Prakarana 6

Verse 101 (श्लोक)

रामं कामारिसेव्यं भवभयहरणं कालमत्तेभसिंहं योगीन्द्रं ज्ञानगम्यं गुणनिधिमजितं निर्गुणं निर्विकारम्। मायातीतं सुरेशं खलवधनिरतं ब्रह्मवृन्दैकदेवं वन्दे कन्दावदातं सरसिजनयनं देवमुर्वीशरूपम्।।1।। शंखेन्द्वाभमतीवसुन्दरतनुं शार्दूलचर्माम्बरं कालव्यालकरालभूषणधरं गंगाशशांकप्रियम्। काशीशं कलिकल्मषौघशमनं कल्याणकल्पद्रुमं नौमीड्यं गिरिजापतिं गुणनिधिं कन्दर्पहं शङ्करम्।।2।। यो ददाति सतां शम्भुः कैवल्यमपि दुर्लभम्। खलानां दण्डकृद्योऽसौ शङ्करः शं तनोतु मे।।3।।

rāmaṃ kāmāri-sevyaṃ bhava-bhaya-haraṇaṃ kāla-mattebha-siṃhaṃ yogīndraṃ jñāna-gamyaṃ guṇa-nidhim ajitaṃ nirguṇaṃ nirvikāram | māyātītaṃ sureśaṃ khala-vadha-nirataṃ brahma-vṛndaika-devaṃ vande kandāvadātaṃ sarasija-nayanaṃ devam urvīśa-rūpam ||1|| śaṅkhendvābhaṃ atīva-sundara-tanuṃ śārdūla-carmāmbaram kāla-vyāla-karāla-bhūṣaṇa-dharaṃ gaṅgā-śaśāṅka-priyam | kāśīśaṃ kali-kalmaṣaugha-śamanaṃ kalyāṇa-kalpa-drumam naumīḍyaṃ girijā-patiṃ guṇa-nidhiṃ kandarpa-haṃ śaṅkaram ||2|| yo dadāti satāṃ śambhuḥ kaivalyam api durlabham | khalānāṃ daṇḍa-kṛd yo'sau śaṅkaraḥ śaṃ tanotu me ||3||

ข้าพระองค์นมัสการพระราม ผู้ทรงรับการบูชาแม้จากศัตรูของกามเทพ ผู้ทรงปัดเป่าความหวาดกลัวแห่งภพ ผู้ทรงเป็นสิงห์ต่อช้างตกมันแห่งกาล องค์อธิบดีแห่งโยคีทั้งหลาย ผู้ทรงรู้ได้ด้วยปัญญา คลังแห่งคุณธรรม ผู้มิอาจถูกพิชิต ทรงเหนือคุณทั้งปวงและไม่ทรงเปลี่ยนแปลง ทรงเหนือมายา องค์อธิบดีแห่งเทวดา ทรงมุ่งบดขยี้ผู้ชั่ว เทพเอกผู้ได้รับการบูชาจากหมู่ภักตาของพระพรหม ผู้ทรงบริสุทธิ์ดั่งแกนต้นกล้วย ทรงดวงตาดั่งบัว ทรงปรากฏบนโลกในรูปกษัตริย์ผู้ชอบธรรม ข้าพระองค์นมัสการพระศังกระ ผู้ทรงรุ่งเรืองดั่งสังข์และจันทร์ ทรงพระวรกายงดงามยิ่ง ทรงคลุมด้วยหนังเสือ ทรงประดับด้วยเครื่องประดับอันน่าเกรงขามแห่งงู ทรงเป็นที่รักของพระคงคาและจันทร์ องค์อธิบดีแห่งกาศี ผู้ทรงขจัดกองบาปแห่งกลิยุค ทรงเป็นต้นไม้เปรียบประดุจดั่งต้นกัลปพฤกษ์แห่งมงคล ทรงควรแก่การสรรเสริญ คู่ของพระคีริชา มหาสมุทรแห่งคุณธรรม ผู้ทรงบดขยี้กาม ขอพระศังกระ ผู้ทรงประทานแม้มุกติอันหาได้ยากแก่นักบุญ และทรงลงโทษผู้ชั่ว จงทรงประทานสันติแก่ข้าพระองค์

Verse 102 (दोहा/सोरठा)

