Devi

Verse 1

सर्वे वै देवा देवीम् उपतस्थुः । कासि त्वं महादेवि । सा अब्रवीत्—अहं ब्रह्मस्वरूपिणी । मत्तः प्रकृतिपुरुषात्मकं जगत् शून्यं च अशून्यं च । अहम् आनन्दानानन्दाः, विज्ञानाविज्ञाने अहम् । ब्रह्मा ब्रह्मणि व...

సర్వ దేవతలు దేవిని భక్తితో సమీపించి నిలిచారు. వారు అడిగారు—“ఓ మహాదేవీ, నీవెవరు?” ఆమె పలికింది—“నేను బ్రహ్మస్వరూపిణిని. నన్నుంచి ప్రకృతి‑పురుషాత్మక జగత్తు ఉద్భవిస్తుంది—శూన్యమూ అశూన్యమూ. నేనే ఆనందమూ అనానందమూ; నేనే విజ్ఞానమూ అవిజ్ఞానమూ. బ్రహ్మను బ్రహ్మములోనే జ్ఞేయముగా తెలుసుకోవాలి.” అని అథర్వణీయ శ్రుతి చెబుతుంది.

Verse 2

सर्वे वै देवा देवीम् उपतस्थुः । कासि त्वं महादेवि । सा अब्रवीत्—अहं ब्रह्मस्वरूपिणी । मत्तः प्रकृतिपुरुषात्मकं जगत् शून्यं च अशून्यं च । अहम् आनन्दानानन्दाः, विज्ञानाविज्ञाने अहम् । ब्रह्मा ब्रह्मणि व...

సర్వ దేవతలు దేవిని భక్తితో సమీపించి నిలిచారు. వారు అడిగారు—“ఓ మహాదేవీ, నీవెవరు?” ఆమె పలికింది—“నేను బ్రహ్మస్వరూపిణిని. నన్నుంచి ప్రకృతి‑పురుషాత్మక జగత్తు ఉద్భవిస్తుంది—శూన్యమూ అశూన్యమూ. నేనే ఆనందమూ అనానందమూ; నేనే విజ్ఞానమూ అవిజ్ఞానమూ. బ్రహ్మను బ్రహ్మములోనే జ్ఞేయముగా తెలుసుకోవాలి.” అని అథర్వణీయ శ్రుతి చెబుతుంది.

Verse 3

अहं पञ्चभूतान्यपञ्चभूतानि । अहमखिलं जगत् । वेदोऽहमवेदोऽहम् । विद्याहमविद्याहम् । अजाहमनजाहम् । अधश्चोर्ध्वं च तिर्यक्चाहम् । अहं रुद्रेभिर्वसुभिश्चराम्यहमादित्यैरुत विश्वदेवैः । अहं मित्रावरुणावुभौ बि...

నేనే పంచభూతములు, పంచభూతములకు అతీతమునూ; నేనే సమస్త జగత్తు. నేనే వేదము, అవేదమునూ; నేనే విద్య, అవిద్యయు. నేనే అజుడు (అజన్మ), అనజుడునూ; నేనే అధః, ఊర్ధ్వం, తిర్యక్—సర్వదిశలలోను. నేను రుద్రులు, వసువులతో కలిసి సంచరిస్తాను; ఆదిత్యులు మరియు విశ్వదేవులతో కూడ. నేను మిత్ర‑వరుణులను ధరిస్తాను; నేనే ఇంద్రుడు, అగ్నియు; నేనే ఉభయ అశ్వినులు. నేను సోముడు, త్వష్టా, పూషణుడు, భగుడిని ధరిస్తాను; విస్తృతపాదుడైన విష్ణువు, బ్రహ్మ, ప్రజాపతినీ ధరిస్తాను. హవిస్సు అర్పించువానికి, సురక్షిత యజమానునికి, సోమరసం పిండువానికి నేను ద్రవిణము (ధనము) ప్రసాదిస్తాను.

Verse 4

अहं पञ्चभूतान्यपञ्चभूतानि । अहमखिलं जगत् । वेदोऽहमवेदोऽहम् । विद्याहमविद्याहम् । अजाहमनजाहम् । अधश्चोर्ध्वं च तिर्यक्चाहम् । अहं रुद्रेभिर्वसुभिश्चराम्यहमादित्यैरुत विश्वदेवैः । अहं मित्रावरुणावुभौ बि...

