Sukta 93

Mantra 1

महि द्यावापृथिवी भूतमुर्वी नारी यह्वी न रोदसी सदं नः । तेभिर्नः पातं सह्यस एभिर्नः पातं शूषणि ॥

ਮਹਾਨ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਦ੍ਯਾਵਾ-ਪ੍ਰਿਥਿਵੀ—ਵਿਸ਼ਾਲ, ਮਾਤ੍ਰਤ੍ਵਮਈ, ਬਲਵਾਨ; ਨਃ ਸਦੰ—ਸਾਡੇ ਲਈ ਸਦਾ—ਇਹ ਦੋ ਰੋਦਸੀ। ਤੇਭਿਃ ਨਃ ਪਾਤੰ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਸਹ੍ਯਸਃ—ਅਤਿਪ੍ਰਬਲ ਬਲਾਂ ਤੋਂ—ਬਚਾਓ; ਏਭਿਃ ਨਃ ਪਾਤੰ ਸ਼ੂਸ਼ਣਿ—ਹਮਲਾਵਰ ਹਿੰਸਾ ਤੋਂ ਵੀ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ।

Mantra 2

यज्ञेयज्ञे स मर्त्यो देवान्त्सपर्यति । यः सुम्नैर्दीर्घश्रुत्तम आविवासत्येनान् ॥

ਯੱਗ ਤੋਂ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮਰਤ੍ਯ ਸੱਚ ਨਾਲ ਦੇਵਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ-ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁਮਨ (ਕਿਰਪਾ-ਅਨੁਗ੍ਰਹ) ਨਾਲ ਉਹ ਦੀਰਘਸ਼੍ਰੁੱਤਮ—ਦੂਰ ਤੱਕ ਸੁਣਨ ਵਾਲਾ—ਬਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ-ਭਰੇ ਆਵਾਹਨ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਦਾ ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਗਟ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।

Mantra 3

विश्वेषामिरज्यवो देवानां वार्महः । विश्वे हि विश्वमहसो विश्वे यज्ञेषु यज्ञियाः ॥

ਹੇ ਸਭ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਤੇ ਉਗ੍ਰ ਸ਼ਕਤਿਓ, ਤੁਸੀਂ ਦੇਵਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨ ਰੱਖਿਆ-ਸ਼ਕਤੀ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਕਵਚ ਹੋ। ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਸਰਵ-ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ ਹੋ; ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਯੱਗਾਂ ਵਿੱਚ ਯੱਗਿਯ—ਆਵਾਹਨ-ਯੋਗ ਅਤੇ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧ ਹੋਣ ਯੋਗ—ਹੋ।

Mantra 4

ते घा राजानो अमृतस्य मन्द्रा अर्यमा मित्रो वरुणः परिज्मा । कद्रुद्रो नृणां स्तुतो मरुतः पूषणो भगः ॥

ਇਹੀ ਤਾਂ ਅਮਰਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਰਾਜੇ ਹਨ—ਅਰ੍ਯਮਨ, ਮਿਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਸਭ ਪਾਸੇ ਪਰਿਭ੍ਰਮਣ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਰੁਣ; ਅਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਵੀ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤੁਤ ਹੈ; ਮਰੁਤ-ਗਣ, ਪੂਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਭਗ—ਇਹ ਦੇਵ-ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਸਾਡੇ ਅੰਦਰ ਦੀ ਅਮਰ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਦੀਆਂ ਤੇ ਵੰਡਦੀਆਂ ਹਨ।

Mantra 5

उत नो नक्तमपां वृषण्वसू सूर्यामासा सदनाय सधन्या । सचा यत्साद्येषामहिर्बुध्नेषु बुध्न्यः ॥

ਅਤੇ ਰਾਤ—ਜਲਾਂ ਸਮੇਤ—ਅਤੇ ਬਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਸਾਡੇ ਚੇਤਨਾ-ਆਸਨ ਅਤੇ ਸੱਚੇ ਲਾਭ ਲਈ ਆਉਣ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਇਕੱਠੇ ਬੈਠਦੇ ਹਨ, ਤਦ ਗਹਿਰਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਅਹਿ-ਸ਼ਕਤੀ ਆਪਣੇ ਆਧਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।

Mantra 6

उत नो देवावश्विना शुभस्पती धामभिर्मित्रावरुणा उरुष्यताम् । महः स राय एषतेऽति धन्वेव दुरिता ॥

ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਅਸ਼ਵਿਨ—ਸ਼ੁਭ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਈ ਸੁਖਾਂ ਦੇ ਪਤੀ—ਅਤੇ ਮਿਤ੍ਰ-ਵਰੁਣ, ਸਥਾਪਿਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੇ ਆਪਣੇ ਧਾਮਾਂ/ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ। ਤਦ ਮਹਾਨ ਰਾਯ—ਅਸਤਿਤ੍ਵ ਦੀ ਪੂਰਨਤਾ—ਅੱਗੇ ਵਧਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਬੰਜਰ ਧਨੁਸ਼-ਮਾਰਗ ਵਾਂਗ ਦੁਸ਼ਕਲਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

Mantra 7

उत नो रुद्रा चिन्मृळतामश्विना विश्वे देवासो रथस्पतिर्भगः । ऋभुर्वाज ऋभुक्षणः परिज्मा विश्ववेदसः ॥

ਅਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਵੀ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰਨ; ਅਸ਼ਵਿਨ, ਸਭ ਦੇਵਤਾ, ਰਥਪਤੀ, ਅਤੇ ਭਗ; ਅਤੇ ਋ਭੂ—ਵਾਜ, ਋ਭੁਕਸ਼ਣ, ਅਤੇ ਪਰਿਜ਼ਮਾ—ਵਿਸ਼ਵਵੇਦਸ, ਸਾਡੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਆਉਣ ਅਤੇ ਸਾਡੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ।

Mantra 8

ऋभुॠभुक्षा ऋभुर्विधतो मद आ ते हरी जूजुवानस्य वाजिना । दुष्टरं यस्य साम चिदृधग्यज्ञो न मानुषः ॥

਋ਭੁ, ਋ਭੁਕ੍ਸ਼, ਋ਭੁ—ਵਿਧਾਤਾ (ਵਿਉਂਤਕਾਰ) ਦੇ ਮਦ/ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਜੋਂ ਤੂੰ ਆਉਂਦਾ ਹੈਂ; ਹੇ ਵਾਜਿਨ (ਬਲਵਾਨ), ਹੇ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਤੇਰੇ ਦੋ ਹਰੀ (ਅਸ਼ਵ) ਉਤਸੁਕ ਗਤੀ ਲਈ ਜੋਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਜਿਸ ਦਾ ਸਾਮ (ਸਾਮ-ਸੁਰ/ਸਾਮ੍ਯ) ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਦੁਸ਼ਤਰ ਹੈ; ਅਤੇ ਯਜ੍ਞ ਮਨੁੱਖੀ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਵੱਖਰੀ ਅਤਿਮਾਨਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਜੋਂ ਉੱਠ ਖੜ੍ਹਦਾ ਹੈ।

Mantra 9

कृधी नो अह्रयो देव सवितः स च स्तुषे मघोनाम् । सहो न इन्द्रो वह्निभिर्न्येषां चर्षणीनां चक्रं रश्मिं न योयुवे ॥

ਹੇ ਦੇਵ ਸਵਿਤਾ, ਸਾਨੂੰ ਅਹ੍ਰਯ (ਅਵਿਲੰਬ/ਅਨਾਵੇਸ਼) ਕਰ—ਬਿਨਾ ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਹੜਬੜਾਹਟ ਦੇ ਠਹਿਰਾਉ ਦੇ; ਅਤੇ ਦਾਤਿਆਂ ਮਘੋਨਾਂ ਵਿਚ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਇੰਦਰ ਅਗਨਿ-ਰੂਪ ਵਹਨੀਆਂ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਸਾਡੇ ਅੰਦਰ ਟਿਕਾ ਦੇਵੇ—ਚੱਕਰ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਵਾਂਗ, ਅਤੇ ਰਸ਼ਮੀ (ਕਿਰਣ/ਰਸ਼ਮੀ) ਜਿਵੇਂ ਠੀਕ ਰਾਹ ਵਿਚ ਬੰਨ੍ਹੀ ਰਹੇ—ਤਾਂ ਸਾਡੀ ਚਾਲ ਸੁਚੱਜੀ ਤੇ ਜਿੱਤੂ ਹੋਵੇ।

Mantra 10

ऐषु द्यावापृथिवी धातं महदस्मे वीरेषु विश्वचर्षणि श्रवः । पृक्षं वाजस्य सातये पृक्षं रायोत तुर्वणे ॥

