Home›Upanishads›Mandukya›Verse 7
←Previous Verse
Next Verse→

Mandukya Upanishad: Verse 7

नान्तःप्रज्ञं न बहिष्प्रज्ञं नोभयतःप्रज्ञं न प्रज्ञानघनं न प्रज्ञं नाप्रज्ञम् । अदृष्टमव्यवहार्यमग्राह्यमलक्षणम् अचिन्त्यमव्यपदेश्यमेकात्मप्रत्ययसारं प्रपञ्चोपशमं शान्तं शिवमद्वैतं चतुर्थं मन्यन्ते स आत्मा स विज्ञेयः ॥७॥

न । अन्तः-प्रज्ञम् । न । बहिः-प्रज्ञम् । न । उभयतः-प्रज्ञम् । न । प्रज्ञान-घनम् । न । प्रज्ञम् । न । अप्रज्ञम् । अदृष्टम् । अव्यवहार्यम् । अग्राह्यम् । अलक्षणम् । अचिन्त्यम् । अव्यपदेश्यम् । एक-आत्म-प्रत्यय-सारम् । प्रपञ्च-उपशमम् । शान्तम् । शिवम् । अद्वैतम् । चतुर्थम् । मन्यन्ते । सः । आत्मा । सः । विज्ञेयः ॥७॥

Recitation with translationMandukya Upanishad 7

nāntaḥprajñaṃ na bahiṣprajñaṃ nobhayataḥprajñaṃ na prajñānaghanaṃ na prajñaṃ nāprajñam | adṛṣṭam avyavahāryam agrāhyam alakṣaṇam acintyam avyapadeśyam ekātmapratyayasāraṃ prapañcopaśamaṃ śāntaṃ śivaṃ advaitaṃ caturthaṃ manyante sa ātmā sa vijñeyaḥ ||7||

ตุรียะมิใช่ความรู้ภายใน มิใช่ความรู้ภายนอก มิใช่ความรู้ทั้งสอง; มิใช่มวลแน่นแห่งจิตสำนึก; มิใช่รู้ มิใช่ไม่รู้. เป็นสิ่งไม่อาจเห็น ไม่อยู่ในวิสัยการแลกเปลี่ยน ไม่อาจยึดถือ ไร้ลักษณะจำแนก ไม่อาจคิด ไม่อาจกล่าว; แก่นแท้คือความแน่ชัดแห่งอาตมันหนึ่งเดียว; เป็นความสงบดับแห่งความฟุ้งขยายของปรากฏการณ์ สงบ สวัสดิมงคล และไม่ทวิภาวะ. นี่เขาถือว่าเป็นภาวะที่สี่; นั่นคืออาตมัน; นั่นพึงรู้แจ้ง.

[Turīya is] not that which is conscious of the internal, not that which is conscious of the external, not that which is conscious of both; not a compact mass of consciousness; not conscious, not unconscious. It is unseen, not an object of transaction, ungraspable, without distinguishing mark, unthinkable, indescribable; its essence is the certitude of the one Self; it is the cessation of phenomenal proliferation, peaceful, auspicious, non-dual. This they consider the Fourth; that is the Self; that is to be known.

nanot
na:
TypeIndeclinable
Rootन (avyaya)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
antaḥprajñam(that which is) inwardly conscious
antaḥprajñam:
TypeAdjective
Rootअन्तःप्रज्ञ (bahuvrīhi-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
nanot
na:
TypeIndeclinable
Rootन (avyaya)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
bahiṣprajñamoutwardly conscious
bahiṣprajñam:
TypeAdjective
Rootबहिष्प्रज्ञ (bahuvrīhi-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
nanot
na:
TypeIndeclinable
Rootन (avyaya)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
ubhayataḥprajñamconscious in both ways
ubhayataḥprajñam:
TypeAdjective
Rootउभयतःप्रज्ञ (bahuvrīhi-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
nanot
na:
TypeIndeclinable
Rootन (avyaya)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
prajñānaghanama compact mass of consciousness
prajñānaghanam:
TypeAdjective
Rootप्रज्ञानघन (karmadhāraya-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
nanot
na:
TypeIndeclinable
Rootन (avyaya)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
prajñamconscious/knowing
prajñam:
TypeAdjective
Rootप्रज्ञ (prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
nanot
na:
TypeIndeclinable
Rootन (avyaya)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
aprajñamunconscious/non-knowing
aprajñam:
TypeAdjective
Rootअप्रज्ञ (nañ-tatpuruṣa-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
adṛṣṭamunseen
adṛṣṭam:
TypeAdjective
Rootअदृष्ट (nañ-tatpuruṣa-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
avyavahāryamnot an object of transaction
avyavahāryam:
TypeAdjective
Rootअव्यवहार्य (nañ-tatpuruṣa-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
agrāhyamungraspable
agrāhyam:
TypeAdjective
Rootअग्राह्य (nañ-tatpuruṣa-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
alakṣaṇamwithout characteristics
alakṣaṇam:
TypeAdjective
Rootअलक्षण (nañ-tatpuruṣa-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
acintyamunthinkable
acintyam:
TypeAdjective
Rootअचिन्त्य (nañ-tatpuruṣa-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
avyapadeśyamindescribable
avyapadeśyam:
TypeAdjective
Rootअव्यपदेश्य (nañ-tatpuruṣa-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
ekātmapratyayasāramwhose essence is the conviction of the one Self
ekātmapratyayasāram:
TypeAdjective
Rootएकात्मप्रत्ययसार (tatpuruṣa-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
prapañcopaśamamcessation of the phenomenal world
prapañcopaśamam:
TypeAdjective
Rootप्रपञ्चोपशम (ṣaṣṭhī-tatpuruṣa-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
śāntampeaceful
śāntam:
TypeAdjective
Rootशान्त (kta-kr̥danta from √शम्)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्); क्त-प्रत्ययान्त
śivamauspicious
śivam:
TypeAdjective
Rootशिव (prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
advaitamnon-dual
advaitam:
TypeAdjective
Rootअद्वैत (nañ-tatpuruṣa-prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
caturthamthe fourth
caturtham:
TypeAdjective
Rootचतुर्थ (prātipadika)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
manyantethey consider
manyante:
TypeVerb
Root√मन् (धातु)
Formलट् (वर्तमानकालः), आत्मनेपदम्, प्रथमा पुरुषः, बहुवचनम्
saḥthat
saḥ:
TypeNoun
Rootतद् (sarvanāma-prātipadika)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
ātmāSelf
ātmā:
TypeNoun
Rootआत्मन् (prātipadika)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
saḥthat
saḥ:
TypeNoun
Rootतद् (sarvanāma-prātipadika)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
vijñeyaḥto be known/realized
vijñeyaḥ:
TypeAdjective
Rootविज्ञेय (gerundive/kr̥tya from √ज्ञा with vi-)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; कृत्य-प्रत्यय (तव्य/अनीय) भावः—‘to be known’
  • nobhayataḥprajñam = na + ubhayataḥprajñam
  • nāprajñam = na + aprajñam
  • so ’yam = saḥ + ayam
  • prapañcopaśamam = prapañca + upaśamam (a+u→o)
Turīya (Ātman/Brahman as non-dual reality; prapañcopaśama)Mahavakya: Directly supports Atharva-veda Mahāvākya “ayam ātmā brahma” by defining the Ātman as advaita and the Fourth beyond waking/dream/deep sleep.AtharvaAtharva-veda (Ātharvaṇa tradition; commonly transmitted with Śaunaka affiliation) ShakhaChandas: Prose

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Upanishads in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play