Brahmavidya

Verse 1

अथ ब्रह्मविद्योपनिषदुच्यते ॥ प्रसादाद् ब्रह्मणस् तस्य विष्णोर् अद्भुतकर्मणः । रहस्यं ब्रह्मविद्याया ध्रुवाग्निं सम्प्रचक्षते ॥१॥

Teraz głosi się Upaniszadę Brahmawidji. Z łaski tego Brahmana, Wisznu o cudownych czynach, przedstawia się tajemnicę Brahmawidji jako 'stały ogień' (dhruwagni).

Verse 2

ॐ इत्येकाक्षरं ब्रह्म यदुक्तं ब्रह्मवादिभिः । शरीरं तस्य वक्ष्यामि स्थानं कालत्रयं तथा ॥२॥

'Om' - jedną sylabą - jest Brahman, jak ogłaszają wyjaśniacze Brahmana. Opiszę jego ciało, jego siedzibę, a także trójaki czas.

Verse 3

तत्र देवास्त्रयः प्रोक्ता लोका वेदास्त्रयोऽग्नयः । तिस्रो मात्रार्धमात्रा च त्र्यक्षरस्य शिवस्य तु ॥३॥

Tam ogłoszeni są trzej bogowie, jak również światy, trzy Wedy i ognie. Istnieją trzy matry oraz pół matry, należące do trzysylabowego Siwy.

Verse 4

ऋग्वेदो गार्हपत्यं च पृथिवी ब्रह्म एव च । आकारस्य शरीरं तु व्याख्यातं ब्रह्मवादिभिः ॥४॥

Rgweda, ogień Garhapatja, ziemia oraz Brahma - to, jak wyjaśniają znawcy Brahmana, stanowi ciało dźwięku 'A'.

Verse 5

यजुर्वेदोऽन्तरिक्षं च दक्षिणाग्निस् तथैव च । विष्णुश् च भगवान् देव उकारः परिकीर्तितः ॥५॥

Jadżurweda, przestrzeń pośrednia oraz ogień Dakszinagni; i Wisznu, Błogosławiony Pan, Bóg - ci są ogłoszeni jako dźwięk 'U'.

Verse 6

सामवेदस्तथा द्यौश्चाहवनीयस्तथैव च । ईश्वरः परमो देवो मकारः परिकीर्तितः ॥६॥

Samaweda, podobnie niebiosa oraz ofiarny ogień ahawanija: sylaba 'ma' jest ogłoszona jako Pan (Iśwara), najwyższe Bóstwo.

Verse 7

सूर्यमण्डलमध्येऽथ ह्यकारः शङ्खमध्यगः । उकारश्चन्द्रसंकाशस्तस्य मध्ये व्यवस्थितः ॥ मकारस्त्वग्निसंकाशो विधूमो विद्युतोपमः । तिस्रो मात्रास्तथा ज्ञेया सोमसूर्याग्निरूपिणः ॥७-८॥

Wtedy, w samym środku sfery słonecznej, sylaba 'a' jest jakby umieszczona w centrum muszli. Sylaba 'u', promienna jak księżyc, jest ustanowiona w jej wnętrzu. Sylaba 'm' lśni jak ogień - bezdymny, porównywalny do błyskawicy. Tak trzy miary mają być poznane jako mające formy Somy, Słońca i Ognia.

Verse 8

सूर्यमण्डलमध्येऽथ ह्यकारः शङ्खमध्यगः । उकारश्चन्द्रसंकाशस्तस्य मध्ये व्यवस्थितः ॥ मकारस्त्वग्निसंकाशो विधूमो विद्युतोपमः । तिस्रो मात्रास्तथा ज्ञेया सोमसूर्याग्निरूपिणः ॥७-८॥

Wtedy, w samym środku sfery słonecznej, sylaba 'a' jest jakby umieszczona w centrum muszli. Sylaba 'u', promienna jak księżyc, jest ustanowiona w jej wnętrzu. Sylaba 'm' lśni jak ogień - bezdymny, porównywalny do błyskawicy. Tak trzy miary mają być poznane jako mające formy Somy, Słońca i Ognia.

