
Rishi: Atharvanic tradition (exact r̥ṣi attribution varies by anukramaṇī for this hymn)
Devata: Oṣadhi (personified Herb), with Ṛta as legitimating principle
Chandas: Anuṣṭubh-like cadence (refrain-driven Atharvanic style)
AV 5.15 to uzdrawiająca i ochronna formuła, która ożywia zioło lecznicze (Oṣadhi) jako świadomego sprzymierzeńca, zlecając mu odpędzenie choroby, wrogich sił i nieszczęścia. Poprzez powtarzający się refren o numerycznym powiększeniu (2/20, 4/40, 8/80 itd.) oraz wielokrotne wezwanie o „madhu” (miodową słodycz), hymn ma na celu przywrócenie pacjenta do przyjemnego, podtrzymującego życie stanu. Ṛta stanowi uzasadniającą podstawę hymnu: zioło zostaje ogłoszone „zrodzonym z Ṛta” i dlatego niezawodnie skutecznym.
Mantra 1
रोगोपशमनम्। एका॑ च मे॒ दश॑ च मे ऽपव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Dla uśmierzenia choroby. Jedena i dziesięć, niech będą moje, o Ziołu, jako odpychające. Zrodzone z ṛty, strzegące przez ṛtę: czyń dla mnie miód, czyń słodycz.
Mantra 2
द्वे च॑ मे विंश॒तिश्च॑ मे ऽपव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Dwadzieścia dwa, niech będą moje, o Zioło, jako odpychacze. Zrodzone z rty, stróżujące przez rtę: czyń mi miód, czyń słodycz.
Mantra 3
ति॒स्रश्च॑ मे त्रिं॒शच्च॑ मे ऽपव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Trzy dla mnie i trzydzieści dla mnie, o Zioło, bądźcie odpylaczami. Zrodzony z Rty, o strażniku Rty: uczyń dla mnie miód, uczyń mnie słodkim jak miód.
Mantra 4
चत॑स्रश्च मे चत्वारिं॒शच्च॑ मे ऽपव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Cztery dla mnie i czterdzieści dla mnie, o Zioło, bądźcie odpylaczami. Zrodzony z Rty, o strażniku Rty: uczyń dla mnie miód, uczyń mnie słodkim jak miód.
Mantra 5
प॒ञ्च च॑ मे पञ्चा॒शच्च॑ मे ऽपव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Pięć dla mnie i pięćdziesiąt dla mnie, o Zioło, bądźcie odpylaczami. Zrodzony z Rty, o strażniku Rty: uczyń dla mnie miód, uczyń mnie słodkim jak miód.
Mantra 6
षट् च॑ मे ष॒ष्टिश्च॑ मे ऽपव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Sześć dla mnie i sześćdziesiąt dla mnie, o Zioło, bądźcie odpylaczami. Zrodzony z Rty, o strażniku Rty: uczyń dla mnie miód, uczyń mnie słodkim jak miód.
Mantra 7
स॒प्त च॑ मे सप्त॒तिश्च॑ मे ऽपव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Siedem dla mnie i siedemdziesiąt dla mnie, o Zioło, bądźcie odpylaczami. Zrodzony z Rty, o strażniku Rty: uczyń dla mnie miód, uczyń mnie słodkim jak miód.
Mantra 8
अ॒ष्ट च॑ मेऽशी॒तिश्च॑ मे ऽपव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Osiem dla mnie i osiemdziesiąt dla mnie, o Zioło, bądź tymi, które odpychają. Zrodzone z Rty, o Ta, która Rtę okrywasz: uczyń dla mnie słodycz, uczyń wszystko miodem.
Mantra 9
नव॑ च मे नव॒तिश्च॑ मे ऽपव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Dziewięć dla mnie i dziewięćdziesiąt dla mnie, o Zioło, bądź tymi, które odpychają. Zrodzone z Rty, o Ta, która Rtę okrywasz: uczyń dla mnie słodycz, uczyń wszystko miodem.
Mantra 10
दश॑ च मे श॒तं च मे॑ ऽपव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Dziesięć dla mnie i sto dla mnie, o Zioło, bądź tymi, które odpychają. Zrodzone z Rty, o Ta, która Rtę okrywasz: uczyń dla mnie słodycz, uczyń wszystko miodem.
Mantra 11
श॒तं च॑ मे स॒हस्रं॑ चापव॒क्तार॑ ओषधे । ऋत॑जात॒ ऋता॑वरि॒ मधु॑ मे मधु॒ला क॑रः
Sto dla mnie i tysiąc, o Zioło, bądź tymi, które odpychają. Zrodzone z Rty, o Ta, która Rtę okrywasz: uczyń dla mnie słodycz, uczyń wszystko miodem.
The hymn addresses Oṣadhi, the medicinal herb, as a personified power. Its authority is grounded in Ṛta, meaning the cure is framed as truth-aligned and therefore dependable.
The numbers function as ritual intensifiers: they multiply the herb’s ‘repelling’ capacities (apavaktāraḥ). The repeated pattern builds a sense of layered, overwhelming protection against illness and harm.
Both. Madhu can be literal honey used as an auspicious carrier, and it also signifies the desired result: a ‘sweetened’ condition—pleasantness, nourishment, and restored vitality replacing the bitterness of disease.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.