लव निमेष परमानु जुग बरष कलप सर चंड। भजसि न मन तेहि राम को कालु जासु कोदंड।। सिंधु बचन सुनि राम सचिव बोलि प्रभु अस कहेउ। अब बिलंबु केहि काम करहु सेतु उतरै कटकु।। सुनहु भानुकुल केतु जामवंत कर जोरि कह। नाथ नाम तव सेतु नर चढ़ि भव सागर तरिहिं।।

lava nimeṣa paramāṇu juga baraṣa kalapa sara caṃḍa | bhajasi na mana tehi rāma ko kālu jāsu kodaṃḍa || siṃdhu bacana suni rāma saciva boli prabhu asa kaheu | aba bilaṃbu kehi kāma karahu setu utarai kaṭaku || sunahu bhānukula ketu jāṃbavaṃta kara jori kaha | nātha nāma tava setu nara caṛhi bhava sāgara tarihiṃ ||

ชั่วขณะ การกระพริบตา อะตอมแห่งกาลเวลา ยุค ปี และกัลปะ ล้วนรุนแรงดังลูกศร แต่จิตใจของท่านมิได้บูชาพระรามผู้ซึ่งธนูของพระองค์ทรงปราบกาลเวลา เมื่อทรงสดับพระดำรัสของมหาสมุทร พระผู้เป็นเจ้าทรงเรียกประชุมรัฐมนตรีและตรัสว่า เหตุใดจึงทรงรีรอ จงสร้างสะพาน เพื่อให้กองทัพข้ามไป แล้วชามพานทรงพนมมือทูลว่า โอ้ธงแห่งราชวงศ์สุริยะ พระนามของพระองค์เองคือสะพาน สรรพสัตว์จะข้ามมหาสมุทรแห่งการมีอยู่ได้ด้วยการขึ้นบนพระนามนั้น

Verse 103 (चौपाई)

यह लघु जलधि तरत कति बारा। अस सुनि पुनि कह पवनकुमारा।। प्रभु प्रताप बड़वानल भारी। सोषेउ प्रथम पयोनिधि बारी। तब रिपु नारी रुदन जल धारा। भरेउ बहोरि भयउ तेहिं खारा।। सुनि अति उकुति पवनसुत केरी। हरषे कपि रघुपति तन हेरी।। जामवंत बोले दोउ भाई। नल नीलहि सब कथा सुनाई।। राम प्रताप सुमिरि मन माहीं। करहु सेतु प्रयास कछु नाहीं।। बोलि लिए कपि निकर बहोरी। सकल सुनहु बिनती कछु मोरी।। राम चरन पंकज उर धरहू। कौतुक एक भालु कपि करहू।। धावहु मर्कट बिकट बरूथा। आनहु बिटप गिरिन्ह के जूथा।। सुनि कपि भालु चले करि हूहा। जय रघुबीर प्रताप समूहा।।

yaha laghu jaladhi tarata kati bārā | asa suni puni kaha pavan-kumārā || prabhu pratāpa baḍavānala bhārī | soṣeu prathama payonidhi bārī || taba ripu nārī rudana jala dhārā | bhareu bahori bhayau tehiṃ khārā || suni ati ukuti pavan-suta kerī | haraṣe kapi raghupati tana herī || jāṃbavaṃta bole dou bhāī | nala nīlahi saba kathā sunāī || rāma pratāpa sumiri mana māhīṃ | karahu setu prayāsa kachu nāhīṃ || boli liye kapi nikara bahorī | sakala sunahu binatī kachu morī || rāma carana paṅkaja ura dharahū | kautuka eka bhālu kapi karahū || dhāvahu markaṭ bikaṭa barūthā | ānahu biṭapa girinh ke jūthā || suni kapi bhālu cale kari hūhā | jaya raghubīra pratāpa samūhā ||

บุตรแห่งวายุตรัสว่า เราข้ามทะเลเล็กนี้กี่ครั้งแล้ว อำนาจของพระผู้เป็นเจ้าทรงเป็นดังไฟใต้ทะเลอันยิ่งใหญ่ ครั้งหนึ่งเคยดื่มน้ำทะเลจนหมด แล้วสตรีของศัตรูร้องไห้เป็นสายน้ำ น้ำเต็มทะเลอีกครั้งจึงกลายเป็นน้ำเค็ม เมื่อได้ยินถ้อยคำอันคมกริบของหนุมาน ฝูงวานรต่างปลาบปลื้มยินดี จ้องมองรูปกายของพระราม ชามพานตรัสกับพี่น้องทั้งสองและเล่าเรื่องราวทั้งหมดให้นลและนีลฟังว่า จงระลึกถึงอำนาจของพระรามในหัวใจ จงสร้างสะพาน จะไม่มีความยากลำบากใดๆ แล้วทรงรวบรวมฝูงวานรอีกครั้งว่า จงฟังคำขอร้องเล็กน้อยของเราทุกคน จงประดิษฐานบัวแห่งบาทพระรามไว้ในหัวใจ และให้หมีและวานรกระทำการอัศจรรย์ จงวิ่งไปโอ วานรทั้งหลาย ในกองทัพอันดุร้าย จงนำต้นไม้และภูเขามากองใหญ่ๆ เมื่อได้ยินดังนั้น หมีและวานรรีบวิ่งพร้อมกับร้องว่า ชัยชนะจงมีแด่รฆุวีร ผู้ทรงเป็นแหล่งแห่งอำนาจ