Verse 9

शिखा तु दीपसंकाशा तस्मिन्नुपरि वर्तते । अर्धमात्रा तथा ज्ञेया प्रणवस्योपरि स्थिता ॥९॥

Ponad tym porusza się płomień (śikha), podobny do światła lampy; ma być poznany jako pół miary, umieszczony ponad pranawą.

Verse 10

पद्मसूत्रनिभा सूक्ष्मा शिखा सा दृश्यते परा । सा नाडी सूर्यसंकाशा सूर्यं भित्त्वा तथापरा ॥ द्विसप्ततिसहस्राणि नाडीं भित्त्वा च मूर्धनि । वरदः सर्वभूतानां सर्वं व्याप्यावतिष्ठति ॥१०-११॥

Tamten najwyższy płomień jest widoczny - subtelny jak nić z włókna lotosu. Tamta nadi, promienna jak słońce, przebiwszy słońce, jest również poza nim. Przebiwszy siedemdziesiąt dwa tysiące nadi i docierając do czubka głowy, Dawca łask dla wszystkich istot, przenikając wszystko, trwa.

Verse 11

पद्मसूत्रनिभा सूक्ष्मा शिखा सा दृश्यते परा । सा नाडी सूर्यसंकाशा सूर्यं भित्त्वा तथापरा ॥ द्विसप्ततिसहस्राणि नाडीं भित्त्वा च मूर्धनि । वरदः सर्वभूतानां सर्वं व्याप्यावतिष्ठति ॥१०–११॥

Subtelny, najwyższy płomień (śikhā), niczym nić z włókna lotosu, jest oglądany. Ta nāḍī, promienna jak słońce, przebiwszy słońce, jest również poza nim. Przebiwszy siedemdziesiąt dwa tysiące nāḍī i docierając do czubka głowy, dający błogosławieństwa wszystkim istotom, przenikając wszystko, trwa ugruntowany.

Verse 12

कांस्यघण्टानिनादस्तु यथा लीयति शान्तये । ओङ्कारस्तु तथा योज्यः शान्तये सर्वमिच्छता ॥ यस्मिन्विलीयते शब्दस्तत्परं ब्रह्म गीयते । धियं हि लीयते ब्रह्म सोऽमृतत्वाय कल्पते ॥१२–१३॥

Jak rezonans brązowego dzwonu cichnie w milczeniu dla pokoju, tak Oṅkāra powinien być stosowany przez tego, kto pragnie całkowitego pokoju. To, w czym rozpuszcza się dźwięk, jest opiewane jako najwyższy Brahman; zaprawdę, gdy umysł rozpuszcza się w Brahmanie, człowiek staje się zdolny do nieśmiertelności.

Verse 13

कांस्यघण्टानिनादस्तु यथा लीयति शान्तये । ओङ्कारस्तु तथा योज्यः शान्तये सर्वमिच्छता ॥ यस्मिन्विलीयते शब्दस्तत्परं ब्रह्म गीयते । धियं हि लीयते ब्रह्म सोऽमृतत्वाय कल्पते ॥१२–१३॥

Jak rezonans brązowego dzwonu cichnie w milczeniu dla pokoju, tak Oṅkāra powinien być stosowany przez tego, kto pragnie całkowitego pokoju. To, w czym rozpuszcza się dźwięk, jest opiewane jako najwyższy Brahman; zaprawdę, gdy umysł rozpuszcza się w Brahmanie, człowiek staje się zdolny do nieśmiertelności.

Verse 14

वायुः प्राणस्तथाकाशस्त्रिविधो जीवसंज्ञकः । स जीवः प्राण इत्युक्तो वालाग्रशतकल्पितः ॥१४॥

Powietrze, prāṇa i przestrzeń, ta trójca jest określana jako jīva. Ten jīwa jest nazywany prāṇą, pojętym jako (subtelnym jak) setna część końcówki włosa.

