Adhyaya 4

Verse 1

अगस्त्य उवाच । तस्माच्चंद्रहरिस्थानादाग्नेय्यां दिशि संस्थितः । देवो धर्महरिर्न्नाम कलिकल्मषनाशकः

အဂஸ္တျက ဆိုသည်— ထို စန္ဒြဟရိ သာသနာတော်နေရာမှ အရှေ့တောင်ဘက်၌ «ဓမ္မဟရိ» ဟူသော ဒေဝတော် တည်ရှိပြီး ကလိယုဂ၏ အညစ်အကြေးတို့ကို ဖျက်ဆီးတော်မူ၏။

Verse 2

वेदवेदाङ्गतत्त्वज्ञः स्वकर्मपरिनिष्ठितः । पुरा समागतो धर्मस्तीर्थयात्राचिकीर्षया

ရှေးကာလ၌ ဓမ္မသည် ဝေဒနှင့် ဝေဒာင်္ဂတို့၏ သဘောတရားကို သိမြင်သူ၊ မိမိ၏ သတ်မှတ်ကာမကို တည်ကြည်စွာ လိုက်နာသူ ဖြစ်၍၊ တီရ္ထများသို့ ဘုရားဖူးခရီး ထွက်လိုသဖြင့် လာရောက်ခဲ့၏။

Verse 3

आगत्य च चकारोच्चैर्यात्रां तत्रादरेण सः । दृष्ट्वा माहात्म्यमतुलमयोध्यायाः सविस्मयः

ထိုနေရာသို့ ရောက်လာပြီးနောက် သူသည် အလွန်လေးစားစွာဖြင့် ဘုရားဖူးခရီးကို ဆောင်ရွက်하였다။ အယောဓျာ၏ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော မဟာတန်ခိုးကို မြင်တွေ့သဖြင့် အံ့ဩသွား၏။

Verse 4

विधाय स्वभुजावूर्ध्वौ विप्रोऽवोचन्मुदान्वितः । अहो रम्यमिदं तीर्थमहो माहात्म्यमुत्तमम्

လက်နှစ်ဖက်ကို အထက်သို့ မြှောက်၍ ဗြာဟ္မဏသည် ဝမ်းမြောက်စွာ ပြော၏— «အဟော! ဤတီရ္ထသည် အလွန်လှပ၏; အဟော! ၎င်း၏ မဟာတမ့်သည် အမြင့်မြတ်လှ၏!»

Verse 5

अयोध्यासदृशी कापि दृश्यते नापरा पुरी । या न स्पृशति वसुधां विष्णुचक्रस्थिताऽनिशम्

အယောဓျာနှင့် တူညီသော မြို့တော်တစ်မြို့မျှ မတွေ့ရ—ဤမြို့သည် မြေပြင်ကို မထိဘဲ ဗိဿ္ဏု၏ စက္ကရပေါ်၌ အစဉ်တည်နေ၏။

Verse 6

यस्यां स्थितो हरिः साक्षात्सेयं केनोपमीयते । अहो तीर्थानि सर्वाणि विष्णुलोकप्रदानि वै

ဟရိသည် ကိုယ်တိုင် တိုက်ရိုက် တည်ရှိရာ ဤနေရာကို ဘာနှင့် နှိုင်းယှဉ်နိုင်မည်နည်း။ အဟော! ဤတီရ္ထတို့သည် အမှန်တကယ် ဗိဿ္ဏုလောကကို ပေးသနားကြ၏။

Verse 7

अहो विष्णुरहो तीर्थमयोध्याऽहो महापुरी । अहो माहात्म्यमतुलं किं न श्लाघ्यमिहास्थितम्

အဟော ဗိဿ္ဏုရေ! အဟော တီရ္ထရေ! အဟော အယောဓျာ—မဟာမြို့တော်ရေ! အဟော မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော မဟာတမ့်ရေ! ဤနေရာ၌ ချီးမွမ်းမထိုက်သည့် အရာရှိပါသလား။

Verse 8

इत्युक्त्वा तत्र बहुशो ननर्त प्रमदाकुलः । धर्मो माहात्म्यमालोक्य अयोध्याया विशेषतः

ဤသို့ ပြောပြီးနောက် ဝမ်းမြောက်ခြင်းကြောင့် လှုပ်ရှားသွားသော ဓမ္မသည် အယောဓျာ၏ ထူးကဲသော မဟာတမ့်ကို အထူးသဖြင့် မြင်တွေ့ကာ ထိုနေရာ၌ ထပ်ခါထပ်ခါ ကပြ၏။

Verse 9

तं तथा नर्तमानं वै धर्मं दृष्ट्वा कृपान्वितः । आविर्बभूव भगवान्पीतवासा हरिः स्वयम् । तं प्रणम्य च धर्मोऽथ तुष्टाव हरिमादरात्

