
Sukta 1.168
Agastya Mānavā (traditional for RV 1.168, Marut hymn)
Maruts
Triṣṭubh
ఈ సూక్తం మరుతులను ఏకమై, వేగంగా కదిలే గణంగా ఆహ్వానిస్తుంది; వారు యజ్ఞం నుండి యజ్ఞానికి ప్రయాణిస్తూ, ప్రేరిత ఆలోచనలను చలనంలోకి తెస్తారు మరియు రెండు లోకాలలో “సరైన దిశగా సాగే” పురోగతిని ప్రసాదిస్తారు. కవి వారి విస్తార పరిధి మరియు గాలివాన శక్తిని చూసి ఆశ్చర్యపడతాడు; అది గట్టిగా కుదించబడినదాన్ని పగులగొట్టి తెరచి, మార్గాలను శుభ్రం చేసి, జీవితం మరియు విజయానికి అవసరమైన శక్తులను విడుదల చేస్తుంది. చివరికి అతడు సృజించిన స్తుతిగీతాన్ని అర్పించి, దేహధారుల క్షేమార్థం పోషణతోను బలవర్ధక శక్తితోను మరుతులు రావాలని ఆహ్వానిస్తాడు.
Mantra 1
यज्ञायज्ञा वः समना तुतुर्वणिर्धियंधियं वो देवया उ दधिध्वे । आ वोऽर्वाचः सुविताय रोदस्योर्महे ववृत्यामवसे सुवृक्तिभिः ॥
యజ్ఞం నుండి యజ్ఞానికి మీరు ఏకమనసుతో వేగంగా ముందుకు సాగుతారు; ఆలోచనపై ఆలోచనను, హే దేవాభిముఖ శక్తులారా, మీరు స్థాపిస్తారు. రెండు లోకాలలో సుగతికోసం, మహత్తర సహాయంకోసం, సువ్యక్త వాక్యాలతో మేము మీవైపు ఇక్కడ తిరుగుతున్నాము—మీ ‘అవ’ (రక్ష/అనుగ్రహం) కొరకు.
Mantra 2
वव्रासो न ये स्वजाः स्वतवस इषं स्वरभिजायन्त धूतयः । सहस्रियासो अपां नोर्मय आसा गावो वन्द्यासो नोक्षणः ॥
వారు స్వయంజాతులు, స్వయంబలవంతులు—వ్రజాల వంటి ఆవరణాల్లా—ఉత్సాహదాయకమైన ఇషా (శక్తి-సంపన్న సమృద్ధి)తో ప్రకాశమయ స్వర్గం వైపు జన్మించునట్లు కంపిస్తూ ఉద్భవిస్తారు. జలతరంగాలవలె వారి రాక వెయ్యిరెట్లు; స్తుత్యమైన గోవులవలె, బలమైన వృషభులవలె వారు ముందుకు సాగుతారు.
Mantra 3
सोमासो न ये सुतास्तृप्तांशवो हृत्सु पीतासो दुवसो नासते । ऐषामंसेषु रम्भिणीव रारभे हस्तेषु खादिश्च कृतिश्च सं दधे ॥
పిండిన సోమరస ధారలవలె—తృప్తమైన వేగముతో, హృదయంలో పానమైనవై—వారు దానకార్యంలో తమ ఆసనాన్ని పొందుతారు. వారి భుజాలపై రంభిణీ అంటుకున్నట్లుగా; వారి చేతుల్లో తెరిచి పగులగొట్టే శక్తి మరియు రూపకల్పన చేసే శక్తి—రెండూ—కలిసి స్థాపించబడ్డాయి.
Mantra 4
अव स्वयुक्ता दिव आ वृथा ययुरमर्त्याः कशया चोदत त्मना । अरेणवस्तुविजाता अचुच्यवुर्दृळ्हानि चिन्मरुतो भ्राजदृष्टयः ॥
వారు స్వయంయుక్తులై, దివం నుండి క్రిందికి, వ్యర్థం కాకుండా వేగంగా వచ్చారు—అమర్త్యులు—తమ స్వభావమే కొరడాలా ప్రేరేపించగా. మలినరహితులు, మహాబలంతో జన్మించిన, మెరిసే శూలధారులైన మరుతులు దృఢంగా స్థాపితమైన వాటినికూడా కదిలించారు.
Mantra 5
को वोऽन्तर्मरुत ऋष्टिविद्युतो रेजति त्मना हन्वेव जिह्वया । धन्वच्युत इषां न यामनि पुरुप्रैषा अहन्यो नैतशः ॥
ఓ మరుతులారా—శూల-విద్యుత్తులవారలారా—మీ అంతరంలో తన తానే కంపించేది ఎవరు? నాలుకతో కూడిన దవడ కంపించునట్లు. ప్రేరణ యాత్రామార్గంలో అతడు ధనుస్సు నుండి విడిచిన బాణంలా దూసుకుపోతాడు; అనేక ప్రేషణలను పంపుతూ, దిన-ప్రకాశ అశ్వంలా వేగంగా పరుగెత్తుతాడు.