ਹੇ ਦਿਆਵਾਪ੍ਰਿਥਿਵੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਰਮਾਂ ਵਿਚ ਸਾਡੇ ਲਈ ਮਹਾਨ, ਵਿਸ਼੍ਵਚਰ੍ਸ਼ਣਿ (ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਵਾਲੀ) ਸ਼੍ਰਵਸ—ਕੀਰਤੀ/ਪ੍ਰਭਾ—ਸਾਡੇ ਵੀਰ-ਬਲਾਂ ਵਿਚ ਧਾਰੋ। ਵਾਜ (ਬਲ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ) ਦੀ ਜਿੱਤ ਲਈ ਪೃਕ੍ਸ਼ੰ (ਪੋਸ਼ਣ/ਬਲਵਰਧਨ), ਰਾਯਃ (ਧਨ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ) ਲਈ ਪૃਕ੍ਸ਼ੰ, ਅਤੇ ਤੁರ್ವਣ (ਵਿਜੈਈ ਅਤਿਕ੍ਰਮਣ) ਲਈ ਵੀ ਪૃਕ੍ਸ਼ੰ ਬਖ਼ਸ਼ੋ।

Mantra 11

एतं शंसमिन्द्रास्मयुष्ट्वं कूचित्सन्तं सहसावन्नभिष्टये । सदा पाह्यभिष्टये मेदतां वेदता वसो ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ, ਸਹਸਾਵਨ! ਤੈਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸਾਡਾ ਇਹ ਸ਼ੰਸ (ਸਤੁਤੀ-ਵਚਨ)—ਭਾਵੇਂ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਲੱਗੇ—ਸਾਡੀ ਅਭਿਸ਼ਟਯੇ, ਸੱਚੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ। ਹੇ ਵਸੁ, ਸਦਾ ਸਾਨੂੰ ਅਭਿਸ਼ਟਯੇ ਲਈ ਪਾਲ; ਦ੍ਰਵ੍ਯ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਵੇਦਤਾ (ਗਿਆਨ) ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਵਧਾ।

Mantra 12

एतं मे स्तोमं तना न सूर्ये द्युतद्यामानं वावृधन्त नृणाम् । संवननं नाश्व्यं तष्टेवानपच्युतम् ॥

ਮੇਰਾ ਇਹ ਸਤੋਮ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸੂਰਜ ਦੇ ਦੂਰ-ਚਮਕਦੇ ਮਾਰਗ ਵਾਂਗ ਵਧਾਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਵਨਨ—ਇਕੱਠ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜੋੜ—ਸੁਘੜ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬਣੇ ਰਥ-ਕਾਰਜ ਵਾਂਗ, ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਅਤੇ ਅਚ੍ਯੁਤ (ਨਾ ਫਿਸਲਣ ਵਾਲਾ) ਹੈ; ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਡੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਏਕਤਵ ਸਥਿਰ ਤੇ ਦਿਰਘਕਾਲੀ ਰਹੇ।

Mantra 13

वावर्त येषां राया युक्तैषां हिरण्ययी । नेमधिता न पौंस्या वृथेव विष्टान्ता ॥

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਰਾਯਾ (ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ) ਮੁੜ ਕੇ ਠੀਕ ਜੋਗ ਵਿੱਚ ਜੁੜਦੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਹਿਰਣ੍ਯਯੀ (ਸੁਵਰਨ ਤੇਜ) ਸੰਯੁਕਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੌਂਸ੍ਯਾ (ਪੁਰਖ-ਬਲ) ਅੱਧੇ ਮਾਪ ਵਿੱਚ ਰੋਕੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ; ਵਿਅਰਥ ਚਿੱਥੜੇ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦੀ, ਸਗੋਂ ਠਹਿਰੇ ਹੋਏ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ।

Mantra 14

प्र तद्दुःशीमे पृथवाने वेने प्र रामे वोचमसुरे मघवत्सु । ये युक्त्वाय पञ्च शतास्मयु पथा विश्राव्येषाम् ॥

ਕਠਿਨ ਤੰਗੀ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਸਤਾਰ ਵਿੱਚ, ਆਨੰਦ ਦੀ ਖੋਜ ਵਾਲੀ ਵੇਨਾ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਮਘਵਤ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿਚ—ਉਹ ਮੈਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਕੇ ਉਚਾਰਦਾ ਹਾਂ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੁਕਤਿ (ਜੋੜਨ ਦੇ ਕਰਮ) ਲਈ ਸਾਡੀ ਆਕਾਂਖਾ ਦੇ ਪੰਜ ਸੌ ਪਥਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਥਾਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

Mantra 15

अधीन्न्वत्र सप्ततिं च सप्त च । सद्यो दिदिष्ट तान्वः सद्यो दिदिष्ट पार्थ्यः सद्यो दिदिष्ट मायवः ॥

ਇੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸੱਤਰ ਅਤੇ ਸੱਤ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤੇ—ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਪਾਰਥ੍ਯ (ਭੌਮ) ਆਧਾਰ, ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਕਰਮ-ਚੇਤਨਾ ਦੀਆਂ ਮਾਯਾਵਃ (ਰੂਪ-ਘੜਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ)।