నేను పంచమహాభూతములును, పంచభూతములకు అతీతమైనదానినీ; నేనే సమస్త జగత్తు. నేనే వేదము, అవేదమును; నేనే విద్య, అవిద్యను. నేనే అజుడు (అజన్ముడు), అనజుడును. అధః, ఊర్ధ్వం, తిర్యక్—సర్వదిశలలో నేనే. నేను రుద్రులతోను వసువులతోను సంచరిస్తాను; ఆదిత్యులతోను విశ్వదేవులతోను కూడ. నేను మిత్ర-వరుణులను ఉభయులను ధరిస్తాను; నేనే ఇంద్రుడును అగ్నియును, నేనే ఉభయ అశ్వినులు. నేను సోమం, త్వష్టృ, పూషన్, భగులను స్థాపిస్తాను. ఉరుక్రమ విష్ణువును, బ్రహ్మను, ప్రజాపతినీ నేను ధరిస్తాను. హవిస్సు అర్పించువానికి, సురక్షిత యజమానునికి, సోమం పిండువానికి నేను ద్రవిణం (సంపద) ప్రసాదిస్తాను.

Verse 5

अहं पञ्चभूतान्यपञ्चभूतानि । अहमखिलं जगत् । वेदोऽहमवेदोऽहम् । विद्याहमविद्याहम् । अजाहमनजाहम् । अधश्चोर्ध्वं च तिर्यक्चाहम् । अहं रुद्रेभिर्वसुभिश्चराम्यहमादित्यैरुत विश्वदेवैः । अहं मित्रावरुणावुभौ बि...

నేను పంచమహాభూతములును, పంచభూతములకు అతీతమైనదానినీ; నేనే సమస్త జగత్తు. నేనే వేదము, అవేదమును; నేనే విద్య, అవిద్యను. నేనే అజుడు (అజన్ముడు), అనజుడును. అధః, ఊర్ధ్వం, తిర్యక్—సర్వదిశలలో నేనే. నేను రుద్రులతోను వసువులతోను సంచరిస్తాను; ఆదిత్యులతోను విశ్వదేవులతోను కూడ. నేను మిత్ర-వరుణులను ఉభయులను ధరిస్తాను; నేనే ఇంద్రుడును అగ్నియును, నేనే ఉభయ అశ్వినులు. నేను సోమం, త్వష్టృ, పూషన్, భగులను స్థాపిస్తాను. ఉరుక్రమ విష్ణువును, బ్రహ్మను, ప్రజాపతినీ నేను ధరిస్తాను. హవిస్సు అర్పించువానికి, సురక్షిత యజమానునికి, సోమం పిండువానికి నేను ద్రవిణం (సంపద) ప్రసాదిస్తాను.

Verse 6

अहं पञ्चभूतान्यपञ्चभूतानि । अहमखिलं जगत् । वेदोऽहमवेदोऽहम् । विद्याहमविद्याहम् । अजाहमनजाहम् । अधश्चोर्ध्वं च तिर्यक्चाहम् । अहं रुद्रेभिर्वसुभिश्चराम्यहमादित्यैरुत विश्वदेवैः । अहं मित्रावरुणावुभौ बि...

నేను పంచమహాభూతములును, పంచభూతములకు అతీతమైనదానినీ; నేనే సమస్త జగత్తు. నేనే వేదము, అవేదమును; నేనే విద్య, అవిద్యను. నేనే అజుడు (అజన్ముడు), అనజుడును. అధః, ఊర్ధ్వం, తిర్యక్—సర్వదిశలలో నేనే. నేను రుద్రులతోను వసువులతోను సంచరిస్తాను; ఆదిత్యులతోను విశ్వదేవులతోను కూడ. నేను మిత్ర-వరుణులను ఉభయులను ధరిస్తాను; నేనే ఇంద్రుడును అగ్నియును, నేనే ఉభయ అశ్వినులు. నేను సోమం, త్వష్టృ, పూషన్, భగులను స్థాపిస్తాను. ఉరుక్రమ విష్ణువును, బ్రహ్మను, ప్రజాపతినీ నేను ధరిస్తాను. హవిస్సు అర్పించువానికి, సురక్షిత యజమానునికి, సోమం పిండువానికి నేను ద్రవిణం (సంపద) ప్రసాదిస్తాను.

Verse 7

अहं राष्ट्री सङ्गमनी वसूनाम् अहं सुवे पितरमस्य मूर्धन् । मम योनिरप्स्वन्तः समुद्रे । य एवं वेद स देवीपदमाप्नोति । ते देवा अब्रुवन् । नमो देव्यै महादेव्यै शिवायै सततं नमः । नमः प्रकृत्यै भद्रायै नियताः...

