाश्रमं प्रति

Siya’y pinarangalan ng mapagmahal na mga pagpapala ng dalawa, at ayon sa landas na itinuro nila ay nagtungo siya sa ashram ni Vaurva.

Verse 36

तं नमस्कृत्य विधिवच्च्यवनं च महातपाः / सप्रहर्षं तदाज्ञातः प्रययावाश्रमं भृगोः

Ang dakilang asceta ay yumukod nang ayon sa ritwal sa kanya at kay Cyavana; nang matanggap ang kanilang utos, masayang nagtungo siya sa ashram ni Bhrigu.

Verse 37

स गत्वामुनिमुख्यस्य भृगोराश्रममण्डलम् / ददर्श शान्तचेतोभिर्मुनिभिः सर्वतो वृतम्

Pagdating niya sa pook ng ashram ni Bhrigu, ang pinuno ng mga muni, nakita niyang ito’y napaliligiran sa lahat ng dako ng mga muning payapa ang loob.

Verse 38

सुस्निग्धशीतलच्छायैः सर्वर्तुकगुणान्वितैः / तरुभिः संवृतं प्रीतः फलपुष्पोत्तरान्वितैः

Ang gubat ay napalilibutan ng mga punong may malambot at malamig na lilim, taglay ang mga biyaya ng lahat ng panahon, at sagana sa bunga at bulaklak; tunay na nakalulugod.

Verse 39

नानाखगकुलारावैर्मनःश्रोत्रसुखावहैः / ब्रह्मघोषैश्च विविधैः सर्वतः प्रतिनादितम्

Ang pook na iyon ay umaalingawngaw sa lahat ng dako sa sari-saring huni ng mga ibon na nakalulugod sa isip at pandinig, at sa iba’t ibang banal na Brahma-ghoṣa.

Verse 40

समन्त्राहुतिहोमोत्थधूमगन्धेन सर्वतः / निरस्तनिखिलाघौघं वनान्तरविसर्पिणा

Ang halimuyak ng usok mula sa homa na may mga alay na āhuti at mga mantra ay kumalat sa lahat ng dako, lumaganap sa loob ng gubat, at nagtaboy sa lahat ng kasalanan.

Verse 41

समित्कुशाहरैर्दण्डमेखलाजिनमण्डितैः / अभितः शोभितं राजन्रम्यैर्मुनिकुमारकैः

O Hari, ang gubat ay napapalamutian sa lahat ng panig ng mga kaaya-ayang anak ng mga muni: may dalang samit at kuśa, at may tungkod, sinturong banal, at balat ng usa.

Verse 42

प्रसूनजलसंपूर्मपात्रहस्ताभिरन्तरा / शोभितं मुनिकल्याभिश्चरन्तीभिरितस्ततः

Ang mga dalagang anak ng mga muni ay naglalakad dito at doon, tangan ang mga sisidlang puno ng bulaklak at tubig; dahil sa kanila, ang loob ng gubat ay lalo pang gumanda.

Verse 43

सपोतहरिणीयूथैर्विस्रंभादविशङ्किभिः / उटजाङ्गणपर्यन्ततरुच्छायास्वधिष्ठितम्

Sa mga kawan ng inahing usa na may kasamang mga anak, na dahil sa pagkasanay ay walang pangamba, ang pook ay naluluklok sa lilim ng mga punong umaabot hanggang sa bakuran ng kubo.

Verse 44

रोमन्थतः परामृष्टियूथ साक्षिकमुत्प्रदैः / प्रारब्धताण्डवं केकीमयूरैर्मधुरस्वरैः

Ang mga kawan na ngumunguya-muli ay naging saksi ng mapagmahal na haplos; at ang mga paboreal na kekī na may matamis na tinig ay nagsimulang sumayaw ng tāṇḍava, kaya’t lalong gumanda ang ashram.

Verse 45

प्रविकीर्णकणोद्देशं मृगशब्दैः समीपगैः / अनालीढातपच्छायाशुष्यन्नीवारराशिभिः

Ang pook ay punô ng nagkalat na butil, umaalingawngaw sa tinig ng mga usa sa paligid, at may mga bunton ng nīvāra na natutuyo na waring di nalalapitan ng araw at lilim.