Verse 15

नाभिस्थाने स्थितं विश्वं शुद्धतत्त्वं सुनिर्मलम् । आदित्यमिव दीप्यन्तं रश्मिभिश्चाखिलं शिवम् ॥१५॥

W regionie pępka umiejscowiony jest wszechświat, czysta zasada, całkowicie nieskalana, lśniąca jak słońce, w pełni pomyślna, z promieniami przenikającymi całą przestrzeń.

Verse 16

सकारं च हकारं च जीवो जपति सर्वदा । नाभिरन्ध्राद्विनिष्क्रान्तं विषयव्याप्तिवर्जितम् ॥१६॥

Jīwa nieustannie powtarza sylaby "sa" i "ha". Ta zasada, która wyszła z otworu pępkowego, jest wolna od przenikania w przedmioty zmysłów.

Verse 17

तेनेदं निष्कलं विद्यात् क्षीरात् सर्पिर्यथा तथा । कारणेनात्मना युक्तः प्राणायामैश्च पञ्चभिः ॥ चतुष्कला समायुक्तो भ्राम्यते च हृदिस्थितः । गोलकस्तु यदा देहे क्षीरदण्डेन वा हतः ॥ एतस्मिन् वसते शीघ्रम् अ...

Tą metodą należy poznać to (Ātmana) jako bezczęściowe, jak masło klarowane otrzymuje się z mleka. Zjednoczony z przyczynowym Ja i z pięcioma prāṇāyāmami, obdarzony czterema "częściami", porusza się, przebywając w sercu. Lecz gdy "sfera" w ciele zostanie uderzona kijem do ubijania mleka, wielki ptak przebywa tam szybko, nieustannie; jak długo jīwa oddycha, tak długo weszła w bezczęściowość.

Verse 18

तेनेदं निष्कलं विद्यात् क्षीरात् सर्पिर्यथा तथा । कारणेनात्मना युक्तः प्राणायामैश्च पञ्चभिः ॥ चतुष्कला समायुक्तो भ्राम्यते च हृदिस्थितः । गोलकस्तु यदा देहे क्षीरदण्डेन वा हतः ॥ एतस्मिन् वसते शीघ्रम् अ...

Tą metodą należy poznać to (Ātmana) jako bezczęściowe, jak masło klarowane otrzymuje się z mleka. Zjednoczony z przyczynowym Ja i z pięcioma prāṇāyāmami, obdarzony czterema "częściami", porusza się, przebywając w sercu. Lecz gdy "sfera" w ciele zostanie uderzona kijem do ubijania mleka, wielki ptak przebywa tam szybko, nieustannie; jak długo jīwa oddycha, tak długo weszła w bezczęściowość.

Verse 19

तेनेदं निष्कलं विद्यात् क्षीरात् सर्पिर्यथा तथा । कारणेनात्मना युक्तः प्राणायामैश्च पञ्चभिः ॥ चतुष्कला समायुक्तो भ्राम्यते च हृदिस्थितः । गोलकस्तु यदा देहे क्षीरदण्डेन वा हतः ॥ एतस्मिन् वसते शीघ्रम् अ...

Tą metodą należy poznać to (Ātmana) jako bezczęściowe, jak masło klarowane otrzymuje się z mleka. Zjednoczony z przyczynowym Ja i z pięcioma prāṇāyāmami, obdarzony czterema "częściami", porusza się, przebywając w sercu. Lecz gdy "sfera" w ciele zostanie uderzona kijem do ubijania mleka, wielki ptak przebywa tam szybko, nieustannie; jak długo jīwa oddycha, tak długo weszła w bezczęściowość.

Verse 20

नभस्थं निष्कलं ध्यात्वा मुच्यते भवबन्धनात् । अनाहतध्वनियुतं हंसं यो वेद हृद्गतम् ॥ स्वप्रकाशचिदानन्दं स हंस इति गीयते । रेचकं पूरकं मुक्त्वा कुम्भकेन स्थितः सुधीः ॥ नाभिकन्दे समौ कृत्वा प्राणापानौ समा...