Verse 104 (दोहा/सोरठा)

अति उतंग गिरि पादप लीलहिं लेहिं उठाइ। आनि देहिं नल नीलहि रचहिं ते सेतु बनाइ।।1।।

ati utaṅga giri pādapa līlahiṃ lehiṃ uṭhāi | āni dehiṃ nala nīlahi raca-hiṃ te setu banāi ||1||

ภูเขาสูงและต้นไม้มากมาย พวกเขายกขึ้นดั่งการเล่น เมื่อนำมาแล้วมอบให้นลและนีล ผู้จัดวางเรียบร้อยและสร้างสะพาน

Verse 105 (चौपाई)

सैल बिसाल आनि कपि देहीं। कंदुक इव नल नील ते लेहीं।। देखि सेतु अति सुंदर रचना। बिहसि कृपानिधि बोले बचना।। परम रम्य उत्तम यह धरनी। महिमा अमित जाइ नहिं बरनी।। करिहउँ इहाँ संभु थापना। मोरे हृदयँ परम कलपना।। सुनि कपीस बहु दूत पठाए। मुनिबर सकल बोलि लै आए।। लिंग थापि बिधिवत करि पूजा। सिव समान प्रिय मोहि न दूजा।। सिव द्रोही मम भगत कहावा। सो नर सपनेहुँ मोहि न पावा।। संकर बिमुख भगति चह मोरी। सो नारकी मूढ़ मति थोरी।।

saila bisāla āni kapi dehīṃ | kaṃduka iva nala nīla te lehīṃ || dekhi setu ati suṃdara racanā | bihasi kṛpā-nidhi bole bacanā || parama ramya uttama yaha dharanī | mahimā amita jāi nahiṃ baranī || karihaūṃ ihāṃ saṃbhu thāpanā | more hṛdayaṃ parama kalapanā || suni kapīsa bahu dūta paṭhāe | munibara sakala boli lai āe || liṃga thāpi bidhi-vata kari pūjā | siva samāna priya mohi na dūjā || siva drohī mama bhagata kahāvā | so nara sapanehūṃ mohi na pāvā || saṃkara bimukha bhagati caha morī | so nārakī mūṛha mati thorī ||

ฝูงวานรนำหินใหญ่โตมากมายมา นลและนีลรับไว้ดั่งรับลูกบอล เมื่อทอดพระเนตรการออกแบบสะพานอันงดงามยิ่ง พระผู้ทรงเป็นสมุทรแห่งความกรุณาทรงยิ้มและตรัสว่า แผ่นดินแห่งนี้งดงามและประเสริฐยิ่ง ความรุ่งโรจน์อันไร้ขอบเขตของที่นี้ไม่อาจพรรณนาได้ เราจะประดิษฐานศมภูที่นี่ นี่คือความมุ่งมั่นสูงสุดในหัวใจของเรา เมื่อได้ยินดังนั้น ท้าววานรทรงส่งทูตไปหลายคน ทรงเรียกประชุมฤๅษีผู้ทรงคุณทั้งหมด ทรงประดิษฐานศิวลึงค์และทรงบูชาตามพิธีกรรม ไม่มีผู้ใดทรงเป็นที่รักยิ่งกว่าศิวะต่อเรา ผู้ใดกล่าวอ้างว่าเป็นภักตาของเราแต่เป็นปฏิปักษ์ต่อศมภู บุคคลเช่นนั้นจะไม่มีวันบรรลุถึงเราแม้แต่ในความฝัน ผู้ใดหันหลังให้ศงกรและยังปรารถนาภักติต่อเรา เขาผู้นั้นจะตกนรก มีปัญญาทึบและจิตใจคับแคบ

Verse 106 (दोहा/सोरठा)