Mantra 6
क्व स्विदस्य रजसो महस्परं क्वावरं मरुतो यस्मिन्नायय । यच्च्यावयथ विथुरेव संहितं व्यद्रिणा पतथ त्वेषमर्णवम् ॥
ఈ విశాల రజస్ (మధ్యలోకం) యొక్క దూర తీరం ఎక్కడ? సమీప సరిహద్దు ఎక్కడ? ఓ మరుతులారా—మీరు సంచరించేది ఏ స్థలంలో? మీరు గట్టిగా కుదించినదాన్ని కంపించే దానిలా కదిలించి విడదీయగానే, శిలా-ఆయుధంతో మీరు దహించే అర్ణవాన్ని చీల్చుకుంటూ దూసుకుపోతారు—అడ్డుకట్టైన గడ్డను పగలగొట్టి ప్రాణానికి ముందుకు సాగే మార్గాన్ని తెరుస్తూ.
Mantra 7
सातिर्न वोऽमवती स्वर्वती त्वेषा विपाका मरुतः पिपिष्वती । भद्रा वो रातिः पृणतो न दक्षिणा पृथुज्रयी असुर्येव जञ्जती ॥
మాకు మీ సాతి (విజయ-శక్తి) అమవతిగా, స్వర్వతిగా—ఓ మరుతులారా—తీవ్రంగా, విపాక (పరిపాకం) కలిగించేదిగా, పోషణాన్ని పెంచేదిగా ఉండుగాక. మీ రాతి (దానం) మంగళకరంగా ఉండుగాక—దాతను నింపే దక్షిణా వలె; పృథుజ్రయీ—విస్తారమైన అడుగులతో జయించేది—అసుర్య (ప్రభుత్వ-శక్తి) వలె ప్రేరేపిస్తూ, మమ్మల్ని మరింత విశాలమైన గమనంలోకి ముందుకు నెట్టుగాక.
Mantra 8
प्रति ष्टोभन्ति सिन्धवः पविभ्यो यदभ्रियां वाचमुदीरयन्ति । अव स्मयन्त विद्युतः पृथिव्यां यदी घृतं मरुतः प्रुष्णुवन्ति ॥
మీరు మేఘజన్యమైన వాక్కును ఉద్ధరించినప్పుడు, మీ ప్రేరక వేగాలకు ప్రతిగా నదులు గర్జిస్తాయి. మరియు, ఓ మరుతులారా, మీరు ఘృతం—మీ తేజోమయ సారం—చల్లినప్పుడు, భూమిపై విద్యుత్తులు చిరునవ్వులా మెరుస్తాయి.
Mantra 9
असूत पृश्निर्महते रणाय त्वेषमयासां मरुतामनीकम् । ते सप्सरासोऽजनयन्ताभ्वमादित्स्वधामिषिरां पर्यपश्यन् ॥
బహురంగ మాత పృశ్ని మహా రణార్థం మరుతుల జ్వలంత, అలసటలేని అగ్రభాగాన్ని ప్రసవించింది. ఆ ద్రుతగామి సప్సరాసులు విశాలతను జనింపజేశారు; ఆపై వారు చుట్టూరా తమ స్వధా—స్వభావజాత, ఉగ్రం మరియు స్వేచ్ఛాయుత శక్తి—ని దర్శించారు; అది సత్త్వంలో పనిచేసే అంతర్జన్య బలధర్మంలా ఉంది.
Mantra 10
एष वः स्तोमो मरुत इयं गीर्मान्दार्यस्य मान्यस्य कारोः । एषा यासीष्ट तन्वे वयां विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ॥
ఓ మరుతులారా, ఇదే మీ స్తోమం; ఆనందార్హుడూ గౌరవార్హుడూ అయిన కారు (స్తుతికర్త) యొక్క ప్రేరిత వాక్కు ఇదే. మా తను (దేహధార జీవితం) కొరకు పోషణతో రండి; ఈ బలపరిచే గణాన్ని—త్వరగా దానం చేసి యాత్రను విజయవంతం చేసే ప్రేరక శక్తిని—మేము తెలుసుకొని పొందుదుము.
The Maruts are a band of youthful storm-deities—wind, thunder, and radiant power—moving together and helping to break obstacles and bring strength and rain.
The poet asks for ‘suvitā’ (right-going success), great help and protection, and for nourishing force (iṣ) that strengthens embodied life and supports victory.
It is a poetic way of describing the Maruts’ storm-power that loosens and shatters blockages—both in nature (clouds, barriers) and inwardly (stagnation, fear)—so progress becomes possible.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.