
Sukta 1.171
Agastya
Maruts
Triṣṭubh
ଏହି ସୂକ୍ତରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ତ୍ୱରିତ ବାତ୍ୟା-ଶକ୍ତି ମରୁତମାନଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରି ଆହ୍ୱାନ କରନ୍ତି—କ୍ରୋଧ ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ, ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କୁ ଜୁଆଁରୁ ଖୋଲିବାକୁ, ଏବଂ ନିଜ ବଳକୁ ଶୁଭ ସହାୟତାରେ ପରିଣତ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରନ୍ତି। ଏଠାରେ ଏକ ତଣାପୋଡ଼ା ସ୍ୱର ମଧ୍ୟ ଅଛି: ଗାୟକ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅତ୍ୟଧିକ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଶକ୍ତି ସମ୍ମୁଖରେ କମ୍ପିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ଯଜ୍ଞ ଓ ସମୁଦାୟ ସୁରକ୍ଷିତ ଓ ସବଳ ହେବା ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ମରୁତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯଥାଯଥ ସମନ୍ୱୟ ଚାହାନ୍ତି। ଏହିପରି, ପ୍ରାର୍ଥନା, ସଂୟମ ଓ ଯଥୋଚିତ ଆହୁତି ଦ୍ୱାରା ସୂକ୍ତଟି ଭୟଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତିକୁ ସୁସଂଗଠିତ, ଉପକାରକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରବାହିତ କରେ।
Mantra 1
प्रति व एना नमसाहमेमि सूक्तेन भिक्षे सुमतिं तुराणाम् । रराणता मरुतो वेद्याभिर्नि हेळो धत्त वि मुचध्वमश्वान् ॥
ତୁମମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ମୁଁ ଏହି ନମସ୍କାର ସହ ଆସୁଛି; ସୁଗଠିତ ସୂକ୍ତ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତ୍ୱରିତ ମରୁତମାନଙ୍କ ସୁମତି—ସ୍ପଷ୍ଟ ଶୁଭାଶୟ—ଭିକ୍ଷା କରୁଛି। ହେ ମରୁତମାନେ, ବେଦ୍ୟ ସହାୟମାନଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ତୁମ ହେଳୋ (କ୍ରୋଧ)କୁ ନିମ୍ନେ ରଖ ଏବଂ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କୁ ବିମୋଚନ କର—ଶକ୍ତିମାନେ ଶାନ୍ତ ହୋଇ ଧର୍ମ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉନ୍ତୁ।
Mantra 2
एष वः स्तोमो मरुतो नमस्वान्हृदा तष्टो मनसा धायि देवाः । उपेमा यात मनसा जुषाणा यूयं हि ष्ठा नमस इद्वृधासः ॥
ହେ ମରୁତମାନେ, ଏହା ତୁମମାନଙ୍କ ସ୍ତୋମ—ନମସ୍କାରରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ; ହୃଦୟରେ ଗଢ଼ା, ମନରେ ସ୍ଥାପିତ, ହେ ଦେବମାନେ। ମନରେ ସମ୍ମତି ଦେଇ ଏହାର ନିକଟକୁ ଆସ; କାରଣ ନମସ୍କାର ଦ୍ୱାରା ହିଁ ତୁମେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉ, ଏବଂ ସେହି ବୃଦ୍ଧିରେ ଆମ ସତ୍ତା ମଧ୍ୟ ବିସ୍ତାରିତ ହୁଏ।
Mantra 3
स्तुतासो नो मरुतो मृळयन्तूत स्तुतो मघवा शम्भविष्ठः । ऊर्ध्वा नः सन्तु कोम्या वनान्यहानि विश्वा मरुतो जिगीषा ॥
ସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା ମରୁତମାନେ ଆମ ପ୍ରତି କୃପାଳୁ ହୁଅନ୍ତୁ; ଏବଂ ଆମ ସ୍ତୋତ୍ରରେ ପୋଷିତ ଦାନଶୀଳ ମଘବା ଇନ୍ଦ୍ର—ସତ୍ୟ ସୁଖ ଆଣିବାରେ ସର୍ବାଧିକ ସମର୍ଥ—ବଳବାନ ହେଉନ୍ତୁ। ଆମର ଇଚ୍ଛିତ ବୃଦ୍ଧିମାନ ଏବଂ ଆମର ସମସ୍ତ ଦିନ ଉର୍ଧ୍ୱମୁଖୀ ହେଉନ୍ତୁ—ହେ ମରୁତମାନେ—ବିଜୟ କରିବାର ଇଚ୍ଛା ଦିଗକୁ (ନିମ୍ନ ଗତିମାନଙ୍କ ଉପରେ ଜୟ ପାଇଁ)।
Mantra 4
अस्मादहं तविषादीषमाण इन्द्राद्भिया मरुतो रेजमानः । युष्मभ्यं हव्या निशितान्यासन्तान्यारे चकृमा मृळता नः ॥
ଏହି ଅତିଦମନକାରୀ ତୀବ୍ର ବଳରୁ ମୁଁ ପଛକୁ ହଟୁଛି, କମ୍ପିତ ହୋଇ—ହେ ମରୁତମାନେ—ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭୟରୁ। ତୁମମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହବ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଓ ଭୟଙ୍କର ହୋଇଯାଇଥିଲା; ଆମେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଦୂରେ ସ୍ଥାପନ କରିଛୁ। ଆମ ପ୍ରତି କୃପା କର; ଶମନ, ଆରାମ ଏବଂ ଯଥାଯଥ ମାପ ଦିଅ।
Mantra 5
येन मानासश्चितयन्त उस्रा व्युष्टिषु शवसा शश्वतीनाम् । स नो मरुद्भिर्वृषभ श्रवो धा उग्र उग्रेभिः स्थविरः सहोदाः ॥
ଯେହି ବଳରେ ଉଷାର ଦୀପ୍ତ କିରଣମାନେ ପୁନଃପୁନଃ ପ୍ରଭାତମାନଙ୍କରେ ନିଜ ଶାଶ୍ୱତ ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ମନମାନଙ୍କୁ ଜାଗ୍ରତ କରନ୍ତି—ହେ ବୃଷଭ, ମରୁତମାନଙ୍କ ସହ, ଆମ ମଧ୍ୟରେ ସତ୍ୟ-ଶ୍ରବଣ ଏବଂ ଆତ୍ମାର କୀର୍ତ୍ତି ସ୍ଥାପନ କର: ଶକ୍ତିଶାଳୀମାନଙ୍କ ସହ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଦୃଢ଼, ବଳଦାତା।
Mantra 6
त्वं पाहीन्द्र सहीयसो नॄन्भवा मरुद्भिरवयातहेळाः । सुप्रकेतेभिः सासहिर्दधानो विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ନରମାନଙ୍କୁ ତୁମେ ରକ୍ଷା କର; ମରୁତମାନଙ୍କ ସହିତ ରୁହ—କ୍ରୋଧ ଦୂର ହୋଇଥାଉ। ସୁପ୍ରକେତ (ସୁସ୍ପଷ୍ଟ-ଦୃଷ୍ଟି) ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ସହ ଅଧିପତ୍ୟ-ସାମର୍ଥ୍ୟ ଧାରଣ କରି, ଆମେ ଏହି ସତ୍ୟ ପ୍ରେରଣାକୁ ଓ ଯଥାଯଥ ଯୁଦ୍ଧକୁ, ଏବଂ ଦୀର୍ଘକାଳ ଟିକିଥିବା ଦାନ ଦେଇଥିବା ଦାତାକୁ ଜାଣିପାରୁ।
The hymn asks the Maruts to calm their fierce energy—set down anger, unyoke their steeds—and become benevolent helpers who protect and strengthen the people.
Indra represents overwhelming power. The seer acknowledges that such force can be dangerous if misaligned, so he seeks harmony between Indra and the Maruts and asks for protection.
It suggests the rite felt inauspicious or wrongly charged. The poet symbolically removes what is harmful and prays for mercy, showing that Vedic ritual includes correction and restoring right order.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.