Adhyaya 24

Verse 1

युधिष्ठिर उवाच । अथान्यानि तु तीर्थानि वसिष्ठोक्तानि मे वद । श्रुत्वा यानि च पापानि विलयं यांति नारद

యుధిష్ఠిరుడు పలికెను—ఓ నారదా! ఇప్పుడు వసిష్ఠుడు చెప్పిన ఇతర తీర్థములను నాకు చెప్పుము; వాటిని వినగానే పాపములు లయమగును।

Verse 2

नारद उवाच । शृणुष्वात्र हि तीर्थानि वसिष्ठोक्तानि पार्थिव । दक्षिणं सिंधुमासाद्य ब्रह्मचारी जितेंद्रियः

నారదుడు పలికెను—ఓ రాజా! ఇక్కడ వసిష్ఠుడు చెప్పిన తీర్థములను వినుము. దక్షిణ సింధువును చేరి బ్రహ్మచారి, జితేంద్రియుడు (ఇలా ఆచరించవలెను)।

Verse 3

अग्निष्टोममवाप्नोति विमानं चाधिरोहति । चर्मण्वतीं समासाद्य नियतो नियताशनः

అతడు అగ్నిష్టోమ యజ్ఞఫలాన్ని పొందుతూ దివ్య విమానమును అధిరోహిస్తాడు. చర్మణ్వతీ నదిని చేరి, నియమబద్ధుడై నియతాహారుడై, ఈ ఫలములను పొందుతాడు.

Verse 4

रंतिदेवाभ्यनुज्ञातो अग्निष्टोमफलं लभेत् । ततो गच्छेत धर्मज्ञ हिमवत्सुतमर्बुदम्

రంతిదేవుని అనుమతితో అగ్నిష్టోమ యజ్ఞఫలాన్ని పొందుతాడు. అనంతరం, ఓ ధర్మజ్ఞా, హిమవంతుని కుమారుడైన అర్బుదుని వద్దకు వెళ్లవలెను.

Verse 5

पृथिव्या यत्र वै छिद्रं पूर्वमासीद्युधिष्ठिर । तत्राश्रमो वसिष्ठस्य त्रिषु लोकेषु विश्रुतं

ఓ యుధిష్ఠిరా, భూమిపై ఎక్కడైతే పూర్వం ఒక చీలిక ఉండెనో, అక్కడే వశిష్ఠ మహర్షి ఆశ్రమము ఉంది; అది త్రిలోకాలలో ప్రసిద్ధి పొందింది.

Verse 6

तत्रोष्य रजनीमेकां गोसहस्रफलं लभेत् । पिंगातीर्थमुपस्पृश्य ब्रह्मचारी नराधिप

ఓ నరాధిపా, అక్కడ ఒక రాత్రి నివసిస్తే వెయ్యి గోవుల దానఫలంతో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది. పింగా తీర్థంలో ఉపస్పర్శన/స్నానం చేసి బ్రహ్మచారి కూడా ఆ ఫలాన్ని పొందుతాడు.

Verse 7

कपिलानां नरव्याघ्र शतस्य फलमाप्नुयात् । ततो गच्छेत धर्मज्ञ प्रभासं लोकविश्रुतम्

ఓ నరవాఘ్రా, అక్కడ కపిల గోవుల శతదానఫలంతో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది. అనంతరం, ఓ ధర్మజ్ఞా, లోకప్రసిద్ధమైన ప్రభాస తీర్థానికి వెళ్లవలెను.

Verse 8

यत्र सन्निहितो नित्यं स्वयमेव हुताशनः । देवतानां मुखं वीर अनलोऽनिलसारथिः

యెక్కడ స్వయంగా హుతాశనుడైన అగ్ని నిత్యం సన్నిహితుడై ఉంటాడో; ఓ వీరా, ఆ అనలుడు దేవతల ముఖమై, వాయువే అతని సారథి।

Verse 9

तस्मिंस्तीर्थवरे स्नात्वा शुचिः प्रयतमानसः । अग्निष्टोमातिरात्राभ्यां फलं प्राप्नोति मानवः

ఆ శ్రేష్ఠ తీర్థంలో స్నానం చేసి, శుచిగా నియమిత మనస్సుతో ఉన్న మనిషి అగ్నిష్టోమ, అతిరాత్ర యాగాల సమాన ఫలాన్ని పొందుతాడు.