Meditując nad bezczęściową zasadą przebywającą w przestrzeni, człowiek zostaje uwolniony z więzów stawania się. Ktokolwiek zna Haṃsę zasiadającego w sercu, obdarzonego nieuchwytnym dźwiękiem, jest określany jako samolśniąca się świadomość i błogość. Porzucając wydech i wdech, mędrzec trwa w zatrzymaniu (kumbhaka). Uczyniwszy prāṇę i apānę równymi w węźle pępkowym, skupiony, pije przez pełne czci medytowanie smak nektaru umiejscowionego w głowie. Kontempluje wielkie Bóstwo, podobne do lampy i płonące pośrodku pępka; namaszczając je nektarem, ktokolwiek powtarza "haṃsa, haṃsa", dla niego na ziemi nie ma starości, śmierci, choroby i tym podobnych. Tak należy praktykować to dzień po dniu dla osiągnięcia aṇimā i innych mocy.

Verse 21

नभस्थं निष्कलं ध्यात्वा मुच्यते भवबन्धनात्। अनाहतध्वनियुतं हंसं यो वेद हृद्गतम्॥ स्वप्रकाशचिदानन्दं स हंस इति गीयते। रेचकं पूरकं मुक्त्वा कुम्भकेन स्थितः सुधीः॥ नाभिकन्दे समौ कृत्वा प्राणापानौ समाहितः...

Meditując nad Niepodzielnym, który przebywa w przestrzeni, człowiek zostaje uwolniony z więzów stawania się. Ktokolwiek poznaje Haṃsę mieszkającego w sercu, obdarzonego nieustającym dźwiękiem (anāhata-dhvani), ten jest opiewany jako samoświecąca się świadomość-bliss. Porzucając wydech i wdech, mędrzec trwa w zatrzymaniu oddechu (kumbhaka). Wyrównując prāṇę i apānę w bulwie pępka, skupiony, pije z czciącą medytacją smak nektaru umieszczonego w głowie. Kontempluje Wielkiego Dewę, w kształcie lampy, płonącego w środku pępka; i jakby namaszczając nektarem, ktokolwiek powtarza "haṃsa, haṃsa" - dla niego na ziemi nie ma starości, śmierci, choroby i tym podobnych. W ten sposób, dzień po dniu, należy to czynić dla osiągnięcia mocy począwszy od aṇimā.

Verse 22

नभस्थं निष्कलं ध्यात्वा मुच्यते भवबन्धनात्। अनाहतध्वनियुतं हंसं यो वेद हृद्गतम्॥ स्वप्रकाशचिदानन्दं स हंस इति गीयते। रेचकं पूरकं मुक्त्वा कुम्भकेन स्थितः सुधीः॥ नाभिकन्दे समौ कृत्वा प्राणापानौ समाहितः...

Meditując nad Niepodzielnym, który przebywa w przestrzeni, człowiek zostaje wyzwolony z więzów stawania się. Ktokolwiek poznaje Haṃsę w sercu, obdarzonego nieustającym dźwiękiem, jest wychwalany jako samoświecąca się świadomość-bliss. Porzucając wydech i wdech, mędrzec pozostaje w zatrzymaniu oddechu. Wyrównując prāṇę i apānę w bulwie pępka, skupiony, pije z czciącą medytacją smak nektaru w głowie. Kontemplując Wielkiego Dewę, w kształcie lampy, płonącego w środku pępka, i jakby namaszczając nektarem, ktokolwiek powtarza "haṃsa, haṃsa" - dla niego nie ma na ziemi starości, śmierci, choroby i tym podobnych. Tak należy czynić to dzień po dniu dla osiągnięcia mocy począwszy od aṇimā.