నేను రాష్ట్రాధిష్ఠాత్రిని, వసువులను సమీకరించునదిని; ఈ జగత్తు పితరుని శిరోభాగమున నేను ప్రసవించుచున్నాను. నా యోని జలములలో, సముద్రమధ్యమున ఉంది. ఈ విధముగా యెవడు తెలుసుకొనునో వాడు దేవీపదమును పొందును. అప్పుడు దేవతలు పలికిరి—దేవ్యై నమః, మహాదేవ్యై నమః; శివాయై సతతం నమః. భద్రాయై ప్రకృత్యై నమః; నియమములతో మేము ఆమెకు ప్రణామము చేసితిమి.

Verse 8

अहं राष्ट्री सङ्गमनी वसूनाम् अहं सुवे पितरमस्य मूर्धन् । मम योनिरप्स्वन्तः समुद्रे । य एवं वेद स देवीपदमाप्नोति । ते देवा अब्रुवन् । नमो देव्यै महादेव्यै शिवायै सततं नमः । नमः प्रकृत्यै भद्रायै नियताः...

నేను రాష్ట్రాధిష్ఠాత్రిని, వసువులను సమీకరించునదిని; ఈ జగత్తు పితరుని శిరోభాగమున నేను ప్రసవించుచున్నాను. నా యోని జలములలో, సముద్రమధ్యమున ఉంది. ఈ విధముగా యెవడు తెలుసుకొనునో వాడు దేవీపదమును పొందును. అప్పుడు దేవతలు పలికిరి—దేవ్యై నమః, మహాదేవ్యై నమః; శివాయై సతతం నమః. భద్రాయై ప్రకృత్యై నమః; నియమములతో మేము ఆమెకు ప్రణామము చేసితిమి.

Verse 9

तामग्निवर्णां तपसा ज्वलन्तीं वैरोचनीं कर्मफलेषु जुष्टाम् । दुर्गां देवीं शरणमहं प्रपद्ये सुतरां नाशयते तमः ॥ देवीं वाचमजनयन्त देवाः तां विश्वरूपाः पशवो वदन्ति । सा नो मन्द्रेषमूर्जं दुहाना धेनुर्वागस्...

అగ్నివర్ణమై, తపస్సుతో జ్వలించుచు, వైరోచనీగా, కర్మఫలములలో ప్రీతిపొందిన ఆ దుర్గా దేవిని నేను శరణు వేడుచున్నాను; ఆమె సంపూర్ణముగా తమస్సును నశింపజేయును. దేవతలు దేవీ-వాణిని జనింపజేసిరి; విశ్వరూప జీవులు ఆమెనే పలుకుదురు. ఆ వాణి—ధేనువలె—మాకు మధురరసమును, ఊర్జను దోహించి, సుస్తుతగా మా వద్దకు రానుగాక.

Verse 10

तामग्निवर्णां तपसा ज्वलन्तीं वैरोचनीं कर्मफलेषु जुष्टाम् । दुर्गां देवीं शरणमहं प्रपद्ये सुतरां नाशयते तमः ॥ देवीं वाचमजनयन्त देवास्तां विश्वरूपाः पशवो वदन्ति । सा नो मन्द्रेषमूर्जं दुहाना धेनुर्वागस्...

నేను ఆ దుర్గాదేవిని శరణు పొందుతున్నాను—అగ్నివర్ణతో, తపస్సుతో జ్వలిస్తూ, తేజస్సుతో ప్రకాశిస్తూ, కర్మఫలాలలో ఆనందించే ఆమె; ఆమె అంధకారాన్ని పూర్తిగా నశింపజేస్తుంది. దేవతలు దేవీ-వాణిని జన్మింపజేశారు; విశ్వరూప జీవులు ఆమెనే పలుకుతారు. ఆ వాణి—ధేనువలె, మనకు మధురోక్తి మరియు పోషణను దోహించే—సుప్రశంసితమై మన దగ్గరకు రాగాక.

Verse 11

कालरात्रिं ब्रह्मस्तुतां वैष्णवीं स्कन्दमातरम् । सरस्वतीमदितिं दक्षदुहितरं नमामः पावनां शिवाम् ॥ महालक्ष्मीश्च विद्महे सर्वसिद्धिश्च धीमहि । तन्नो देवी प्रचोदयात् ॥

మేము బ్రహ్మస్తుత కాలరాత్రిని, వైష్ణవిని—స్కందమాతను—సరస్వతిని, మరియు దక్షుని కుమార్తె అదితిని—పావనమైన, శివమైన—నమస్కరిస్తాము. మహాలక్ష్మిని మేము తెలుసుకొందుము; సర్వసిద్ధిస్వరూపిణిని ధ్యానించుదుము. ఆ దేవి మమ్మల్ని ప్రేరేపించుగాక.