संकर प्रिय मम द्रोही सिव द्रोही मम दास। ते नर करहि कलप भरि धोर नरक महुँ बास।।2।।

Śaṅkara priya mama drohī, Śiva-drohī mama dāsa. Te nara karahiṁ kalapa bhari ghora naraka mahuṁ bāsa. ||2||

ผู้ใดเป็นปฏิปักษ์ต่อเราย่อมเป็นที่รักของศงกร และผู้ใดเป็นปฏิปักษ์ต่อศิวะย่อมเป็นปฏิปักษ์ต่อเรา เพราะศิวะทรงเป็นผู้รับใช้ของเรา บุคคลเช่นนั้นจะต้องอาศัยอยู่ในนรกอันน่าสะพรึงกลัวตลอดกัลปะ

Verse 107 (चौपाई)

जे रामेस्वर दरसनु करिहहिं। ते तनु तजि मम लोक सिधरिहहिं।। जो गंगाजलु आनि चढ़ाइहि। सो साजुज्य मुक्ति नर पाइहि।। होइ अकाम जो छल तजि सेइहि। भगति मोरि तेहि संकर देइहि।। मम कृत सेतु जो दरसनु करिही। सो बिनु श्रम भवसागर तरिही।। राम बचन सब के जिय भाए। मुनिबर निज निज आश्रम आए।। गिरिजा रघुपति कै यह रीती। संतत करहिं प्रनत पर प्रीती।। बाँधा सेतु नील नल नागर। राम कृपाँ जसु भयउ उजागर।। बूड़हिं आनहि बोरहिं जेई। भए उपल बोहित सम तेई।। महिमा यह न जलधि कइ बरनी। पाहन गुन न कपिन्ह कइ करनी।।

Je Rāmeśvara darasanu karihahiṁ, te tanu taji mama loka sidharahiṁ. Jo Gaṅgā-jalu āni caṛhāihi, so sāyujya mukti nara pāihi. Hoi akāma jo chala taji seihi, bhagati mori tehi Śaṅkara deihi. Mama kṛta setu jo darasanu karihī, so binu śrama bhava-sāgara tarihī. Rāma bacana saba ke jiya bhāe, muni-bara nija nija āśrama āe. Girijā Raghupati kai yaha rītī, santa-ta karahiṁ pranata para prītī. Bāṁdhā setu Nīla Nala nāgara, Rāma kṛpā̃ jasu bhayau ujāgara. Būṛhahiṁ ānahi bōrahahiṁ jeī, bhae upala bōhita sama teī. Mahimā yaha na jaladhi kai baranī, pāhana guna na kapinha kai karanī.

ผู้ใดได้เห็นราเมศวร เมื่อละร่างกายแล้วจะบรรลุสถานะของเรา ผู้ใดนำน้ำคงคามาถวายจะได้รับการหลุดพ้นอันเป็นการร่วมเป็นหนึ่งกับพระเจ้า ผู้ใดบูชาที่นั่นโดยปราศจากความปรารถนาและละทิ้งการหลอกลวง ศงกรจะประทานภักติต่อเราแก่ผู้นั้น และผู้ใดได้เห็นสะพานที่เราสร้างจะข้ามมหาสมุทรแห่งการมีอยู่โดยไม่ต้องทนทุกข์ทรมาน พระดำรัสของพระรามทรงเป็นที่พอพระทัยของทุกคน ฤๅษีผู้ทรงคุณทั้งหลายต่างเสด็จกลับอาศรมของตน โอ้ คิรีชา นี่คือวิถีของรฆุปติ พระองค์ทรงโปรดปรานคนถ่อมตนผู้นอบน้อมเสมอ นีลและนลผู้ชำนาญการได้สร้างสะพาน ด้วยพระคุณของพระราม ชื่อเสียงของทั้งสองจึงรุ่งโรจน์ หินที่ควรจะจมและทำให้ผู้อื่นจม กลับกลายเป็นดั่งเรือ แต่นี่มิใช่ความยิ่งใหญ่ของมหาสมุทร หรือคุณธรรมของหิน หรือความสามารถของฝูงวานร

Verse 108 (दोहा/सोरठा)

श्री रघुबीर प्रताप ते सिंधु तरे पाषान। ते मतिमंद जे राम तजि भजहिं जाइ प्रभु आन।।3।।

Śrī Raghubīra pratāpa te sindhu tare pāṣāna. Te mati-manda je Rāma taji bhajahiṁ jāi prabhu āna. ||3||

