Rig Veda 1.112.10: Mandala 1, Sukta 112, Mantra 10

Sukta 1.112

Rishi: Kakṣīvān Dairghatamas

Devata: Aśvinau

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

याभिर्विश्पलां धनसामथर्व्यं सहस्रमीळ्ह आजावजिन्वतम् । याभिर्वशमश्व्यं प्रेणिमावतं ताभिरू षु ऊतिभिरश्विना गतम् ॥

Recitation with translationRig Veda 1.112.10

Transliteration

yā́bhir viśpálāṃ dhana-sā́m atharvyàṃ sahásra-mīḷha ājā́v ájinvatam | yā́bhir váśam aśvyáṃ préṇim ā́vatam tā́bhir ū́ ṣú ūtíbhir aśvinā́ ā́ gatam ||

Translation

O Aśvinowie, tymi mocami ożywiliście Viśpalę w zaciskającej się bitwie, o tysiąckrotnie hojni; i tymi chroniliście Vaśę i pana koni Preṇiego. Przybyjcie do nas z tymi prawdziwymi ratunkami.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• याभिः: by which (aids/powers)
• याभिः: करण
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य-

• विश्पलाम्: Viśpalā (the woman)
• विश्पलाम्: कर्म
• Type: Noun (proper name)
• Root: विश्पला (प्रातिपदिक)

• धनसाम्: (the) prize-winning/wealth-winning (one)
• धनसाम्: कर्म
• Type: Noun/Adjective (epithet)
• Root: धनसा (प्रातिपदिक; धनस्-सम्बद्ध) अथवा धनस् (धन) + -सा

• अथर्व्यम्: Atharvan-like; of Atharvan (healing/ritual)
• अथर्व्यम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: अथर्व्य (प्रातिपदिक; अथर्वन्-सम्बद्ध)

• सहस्रम्: a thousand
• सहस्रम्: कर्म
• Type: Numeral/Noun
• Root: सहस्र (प्रातिपदिक)

• ईळ्हः: praiseworthy; praised
• ईळ्हः: कर्तृ
• Type: Adjective (kṛdanta)
• Root: ईळ्ह (कृदन्त-प्रातिपदिक; √ईळ्/√ईड् ‘स्तुतौ’)

• आजौ: in the race/battle
• आजौ: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: आजि (प्रातिपदिक)

• अजिन्वतम्: they impelled/urged on
• अजिन्वतम्: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: √जिव्/√जि (वर्धने/प्रेरणे) caus. √जिन्व्

• याभिः: by which
• याभिः: करण
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य-

• वशम्: Váśa (a person/hero)
• वशम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वश (प्रातिपदिक)

• अश्व्यम्: equine; pertaining to horses
• अश्व्यम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: अश्व्य (प्रातिपदिक; अश्व-सम्बद्ध)

• प्रेणिमावतम्: possessed of speed/impulse
• प्रेणिमावतम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: प्रेणि (प्रातिपदिक; ‘दौड/गमन-शक्ति’ इत्यर्थे) + मतुप्

• ताभिः: with those
• ताभिः: करण
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → त-

• ऊ: indeed; O
• ऊ: —
• Type: Indeclinable
• Root: ऊ (निपात)

• षु: quickly; now
• षु: —
• Type: Indeclinable
• Root: षु (निपात)

• ऊतिभिः: with helps/aids
• ऊतिभिः: करण
• Type: Noun
• Root: ऊति (प्रातिपदिक; √अव्/√ऊ ‘रक्षणे/सहाय्ये’)

• अश्विना: O Aśvins (you two)
• अश्विना: कर्तृ/सम्बोधन
• Type: Noun (dual deity)
• Root: अश्विन् (प्रातिपदिक; द्विवचन-देवता)

• गतम्: come (you two)
• गतम्: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: √गम्