Sukta 33

Mantra 1

प्र ऋभुभ्यो दूतमिव वाचमिष्य उपस्तिरे श्वैतरीं धेनुमीळे । ये वातजूतास्तरणिभिरेवैः परि द्यां सद्यो अपसो बभूवुः ॥

ਮੈਂ ਰਭੂਆਂ ਵੱਲ ਦੂਤ ਵਾਂਗ ਆਪਣੀ ਬਾਣੀ ਭੇਜਦਾ ਹਾਂ; ਉਪਸਤਰੀਤ, ਚਮਕਦੀ ਸ਼ਵੈਤਰੀ—ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦੀ ਧੇਨੂ—ਦੀ ਮੈਂ ਸ্তুਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜੋ ਵਾਯੂ ਦੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ, ਤੇਜ਼ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ, ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਅਪਸ—ਕਰਮ-ਸ਼ਕਤੀਆਂ—ਬਣ ਕੇ ਦਿਆਉਂ ਨੂੰ ਚੌਫੇਰੇ ਘੇਰ ਕੇ ਵਿਅਾਪ ਗਏ—ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਕ੍ਰਿਆ-ਬਲ।

Mantra 2

यदारमक्रन्नृभवः पितृभ्यां परिविष्टी वेषणा दंसनाभिः । आदिद्देवानामुप सख्यमायन्धीरासः पुष्टिमवहन्मनायै ॥

ਜਦੋਂ ਰਭੂਆਂ ਨੇ ਦੋ ਪਿਤ੍ਰ-ਮਾਤ੍ਰਾਂ ਲਈ ਯੋਗ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ—ਪਰਿਵਿਸ਼ਟੀ ਘੇਰੂ ਆਸਨ ਅਤੇ ਵੇਸ਼ਣਾ ਅਲੰਕਾਰ, ਆਪਣੀਆਂ ਦੰਸਨਾ (ਕੌਸ਼ਲ-ਸ਼ਕਤੀਆਂ) ਨਾਲ—ਤਦ ਉਹ ਦੇਵਾਂ ਦੀ ਸਖ਼ੀਤਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਗਏ। ਧੀਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਮਨ ਦੇ ਆਨੰਦ ਲਈ ਪੁਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਲਿਆਇਆ।

Mantra 3

पुनर्ये चक्रुः पितरा युवाना सना यूपेव जरणा शयाना । ते वाजो विभ्वाँ ऋभुरिन्द्रवन्तो मधुप्सरसो नोऽवन्तु यज्ञम् ॥

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੋ ਪਿਤ੍ਰ-ਮਾਤ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜਵਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ—ਪੁਰਾਣੇ ਯੂਪ ਖੰਭੇ ਵਾਂਗ ਘਿਸ ਕੇ ਬੁੱਢੇ ਹੋ ਕੇ ਪਏ ਹੋਣ ਤੌਂ ਵੀ—ਉਹ ਰਭੂ: ਵਾਜ, ਵਿਭਵਾਂ ਅਤੇ ਰਭੂ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਮਧੁ ਟਪਕਾਉਂਦੇ, ਸਾਡੇ ਯਜ्ञ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ—ਸਾਡੀ ਚੇਤਨ ਕਰਮ-ਅਰਪਣ ਦੀ।

Mantra 4

यत्संवत्समृभवो गामरक्षन्यत्संवत्समृभवो मा अपिंशन् । यत्संवत्समभरन्भासो अस्यास्ताभिः शमीभिरमृतत्वमाशुः ॥

ਇੱਕ ਪੂਰੇ ਸੰਵਤਸਰ ਲਈ ਰਭੂਆਂ ਨੇ ਗਾਂ (ਗਿਆਨ ਦੀ ਕਿਰਣ) ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ; ਇੱਕ ਸੰਵਤਸਰ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਘੜ ਕੇ ਪਰਿਪੂਰਨ ਕੀਤਾ; ਇੱਕ ਸੰਵਤਸਰ ਲਈ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਭਾਸ ਲਿਆਏ—ਉਹਨਾਂ ਸ਼ਮੀ-ਸਮਾਨ ਸੁਕੌਸ਼ਲ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਅਮ੍ਰਿਤਤ੍ਵ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚੇ।

