Rig Veda 2.33.15 — Mandala 2, Sukta 33, Mantra 15
Sukta 2.33
Rishi: Gṛtsamada
Devata: Rudra
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
एवा बभ्रो वृषभ चेकितान यथा देव न हृणीषे न हंसि । हवनश्रुन्नो रुद्रेह बोधि बृहद्वदेम विदथे सुवीराः ॥
Transliteration
evā́ babhro vṛṣabha cekitāna yáthā deva ná hṛṇīṣé ná haṃsi | havana-śrún no rudréha bodhi bṛhád vadema vidáthé su-vīrāḥ ||
Translation
ఓ బభ్రు (తామ్రవర్ణ) వృషభా, చేకితాన్ (జాగ్రత జ్ఞాని)! ఓ దేవా, మా పట్ల నీవు కోపపడక, దెబ్బతీయక ఉండునట్లు అవు. ఓ హవన-శ్రుత్ (ఆహ్వాన శ్రోత) రుద్రా, ఇక్కడ మా కోసం జాగ్రతమవు; విదథ (సభ)లో మేము బృహత్ (మహత్తర/విస్తృత) వాక్యాన్ని పలుకుదుము; సువీరాః (వీరశక్తి సమృద్ధులు) కావుదుము.
Word by Word
ए॒वाthus, just so
ए॒वा:
—
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय-प्रातिपदिक)
ब॑भ्रोO tawny one (Rudra)
ब॑भ्रो:
Kartā (सम्बोधनार्थ/स्तुत्य-विशेषण)
TypeNoun/Adjective
Rootबभ्रु (प्रातिपदिक)
वृषभO bull (mighty one)
वृषभ:
Sambodhana
TypeNoun
Rootवृषभ (प्रातिपदिक)
चेकितानhas become manifest / is renowned / shines forth
चेकितान:
Kriyā
TypeVerb
Rootचित् (धातु) → चेकितान (परस्मैपदी, परिपूर्ण/तीव्र-आवृत्त्यर्थे; परिपूर्ण-प्रत्ययान्त रूप)
यथा॑as, just as
यथा॑:
—
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय-प्रातिपदिक)
देवO god
देव:
Sambodhana
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
हृणीषेyou are not angered / you do not become wrathful (lit. do not feel shame/resentment)
हृणीषे:
Kriyā
TypeVerb
Rootह्री (धातु) / हृण् (वेदिक-रूप; ‘लज्जा/क्रोध’)
नnor
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
हंसिyou strike/kill
हंसि:
Kriyā
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
हवनश्रुत्O hearer of the invocation (of the call/oblation)
हवनश्रुत्:
Sambodhana
TypeAdjective (epithet)
Rootहवन-श्रुत् (समास; श्रुत् < श्रु ‘to hear’)
नःof us, our
नः:
Sampradāna/सम्बन्ध (our)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
रुद्रO Rudra
रुद्र:
Sambodhana
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
इहhere
इह:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
बोधिbe aware / take notice / awaken (to us)
बोधि:
Kriyā
TypeVerb
Rootबुध् (धातु)
बृहत्great (things), lofty (speech)
बृहत्:
Karma (वदेम् इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootबृहत् (प्रातिपदिक)
वदेमmay we speak
वदेम:
Kriyā
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
विदथेin the assembly/ritual gathering
विदथे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootविदथ (प्रातिपदिक)
सुवीराःhaving good heroes/strong sons; well-manned
सुवीराः:
Kartā (वदेम् इत्यस्य कर्तृ-विशेषण) / फल-विशेषण
TypeAdjective
Rootसु-वीर (समास; वीर)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.