Sukta 27
Sukta 4.27
Vāmadeva Gautama (traditional for RV 4.27)
Soma/Śyena narrative (self-referential ṛṣi voice; also linked to Indra-Soma complex)
Triṣṭubh (probable)
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ କିନ୍ତୁ ତୀବ୍ର ସୂକ୍ତରେ ବାମଦେବଙ୍କ ଆତ୍ମସନ୍ଦର୍ଭୀୟ ବାଣୀ ଶୁଣାଯାଏ—ଏଠାରେ ମାୟାମୟ ଆତ୍ମଜୀବନୀ ସୋମ–ଶ୍ୟେନ ପୌରାଣିକ କଥା ସହ ମିଶିଯାଇଛି। ଋଷି କହନ୍ତି ଯେ ସେ ଗର୍ଭରୁ ମଧ୍ୟ ଦେବମାନଙ୍କ ଜନ୍ମ-ରହସ୍ୟ ଜାଣିଥିଲେ ଏବଂ ଲୋହାର ଦୁର୍ଗମାନଙ୍କୁ ଭେଦି ଶ୍ୟେନ/ବାଜ ପରି ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଉଡ଼ିଗଲେ। ପରେ କଥା ଘୁରି ଯାଏ କୃଶାନୁ ପାଳକଙ୍କୁ ଟପି ସୋମକୁ ଚୋରାଇ/ଆଣିବାର ଭୟଙ୍କର ସାହସିକତାକୁ; ଶେଷରେ ସୋମ ଯଜ୍ଞରେ ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଉତ୍ସାହଦାୟକ ପାନୀୟ ହୁଏ। ଏହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସୋମ-ଲାଭକୁ ପବିତ୍ର କରିବା ଏବଂ ପ୍ରେରିତ ଜ୍ଞାନକୁ ମୁକ୍ତିଦାୟକ, ସ୍ୱର୍ଗସ୍ପର୍ଶୀ ଶକ୍ତି ଭାବେ ଘୋଷଣା କରିବା।
Mantras
Mantra 1
गर्भे नु सन्नन्वेषामवेदमहं देवानां जनिमानि विश्वा । शतं मा पुर आयसीररक्षन्नध श्येनो जवसा निरदीयम् ॥
ଗର୍ଭରେ ଥିବାବେଳେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଖୋଜି ଦେବମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଜନ୍ମ ଜାଣିଲି। ଲୋହାର ଶତ କୋଟ ମୋତେ ରକ୍ଷା କଲା; ତାପରେ ମୁଁ ଶ୍ୟେନ (ବାଜ) ହୋଇ, ବଳର ବେଗରେ ଭାଙ୍ଗି ବାହାରି ଉଡ଼ିଗଲି—ବନ୍ଧନକାରୀ ପ୍ରାଚୀର ଭିତରେ ଗୁପ୍ତ ଜ୍ଞାନକୁ ମୁକ୍ତ କରି।
Mantra 2
न घा स मामप जोषं जभाराभीमास त्वक्षसा वीर्येण । ईर्मा पुरंधिरजहादरातीरुत वाताँ अतरच्छूशुवानः ॥
ସେ ମୋତେ ମୋର ଆନନ୍ଦରୁ ଅଲଗା କରି ନେଲା ନାହିଁ; ବରଂ ଘଡ଼ାଣି-ଶକ୍ତି (ତ୍ୱକ୍ଷସା) ଓ ବୀର୍ୟବଳରେ ମୋତେ ଚାପିଲା। ତାପରେ ପୁରନ୍ଧି ଅରାତି—ନାକାର ଓ ବୈର—କୁ ତ୍ୟାଗ କଲା; ଏବଂ ଅଧିକ ଅଧିକ ତୀବ୍ର ହୋଇ ମୁଁ ପବନମାନଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କଲି—ପ୍ରାଣର ଅଶାନ୍ତ ଗତିକୁ ପାର କରି, ଏକ ସ୍ଥିର ବିଶାଳତାରେ।
Mantra 3
अव यच्छ्येनो अस्वनीदध द्योर्वि यद्यदि वात ऊहुः पुरंधिम् । सृजद्यदस्मा अव ह क्षिपज्ज्यां कृशानुरस्ता मनसा भुरण्यन् ॥