Verse 46

हूयमानानलं काले पूज्यमानातिथिव्रजम् / अभ्यस्यमानच्छन्दौघं चिन्त्यमानगमोदितम्

Sa takdang oras, ang apoy ng homa ay pinasisiklab at iniaalay ang mga handog; ang pangkat ng mga panauhin ay pinararangalan; ang mga sagradong sukat ng taludtod ay sinasanay, at ang pag-alis at pagdating ay pinag-iisipan.

Verse 47

पठ्यमानाखिलस्मार्त्तं श्रौतार्थप्रविचारणम् / प्रारब्धपितृदेवेज्यं सर्वभूतमनोहरम्

Binibigkas ang lahat ng kaugaliang smārta, sinusuri ang mga kahulugang śrauta; sinimulan ang pagsamba sa mga ninuno at sa mga diyos—at ito’y kaaya-aya sa lahat ng nilalang.

Verse 48

तपस्विजनभूयिष्ठमाकापुरुषसेवितम् / तपोवृद्धिकरं पुण्यं सर्वसत्त्वसुखास्पदम्

Ang ashram na iyon ay hitik sa mga mapag-tapa, pinaglilingkuran ng mga nilalang na makalangit; banal, nagpapalago ng tapa, at kanlungan ng ginhawa ng lahat ng nilalang.

Verse 49

तपोधनानन्दकरं ब्रह्मलोकमिवापरम् / प्रसूनसौरभभ्राम्यन्मधुपारावनादितम्

Nagbibigay iyon ng galak sa mga muning may yaman ng tapa, wari’y isa pang Brahmaloka; umaalingawngaw sa ugong ng mga bubuyog na naliligaw sa halimuyak ng mga bulaklak.

Verse 50

सर्वतो वीज्यमानेन विविधेन नभस्वता / एवंविधगुणोपेतं पश्यन्नाश्रममुत्तमम्

Sa iba’t ibang hanging umiihip mula sa lahat ng dako, minasdan niya ang dakilang ashram na yaon, na hitik sa gayong mga katangian.

Verse 51

प्रविवेश विनीतात्मा सुकृतीवामरालयम् / संप्रविश्यश्रमोपान्तं रामः स्वप्रपितामहम्

Si Rama na may mapagpakumbabang loob ay pumasok sa paligid ng ashram, na wari’y isang banal na pumapasok sa tahanan ng mga diyos; at lumapit sa kanyang ninunong pinakamatanda.

Verse 52

ददर्श परितो राजन्मुनिशिष्यशतावृतम् / व्याख्यानवेदिकामध्ये निविष्टं कुशविष्टरे / सितश्मश्रुजटाकूर्चब्रह्मसूत्रोपशोभितम्

O hari! Nakita ni Rama ang muni na napalilibutan ng sandaang alagad; nakaupo sa gitna ng dambana ng pagtuturo sa upuang damong kusa, maringal sa puting balbas, jata, kumpol ng kusa, at banal na sinulid na brahmasutra.

Verse 53

वामेतरोरुमध्यास्त वामजङ्घेन जानुना

Siya’y nakaupo sa kanang hita at iniaangat ang tuhod sa pamamagitan ng kaliwang binti.

Verse 54

योगपट्टेन संवीतस्वदेहमृषिपुङ्गवम् / व्याख्यानमुद्राविलसत्सव्यपाणितलांबुजम्

Nakita ang dakilang rishi na ang katawan ay nakabigkis ng yogapatta; ang kaliwang palad niya’y tulad ng lotus, nagniningning sa mudra ng pagpapaliwanag.

Verse 55

योगपट्टोपरिन्यस्तविभ्राजद्वामपाणिकम् / सम्यगारण्यवाक्यानां सूक्ष्मतत्त्वार्थसंहतिम्

Taglay ang nagniningning na kaliwang kamay na nakapatong sa yogapatta, ipinaliwanag niya nang wasto ang maselang buod ng kahulugang-tattva ng mga pahayag sa Aranyaka.

Verse 56

विवृत्य मुनिमुख्येभ्यः श्रावयन्तं तपोनिधिम् / पितुः पितामहं द्दष्ट्वा रामस्तस्य महात्मनः

Nang makita ni Rama ang dakilang banal, kayamanan ng tapas, na nagbubukas ng kahulugan at nagpaparinig sa mga pangunahing muni, nakilala niya ito bilang lolo ng kanyang ama.