Verse 12

कालरात्रिं ब्रह्मस्तुतां वैष्णवीं स्कन्दमातरम् । सरस्वतीमदितिं दक्षदुहितरं नमामः पावनां शिवाम् ॥ महालक्ष्मीश्च विद्महे सर्वसिद्धिश्च धीमहि । तन्नो देवी प्रचोदयात् ॥

మేము బ్రహ్మస్తుత కాలరాత్రిని, వైష్ణవిని—స్కందమాతను—సరస్వతిని, మరియు దక్షుని కుమార్తె అదితిని—పావనమైన, శివమైన—నమస్కరిస్తాము. మహాలక్ష్మిని మేము తెలుసుకొందుము; సర్వసిద్ధిస్వరూపిణిని ధ్యానించుదుము. ఆ దేవి మమ్మల్ని ప్రేరేపించుగాక.

Verse 13

अदितिर्ह्यजनिष्ट दक्ष या दुहिता तव । तां देवा अन्वजायन्त भद्रा अमृतबन्धवः ॥ कामो योनिः कामकला वज्रपाणिर्गुहा हसा । मातरिश्वाभ्रमिन्द्रः पुनर्गुहा सकला मायया च पुनः कोशा विश्वमाता दिवि द्योम् ॥१३–१४॥

హే దక్షా! అదితి నిజంగా నీ కుమార్తెగా జన్మించింది. అమృతబంధువులైన, శుభకర దేవతలు ఆమెను క్రమంగా ప్రదర్శించారు. కామమే యోని; కామకలా, వజ్రపాణి, గుహ, హాసం; మాతరిశ్వా (వాయువు), మేఘం, ఇంద్రుడు; మళ్లీ గుహ, సమగ్రత; మాయచేత మరియు మళ్లీ కోశాలుగా—ఆమె విశ్వమాత, దివ్యాకాశంలో ప్రకాశిస్తుంది.

Verse 14

अदितिर्ह्यजनिष्ट दक्ष या दुहिता तव । तां देवा अन्वजायन्त भद्रा अमृतबन्धवः ॥ कामो योनिः कामकला वज्रपाणिर्गुहा हसा । मातरिश्वाभ्रमिन्द्रः पुनर्गुहा सकला मायया च पुनः कोशा विश्वमाता दिवि द्योम् ॥१३–१४॥

హే దక్షా! అదితి నిశ్చయంగా నీ కుమార్తెగా జన్మించింది. అమృతసంబంధులైన శుభ దేవతలు ఆమెను క్రమంగా ప్రకటించారు. కామమే యోని; కామకలా, వజ్రపాణి, గుహ, హాసం; మాతరిశ్వా, మేఘం, ఇంద్రుడు; మళ్లీ గుహ, మళ్లీ సమగ్రత; మాయచేత మరియు మళ్లీ కోశరూపంగా—ఆమె విశ్వమాత, దివ్యాకాశంలో ప్రకాశిస్తుంది.

Verse 15

एषात्मशक्तिः । एषा विश्वमोहिनी पाशाङ्कुशधनुर्बाणधरा । एषा श्रीमहाविद्या । य एवं वेद स शोकं तरति । नमस्ते अस्तु भगवति भवति मातरः अस्मान्पातु सर्वतः ॥१५–१७॥

ఇది ఆత్మశక్తి. ఇది విశ్వమోహిని; పాశం, అంకుశం, ధనుస్సు, బాణాలు ధరించినది. ఇదే శ్రీమహావిద్య. ఈ విధంగా ఆమెను తెలిసినవాడు శోకాన్ని దాటి పోతాడు. హే భగవతి, హే భవతి, హే మాతా—నమస్కారం; ఆమె మమ్మల్ని అన్ని వైపులా రక్షించుగాక.

Verse 16

एषात्मशक्तिः। एषा विश्वमोहिनी पाशाङ्कुशधनुर्बाणधरा। एषा श्रीमहाविद्या। य एवं वेद स शोकं तरति। नमस्ते अस्तु भगवति भवति मातः अस्मान् पातु सर्वतः॥१५–१७॥

ఇది ఆత్మశక్తి. ఇది విశ్వమోహిని; పాశం, అంకుశం, ధనుస్సు, బాణాలు ధరించినది. ఇదే శ్రీమహావిద్య. ఈ విధంగా తెలిసినవాడు శోకాన్ని దాటి పోతాడు. హే భగవతి, హే భవతి, హే మాతా, నీకు నమస్కారం; నీవు మమ్మల్ని అన్ని వైపులా రక్షించుగాక.

