Rig Veda 6.45.15: Mandala 6, Sukta 45, Mantra 15

Sukta 6.45

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh (likely; verify metrically)

Samhita Patha (Devanagari)

स रथेन रथीतमोऽस्माकेनाभियुग्वना । जेषि जिष्णो हितं धनम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 6.45.15

Transliteration

sá ráthena rathītámo 'smā́kenābhiyúgvanā | jéṣi jiṣṇo hitáṃ dhánam ||

Translation

ขอท่านพร้อมด้วยรถศึกของเรา—ในฐานะสารถีผู้ยอดเยี่ยมที่สุด ผู้มีพลังที่เทียมแอกไว้เบื้องหน้า—จงมีชัยเถิด โอผู้ชนะนิรันดร์ (jiṣṇu) จงพิชิตทรัพย์อันเป็นที่รัก (dhana) และทำให้ความสำเร็จภายในถึงความบริบูรณ์

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सः: he
• सः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → स

• रथेन: with/by the chariot
• रथेन: करण
• Type: Noun
• Root: रथ (प्रातिपदिक)

• रथीतमः: the best charioteer
• रथीतमः: कर्तृ (विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: रथिन् (प्रातिपदिक) + तमप् (superlative)

• अस्माकेन: with our
• अस्माकेन: करण/सम्बन्ध (युग्वना-विशेषणम्)
• Type: Pronoun (possessive adjective)
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → अस्माक

• अभियुग्वना: with the well-yoked (team/gear)
• अभियुग्वना: करण (रथेन सह साधनम्/सहचरः)
• Type: Adjective (participial/derivative)
• Root: अभि-युज् (धातु) → युग्वन् (कृदन्त-प्रातिपदिक, ‘yoking/linked’) ; उपसर्गः: अभि

• जेषि: conquer! / win!
• जेषि: (क्रिया) —
• Type: Verb
• Root: जि (धातु) ‘to conquer’

• जिष्णो: O victorious one
• जिष्णो: सम्बोधन
• Type: Adjective (vocative)
• Root: जिष्णु (प्रातिपदिक) ‘victorious, conquering’

• हितम्: set/appointed; destined
• हितम्: कर्म (धनम्-विशेषणम्)
• Type: Adjective/Participle
• Root: हि (धातु) ‘to set/put’ → हित (कृदन्त, क्त)

• धनम्: prize/wealth
• धनम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: धन (प्रातिपदिक)