Rig Veda 8.103.13: Mandala 8, Sukta 103, Mantra 13

Sukta 8.103

Devata: Agni

Samhita Patha (Devanagari)

मो ते रिषन्ये अच्छोक्तिभिर्वसोऽग्ने केभिश्चिदेवैः । कीरिश्चिद्धि त्वामीट्टे दूत्याय रातहव्यः स्वध्वरः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 8.103.13

Transliteration

mó te riṣanye ácchoktibhir vaso’gne kébhiś cid évaiḥ | kī́riś cidd hí tvām ī́ṭṭe dūtyā́ya rā́ta-havyaḥ sva-dhvaráḥ ||

Translation

హే వసూ, హే అగ్నీ—వంకర పలుకులతో, ఏ విధంగానైనా, ఎవ్వరూ నిన్ను హానిచేయకూడదు. ఎందుకంటే కీరి (గాయకుడు) కూడా నిన్ను దూత్యకార్యానికే ప్రార్థిస్తాడు—హవ్యాన్ని అర్పించేవాడు, స్వధ్వర—సక్రమ యజ్ఞమార్గం—గలవాడు.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• मा: do not
• मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: मा (निषेध) / मा (अव्यय)

• ते: of you / your
• ते: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्

• रिषण्ये: O injurer / O one who harms
• रिषण्ये: सम्बोधन
• Type: Noun/Adjective
• Root: रिषण्य (प्रातिपदिक; ‘हानि/क्षति करने वाला’)

• अच्छ: towards
• अच्छ: अधिकारण/दिशा (directional)
• Type: Indeclinable
• Root: अच्छ (अव्यय/उपसर्गार्थ)

• उक्तिभिः: with utterances / hymns
• उक्तिभिः: करण
• Type: Noun
• Root: उक्ति (प्रातिपदिक; √वच्/वद् से ‘उक्ति’)

• वसो: O good one / O bountiful one
• वसो: सम्बोधन
• Type: Noun (epithet)
• Root: वसु (प्रातिपदिक)

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• केभिः: with which (ones)? / by whom?
• केभिः: करण
• Type: Pronoun (interrogative)
• Root: किम्

• चित्: even
• चित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (अव्यय)

• एवैः: with such (people) / with those very ones
• एवैः: करण
• Type: Noun/Adjective
• Root: एव (प्रातिपदिक; ‘एव’ से ‘एव-’)

• कीरिः: a singer / praiser
• कीरिः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: कीरि (प्रातिपदिक; ‘स्तुतिकर्ता/गायक’)

• चित्: even
• चित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (अव्यय)

• हि: indeed
• हि: —
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)

• त्वाम्: you
• त्वाम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्

• ईट्टे: praises / invokes
• ईट्टे: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √इड् (ईड्) ‘स्तु/यज्-सम्बद्ध: praise, invoke’

• दूत्या॑य: for (the role of) messengerhood / as a messenger
• दूत्या॑य: सम्प्रदान (purpose/for)
• Type: Noun
• Root: दूत्य (प्रातिपदिक; ‘दूत-भाव/दूतकार्य’)

• रातहव्यः: whose oblation is given / offering-presenting
• रातहव्यः: कर्तृ (कीरिः का विशेषण)
• Type: Adjective (compound)
• Root: रात-हव्य (समास; रात ‘दत्त’ + हव्य ‘हवनीय’)

• स्वध्वरः: having a good rite / with a well-performed sacrifice
• स्वध्वरः: कर्तृ (कीरिः का विशेषण)
• Type: Adjective (compound)
• Root: सु-अध्वर (समास; सु ‘सुन्दर/शुभ’ + अध्वर ‘यज्ञ’)