Rig Veda 4.29.2: Mandala 4, Sukta 29, Mantra 2

Sukta 4.29

Rishi: Vāmadeva Gautama (traditional for Mandala 4); specific hymn attribution not provided in input

Devata: Indra

Chandas: Trishtubh (probable; requires scan)

Samhita Patha (Devanagari)

आ हि ष्मा याति नर्यश्चिकित्वान्हूयमानः सोतृभिरुप यज्ञम् । स्वश्वो यो अभीरुर्मन्यमानः सुष्वाणेभिर्मदति सं ह वीरैः ॥

Transliteration

ā́ hí ṣmā yā́ti náryaś cikitvā́n hūyámānaḥ sotṛ́bhir úpa yajñám | sváśvo yó abhī́rur mányamānaḥ suṣvāṇébhiḥ mádati sáṃ ha vī́raiḥ ||

Translation

Ибо он воистину приходит — мужская мощь, ведающий, — призываемый выжимателями (сотарами) к жертвоприношению. Он, с добрыми конями, бесстрашный в своём самоутверждении, опьяняется с теми, кто хорошо выжимает, соединяясь вместе с героями — нашими сильными энергиями.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• आ: hither, forth (towards)
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/निपात)

• हि: indeed, for
• हि: —
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

• ष्मा: surely, just
• ष्मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: ष्म (निपात; वैदिक)

• याति: goes, comes
• याति: —
• Type: Verb
• Root: या (याऽ गतौ)

• नर्यः: manly, heroic
• नर्यः: Kartā (विशेषणरूपेण कर्तृसम्बन्धः)
• Type: Adjective
• Root: नर्य (प्रातिपदिक; नर-सम्बद्ध)

• चिकित्वान्: wise, discerning
• चिकित्वान्: Kartā (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: चिकित्वस् (कृदन्त; √चित्/√चित् ‘to perceive/know’ से वैदिक परिपूर्ण/प्रज्ञावान्)

• हूयमानः: being invoked/called
• हूयमानः: Kartā (विशेषण; ‘being invoked’)
• Type: Participle
• Root: √ह्वा (ह्वा/ह्वयति ‘to call, invoke’)

• सोतृभिः: by the Soma-pressers
• सोतृभिः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: सोतृ (प्रातिपदिक; √सु ‘to press (Soma)’ से)

• उप: near, towards
• उप: —
• Type: Indeclinable
• Root: उप (उपसर्ग/अव्यय)

• यज्ञम्: the sacrifice
• यज्ञम्: Karma
• Type: Noun
• Root: यज्ञ (प्रातिपदिक)

• स्वश्वः: having good horses
• स्वश्वः: Kartā (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्वश्व (प्रातिपदिक; ‘good-horsed’)

• यः: who
• यः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अभीरुः: fearless
• अभीरुः: Kartā (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अभीरु (प्रातिपदिक; a- + भीरु)

• मन्यमानः: thinking, deeming (himself)
• मन्यमानः: Kartā (विशेषण)
• Type: Participle
• Root: √मन् (मन्यते ‘to think, deem’)

• सुष्वाणेभिः: with/by the well-pressing (Soma-pressers)
• सुष्वाणेभिः: Karaṇa
• Type: Noun/Participle
• Root: सुष्वाण (कृदन्त; √सु ‘to press (Soma)’; परिपूर्ण/वर्तमान-भाव ‘having pressed/pressing well’)

• मदति: rejoices, is exhilarated
• मदति: —
• Type: Verb
• Root: √मद् (मदति ‘to be exhilarated, rejoice’)

• सम्: together, with
• सम्: —
• Type: Indeclinable
• Root: सम् (उपसर्ग/अव्यय)

• ह: indeed, surely
• ह: —
• Type: Indeclinable
• Root: ह (निपात)

• वीरैः: with heroes/men
• वीरैः: Karaṇa (सहकारक-भावः)
• Type: Noun
• Root: वीर (प्रातिपदिक)