Verse 57

शनैरिवमहाराज समीपं समुपागमत् / तमागतमुपालक्ष्य तत्प्रभावप्रधर्षिताः

O Mahārāja, dahan-dahang lumapit si Rama. Nang makita siyang dumarating, ang mga naroon ay napasailalim sa kanyang kapangyarihan at ningning.

Verse 58

शङ्कामवापुर्मुनयो दूरादेवाखिला नृप / तावदूभृगुरमेयात्मा तदागमनतोषितः

O hari, ang lahat ng mga muni ay napuno ng pag-aalinlangan mula pa sa malayo; noon, si Bhṛgu na di-masukat ang diwa ay natuwa sa kanilang pagdating.

Verse 59

निवृत्तान्यकथालापस्तं पश्यन्नास पार्थिव / रामो ऽपि तमुपागम्य विनयावनताननः

O hari, itinigil niya ang ibang usapan at tinitigan siya; si Rama man ay lumapit na nakayuko ang mukha sa paggalang.

Verse 60

अवन्दत यथान्ययमुपेन्द्र इव वेधसम् / अभिवाद्य यथान्यायं ख्यातिं च विनयान्वितः

Sumamba si Rama ayon sa wastong kaugalian, gaya ni Upendra sa paggalang kay Vedhas; matapos bumati ayon sa ritwal, nakamit niya ang dangal sa kababaang-loob.

Verse 61

तांश्च संभावयामास मुनीन्रामोयथावयः / तैश्च सर्वैर्मुदोपेतैराशीर्भिरभिवर्द्धितः

Iginagalang ni Rama ang mga muni ayon sa kanilang gulang; at silang lahat, puno ng galak, ay nagpalakas sa kanya sa pamamagitan ng mga pagpapala.

Verse 62

उपाविवेश मेधावी भूमौ तेषामनुज्ञया / उपविष्टं ततो राममाशीर्भिरभिनन्दितम्

Si Rama na marunong ay umupo sa lupa sa pahintulot nila; at si Ramang nakaupo ay binati at pinagpala ng mga pagpapala.

Verse 63

पप्रच्छकुशलप्रश्नं तमालोक्य भृगुस्तदा / कुशलं खलु ते वत्स पित्रोश्च किमनामयम्

Nang siya’y makita, nagtanong si Bhṛgu ng banal na pagbati: “Anak, mabuti ka ba? At ang iyong ama’t ina, sila ba’y walang karamdaman?”

Verse 64

भ्रातॄणां चैव भवतःपितुः पित्रोस्तथैव च / किमर्थमागतो ऽत्र त्वमधुनामम सन्निधिम्

“Mabuti ba ang iyong ama’t ina, at gayundin ang iyong mga kapatid? Kung gayon, bakit ka naparito ngayon sa aking harapan?”

Verse 65

केनापि वा त्वमादिष्टः स्वयमेवाथवागतः / ततोरामो यथान्यायं तस्मै सर्वमशेषतः

“May nag-utos ba sa iyo, o ikaw ba’y kusang dumating?” Pagkaraan, isinalaysay ni Rāma sa kanya ang lahat nang ayon sa nararapat, walang itinago.

Verse 66

कथयामास यत्पृष्टं तदा तेन महात्मना / पितुर्मातुश्च वृत्तान्त भ्रातॄणां च महात्मनाम्

Ang anumang itinanong ng dakilang banal, ay isinalaysay ni Rāma noon: ang kalagayan ng ama’t ina, at ang balita tungkol sa mga kapatid na mararangal.

Verse 67

पितुः प्रित्रोश्चकौशल्य दर्शनं च तयोर्नृप / एतदन्यच्च सकलं भृगोः सप्रश्रयं मुदा

O hari, ang kalagayan ng ama’t ina, ang pagkakita sa kanila, at ang iba pang lahat—ipinahayag ni Rāma kay Bhṛgu nang may paggalang at galak.

Verse 68

न्यवेदयद्यथान्यायमात्मनश्च समीहितम् / श्रुत्वैतदखिलं राजन्रामेण समुदीरितम्

Ipinahayag niya ayon sa wastong kaugalian ang ninanais ng kanyang puso. O hari, nang marinig ang lahat ng winika ni Rama.

Verse 69

तं च दृष्ट्वा विशेषेण भृगुः प्रीतो ऽभ्यनन्दत / एवं तस्य प्रियं कुर्वन्नुत्कृष्टैरात्मकर्मभिः

Nang makita siya nang may pagtatangi, si Bhrigu ay natuwa at nagpugay. Sa gayon, sa mararangal na gawa, ginawa niyang kalugdan-lugod siya.