Verse 23

नभस्थं निष्कलं ध्यात्वा मुच्यते भवबन्धनात्। अनाहतध्वनियुतं हंसं यो वेद हृद्गतम्॥ स्वप्रकाशचिदानन्दं स हंस इति गीयते। रेचकं पूरकं मुक्त्वा कुम्भकेन स्थितः सुधीः॥ नाभिकन्दे समौ कृत्वा प्राणापानौ समाहितः...

Meditując nad Niepodzielnym, który przebywa w przestrzeni, człowiek zostaje wyzwolony z więzów saṃsāry. Ktokolwiek poznaje Haṃsę w sercu, obdarzonego nieustającym dźwiękiem, jest nazywany samoświecącą się świadomością-bliss. Porzucając wydech i wdech, roztropny trwa w kumbhace. Wyrównawszy prāṇę i apānę w bulwie pępka, skupiony, pije z czciącą medytacją smak nektaru w głowie. Kontemplując Wielkiego Dewę, ukształtowanego jak lampa, płonącego w środku pępka, i jakby namaszczając nektarem, ktokolwiek powtarza "haṃsa, haṃsa" - dla niego nie ma w świecie starości, śmierci, choroby i tak dalej. Dlatego należy to czynić codziennie dla osiągnięcia aṇimā i innych mocy.

Verse 24

नभस्थं निष्कलं ध्यात्वा मुच्यते भवबन्धनात्। अनाहतध्वनियुतं हंसं यो वेद हृद्गतम्॥ स्वप्रकाशचिदानन्दं स हंस इति गीयते। रेचकं पूरकं मुक्त्वा कुम्भकेन स्थितः सुधीः॥ नाभिकन्दे समौ कृत्वा प्राणापानौ समाहितः...

Przez medytację nad Niepodzielnym, który przebywa w przestrzeni, człowiek zostaje wyzwolony z więzów ziemskiego istnienia. Ktokolwiek poznaje Haṃsę w sercu, obdarzonego nieustającym dźwiękiem, jest ogłaszany samoświecącą się świadomością i bliss. Wyrzekając się wydechu i wdechu, mędrzec trwa w zatrzymaniu oddechu. Wyrównawszy prāṇę i apānę w bulwie pępka i stawszy się skupionym, pije z czciącą medytacją smak nektaru w głowie. Kontempluje Wielkiego Dewę, w postaci lampy, płonącego w środku pępka; i jakby namaszczając nektarem, ktokolwiek powtarza "haṃsa, haṃsa" - dla niego nie ma na ziemi starzenia się, śmierci, choroby i tym podobnych. Tak należy praktykować dzień po dniu dla aṇimā i innych osiągnięć.

Verse 25

ईश्वरत्वमवाप्नोति सदाभ्यासरतः पुमान्। बहवो नैकमार्गेण प्राप्ता नित्यत्वमागताः॥२५॥

Człowiek oddany stałej praktyce osiąga īśvaratvę, stan panowania. Wielu osiągnęło nieśmiertelność (nityatvę) więcej niż jedną drogą.

Verse 26

हंसविद्यामृते लोके नास्ति नित्यत्वसाधनम् । यो ददाति महाविद्यां हंसाख्यां पारमेश्वरीम् ॥

W tym świecie, poza wiedzą Haṃsy, nie ma środka do urzeczywistnienia wieczności. Ten, kto udziela wielkiej wiedzy zwanej "Haṃsa," najwyższej i boskiej -

Verse 27

तस्य दास्यं सदा कुर्यात् प्रज्ञया परया सह । शुभं वाऽशुभमन्यद्वा यदुक्तं गुरुणा भुवि ॥

Należy zawsze oddawać mu (temu nauczycielowi) służbę, wraz z najwyższym zrozumieniem. Czy to pomyślne, czy niepomyślne, lub cokolwiek innego, co jest wypowiadane przez guru na ziemi -

Verse 28

तत्कुर्यादविचारेण शिष्यः सन्तोषसंयुतः । हंसविद्यामिमां लब्ध्वा गुरुशुश्रूषया नरः ॥