ด้วยพระบารมีของรฆุวีรผู้ทรงสง่าราศี แม้หินยังข้ามทะเลได้ แท้จริงโง่เขลาเป็นผู้ที่ละทิ้งพระรามและไปนมัสการพระเจ้าอื่น

Verse 109 (चौपाई)

बाँधि सेतु अति सुदृढ़ बनावा। देखि कृपानिधि के मन भावा।। चली सेन कछु बरनि न जाई। गर्जहिं मर्कट भट समुदाई।। सेतुबंध ढिग चढ़ि रघुराई। चितव कृपाल सिंधु बहुताई।। देखन कहुँ प्रभु करुना कंदा। प्रगट भए सब जलचर बृंदा।। मकर नक्र नाना झष ब्याला। सत जोजन तन परम बिसाला।। अइसेउ एक तिन्हहि जे खाहीं। एकन्ह कें डर तेपि डेराहीं।। प्रभुहि बिलोकहिं टरहिं न टारे। मन हरषित सब भए सुखारे।। तिन्ह की ओट न देखिअ बारी। मगन भए हरि रूप निहारी।। चला कटकु प्रभु आयसु पाई। को कहि सक कपि दल बिपुलाई।।

Bāṁdhi setu ati sudṛḍha banāvā, dekhi kṛpānidhi ke mana bhāvā. Calī sena kachu barani na jāī, garjahiṁ markaṭ bhaṭ samudāī. Setu-bandha ḍhiga caṛhi Raghurāī, citava kṛpāla sindhu bahutāī. Dekhana kahuṁ prabhu karunā kandā, pragaṭa bhae saba jalacara bṛndā. Makara nakra nānā jhaṣa byālā, sata jojana tana parama bisālā. Aisēu eka tinhahi je khāhīṁ, ekanha keṁ ḍara tepi ḍerāhīṁ. Prabhahi bilokahiṁ ṭarahiṁ na ṭāre, mana haraṣita saba bhae sukhāre. Tinh kī oṭa na dekhi-a bārī, magana bhae Hari rūpa nihārī. Calā kaṭaku prabhu āyasu pāī, ko kahi saka kapi dala bipulāī.

เมื่อสร้างสะพานเสร็จแล้วทำให้แข็งแรงมั่นคงยิ่ง พระผู้ทรงเป็นแหล่งแห่งความกรุณาทอดพระเนตรและทรงพอพระทัย กองทัพเคลื่อนที่ ไม่อาจพรรณนาได้ นักรบวานรต่างคำรามเป็นกลุ่มใหญ่ รฆุรายทรงขึ้นไปใกล้สะพานและทอดพระเนตรมหาสมุทรอันกว้างใหญ่ในฐานะพระผู้ทรงเมตตา เพื่อจะได้เห็นพระผู้เป็นเจ้าผู้ทรงเป็นแหล่งแห่งความเมตตา ฝูงสัตว์ทะเลทั้งหมดได้ปรากฏตัว มกระ จระเข้ ปลามากมาย และงูยักษ์ ร่างกายใหญ่โตมาก ยาวร้องโยชน์ บางตัวกินพวกอื่นได้ แต่แม้พวกมันก็ยังกลัวกันเอง พวกมันจ้องมองพระผู้เป็นเจ้าและไม่ยอมหันไปไหน หัวใจของพวกมันปลาบปลื้มยินดีและสบายใจ ไม่แสวงหาที่หลบซ่อนในน้ำ พวกมันจดจ่อมองรูปกายของพระหริ ด้วยพระบัญชาของพระผู้เป็นเจ้า กองทัพได้เคลื่อนที่ ใครเล่าจะพรรณนาความมากมายของกองพันวานรได้

Verse 110 (दोहा/सोरठा)

सेतुबंध भइ भीर अति कपि नभ पंथ उड़ाहिं। अपर जलचरन्हि ऊपर चढ़ि चढ़ि पारहि जाहिं।।4।।

Setu-bandha bhai bhīra ati, kapi nabha pantha uṛāhiṁ. Apara jalacaranhi ūpara caṛhi caṛhi pārhi jāhiṁ. ||4||

มีฝูงชนจำนวนมากบนสะพาน วานรบางตัวบินข้ามไปทางอากาศ ในขณะที่บางตัวปีนขึ้นบนสัตว์ทะเลซ้ำแล้วซ้ำเล่าเพื่อไปถึงฝั่งตรงข้าม

Verse 111 (चौपाई)