Verse 17

एषात्मशक्तिः। एषा विश्वमोहिनी पाशाङ्कुशधनुर्बाणधरा। एषा श्रीमहाविद्या। य एवं वेद स शोकं तरति। नमस्ते अस्तु भगवति भवति मातः अस्मान् पातु सर्वतः॥१५–१७॥

ఇది ఆత్మశక్తి. ఇది విశ్వమోహిని; పాశం, అంకుశం, ధనుస్సు, బాణాలు ధరించినది. ఇదే శ్రీమహావిద్య. ఈ విధంగా తెలిసినవాడు శోకాన్ని దాటి పోతాడు. హే భగవతి, హే భవతి, హే మాతా, నీకు నమస్కారం; నీవు మమ్మల్ని అన్ని వైపులా రక్షించుగాక.

Verse 18

सैषाष्टौ वसवः। सैषैकादश रुद्राः। सैषा द्वादशादित्याः। सैषा विश्वेदेवाः सोमपा असोमपाश्च। सैषा यातुधान्यः असुरा रक्षांसि पिशाचयक्षाः सिद्धाः। सैषा सत्त्व-रजस्-तमांसि। सैषा प्रजापतीन्द्रमनवः। सैषा ग्रहा ...

ఆమెయే అష్ట వసువులు; ఆమెయే ఏకాదశ రుద్రులు; ఆమెయే ద్వాదశ ఆదిత్యులు; ఆమెయే విశ్వేదేవులు—సోమపానులు మరియు అసోమపానులు కూడా. ఆమెయే యాతుధానులు, అసురులు, రాక్షసులు, పిశాచులు, యక్షులు, సిద్ధులు. ఆమెయే సత్త్వ-రజస్-తమస్ అనే త్రిగుణాలు. ఆమెయే ప్రజాపతి, ఇంద్రుడు, మనువులు. ఆమెయే గ్రహాలు, నక్షత్రాలు, జ్యోతులు; కళా, కాష్ఠా మొదలైన కాలరూపిణి. నేను నిత్యం ఆమెకే ప్రణామం చేస్తాను—తాపాన్ని హరించే దేవికి, భోగమూ మోక్షమూ ప్రసాదించేదానికి; అనంత, విజయ, శుద్ధ, శరణ్య, శివప్రద, స్వయంగా శివ అయిన ఆమెకు।

Verse 19

सैषा अष्टौ वसवः । सैषा एकादश रुद्राः । सैषा द्वादश आदित्याः । सैषा विश्वेदेवाः सोमपाः असोमपाश्च । सैषा यातुधान्यः असुराः रक्षांसि पिशाचयक्षाः सिद्धाः । सैषा सत्त्व-रजस्-तमांसि । सैषा प्रजापतीन्द्रमनवः...

ఆ దేవియే అష్ట వసువులు, ఆ దేవియే ఏకాదశ రుద్రులు, ఆ దేవియే ద్వాదశ ఆదిత్యులు; ఆ దేవియే విశ్వదేవులు—సోమపానులు మరియు అసోమపానులు కూడ. ఆ దేవియే యాతుధానులు, అసురులు, రాక్షసులు, పిశాచులు, యక్షులు, సిద్ధులు. ఆ దేవియే సత్త్వ-రజస్-తమస్ అనే త్రిగుణాలు. ఆ దేవియే ప్రజాపతి, ఇంద్రుడు, మనువులు. ఆ దేవియే గ్రహాలు, నక్షత్రాలు, జ్యోతులు; కళా, కాష్ఠా మొదలైన కాలరూపిణి. ఆ దేవిని నేను నిత్యం ప్రణమిల్లుచున్నాను—తాపపాపహారిణి, భుక్తిముక్తిప్రదాయిని; అనంతా, విజయా, శుద్ధా, శరణ్యా, శివదాయిని, స్వయంగా శివా।

Verse 20

वियदाकारसंयुक्तं वीतिहोत्रसमन्वितम् । अर्धेन्दुलसितं देव्या बीजं सर्वार्थसाधकम् ॥ एवमेकाक्षरं मन्त्रं यतयः शुद्धचेतसः । ध्यायन्ति परमानन्दमया ज्ञानाम्बुराशयः ॥२०–२१॥

దేవి యొక్క సర్వార్థసాధక బీజం ‘వియత్’ ఆకారంతో సంయుక్తమై, ‘వీతిహోత్ర’తో సమన్వితమై, అర్ధచంద్రశోభతో ప్రకాశిస్తుంది. ఈ విధంగా ఆ ఏకాక్షర మంత్రాన్ని శుద్ధచిత్తులైన యతులు ధ్యానిస్తారు—వారు పరమానందమయులు, జ్ఞానజల సముద్రస్వరూపులు।

Verse 21

वियदाकारसंयुक्तं वीतिहोत्रसमन्वितम् । अर्धेन्दुलसितं देव्या बीजं सर्वार्थसाधकम् ॥ एवमेकाक्षरं मन्त्रं यतयः शुद्धचेतसः । ध्यायन्ति परमानन्दमया ज्ञानाम्बुराशयः ॥२०–२१॥

