Rig Veda 1.175.3: Mandala 1, Sukta 175, Mantra 3
Sukta 1.175
Rishi: Vasiṣṭha (traditional; verify)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable; verify)
Samhita Patha (Devanagari)
त्वं हि शूरः सनिता चोदयो मनुषो रथम् । सहावान्दस्युमव्रतमोषः पात्रं न शोचिषा ॥
Transliteration
tváṃ hí śūráḥ sánitā codáyo mánuṣo rátham | sahávān dásyum avratám óṣaḥ pā́traṃ ná śóciṣā ||
Translation
Ибо ты — герой, победитель, ты понуждаешь и ведёшь вперёд колесницу людей. Могучий, ты сжигаешь беззаконного дасью, как сосуд — пламенем, очищая и прокладывая путь.
Word by Word
त्वम्thou (you)
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
हिindeed, for
हि:
—
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
शूरःhero, valiant one
शूरः:
कर्तृ (त्वम्-समनाधिकरण विशेषण)
TypeNoun/Adjective
Rootशूर (प्रातिपदिक)
सनिताwinner, gainer
सनिता:
कर्तृ (त्वम्-समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootसनि (प्रातिपदिक; √सन्/सन् ‘to gain, win’ से)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
उदयःraiser, impeller (one who sets in motion)
उदयः:
कर्तृ (त्वम्-समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootउदय (प्रातिपदिक; √उद्-इ/√इ ‘to go up, rise’ से)
मनुषःof Manu (i.e., of mankind/Manu’s)
मनुषः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
रथम्chariot
रथम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
सहावान्mighty, powerful; having strength
सहावान्:
कर्तृ (त्वम्-समनाधिकरण विशेषण)
TypeAdjective
Rootसहावत्/सहावन् (प्रातिपदिक; ‘सह’ + वत्/वन् ‘possessing’)
दस्युम्Dasyu (hostile/raiding foe)
दस्युम्:
कर्म
TypeNoun
Rootदस्यु (प्रातिपदिक)
अव्रतम्lawless, without sacred observance
अव्रतम्:
कर्म (विशेष्य-विशेषणभावेन)
TypeAdjective
Rootअ-व्रत (प्रातिपदिक; नञ्-समास)
ओषःthou burnest/consumest
ओषः:
क्रिया
TypeVerb (finite, Vedic present) / verbal noun-like usage
Rootओष (प्रातिपदिक; √उष्/√वश्? वैदिक ‘to burn/consume’ अर्थे; यहाँ ‘दहति/क्षपयति’ भाव)
पात्रम्vessel, bowl
पात्रम्:
उपमान (उपमेयस्य कर्म-रूपेण; ‘like a vessel’)
TypeNoun
Rootपात्र (प्रातिपदिक)
नlike, as
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (उपमानार्थक अव्यय)
शोचिषाwith flame, with blazing fire
शोचिषा:
करण
TypeNoun
Rootशोचिस् (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
