Rig Veda 7.93.2: Mandala 7, Sukta 93, Mantra 2

Sukta 7.93

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Indra-Agni (dual)

Chandas: Triṣṭubh (likely; verify)

Samhita Patha (Devanagari)

ता सानसी शवसाना हि भूतं साकंवृधा शवसा शूशुवांसा । क्षयन्तौ रायो यवसस्य भूरेः पृङ्क्तं वाजस्य स्थविरस्य घृष्वेः ॥

Transliteration

tā́ sānasī́ śavasānā hí bhūtáṃ sākáṃvṛdhā śávasā śūśuvā́ṃsā | kṣáyantau rāyó yávasasya bhūréḥ pṛṅktáṃ vā́jasya sthávirasya ghṛṣvéḥ ||

Translation

మీరు ఇద్దరూ ‘సానసీ’ (విజేతలు)—కలిసి వృద్ధి చెందువారు; బలంతో బలాన్ని పెంచి, బలంతోనే నిరంతరం బలవంతులవుతారు. విస్తారమైన ‘యవస’ (పోషణం) గల ‘రాయ’ (సంపద)లో నివసిస్తూ, స్థిరమైన మరియు ‘ఘృష్వ’ (ఉత్సాహవంతమైన) ‘వాజ’ (బల-సమృద్ధి)ను కలిపి ప్రవహింపజేస్తారు.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• तौ: those two (they)
• तौ: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सानसी: winning, victorious
• सानसी: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: सानस् (प्रातिपदिक; ‘विजय/लाभ’)

• शवसाना: mighty, possessing strength
• शवसाना: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: शवस् (प्रातिपदिक; ‘बल’)

• हि: indeed, for
• हि: —
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

• भूतम्: having become; being
• भूतम्: —
• Type: Participle
• Root: भू (धातु) → भूत (कृदन्त-प्रातिपदिक)

• साकम्: together
• साकम्: अधिकारण/सहभाव
• Type: Indeclinable
• Root: साकम् (अव्यय)

• वृधा: in increase, mightily
• वृधा: —
• Type: Indeclinable
• Root: वृधा (अव्यय; ‘वृद्ध्या/प्रवृद्धम्’)

• शवसा: by strength
• शवसा: करण
• Type: Noun
• Root: शवस् (प्रातिपदिक)

• शूशुवांसौ: ever-ardent, vigorously active
• शूशुवांसौ: कर्तृ
• Type: Participle
• Root: शु/श्वि (धातु; ‘प्रबल/उत्सुक होना’) → शूशुवांस् (परिपूर्ण-भूतकृदन्त, ‘बहुशः शुशुवत्’)

• क्षयन्तौ: dwelling, abiding
• क्षयन्तौ: कर्तृ
• Type: Participle
• Root: क्षि (धातु; ‘क्षय/निवास करना’) → क्षयन्त् (वर्तमान-कृदन्त)

• रायः: of wealth
• रायः: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: राय्/रायि (प्रातिपदिक; ‘धन’)

• यवसस्य: of pasture/grass
• यवसस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: यवस (प्रातिपदिक; ‘घास/चारा’)

• भूरेः: of abundant (store)
• भूरेः: सम्बन्ध
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: भूरि (प्रातिपदिक; ‘बहु’)

• पृङ्क्तम्: they mix/bring together
• पृङ्क्तम्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: पृच्/पृङ्क् (धातु; ‘मिश्रण/संयोजन करना’) → पृङ्क्त (वर्तमान)

• वाजस्य: of prize/strength
• वाजस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक; ‘बल/अन्न/विजय-पुरस्कार’)

• स्थविरस्य: of firm/strong
• स्थविरस्य: सम्बन्ध
• Type: Adjective
• Root: स्थविर (प्रातिपदिक; ‘स्थिर/प्रौढ/दृढ’)

• घृष्वेः: of the vehement/fiery one
• घृष्वेः: सम्बन्ध
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: घृष्वि/घृष्विन् (प्रातिपदिक; ‘उग्र/तेजस्वी/प्रदीप्त’)