దేవి యొక్క సర్వార్థసాధక బీజం ‘వియత్’ ఆకారంతో సంయుక్తమై, ‘వీతిహోత్ర’తో సమన్వితమై, అర్ధచంద్రశోభతో ప్రకాశిస్తుంది. ఈ విధంగా ఆ ఏకాక్షర మంత్రాన్ని శుద్ధచిత్తులైన యతులు ధ్యానిస్తారు—వారు పరమానందమయులు, జ్ఞానజల సముద్రస్వరూపులు।

Verse 22

वाङ्मया ब्रह्मभूतस्मात् षष्ठं वक्त्रसमन्वितम् । सूर्यो वामश्रोत्रबिन्दुः संयुताष्टकतृतीयकः ॥ नारायणेन संयुक्तो वायुश्चाधरसंयुतः । विच्चे नवार्णकोऽर्णः स्यान्महदानन्ददायकः ॥२२–२३॥

బ్రహ్మస్వరూపిణి వాంగ్మయా నుండి షష్ఠ అక్షరం/తత్త్వం ముఖసంయుక్తమై ప్రాదుర్భవిస్తుంది. ఎడమ చెవిలో సూర్యుడు బిందురూపంగా ఉండి అష్టకంలోని తృతీయంతో సంయుక్తమై ఉన్నాడు. అది నారాయణునితో సంయుక్తం; వాయువు అధరభాగంతో సంయుక్తం. ‘విచ్చే’—ఈ నవాక్షరీ మంత్రం మహానందదాయకమని చెప్పబడుతుంది.

Verse 23

वाङ्मया ब्रह्मभूतस्मात् षष्ठं वक्त्रसमन्वितम् । सूर्यो वामश्रोत्रबिन्दुः संयुताष्टकतृतीयकः ॥ नारायणेन संयुक्तो वायुश्चाधरसंयुतः । विच्चे नवार्णकोऽर्णः स्यान्महदानन्ददायकः ॥२२–२३॥

బ్రహ్మస్వరూపిణి వాంగ్మయా నుండి షష్ఠ అక్షరం/తత్త్వం ముఖసంయుక్తమై ప్రాదుర్భవిస్తుంది. ఎడమ చెవిలో సూర్యుడు బిందురూపంగా ఉండి అష్టకంలోని తృతీయంతో సంయుక్తమై ఉన్నాడు. అది నారాయణునితో సంయుక్తం; వాయువు అధరభాగంతో సంయుక్తం. ‘విచ్చే’—ఈ నవాక్షరీ మంత్రం మహానందదాయకమని చెప్పబడుతుంది.

Verse 24

हृत्पुण्डरीकमध्यस्थां प्रातःसूर्यसमप्रभाम् । पाशाङ्कुशधरां सौम्यां वरदाभयहस्तकाम् । त्रिनेत्रां रक्तवसनां भक्तकामदुघां भजे ॥ नमामि त्वामहं देवीं महाभयविनाशिनीम् । महादुर्गप्रशमनीं महाकारुण्यरूपिणीम् ॥...

హృదయపద్మమధ్యంలో నివసించే, ప్రాతఃసూర్యసమాన కాంతిగల దేవిని నేను భజిస్తాను. పాశం, అంకుశం ధరించిన, సౌమ్యమైన, వరం మరియు అభయం ప్రసాదించే హస్తములు గల, త్రినేత్ర, రక్తవస్త్రధారిణి, భక్తుల కోరికలను నెరవేర్చే ఆమెకు నమస్కరిస్తాను. ఓ దేవీ, నేను నిన్ను నమస్కరిస్తాను—నీవు మహాభయనాశిని, మహాదుర్గతి/దుర్గ (దుర్గా) శమని, మహాకరుణాస్వరూపిణి.

Verse 25

हृत्पुण्डरीकमध्यस्थां प्रातःसूर्यसमप्रभाम् । पाशाङ्कुशधरां सौम्यां वरदाभयहस्तकाम् । त्रिनेत्रां रक्तवसनां भक्तकामदुघां भजे ॥ नमामि त्वामहं देवीं महाभयविनाशिनीम् । महादुर्गप्रशमनीं महाकारुण्यरूपिणीम् ॥...