Verse 10

ततो गत्वा सरस्वत्याः सागरस्य च संगमम् । गोसहस्रफलं प्राप्य स्वर्गलोके महीयते

తర్వాత సరస్వతి నది మరియు సముద్ర సంగమానికి వెళ్లి, వెయ్యి గోవుల దానఫల సమాన పుణ్యాన్ని పొంది స్వర్గలోకంలో గౌరవింపబడతాడు.

Verse 11

दीप्यमानोऽग्निवन्नित्यं प्रभया भरतर्षभ । तीर्थे सलिलराजस्य स्नात्वा प्रयतमानसः

ఓ భరతశ్రేష్ఠా, అతడు తన ప్రభతో నిత్యం అగ్నివలె దీప్తిమంతుడు; జలరాజుని తీర్థంలో స్నానం చేసి నియమితమనస్సుతో అయ్యాడు.

Verse 12

त्रिरात्रमुषितस्तत्र तर्पयेत्पितृदेवताः । विराजति यथा सोमो वाजिमेधं च विंदति

అక్కడ మూడు రాత్రులు నివసించి పితృదేవతలకు తర్పణం చేయాలి; అప్పుడు అతడు సోమచంద్రునివలె ప్రకాశించి అశ్వమేధ యాగఫలాన్ని పొందుతాడు.

Verse 13

वरदानं ततो गच्छेत्तीर्थं भरतसत्तम । विष्णोर्दुर्वाससा यत्र वरो दत्तो युधिष्ठिर

అనంతరం, ఓ భరతశ్రేష్ఠా! వరదానమనే తీర్థానికి వెళ్లవలెను—అక్కడ ముని దుర్వాసుడు, ఓ యుధిష్ఠిరా, శ్రీ విష్ణువుకు వరం ప్రసాదించాడు।

Verse 14

वरदाने नरः स्नात्वा गोसहस्रफलं लभेत् । ततो द्वारवतीं गच्छेन्नियतो नियताशनः

వరదానంలో స్నానం చేసినవాడు సహస్ర గోదాన ఫలంతో సమానమైన పుణ్యాన్ని పొందుతాడు. ఆపై నియమంతో, నియతాహారంతో ద్వారవతీకి వెళ్లాలి।

Verse 15

पिंडारके नरः स्नात्वा लभेद्बहुसुवर्णकम्

పిండారకంలో స్నానం చేసినవాడు అపారమైన స్వర్ణాన్ని పొందుతాడు।

Verse 16

तस्मिंस्तीर्थे महाराज पद्मलक्षणलक्षिताः । अद्यापि मुद्रा दृश्यंते तदद्भुतमरिंदम

ఓ మహారాజా! ఆ తీర్థంలో పద్మలక్షణంతో గుర్తించబడిన ముద్రలు ఇప్పటికీ కనిపిస్తాయి—అది ఎంత అద్భుతం, ఓ అరిం దమా!

Verse 17

त्रिशूलांकानि पद्मानि दृश्यंते कुरुनंदन । महादेवस्य सान्निध्यं तत्रैव भरतर्षभ

ఓ కురునందనా! అక్కడ త్రిశూల చిహ్నంతో అంకితమైన పద్మాలు కనిపిస్తాయి; అలాగే అక్కడే, ఓ భరతశ్రేష్ఠా, మహాదేవుని సాన్నిధ్యం ఉంది।

Verse 18

सागरस्य च सिंधोश्च संगमं प्राप्य भारत । तीर्थे सलिलराजस्य स्नात्वा प्रयतमानसः

హే భారతా! సాగరము మరియు సింధునది సంగమాన్ని చేరి, జలాధిపతి తీర్థంలో నియమిత శుద్ధమనస్సుతో స్నానం చేసి,

Verse 19

तर्पयित्वा पितॄन्देवानृषींश्च भरतर्षभ । प्राप्नोति वारुणं लोकं दीप्यमानः स्वतेजसा

హే భరతశ్రేష్ఠా! పితృదేవతలను, దేవులను, ఋషులను తర్పణం చేసి, తన స్వతేజస్సుతో ప్రకాశిస్తూ వరుణలోకాన్ని పొందుతాడు.