अस कौतुक बिलोकि द्वौ भाई। बिहँसि चले कृपाल रघुराई।। सेन सहित उतरे रघुबीरा। कहि न जाइ कपि जूथप भीरा।। सिंधु पार प्रभु डेरा कीन्हा। सकल कपिन्ह कहुँ आयसु दीन्हा।। खाहु जाइ फल मूल सुहाए। सुनत भालु कपि जहँ तहँ धाए।। सब तरु फरे राम हित लागी। रितु अरु कुरितु काल गति त्यागी।। खाहिं मधुर फल बटप हलावहिं। लंका सन्मुख सिखर चलावहिं।। जहँ कहुँ फिरत निसाचर पावहिं। घेरि सकल बहु नाच नचावहिं।। दसनन्हि काटि नासिका काना। कहि प्रभु सुजसु देहिं तब जाना।। जिन्ह कर नासा कान निपाता। तिन्ह रावनहि कही सब बाता।। सुनत श्रवन बारिधि बंधाना। दस मुख बोलि उठा अकुलाना।।

asi kautuka biloki dvau bhāī | bihaṁsi cale kṛpāla raghurāī || sena sahita utare raghu-bīrā | kahi na jāi kapi jūthapa bhīrā || siṁdhu pāra prabhu ḍerā kīnhā | sakala kapinha kahuṁ āyasu dīnhā || khāhu jāi phala mūla suhāe | sunata bhālu kapi jahaṁ tahaṁ dhāe || saba taru phare rāma hita lāgī | ritu aru kuritu kāla gati tyāgī || khāhiṁ madhura phala baṭapa halāvahiṁ | laṅkā sanmukha sikhara calāvahiṁ || jahaṁ kahuṁ phirata nisācara pāvahiṁ | gheri sakala bahu nāca nacāvahiṁ || dasananhi kāṭi nāsikā kānā | kahi prabhu sujasu dehiṁ taba jānā || jinha kara nāsā kāna nipātā | tinha rāvanahi kahī saba bātā || sunata śravaṇa bāridhi-bandhānā | dasa-mukha boli uṭhā akulānā ||

เมื่อทอดพระเนตรความอัศจรรย์เช่นนี้ พี่น้องทั้งสองคือพระรามผู้ทรงเมตตาและพระลักษมณ์ทรงยิ้มและเสด็จต่อไป พร้อมกองทัพทั้งหมด วีรบุรุษแห่งราชวงศ์รฆุได้เสด็จลง ฝูงหัวหน้าวานรมากมายเกินกว่าจะพรรณนา พระผู้เป็นเจ้าทรงตั้งค่ายข้ามทะเลและทรงมีพระบัญชาแก่วานรทั้งหมดว่า จงไปรับประทานผลไม้และรากไม้อันโอชะ เมื่อได้ยินดังนั้น หมีและวานรวิ่งไปทุกทิศทาง ต้นไม้ทั้งหมดออกผลเพื่อพระราม ฤดูกาลและนอกฤดู แม้แต่การไหลของกาลเวลาก็ถูกละทิ้ง พวกเขารับประทานผลไม้หวาน เขย่าต้นไทร และขว้างหินไปทางลังกา ที่ใดก็ตามที่พบรากษสเร่ร่อน พวกเขาล้อมไว้และให้เต้นรำหลายแบบ ด้วยฟันของพวกเขาตัดจมูกและหู แล้วสรรเสริญชื่อเสียงของพระผู้เป็นเจ้าแล้วปล่อยไป ผู้ที่จมูกและหูถูกตัดไปบอกทุกอย่างแก่ราวณะ เมื่อได้ยินว่ามหาสมุทรถูกผูกมัด ผู้มีสิบหน้าลุกขึ้นด้วยความไม่สงบอย่างยิ่ง

Verse 112 (दोहा/सोरठा)

बांध्यो बननिधि नीरनिधि जलधि सिंधु बारीस। सत्य तोयनिधि कंपति उदधि पयोधि नदीस।।5।।

bāṁdhyo bananidhi nīranidhi jaladhi siṁdhu bārīsa | satya toyanidhi kaṁpati udadhi payodhi nadīsa ||5||

มหาสมุทรผู้เป็นดั่งป่า คลังแห่งน้ำ ทะเล สินธุ เจ้าแห่งลำธารทั้งปวง ถูกผูกมัด ต่อหน้าความจริงเอง คลังน้ำทั้งหลายสั่นสะท้าน มหาสมุทร ห้วงน้ำนม เจ้าแห่งแม่น้ำ