హృదయపద్మమధ్యంలో నివసించే, ప్రాతఃసూర్యసమాన ప్రభ కలిగిన, పాశం అంకుశం ధరించిన, సౌమ్యస్వరూపిణి, వరం అభయం ప్రసాదించే హస్తములు గల, త్రినేత్రి, రక్తవస్త్రధారిణి, భక్తుల అభీష్టాలను ప్రసాదించే దేవిని నేను భజిస్తాను। ఓ దేవీ, నేను నీకు నమస్కరిస్తాను—నీవు మహాభయనాశిని, మహాదుఃఖశమని, మహాకరుణారూపిణి॥

Verse 26

यस्याः स्वरूपं ब्रह्मादयो न जानन्ति तस्मादुच्यतेऽज्ञेया । यस्या अन्तो न विद्यते तस्मादुच्यतेऽनन्ता । यस्या ग्रहणं नोपलभ्यते तस्मादुच्यतेऽलक्ष्या । यस्या जननं नोपलभ्यते तस्मादुच्यतेऽजा । एकैव सर्वत्र व...

ఆమె స్వరూపాన్ని బ్రహ్మాది దేవతలకూ తెలియదు; అందువల్ల ఆమె ‘అజ్ఞేయా’ అని చెప్పబడుతుంది। ఆమెకు అంతం లేదు; కాబట్టి ‘అనంతా’। ఆమెను గ్రహించటం/పట్టుకోవటం సాధ్యం కాదు; కాబట్టి ‘అలక్ష్యా’। ఆమె జననం ఎక్కడా లభించదు; కాబట్టి ‘అజా’। ఆమె ఒక్కటే సర్వత్రా వ్యాపించి ఉంది; కాబట్టి ‘ఏకా’। ఆమె ఒక్కటే విశ్వరూపిణి; కాబట్టి ‘నైకా’ (ఒక్కటే అయినా అనేకరూపిణి). అందువల్ల ఆమెను ‘అజ్ఞేయా, అనంతా, అలక్ష్యా, అజా, ఏకా, నైకా’ అని ఉచ్ఛరిస్తారు॥

Verse 27

मन्त्राणां मातृका देवी शब्दानां ज्ञानरूपिणी । ज्ञानानां चिन्मयातीता शून्यानां शून्यसाक्षिणी ॥ यस्याः परतरं नास्ति सैषा दुर्गा प्रकीर्तिता । तां दुर्गां दुर्गमां देवीं दुराचारविघातिनीम् । नमामि भवभीतोऽ...

దేవి మంత్రాలకు మాతృక; శబ్దాలలో జ్ఞానరూపిణి. సమస్త జ్ఞానాలకూ అతీతంగా ఆమె చైతన్యస్వరూపాతీత; శూన్యాలలో శూన్యసాక్షిణి. ఆమెకన్నా పరమైనది ఏదీ లేదు—ఆమెనే ‘దుర్గా’ అని కీర్తిస్తారు. ఆ దుర్గమా దుర్గా దేవిని, దురాచారవిఘాతినిని, నేను—భవభయంతో భీతుడై/భీతురాలై—నమస్కరిస్తాను; ఆమెనే సంసారసముద్రం దాటించేది॥

Verse 28

मन्त्राणां मातृका देवी शब्दानां ज्ञानरूपिणी । ज्ञानानां चिन्मयातीता शून्यानां शून्यसाक्षिणी ॥ यस्याः परतरं नास्ति सैषा दुर्गा प्रकीर्तिता । तां दुर्गां दुर्गमां देवीं दुराचारविघातिनीम् । नमामि भवभीतोऽ...

దేవి మంత్రాలకు మాతృక; శబ్దాలలో ఆమె జ్ఞానస్వరూపిణి. జ్ఞానానికీ అతీతంగా ఆమె చిన్మయి; శూన్యములకు ఆమె శూన్యసాక్షిణి. ఆమెకన్నా పరమమైనది ఏదీ లేదు—అందుకే ఆమెను దుర్గా అని కీర్తిస్తారు. ఆ దుర్గమా దుర్గా దేవిని, దురాచారవిఘాతినిని, నేను—భవభయంతో భీతుడనై—నమస్కరిస్తాను; ఆమెనే సంసారసముద్రం దాటించేది.

Verse 29

इदमथर्वशीर्षं योऽधीते पञ्चाथर्वशीर्षजपफलमवाप्नोति । इदमथर्वशीर्षं ज्ञात्वा योऽर्चां स्थापयति । शतलक्षं प्रजप्त्वापि सोऽर्चासिद्धिं च विन्दति । शतमष्टोत्तरं चास्याः पुरश्चर्याविधिः स्मृतः ॥ दशवारं पठेद...

