Rig Veda 10.34.7: Mandala 10, Sukta 34, Mantra 7

Sukta 10.34

Rishi: Kavasha Ailusha

Devata: Akṣāḥ (Dice) as coercive powers

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

अक्षास इदङ्कुशिनो नितोदिनो निकृत्वानस्तपनास्तापयिष्णवः । कुमारदेष्णा जयतः पुनर्हणो मध्वा सम्पृक्ताः कितवस्य बर्हणा ॥

Recitation with translationRig Veda 10.34.7

Transliteration

akṣā́sa íd aṅkuśíno nitodíno ni-kṛtvā́nas tápanās tāpayiṣṇávaḥ | kumāradeṣṇā́ jáyataḥ punarháṇo mádhvā sámpṛktāḥ kitavásya barháṇā ||

Translation

Kości zaiste są ostrymi hakami i dłutami; ścinają i palą, zadając cierpienie. Wygrywają raz po raz, zabierając nawet udział chłopca; zmieszane ze słodzą pokusą, stają się miażdżącą siłą hazardzisty.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अक्षासः: dice (as agents)
• अक्षासः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अक्ष (प्रातिपदिक)

• इत्: indeed, just
• इत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: इद् (निपात)

• अङ्कुशिनः: hooked; having goads
• अङ्कुशिनः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: अङ्कुशिन् (प्रातिपदिक) < अङ्कुश

• नितोदिन्: pricking, goading
• नितोदिन्: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: नि-तुद् (धातु) → नितोदिन् (प्रातिपदिक, -इन्)

• निकृत्वानः: having cut down; maiming
• निकृत्वानः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: नि-√कृत् (धातु) → निकृत्वान् (कृदन्त, क्त्वान्)

• तपनाः: burning, tormenting
• तपनाः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: तपन (प्रातिपदिक) < √तप्

• तापयिष्णवः: eager to make (one) burn; causing torment
• तापयिष्णवः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: √तप् (धातु) → तापयिष्णु (इष्णु-प्रातिपदिक; desiderative/causative sense)

• कुमारदेष्णाः: seeking a boy’s stake/portion; taking even youths’ goods
• कुमारदेष्णाः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: कुमार + देष्णा (प्रातिपदिक; ‘gift/portion/seeked gain’)

• जयतः: conquering, winning
• जयतः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: √जि (धातु) → जयत् (वर्तमान कृदन्त/शतृ)

• पुनः: again
• पुनः: —
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)

• हणः: strikers; smiters (dealing repeated blows)
• हणः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: हण (प्रातिपदिक; ‘blow/strike’, RV usage) < √हन्/√हण् (निघात)

• मध्वा: with sweetness; with honey (i.e., alluringly)
• मध्वा: करण
• Type: Noun
• Root: मधु (प्रातिपदिक)

• सम्पृक्ताः: mixed, blended
• सम्पृक्ताः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: सम्-√पृच् (धातु) → सम्पृक्त (कृदन्त, क्त)

• कितवस्य: of the gambler
• कितवस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: कितव (प्रातिपदिक)

• बर्हणाः: crushing, overpowering
• बर्हणाः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: बर्हण (प्रातिपदिक; ‘overpowering/crushing’) < √बृह्/√बर्ह् (RV)