Verse 70

तत्राश्रमे ऽवसद्रामो दिनानि कतिचिन्नृप / ततः कदाचिदेकान्ते रामं मुनिवरोत्तमः

O hari, nanatili si Rama sa ashram na iyon nang ilang araw. Pagkaraan, minsan sa isang tahimik na dako, tinawag si Rama ng pinakadakilang muni.

Verse 71

वत्सागच्छेति तं राजन्नुपाह्वयदुपह्वरे / सो ऽभिगम्य तमासीनमभिवाद्य कृताञ्जलिः

O hari, sa isang liblib na dako ay tinawag siya, “Anak, lumapit ka.” Lumapit siya, yumukod sa nakaupo, at tumindig na magkahawak ang mga palad.

Verse 72

तस्थौ तत्पुरतो रामः सुप्रीतेनान्तरात्मना / आशीर्भिरभिनन्द्याथ भृगुस्तं प्रीत मानसः

Tumindig si Rama sa harap niya na may lubos na galak sa kalooban. Pagkaraan, si Bhrigu na masaya ang diwa ay bumati sa kanya sa pamamagitan ng mga pagpapala.

Verse 73

प्राह नाधिगताशङ्कं राममालोक्य सादरम् / श्रुणु वत्स वचो मह्य यत्त्वां वक्ष्यामि सांप्रतम्

Tumingin siya kay Rama na walang pag-aalinlangan nang may paggalang at nagsabi: “Anak, pakinggan mo ang aking salita; ang sasabihin ko sa iyo ngayon.”

Verse 74

हितार्थं सर्वलोकानां तव चास्माकमेव च / गच्छ पुत्र ममादेशाद्धिमवन्तं महागिरिम्

Para sa kapakinabangan ng lahat ng daigdig, at para rin sa ikabubuti mo at namin—anak, sa aking utos ay pumunta ka sa dakilang bundok na Himavan.

Verse 75

अधुनैवाश्रमादस्मात्तपसे धृतमानसः / तत्रगत्वा महाभाग कृत्वाश्रमापदं शुभम्

Ngayon din, lisanin ang ashram na ito na may matatag na loob para sa pag-aayuno at pagninilay; O mapalad, pagdating mo roon ay magtatag ng isang banal at mapalad na tirahang ashram.

Verse 76

आराधय महादेवं तपसा नियमेन च / प्रीतिमुत्पाद्य तस्य त्वं भक्त्यानन्यगया चिरात्

Sambahin mo si Mahadeva sa pamamagitan ng pag-aayuno at disiplina; sa mahabang panahon, sa di-nahahating debosyon, likhain ang Kanyang kagalakan.

Verse 77

श्रेयो महदवाप्नोषि नात्र कार्या विजारणा / तरसा तव भक्त्या च प्रीतो भवति शङ्करः

Makakamtan mo ang dakilang kabutihan; huwag mag-alinlangan. Sa tindi ng iyong debosyon, si Shankara ay madaling malugod.

Verse 78

करिष्यति च ते सर्वं मनसा यद्यदिच्छसि / तुष्टे तस्मिञ्जगन्नाथे शङ्करे भक्तवत्सले

Kapag nalugod si Jagannatha Śaṅkara na mapagmahal sa mga deboto, anumang naisin mo sa puso ay gagawin Niya lahat para sa iyo.

Verse 79

अस्त्रग्राममशेषं त्वं वणु पुत्र यथेप्सितम् / त्वया हितार्थं देवानां करणीयं सुदुष्करम्

O anak ni Vaṇu, tanggapin mo ang buong kalipunan ng mga sandatang banal ayon sa nais mo; para sa kapakanan ng mga deva, kailangan mong gawin ang napakahirap na gawain.

Verse 80

विद्यते ऽभ्यधिकं कर्म शस्त्रसाध्यमनेकशः / तस्मात्त्वं देवदेवेशं समाराधय शङ्करम्

Maraming dakilang gawain ang natatamo sa pamamagitan ng mga sandata; kaya sambahin at aradhana nang wagas si Śaṅkara, ang Panginoon ng mga deva.

Verse 81

भक्त्या परमया युक्तस्ततो ऽभीष्टमवाप्स्यसि

Kapag napuspos ng pinakamataas na bhakti, saka mo matatamo ang ninanais mo.