Rig Veda 10.113.8: Mandala 10, Sukta 113, Mantra 8

Sukta 10.113

Devata: Indra (supported by Viśve Devāḥ; Agni as simile)

Chandas: Trishtubh (probable; requires verification)

Samhita Patha (Devanagari)

विश्वे देवासो अध वृष्ण्यानि तेऽवर्धयन्त्सोमवत्या वचस्यया । रद्धं वृत्रमहिमिन्द्रस्य हन्मनाग्निर्न जम्भैस्तृष्वन्नमावयत् ॥

Transliteration

viśve devāso adha vṛṣṇyāni te ’vardhayan soma-vatyā vacasyayā́ | raddháṃ vṛtrám ahím indrasya hánmanāgnír na jámbhais tṛṣv ánnam āvayat ||

Translation

Тогда все боги умножили твои мужские силы словом утверждения, насыщенным Сомой. Преграждающий змей Вритра, сдержанный и связанный, был поражающей силой Индры — словно пережёван челюстями Агни; так была добыта пища для жаждущих сил.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• विश्वे: all
• विश्वे: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: विश्व (प्रातिपदिक) सर्व

• देवासः: the gods
• देवासः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• अध: then, now
• अध: —
• Type: Indeclinable
• Root: अध (अव्यय)

• वृष्ण्यानि: manly powers, heroic strengths
• वृष्ण्यानि: कर्म
• Type: Noun
• Root: वृष्ण्य (प्रातिपदिक)

• ते: of you/thy
• ते: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• अवर्धयन्: they increased, made grow
• अवर्धयन्: —
• Type: Verb
• Root: वृध् (धातु) + अव (उपसर्ग)

• सोमवत्या: with the Soma(-possessing)
• सोमवत्या: करण
• Type: Adjective
• Root: सोमवत् (प्रातिपदिक) सोमयुक्त

• वचस्यया: with praise/eloquent hymn
• वचस्यया: करण
• Type: Adjective
• Root: वचस्य (प्रातिपदिक) स्तुति-सम्बद्ध

• रद्धम्: checked, restrained
• रद्धम्: कर्म
• Type: Participle
• Root: रध् (धातु) → रद्ध (कृदन्त, भूतकर्मणि)

• वृत्रम्: Vṛtra (the obstructor)
• वृत्रम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वृत्र (प्रातिपदिक)

• अहिम्: the serpent
• अहिम्: कर्म (वृत्रस्य विशेषण/अप्पोज़िशन)
• Type: Noun
• Root: अहि (प्रातिपदिक)

• इन्द्रस्य: of Indra
• इन्द्रस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• हन्मना: by the smiting/weapon, by the act of slaying
• हन्मना: करण
• Type: Noun
• Root: हन् (धातु) → हन्मन् (प्रातिपदिक, साधन/करणवाचक)

• अग्निः: Agni (Fire)
• अग्निः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• न: like, as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)

• जम्भैः: with jaws/teeth
• जम्भैः: करण
• Type: Noun
• Root: जम्भ (प्रातिपदिक)

• तृष्वन्: the thirsty one
• तृष्वन्: कर्म
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: तृषु (अव्यय/प्रातिपदिक) + वन् (प्रत्यय) → तृष्वन्

• अन्नम्: food
• अन्नम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अन्न (प्रातिपदिक)

• आमावयत्: he drew in/entangled/consumed (as if)
• आमावयत्: —
• Type: Verb
• Root: अव्/वय् (धातु; ‘to weave/entangle/bring in’) + आ (उपसर्ग)