Rig Veda 3.12.2: Mandala 3, Sukta 12, Mantra 2
Sukta 3.12
Rishi: Viśvāmitra Gāthina (traditional attribution for RV 3.12)
Devata: Indrāgnī
Chandas: Gāyatrī
Samhita Patha (Devanagari)
इन्द्राग्नी जरितुः सचा यज्ञो जिगाति चेतनः । अया पातमिमं सुतम् ॥
Transliteration
indrā́gnī jaritúḥ sácā yajñó jigāti cétanaḥ | ayā́ pātam imáṃ sutám ||
Translation
ହେ ଇନ୍ଦ୍ରା-ଅଗ୍ନି, ଜରିତା ସହିତ ଜାଗ୍ରତ ଯଜ୍ଞ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସେ; ଏହି ପଥରେ ଏହି ସୁତ ସୋମର ପାନ କର—ଆମ ଚେତନ ଅର୍ପଣରେ ପ୍ରବେଶ କରି।
Word by Word
इन्द्राग्नीO Indra and Agni
इन्द्राग्नी:
सम्बोधन (आह्वान)
TypeNoun
Rootइन्द्र + अग्नि (प्रातिपदिक) (द्वन्द्व-समास)
जरितुःof the singer/praiser
जरितुः:
सम्बन्ध (षष्ठी-सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootजरितृ (प्रातिपदिक; √जर्/√गॄ ‘स्तु/गिर्’ से ‘स्तुतिकर्ता’)
सचाtogether, along with
सचा:
सह (सहकारक/सहभाव)
TypeIndeclinable
Rootसच् (अव्यय; ‘सह/साकम्’)
यज्ञःthe sacrifice/rite
यज्ञः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
जिगातिhas gone/has come; reaches
जिगाति:
क्रिया
TypeVerb
Root√गम् (गच्छति) — लिट्/परिपूर्ण-भूत (रेडुप्लिकेटेड परफेक्ट-प्रयोग)
चेतनःconscious, attentive, inspired
चेतनः:
कर्तृ (यज्ञस्य विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootचेतन (प्रातिपदिक; √चित् ‘चेतयति/बोधयति’)
अयाby this (means)
अया:
करण
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → अयम्/अया (वेदिक-रूप)
पातम्drink (you two)!
पातम्:
क्रिया (आज्ञा)
TypeVerb
Root√पा (पिबति) — लोट् (आज्ञार्थ)
इमम्this
इमम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सुतम्pressed (Soma), the pressed draught
सुतम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसुत (कृदन्त; √सु ‘सवति/सुनोति’ → ‘pressed’)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
