Rig Veda 8.6.29: Mandala 8, Sukta 6, Mantra 29
Sukta 8.6
Rishi: Kaṇva (Kaṇva lineage)
Devata: Indra (hymn-level), with contemplative imagery of the knower
Chandas: Jagatī (probable; verify metrically)
Samhita Patha (Devanagari)
अतः समुद्रमुद्वतश्चिकित्वाँ अव पश्यति । यतो विपान एजति ॥
Transliteration
atáḥ samudrám udvátas cikitvā́ṃ áva paśyati | yáto vipāná éjati ||
Translation
ఇక్కడి నుండి చికిత్వాన్ (జ్ఞాని) సముద్రాన్ని మరియు పైకి ఎగసే ఎత్తులను అవలోకిస్తాడు; అక్కడి నుంచే విపాన్ (పానము చేసేవాడు) కంపించి చలనం పొందుతాడు.
Word by Word
अतःfrom there; therefore
अतः:
Apādāna
TypeIndeclinable
Rootअतः (अदस्/इदम्-प्रातिपदिक से अव्यय) अथ/अतः
समुद्रम्the ocean
समुद्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
उद्वतःfrom the height; from the upper region
उद्वतः:
Apādāna
TypeNoun/Adjective
Rootउद्वत् (प्रातिपदिक; उद्+वत् ‘ऊँचा/उन्नत’)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
चिकित्वान्the discerning one; the wise one
चिकित्वान्:
Kartā
TypeAdjective (participial)
Root√चित् (चिती/चेतति ‘to perceive, notice’) → कृत्-प्रत्यय: क्तवतुँ (वैदिक रूप: -वान्)
अवdown; downward
अव:
—
TypeIndeclinable
Rootअव
पश्यतिsees
पश्यति:
—
TypeVerb
Root√पश् (पश्यति ‘to see’)
यतःfrom where; whence
यतः:
Apādāna
TypeIndeclinable
Rootयतः (यद्-प्रातिपदिक से अव्यय)
विपानःthe ‘vipāna’ (a drinking one/stream; ritual drinker)
विपानः:
Kartā
TypeNoun
Rootविपान (प्रातिपदिक; वि+पान ‘पीने/पान-स्थान/पानकर्ता’—वैदिक विशेषार्थ)
एजतिmoves; quivers
एजति:
—
TypeVerb
Root√एज् (एजति ‘to move, tremble’)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