Mantra 5

ज्येष्ठ आह चमसा द्वा करेति कनीयान्त्रीन्कृणवामेत्याह । कनिष्ठ आह चतुरस्करेति त्वष्ट ऋभवस्तत्पनयद्वचो वः ॥

ਜ੍ਯੇਸ਼ਠ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘ਦੋ ਚਮਸੇ ਬਣਾਓ’; ਕਨੀਯਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘ਆਓ ਤਿੰਨ ਬਣਾਈਏ’; ਕਨਿਸ਼ਠ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘ਚਾਰ ਬਣਾਓ।’ ਹੇ ਰਭੂਓ, ਤ੍ਵਸ਼ਟ੍ਰ ਨੇ ਤੁਹਾਡਾ ਉਹ ਬਚਨ—ਆਨੰਦ ਦੇ ਪਾਤ੍ਰ ਨੂੰ ਬਹੁਗੁਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੁਹਾਡਾ ਰਚਨਾਤਮਕ ਬਚਨ—ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤਾ।

Mantra 6

सत्यमूचुर्नर एवा हि चक्रुरनु स्वधामृभवो जग्मुरेताम् । विभ्राजमानाँश्चमसाँ अहेवावेनत्त्वष्टा चतुरो ददृश्वान् ॥

ਉਹ ਨਰਾਂ ਨੇ ਸਤ੍ਯ ਬੋਲਿਆ; ਕਿਉਂਕਿ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਰਤੱਬ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੀ ਸ੍ਵਧਾ (ਸ੍ਵਭਾਵ-ਨਿਯਮ) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਰਭੂ ਇਸ ਸਿੱਧੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੇ। ਤ੍ਵਸ਼ਟ੍ਰ ਨੇ, ਵੇਖਦਿਆਂ ਹੀ, ਜਿਵੇਂ ਇਕੋ ਦਿਨ ਵਿੱਚ, ਚਮਕ ਨਾਲ ਝਲਮਲਾਉਂਦੇ ਚਾਰ ਚਮਸੇ ਪਛਾਣ ਲਏ।

Mantra 7

द्वादश द्यून्यदगोह्यस्यातिथ्ये रणन्नृभवः ससन्तः । सुक्षेत्राकृण्वन्ननयन्त सिन्धून्धन्वातिष्ठन्नोषधीर्निम्नमापः ॥

ਅਗੋਹ੍ਯ ਦੇ ਆਤਿਥ੍ਯ ਵਿੱਚ ਬਾਰਾਂ ਦਿਨ ਤੱਕ ਰਭੂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰਮਣ ਕਰਦੇ ਰਹੇ, ਆਪਣੇ ਲਕਸ਼ ਨੂੰ ਸਾਧਦੇ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੇਤਾਂ ਨੂੰ ਸੁਖੇਤਰ ਬਣਾਇਆ; ਨਦੀਆਂ ਨੂੰ ਰਾਹ ਦਿਖਾਇਆ; ਧਨ੍ਵਾ—ਸੁੱਕੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ—ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਟਿਕਾਇਆ; ਅਤੇ ਪਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਨੀਵਿਆਂ ਥਾਵਾਂ ਵੱਲ ਵਹਿਣ ਲਈ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿੱਤੀ—ਯਥਾਰਥ ਕੌਸ਼ਲ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਗਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕਰਦੇ।

Mantra 8

रथं ये चक्रुः सुवृतं नरेष्ठां ये धेनुं विश्वजुवं विश्वरूपाम् । त आ तक्षन्त्वृभवो रयिं नः स्ववसः स्वपसः सुहस्ताः ॥