Tę instrukcję uczeń, obdarzony zadowoleniem, powinien wypełniać bez spornego namysłu. Otrzymawszy tę wiedzę Haṃsy przez służbę guru, człowiek -

Verse 29

आत्मानमात्मना साक्षाद् ब्रह्म बुद्ध्वा सुनिश्चलम् । देहजात्यादिसम्बन्धान् वर्णाश्रमसमन्वितान् ॥

Po bezpośrednim poznaniu Jaźni przez Jaźń jako Brahmana - całkowicie niewzruszonego - (należy porzucić) związki począwszy od ciała i narodzin, wraz z tymi ustanowionymi przez varṇę i āśramę -

Verse 30

वेदशास्त्राणि चान्यानि पदपांसुमिव त्यजेत् । गुरुभक्तिं सदा कुर्याच्छ्रेयसे भूयसे नरः ॥

I należy odłożyć na bok Wedy i inne traktaty jak pył na stopach; człowiek powinien zawsze praktykować oddanie guru dla najwyższego dobra i większego dobra.

Verse 31

गुरुरेव हरिः साक्षान्नान्य इत्यब्रवीच्छ्रुतिः ॥३१॥

Śruti oświadczyła: 'Sam Guru jest Harim (Viṣṇu) bezpośrednio; nie ma innego.'

Verse 32

श्रुत्या यदुक्तं परमार्थमेव तत्संशयो नात्र ततः समस्तम् । श्रुत्या विरोधे न भवेत्प्रमाणं भवेदनर्थाय विना प्रमाणम् ॥३२॥

To, co głosi Śruti, jest prawdą najwyższą; nie ma w tym wątpliwości - dlatego przyjmij to w całości. W sprzeczności ze Śruti nie pozostawałoby żadne ważne źródło poznania (pramāṇa); bez pramāṇy człowiek popada w błąd i nieszczęście.

Verse 33

देहस्थः सकलो ज्ञेयो निष्कलो देहवर्जितः । आप्तोपदेशगम्योऽसौ सर्वतः समवस्थितः ॥३३॥

Gdy przebywa w ciele, należy Go poznawać jako 'z częściami/atrybutami' (sakala); lecz On jest bezczęściowy (niṣkala), wolny od ciała. Jest poznawalny dzięki instrukcji zaufanego autorytetu (āpta), i przebywa równie wszędzie.

Verse 34

हंसहंसेति यो ब्रूयाद्धंसो ब्रह्मा हरिः शिवः । गुरुवक्त्रात्तु लभ्येत प्रत्यक्षं सर्वतोमुखम् ॥३४॥

Ktokolwiek wypowiada 'haṃsa, haṃsa' - ten Haṃsa jest Brahmą, Harim i Śiwą. Lecz On jest osiągany z ust Guru: bezpośrednio jawna Rzeczywistość, której oblicze jest wszędzie.

Verse 35

तिलेषु च यथा तैलं पुष्पे गन्ध इवाश्रितः । पुरुषस्य शरीरेऽस्मिन् स बाह्याभ्यन्तरे तथा ॥३५॥

Jak olej znajduje się w ziarnach sezamu, i jak zapach spoczywa w kwiatach, tak w tym ciele osoby To (Jaźń) jest obecne podobnie, na zewnątrz i wewnątrz.

Verse 36

उल्काहस्तो यथालोके द्रव्यमालोक्य तां त्यजेत् । ज्ञानेन ज्ञेयमालोक्य पश्चाज्ज्ञानं परित्यजेत् ॥३६॥

Jak w świecie ten, kto trzyma pochodnię, oświetliwszy przedmiot, następnie odstawia tę pochodnię na bok, tak też, poznawszy to, co poznawalne, dzięki wiedzy, potem należy porzucić nawet samą wiedzę.