Verse 20

शंकुकर्णेश्वरं देवमर्चयित्वा युधिष्ठिर । अश्वमेधं दशगुणं प्रवदंति मनीषिणः

హే యుధిష్ఠిరా! శంకుకర్ణేశ్వర దేవుని ఆరాధించినవాడికి, పండితులు అశ్వమేధ యాగఫలానికి పదింతల పుణ్యం కలుగుతుందని చెబుతారు.

Verse 21

प्रदक्षिणमुपावृत्य गच्छेत भरतर्षभ । तीर्थं कुरुवरश्रेष्ठ त्रिषु लोकेषु विश्रुतम्

హే భరతశ్రేష్ఠా! ప్రదక్షిణ చేసి కుడివైపు తిరిగి ముందుకు సాగాలి; కురువంశంలో శ్రేష్ఠమైన ఆ తీర్థం మూడు లోకాలలో ప్రసిద్ధం.

Verse 22

तिमीति नाम्ना विख्यातं सर्वपापप्रमोचनम् । यत्र शक्रादयो देवा उपासंते महेश्वरम्

అది ‘తిమీ’ అనే నామంతో ప్రసిద్ధి, సమస్త పాపాలను తొలగించేది; అక్కడ శక్రుడు (ఇంద్రుడు) మొదలైన దేవులు మహేశ్వరుని ఉపాసిస్తారు.

Verse 23

तत्र स्नात्वार्चयित्वा च रुद्रं देवगणैर्वृतम् । जन्मप्रभृति पापानि कृतानि नुदते नरः

అక్కడ స్నానం చేసి, దేవగణములతో పరివృతుడైన రుద్రుని విధివిధానంగా ఆరాధించినవాడు జన్మనుండి చేసిన పాపములన్నిటిని తొలగించుకొనును।

Verse 24

तिमिरत्र नरश्रेष्ठ सर्वदेवैरभिष्टुतः । तत्र स्नात्वा नरश्रेष्ठ हयमेधमवाप्नुयात्

హే నరశ్రేష్ఠా! తిమిరాత్ర తీర్థం సర్వదేవులచే స్తుతింపబడినది. అక్కడ స్నానం చేసినవాడు, హే నరశ్రేష్ఠా, అశ్వమేధ యజ్ఞసమాన పుణ్యాన్ని పొందును।

Verse 25

जित्वा तत्र महाप्राज्ञ विष्णुना दितिनंदनम् । पुरा शौचं कृतं राजन्हत्वा दैवतकंटकान्

హే మహాప్రాజ్ఞ రాజా! పూర్వము విష్ణువు అక్కడ దితి కుమారుని జయించి, దేవతలకు కంటకములైన దానవులను సంహరించి, అనంతరం శౌచశుద్ధి కర్మను ఆచరించెను।

Verse 26

ततो गच्छेत धर्मज्ञ वसुधारामभिष्टुताम् । गमनादेव तस्यां हि हयमेधमवाप्नुयात्

అనంతరం, హే ధర్మజ్ఞా, ప్రశంసింపబడిన వసుధారా తీర్థమునకు వెళ్లవలెను. అక్కడికి వెళ్లిన మాత్రముననే అశ్వమేధయజ్ఞసమాన ఫలము లభించును।

Verse 27

स्नात्वा कुरुवरश्रेष्ठ प्रयतात्मा तु मानवः । तर्पयित्वा पितॄन्देवान्विष्णुलोके महीयते

హే కురువరశ్రేష్ఠా! నియమితాత్ముడైన మనిషి స్నానం చేసి, పితృదేవతలకు మరియు దేవతలకు తర్పణం సమర్పిస్తే, విష్ణులోకంలో గౌరవింపబడును।

Verse 28

तीर्थं चापि परं तत्र वसूनां भरतर्षभ । तत्र स्नात्वा च पीत्वा च वसूनां संमतो भवेत्

ఓ భరతశ్రేష్ఠా! అక్కడ వసువుల పరమ తీర్థమూ ఉంది. అక్కడ స్నానం చేసి ఆ జలాన్ని పానంచేస్తే వసువులకు సమ్మతుడై ప్రీతిపాత్రుడవుతాడు.

Verse 29

सिंधुतममिति ख्यातं सर्वपापप्रणाशनम् । तत्र स्नात्वा नरश्रेष्ठ लभेद्बहुसुवर्णकम्

ఇది ‘సింధుతమ’ అని ప్రసిద్ధి, సమస్త పాపనాశకము. ఓ నరశ్రేష్ఠా! అక్కడ స్నానం చేస్తే అపారమైన స్వర్ణం లభిస్తుంది.