ଯେତେବେଳେ ଶ୍ୟେନ ତଳକୁ ଝପଟିଲା, ଏବଂ ଦ୍ୟୌର ପବନମାନେ ପୁରନ୍ଧିର ପୂର୍ଣ୍ଣତାକୁ ହାଙ୍କି ଉଛାଳୁଥିଲେ, ସେତେବେଳେ—ତାହାକୁ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଛାଡ଼ିଦେଇ—କୃଶାନୁ ଧନୁର୍ଧର ଧନୁଷର ଜ୍ୟାକୁ ତଳକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲା; ତଥାପି ଶ୍ୟେନ ମନର ଦ୍ରୁତ ମୋଡ଼ ସହ ଧାଇ ଆଗେଇଗଲା ଏବଂ ଆନନ୍ଦର ନିଧିକୁ ହରାଇଲା ନାହିଁ।
Mantra 4
ऋजिप्य ईमिन्द्रावतो न भुज्युं श्येनो जभार बृहतो अधि ष्णोः । अन्तः पतत्पतत्र्यस्य पर्णमध यामनि प्रसितस्य तद्वेः ॥
ଋଜୁ-ପକ୍ଷୀୟ ଶ୍ୟେନ—ଇନ୍ଦ୍ରଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ଭୁଜ୍ୟୁଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କରିଥିବା ପରି—ବିଶାଳତାରୁ, ଉଚ୍ଚ ଶିଖର ଉପରୁ ତାହାକୁ ଆଣିଲା। ଭିତରେ ଉଡୁଥିବାବେଳେ ପକ୍ଷୀର ପକ୍ଷ ଚଳିଲା; ପରେ ମୁକ୍ତ ପ୍ରେରଣାର ଯାତ୍ରାପଥରେ ସେ ନିଶ୍ଚୟକାରୀ ମାର୍ଗକୁ ଜାଣିଲା—ଉଚ୍ଚ ଆନନ୍ଦକୁ ଜୀବନରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ କିପରି ବହନ କରାଯାଏ।
Mantra 5
अध श्वेतं कलशं गोभिरक्तमापिप्यानं मघवा शुक्रमन्धः । अध्वर्युभिः प्रयतं मध्वो अग्रमिन्द्रो मदाय प्रति धत्पिबध्यै शूरो मदाय प्रति धत्पिबध्यै ॥
ତାପରେ ଦାନଶୀଳ ଇନ୍ଦ୍ର ପାନ ପାଇଁ ଆଗରେ ରଖିଲେ ଶ୍ୱେତ କଳଶ—କିରଣରେ ଅଭିଷିକ୍ତ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସୋମରସସାରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଫୁଲିଥିବା। ଅଧ୍ୱର୍ୟୁମାନେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିବା ମଧୁରତାର ପ୍ରଥମ ଶିଖରକୁ; ଇନ୍ଦ୍ର, ଶୂର, ମଦ (ଆନନ୍ଦୋନ୍ମାଦ) ପାଇଁ ତାହାକୁ ନିଜ ସମ୍ମୁଖରେ ସ୍ଥାପନ କଲେ—ପିବା ପାଇଁ, ଏବଂ ସତ୍ୟବଳରେ ଅଧିକ ପ୍ରବଳ ହେବା ପାଇଁ।
Frequently Asked Questions
It blends the seer Vāmadeva’s claim of extraordinary early knowledge with the myth of the falcon (Śyena) bringing Soma from a guarded realm, ending with Soma offered for Indra to drink.
The ‘iron fortresses’ symbolize strong confinement—mythic and inner. The breakout as the falcon suggests liberation: inspired knowledge and divine essence cannot be permanently imprisoned.
Kṛśānu appears as a guardian/archer who tries to stop or strike the falcon during the Soma-bringing episode. His presence highlights the danger and difficulty of obtaining Soma.
Ask anything about Sukta 27 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.