Verse 37

पुष्पवत्सकलं विद्याद्गन्धस्तस्य तु निष्कलः । वृक्षस्तु सकलं विद्याच्छाया तस्य तु निष्कला ॥३७॥

Poznawaj 'z częściami' (sakala) jako kwiat; lecz jego zapach jest prawdziwie 'bezczęściowy' (niṣkala). Poznawaj 'z częściami' jako drzewo; lecz jego cień jest prawdziwie bezczęściowy.

Verse 38

निष्कलः सकलो भावः सर्वत्रैव व्यवस्थितः । उपायः सकलस्तद्वदुपेयश्चैव निष्कलः ॥३८॥

Stan bezczęściowy i z częściami jest ustanowiony wszędzie. Środek (upāya) jest z częściami; podobnie cel do osiągnięcia (upeya) jest zaiste bezczęściowy.

Verse 39

सकले सकलो भावो निष्कले निष्कलस्तथा । एकमात्रो द्विमात्रश्च त्रिमात्रश्चैव भेदतः ॥ अर्धमात्रा परा ज्ञेया तत ऊर्ध्वं परात्परम् । पञ्चधा पञ्चदैवत्यं सकलं परिपठ्यते ॥३९-४०॥

W tym, co z częściami, jest stan z częściami; w bezczęściowym podobnie bezczęściowy. Przez rozróżnienie są jednomorowy, dwumorowy i trzymorowy. Półmorowy ma być poznany jako Najwyższy; ponad nim jest Najwyższy ponad najwyższym. W sposób pięciościowy, to z częściami - mające pięciu bóstw - jest recytowane.

Verse 40

सकले सकलो भावो निष्कले निष्कलस्तथा । एकमात्रो द्विमात्रश्च त्रिमात्रश्चैव भेदतः ॥ अर्धमात्रा परा ज्ञेया तत ऊर्ध्वं परात्परम् । पञ्चधा पञ्चदैवत्यं सकलं परिपठ्यते ॥३९-४०॥

W tym, co z częściami, jest stan z częściami; w bezczęściowym podobnie bezczęściowy. Przez rozróżnienie są jednomorowy, dwumorowy i trzymorowy. Półmorowy ma być poznany jako Najwyższy; ponad nim jest Najwyższy ponad najwyższym. W sposób pięciościowy, to z częściami - mające pięciu bóstw - jest recytowane.

Verse 41

ब्रह्मणो हृदयस्थानं कण्ठे विष्णुः समाश्रितः । तालुमध्ये स्थितो रुद्रो ललाटस्थो महेश्वरः ॥४१॥

Siedziba Brahmana znajduje się w sercu. W gardle osadzony jest Wisznu; w środku podniebienia przebywa Rudra; na czele spoczywa Maheszwara.

Verse 42

नासाग्रे अच्युतं विद्यात् तस्यान्ते तु परं पदम् । परत्वात् तु परं नास्तीत्येवं शास्त्रस्य निर्णयः ॥४२॥

Należy poznać Aćjutę na czubku nosa; a na jego samym końcu znajduje się najwyższa siedziba. Ponieważ jest najwyższe, nie ma nic poza nim, takie jest orzeczenie pisma świętego.

Verse 43

देहातीतं तु तं विद्यान् नासाग्रे द्वादशाङ्गुलम् । तदन्तं तं विजानीयात् तत्रस्थो व्यापयेत् प्रभुः ॥४३॥

Należy poznać To jako przekraczające ciało, o wymiarze dwunastu palców na czubku nosa. Należy zrozumieć To jako mające tam swój kres; Pan, przebywając tam, przenika wszystko.

Verse 44

मनोऽप्यन्यत्र निक्षिप्तं चक्षुरन्यत्र पातितम् । तथापि योगिनां योगो ह्यविच्छिन्नः प्रवर्तते ॥४४॥

Nawet jeśli umysł skierowany jest gdzie indziej, a oko zwrócone gdzie indziej, niemniej jednak joga joginów rzeczywiście postępuje bez przerwy.