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਵ੍ਰਤ—ਸੁਘੜ—ਰਥ ਬਣਾਇਆ, ਮਨੁੱਖੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ; ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਸ਼੍ਵਜੁਵ—ਸਭ ਊਰਜਾਵਾਂ ਨਾਲ ਚਲਣ ਵਾਲੀ—ਅਤੇ ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪਾ ਧੇਨੁ ਘੜੀ—ਉਹ ਸ੍ਵਵਸ, ਸ੍ਵਪਸ, ਸੁਹਸਤ ਰਭੂ ਸਾਡੇ ਲਈ ਰਯਿ—ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਤੇ ਪੂਰਨਤਾ—ਤਰਾਸ਼ ਕੇ ਦੇਣ।

Mantra 9

अपो ह्येषामजुषन्त देवा अभि क्रत्वा मनसा दीध्यानाः । वाजो देवानामभवत्सुकर्मेन्द्रस्य ऋभुक्षा वरुणस्य विभ्वा ॥

ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਮ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੇ; ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਕ੍ਰਤੁ ਨਾਲ, ਮਨ ਨਾਲ, ਲਕਸ਼ ਉੱਤੇ ਧਿਆਨ ਧਰ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਸਨ। ਦੇਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਕਰਮਾ ਵਜ ਬਣਿਆ; ਇੰਦਰ ਲਈ ਰਭੁਕ੍ਸ਼ਾ, ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਲਈ ਵਿਭ੍ਵਾ—ਹਰ ਇੱਕ ਨੇ ਦਿਵ੍ਯ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਿੱਧ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਸਥਾਨ ਧਾਰਿਆ।

Mantra 10

ये हरी मेधयोक्था मदन्त इन्द्राय चक्रुः सुयुजा ये अश्वा । ते रायस्पोषं द्रविणान्यस्मे धत्त ऋभवः क्षेमयन्तो न मित्रम् ॥

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਧਾ—ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਮਦਮਸਤ—ਉਹ ਦੋ ਹਰੀ (ਤਾਮ੍ਰਵਰਨ ਸ਼ਕਤੀਆਂ) ਇੰਦਰ ਲਈ ਬਣਾਏ, ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਸ਼ਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਯੁਜ—ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੋੜਿਆ; ਹੇ ਋ਭੂਓ, ਸਾਡੇ ਵਿੱਚ ਰਾਇਿ ਦਾ ਪੋਸ਼, ਧਾਰਕ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ, ਅਤੇ ਦ੍ਰਵਿਣ—ਅਸਤਿਤਵ ਦੇ ਧਨ—ਧਰੋ; ਮਿੱਤਰ ਵਾਂਗ ਸਾਡੀ ਖੇਮਤਾ ਪਾਲਦੇ ਰਹੋ।

Mantra 11

इदाह्नः पीतिमुत वो मदं धुर्न ऋते श्रान्तस्य सख्याय देवाः । ते नूनमस्मे ऋभवो वसूनि तृतीये अस्मिन्त्सवने दधात ॥

ਅੱਜ ਦੇ ਇਸ ਅਹਨ ਵਿੱਚ—ਇਸ ਗਤੀ ਵਿੱਚ—ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਸੋਮ-ਪਾਨ ਦੀ ਪੀਤਿ ਅਤੇ ਉੱਚਾ ਮਦ ਢਾਲਿਆ ਹੈ; ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਮਿਹਨਤ ਕਰ ਕੇ ਥੱਕੇ ਸਖੇ ਦੀ ਸਖਿਆ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਋ਭੂਓ, ਸਾਡੇ ਵਿੱਚ ਵਸੁ—ਸੱਚੇ ਧਨ—ਧਰੋ; ਇਸ ਤ੍ਰਿਤੀਯ ਸਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਸਥਾਪਤ ਕਰੋ।