Verse 30

ब्रह्मतुंगं समासाद्य शुचिः प्रयतमानसः । ब्रह्मलोकमवाप्नोति सुकृती विरजा नरः

బ్రహ్మతుంగాన్ని చేరి శుచిగా, నియమిత మనస్సుతో—పుణ్యవంతుడై రజస్సు లేనివాడైన నరుడు—బ్రహ్మలోకాన్ని పొందుతాడు.

Verse 31

कुमारिकाणां शक्रस्य तीर्थं सिद्धनिषेवितम् । तत्र स्नात्वा नरश्रेष्ठ शक्रलोकमवाप्नुयात्

కుమారికల మధ్య శక్రుడు (ఇంద్రుడు) యొక్క ఈ తీర్థం సిద్ధులు సేవించేది. ఓ నరశ్రేష్ఠా! అక్కడ స్నానం చేస్తే శక్రలోకాన్ని పొందగలడు.

Verse 32

रेणुकायाश्च तत्रैव तीर्थं देवनिषेवितम् । स्नात्वा तत्र भवेद्विप्रो विमलश्चंद्रमा इव

అక్కడే రేణుకాదేవి యొక్క తీర్థం కూడా ఉంది; దేవతలు సేవించేది. అక్కడ స్నానం చేస్తే బ్రాహ్మణుడు నిష్కలంక చంద్రునివలె విమలుడవుతాడు.

Verse 33

अथ पंचनदं गत्वा नियतो नियताशनः । पंचयज्ञानवाप्नोति क्रमशो ये तु कीर्तिताः

అనంతరం పంచనదానికి వెళ్లి, నియమపరుడై నియతాహారంతో ఉన్నవాడు, క్రమంగా చెప్పబడిన పంచయజ్ఞాల ఫలాన్ని పొందుతాడు।

Verse 34

ततो गच्छेत धर्मज्ञ भीमायाः स्थानमुत्तमम् । तत्र स्नात्वा न योन्यां वै नरो भरतसत्तम

తదుపరి, ఓ ధర్మజ్ఞా, భీమా దేవి యొక్క ఉత్తమ పుణ్యస్థానానికి వెళ్లవలెను. అక్కడ స్నానం చేసినవాడు, ఓ భరతశ్రేష్ఠా, నిశ్చయంగా మళ్లీ గర్భప్రవేశం చేయడు (పునర్జన్మ లేదు)।

Verse 35

देव्याः पुत्रो भवेद्राजन्तत्र कुंडलविग्रहः । गवां शतसहस्रस्य फलं चैवाप्नुयान्महत्

ఓ రాజా, అక్కడ (ఆ కర్మచేత) దివ్య దేవి అనుగ్రహంతో కుమారుడు కలుగును, అతడు శోభాయమాన కుండలాలతో అలంకృతుడై ఉంటాడు; అలాగే లక్ష గోవుల దానఫలంతో సమానమైన మహాపుణ్యమును పొందుతాడు।

Verse 36

गिरिकुंजं समासाद्य त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् । पितामहं नमस्कृत्य गोसहस्रफलं लभेत्

మూడు లోకాలలో ప్రసిద్ధమైన గిరికుంజానికి చేరి, పితామహుడు (బ్రహ్మా)కు నమస్కరించినవాడు, వెయ్యి గోవుల దానఫలంతో సమానమైన పుణ్యాన్ని పొందుతాడు।

Verse 37

ततो गच्छेत धर्मज्ञ विमलं तीर्थमुत्तमम् । अद्यापि यत्र दृश्यंते मत्स्याः सौवर्णराजताः

తదుపరి, ఓ ధర్మజ్ఞా, అత్యుత్తమమైన విమల తీర్థానికి వెళ్లవలెను; అక్కడ నేటికీ బంగారు మరియు వెండి వర్ణముల చేపలు దర్శనమిస్తాయి।

Verse 38

तत्र स्नात्वा नरश्रेष्ठ वाजपेयमवाप्नुयात् । सर्वपापविशुद्धात्मा गच्छेत्परमिकां गतिम्

హే నరశ్రేష్ఠా! అక్కడ స్నానం చేసినవాడు వాజపేయ యాగఫలాన్ని పొందును. సమస్త పాపముల నుండి శుద్ధాత్ముడై పరమగతిని చేరును.