Verse 45

एतत्तु परमं गुह्यमेतत्तु परमं शुभम् । नातः परतरं किञ्चिन्नातः परतरं शुभम् ॥४५॥

To zaprawdę jest najwyższą tajemnicą; to zaprawdę jest najwyższą pomyślnością. Niczego wyższego ponad to nie ma; żadna pomyślność nie jest wyższa od tej.

Verse 46

शुद्धज्ञानामृतं प्राप्य परमाक्षरनिर्णयम् । गुह्याद्गुह्यतमं गोप्यं ग्रहणीयं प्रयत्नतः ॥४६॥

Po osiągnięciu nektaru czystej wiedzy i pewnego rozpoznania najwyższego Niezniszczalnego, tę najtajniejszą z tajemnic, strzeżoną i ukrywaną, należy przyjąć z szczerym wysiłkiem.

Verse 47

नापुत्राय प्रदातव्यं नाशिष्याय कदाचन । गुरुदेवाय भक्ताय नित्यं भक्तिपराय च ॥ प्रदातव्यमिदं शास्त्रं नेतरेभ्यः प्रदापयेत् । दातास्य नरकं याति सिद्ध्यते न कदाचन ॥४७-४८॥

Nie należy tego przekazywać temu, kto nie ma syna, ani kiedykolwiek niedyscyplinowi. Należy to przekazać wielbicielowi, który czci guru jako bóstwo, oraz temu, kto zawsze oddany jest bhakti. To pismo święte należy przekazać godnemu i nie ujawniać innym; kto daje je niegodnemu, ten idzie do piekła, a dla niego nauka nigdy nie zostaje osiągnięta.

Verse 48

नापुत्राय प्रदातव्यं नाशिष्याय कदाचन । गुरुदेवाय भक्ताय नित्यं भक्तिपराय च ॥ प्रदातव्यमिदं शास्त्रं नेतरेभ्यः प्रदापयेत् । दातास्य नरकं याति सिद्ध्यते न कदाचन ॥४७-४८॥

Nie należy tego przekazywać temu, kto nie ma syna, ani kiedykolwiek niedyscyplinowi. Należy to przekazać wielbicielowi, który czci guru jako bóstwo, oraz temu, kto zawsze oddany jest bhakti. To pismo święte należy przekazać godnemu i nie ujawniać innym; kto daje je niegodnemu, ten idzie do piekła, a dla niego nauka nigdy nie zostaje osiągnięta.

Verse 49

गृहस्थो ब्रह्मचारी च वानप्रस्थश्च भिक्षुकः । यत्र तत्र स्थितो ज्ञानी परमाक्षरवित्सदा ॥ विषयी विषयासक्तो याति देहान्तरे शुभम् । ज्ञानादेवास्य शास्त्रस्य सर्वावस्थोऽपि मानवः ॥४९-५०॥

Czy to gospodarz domowy, czy brahmaćarin, czy leśny pustelnik, czy żebrak, gdziekolwiek przebywa, mędrcem jest ten, kto zawsze zna najwyższego Niezniszczalnego. Ten, kto oddaje się zmysłom, przywiązany do przedmiotów, wchodzi w inne ciało, szukając tego, co wydaje się pomyślne. Samą wiedzą tego pisma świętego człowiek, choćby w jakimkolwiek stanie życia, osiąga cel.

Verse 50

गृहस्थो ब्रह्मचारी च वानप्रस्थश्च भिक्षुकः । यत्र तत्र स्थितो ज्ञानी परमाक्षरवित्सदा ॥ विषयी विषयासक्तो याति देहान्तरे शुभम् । ज्ञानादेवास्य शास्त्रस्य सर्वावस्थोऽपि मानवः ॥४९-५०॥

Czy to gospodarz domowy, czy brahmaćarin, czy leśny pustelnik, czy żebrak, gdziekolwiek by był, mędrcem jest ten, kto stale zna najwyższego Niezniszczalnego. Ten, kto oddaje się zmysłom, przywiązany do przedmiotów, wchodzi w inne ciało. Samą wiedzą tego pisma świętego człowiek, nawet w jakimkolwiek stanie życia, osiąga cel.