Rig Veda 7.37.7: Mandala 7, Sukta 37, Mantra 7

Sukta 7.37

Rishi: Vasiṣṭha (mandala context)

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh (probable; not explicitly provided in input)

Samhita Patha (Devanagari)

अभि यं देवी निॠतिश्चिदीशे नक्षन्त इन्द्रं शरदः सुपृक्षः । उप त्रिबन्धुर्जरदष्टिमेत्यस्ववेशं यं कृणवन्त मर्ताः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 7.37.7

Transliteration

abhí yáṃ devī́ nír̥tiś cid ī́śe nákṣanta índraṃ śáradaḥ su-pṛ́kṣaḥ | úpa tri-bándhur jarad-aṣṭím eti ásvaveśaṃ yáṃ kṛṇávanta mártāḥ ||

Translation

Того — Индру — кого и сама богиня Ниррити (Nirṛti), Разрушение, могла бы присвоить, всё же ищут и достигают времена года, хорошо питающие. К нему подходит «трижды связанный», к старому восьмикратному пределу; то стеснённое состояние, что смертные себе создают, он способен превзойти и преобразить.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अभि: towards, against, upon
• अभि: Adhikaraṇa (दिशा/सम्बन्ध) / उपसर्ग
• Type: Indeclinable
• Root: अभि (उपसर्ग/अव्यय)

• यम्: whom
• यम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• देवी: the goddess
• देवी: Kartā
• Type: Noun
• Root: देवी (देव-स्त्री)

• निॠतिः: Nirr̥ti (goddess of destruction/misfortune)
• निॠतिः: Kartā (देवी-निॠतिः समनाधिकरणम्)
• Type: Noun
• Root: निॠति (प्रातिपदिक)

• चित्: even
• चित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (अव्यय)

• ईशे: rules, has power over
• ईशे: Kriyā
• Type: Verb
• Root: ईश् (धातु)

• नक्षन्ते: they reach, attain
• नक्षन्ते: Kriyā
• Type: Verb
• Root: नश्/नक्ष् (धातु; ‘to reach/attain’)

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: Karma
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• शरदः: autumns; years
• शरदः: Kartā
• Type: Noun
• Root: शरद् (प्रातिपदिक)

• सुपृक्षः: well-adorned/beautiful
• सुपृक्षः: Kartā (विशेषण-सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: सु-पृक्ष (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारय)

• उप: near, towards
• उप: Adhikaraṇa (सामीप्य) / उपसर्ग
• Type: Indeclinable
• Root: उप (अव्यय/उपसर्ग)

• त्रिबन्धुः: the three-kin/threefold-related one (epithet)
• त्रिबन्धुः: Kartā
• Type: Noun
• Root: त्रि-बन्धु (प्रातिपदिक)

• जरदष्टिः: the old-staffed one; one with an aged staff
• जरदष्टिः: Kartā (त्रिबन्धुः इति समनाधिकरणम्)
• Type: Noun
• Root: जरद्-अष्टि (प्रातिपदिक; कर्मधारय)

• एति: goes, comes
• एति: Kriyā
• Type: Verb
• Root: इ (धातु)

• अस्ववेशम्: not in one’s own dwelling; homeless/without proper abode
• अस्ववेशम्: Karma (विशेषण-सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: अ-स्व-वेश (प्रातिपदिक; नञ्-समास)

• यम्: whom
• यम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• कृण्वन्त: they make
• कृण्वन्त: Kriyā
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)

• मर्ताः: mortals
• मर्ताः: Kartā
• Type: Noun
• Root: मर्त (प्रातिपदिक)