ఈ అథర్వశీర్షాన్ని అధ్యయనం చేసే వాడు ఐదు అథర్వశీర్ష జపఫలాన్ని పొందుతాడు. ఈ అథర్వశీర్షాన్ని తెలిసికొని పూజార్థం అర్చా/ప్రతిమను స్థాపించే వాడు, లక్ష జపం చేసినప్పటికీ ఆ అర్చాలో సిద్ధిని పొందుతాడు. ఆమెకు సంబంధించిన పురశ్చర్యావిధిగా నూట ఎనిమిది జపం స్మృతిలో చెప్పబడింది. ఎవడు దీన్ని పది సార్లు పఠిస్తాడో, అతడు వెంటనే పాపాల నుండి విముక్తుడవుతాడు; మహాదేవి ప్రసాదంతో మహాదుర్గమ కష్టాలను దాటుతాడు.

Verse 30

इदमथर्वशीर्षं योऽधीते पञ्चाथर्वशीर्षजपफलमवाप्नोति । इदमथर्वशीर्षं ज्ञात्वा योऽर्चां स्थापयति । शतलक्षं प्रजप्त्वापि सोऽर्चासिद्धिं च विन्दति । शतमष्टोत्तरं चास्याः पुरश्चर्याविधिः स्मृतः ॥ दशवारं पठेद...

ఈ అథర్వశీర్షాన్ని అధ్యయనం చేసే వాడు ఐదు అథర్వశీర్ష జపఫలాన్ని పొందుతాడు. ఈ అథర్వశీర్షాన్ని తెలిసికొని పూజార్థం అర్చా/ప్రతిమను స్థాపించే వాడు, లక్ష జపం చేసినప్పటికీ ఆ అర్చాలో సిద్ధిని పొందుతాడు. ఆమెకు సంబంధించిన పురశ్చర్యావిధిగా నూట ఎనిమిది జపం స్మృతిలో చెప్పబడింది. ఎవడు దీన్ని పది సార్లు పఠిస్తాడో, అతడు వెంటనే పాపాల నుండి విముక్తుడవుతాడు; మహాదేవి ప్రసాదంతో మహాదుర్గమ కష్టాలను దాటుతాడు.

Verse 31

इदमथर्वशीर्षं योऽधीते पञ्चाथर्वशीर्षजपफलमवाप्नोति । इदमथर्वशीर्षं ज्ञात्वा योऽर्चां स्थापयति शतलक्षं प्रजप्त्वापि सोऽर्चासिद्धिं च विन्दति । शतमष्टोत्तरं चास्याः पुरश्चर्याविधिः स्मृतः । दशवारं पठेद्य...

ఈ దేవీ-అథర్వశీర్షాన్ని అధ్యయనం చేసే వాడు ఐదు అథర్వశీర్ష జపఫలాన్ని పొందుతాడు. దీనిని తెలుసుకొని దేవీ అర్చా/ప్రతిమను స్థాపించే వాడు లక్షసార్లు జపించినా ఆ అర్చాలో సిద్ధిని పొందుతాడు. ఆమెకు పురశ్చరణ విధి నూరెనిమిది అని స్మృతిలో చెప్పబడింది. ఎవడు దీన్ని పది సార్లు పఠిస్తాడో అతడు వెంటనే పాపాల నుండి విముక్తుడవుతాడు; మహాదేవి కృపవల్ల మహా దుర్గతులను దాటుతాడు.

Verse 32

प्रातरधीयानो रात्रिकृतं पापं नाशयति । सायमधीयानो दिवसकृतं पापं नाशयति । तत्सायं प्रातः प्रयुञ्जानः पापोऽपापो भवति । निशीथे तुरीयसन्ध्यायां जप्त्वा वाक्सिद्धिर्भवति । नूतनप्रतिमायां जप्त्वा देवतासांनिध...

ప్రాతఃకాలంలో దీనిని పఠిస్తే రాత్రి చేసిన పాపం నశిస్తుంది; సాయంకాలంలో పఠిస్తే పగలు చేసిన పాపం నశిస్తుంది. ఈ విధంగా ఉదయం-సాయంత్రం అనుష్ఠానంగా వినియోగించేవాడు పాపరహితుడవుతాడు. అర్ధరాత్రి, తురీయ-సంధ్యలో జపిస్తే వాక్-సిద్ధి కలుగుతుంది. నూతన ప్రతిమ ముందు జపిస్తే దేవతా సాన్నిధ్యం లభిస్తుంది. ప్రాణ-ప్రతిష్ఠ సమయంలో జపిస్తే ప్రాణాల స్థాపన జరుగుతుంది. మంగళవారం మరియు అశ్వినీ నక్షత్ర సంయోగంలో, మహాదేవి సన్నిధిలో జపిస్తే మహామృత్యువును దాటుతాడు. ఇట్లు తెలిసినవాడే—అని ఉపనిషత్ ఉపదేశిస్తుంది.