Sukta 91
Rishi: Atharvanic healer tradition
Devata: Bhaiṣajya (medicine) / Yakṣman-removal power (functional devatā)
Chandas: Anuṣṭubh (approx.)
บทสวดรักษาสั้น ๆ นี้มุ่งขจัดความซูบผอมร่วงโรยแบบยักษมัน (rapas) โดยทำพิธี “หันกลับ” และขับไล่ความเจ็บออกจากกายผู้ป่วย ผสานทั้งยารูปธรรมคือข้าวบาร์เลย์ปรุงผสม กับถ้อยคำขับไล่ตามทิศทางที่จำลองการเคลื่อนลงสู่เบื้องล่างของจักรวาล และปิดผนึกการรักษาด้วยการอัญเชิญ “สายน้ำ” ให้เป็นโอสถสากลและผู้สลายโรคภัย
Mantras
Mantra 1
यक्ष्मनाशनम्। इ॒मं यव॑मष्टायो॒गैः ष॑ड्यो॒गेभि॑रचर्कृषुः । तेना॑ ते त॒न्वो॒३रपो॑ ऽपा॒चीन॒मप॑ व्यये
(มนตร์ทำลายยักษฺมัน—โรคซูบผอม) ข้าวบาร์เลย์นี้ เขาทั้งหลายได้ตำผสมด้วยส่วนผสมแปดชั้น ด้วยส่วนผสมหกชั้น; ด้วยสิ่งนั้น ข้าพเจ้าขับไล่โทษแห่งความซูบผอม (rapas) ออกจากกายของเจ้า ให้หันกลับ และส่งไปไกลโพ้น.
Mantra 2
न्य॑१ग्वातो॑ वाति॒ न्यऽक् तपति॑ सूर्यः॑ । नी॒चीन॑म॒घ्न्या दु॑हे॒ न्यऽग् भवतु ते॒ रपः॑
ลมพัดลงเบื้องล่าง; ดวงอาทิตย์แผดเผาลงเบื้องล่าง; แม่โคผู้ไม่อาจล่วงละเมิดถูกรีดน้ำนมลงเบื้องล่าง; ขอให้โทษแห่งความซูบผอม (rapas) ของเจ้าถูกขับลงเบื้องล่างด้วยเถิด.
Mantra 3
आप॒ इद् वा उ॑ भेष॒जीरापो॑ अमीव॒चात॑नीः । आपो॑ विश्व॑स्य भेष॒जीस्तास्ते॑ कृण्वन्तु भेष॒जम्
สายน้ำทั้งหลาย แท้จริงแล้วเป็นโอสถ; สายน้ำเป็นผู้ขจัดโรคภัย. สายน้ำเป็นโอสถของสรรพสิ่งทั้งปวง: ขอให้สายน้ำนั้นทำให้เกิดยารักษาสำหรับท่าน.
Frequently Asked Questions
In Atharvavedic healing language, yakṣman is a wasting, lingering affliction (often linked with consumption-like decline). Here it is also called rapas, a harmful wasting influence to be driven away.
Barley is treated as a tangible carrier of bhaiṣajya power: it is compounded in measured mixtures (‘yogas’) and empowered by mantra so it can ‘turn back’ and expel the wasting harm from the patient’s body.
The hymn declares the Waters to be medicines and disease-dispersers for all. Consecrated water is used to purify, soothe, and seal the treatment so the remedy becomes complete and enduring.
Ask anything about Sukta 91 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.