ဓမ္မသည် ထိုသို့ ကခုန်နေသည်ကို မြင်၍ ကရုဏာတော်ဖြင့် လှုပ်ရှားသော အရှင်ဘုရားသည် ထိုနေရာ၌ ပေါ်ထွန်းလာ၏—အဝါရောင်ဝတ်စုံတော်ကို ဝတ်ဆင်သော ဟရိဘုရား ကိုယ်တိုင်ပင်။ ထို့နောက် ဓမ္မသည် ဦးညွှတ်ပူဇော်ကာ လေးစားစွာဖြင့် ဟရိကို ချီးမွမ်းလေ၏။

Verse 10

धर्म उवाच । नमः क्षीराब्धिवासाय नमः पर्यंकशायिने । नमः शंकरसंस्पृष्टदिव्यपादाय विष्णवे

ဓမ္မက ပြောသည်—နို့ပင်လယ်၌ နေထိုင်တော်မူသော အရှင်ဘုရားအား နမောနမ။ အိပ်ရာပေါ်၌ လဲလျောင်းတော်မူသော အရှင်ဘုရားအား နမောနမ။ ရှင်ကရာ (Śaṅkara) ထိတွေ့ခဲ့သော သန့်ရှင်းမြတ်သော ခြေတော်ရှိသည့် ဗိဿနုအား နမောနမ။

Verse 11

भक्त्यार्च्चितसुपादाय नमोऽजादिप्रियाय ते । शुभांगाय सुनेत्राय माधवाय नमो नमः

ဘက်တိဖြင့် ပူဇော်ခံရသော လှပသန့်ရှင်းသော ခြေတော်ရှိသည့် သင့်အား နမောနမ။ ဘြဟ္မာနှင့် အခြားဒေဝတားတို့ ချစ်ခင်မြတ်နိုးသော သင့်အား နမောနမ။ မင်္ဂလာအင်္ဂါတော်နှင့် လှပသော မျက်စိတော်ရှိသည့် မာဓဝအား နမောနမ၊ နမောနမ။

Verse 12

नमोऽरविन्दपादाय पद्मनाभाय वै नमः । नमः क्षीराब्धिकल्लोलस्पृष्टगात्राय शार्ङ्गिणे

ကြာပန်းကဲ့သို့သော ခြေတော်ရှိသည့် အရှင်အား နမောနမ။ ပဒ္မနာဘ (Padmanābha) အရှင်အား အမှန်တကယ် နမောနမ။ နို့ပင်လယ်၏ လှိုင်းများ ထိတွေ့သော ကိုယ်တော်ရှိသည့် ရှာရင်ဂင် (Śārṅgin) အရှင်အား နမောနမ။

Verse 13

ॐ नमो योगनिद्राय योगर्क्षैर्भावितात्मने । तार्क्ष्यासनाय देवाय गोविन्दाय नमोनमः

အိုံ—ယောဂနိဒ္ဒရာအား နမောနမ။ ယောဂသိဒ္ဓိရှိသော ရှင်မြတ်တို့က သိမြင်အတည်ပြုသော အတ္တမကိုယ်တော်ရှိသည့် အရှင်အား နမောနမ။ တာရက္ရှျ (ဂရုဍ) ကို အာသနအဖြစ် ထိုင်တော်မူသော ဒေဝဘုရားအား နမောနမ။ ဂိုဝိန္ဒအား နမောနမ၊ နမောနမ။

Verse 14

सुकेशाय सुनासाय सुललाटाय चक्रिणे । सुवस्त्राय सुवर्णाय श्रीधराय नमोनमः

လှပသောဆံပင်၊ မြင့်မြတ်သောနှာခေါင်း၊ တောက်ပသောနဖူးရှိ၍ စက်ရ (ဒစ္စက) ကိုင်ဆောင်တော်မူသောအရှင်အား နမောနမ။ ထွန်းလင်းသောဝတ်ရုံနှင့် ရွှေရောင်တောက်ပမှုရှိသော Śrīdhara အရှင်အား ထပ်မံထပ်မံ နမောနမ။

Verse 15

सुबाहवे नमस्तुभ्यं चारुजंघाय ते नमः । सुवासाय सुदिव्याय सुविद्याय गदाभृते

အားကြီးသောလက်မောင်းရှိတော်မူသောအရှင်အား နမස්ကာရ။ လှပသောခြေထောက်ရှိတော်မူသောအရှင်အားလည်း နမ။ ကောင်းမြတ်သောနေရပ်နှင့် တောက်ပသောဒေဝတန်ခိုးရှိတော်မူသောအရှင်၊ စစ်မှန်သောပညာတော်ဖြစ်တော်မူသောအရှင်၊ ဂဒါကိုင်ဆောင်တော်မူသောအရှင်အား နမ။

Verse 16

केशवाय च शांताय वामनाय नमोनमः । धर्मप्रियाय देवाय नमस्ते पीतवाससे

ကေရှဝ အရှင်၊ ငြိမ်းချမ်းတော်မူသောအရှင်နှင့် ဝာမန အရှင်အား ထပ်မံထပ်မံ နမောနမ။ ဓမ္မကိုချစ်မြတ်နိုးသော ဒေဝအရှင်အား နမ။ အဝါရောင်ဝတ်ရုံကို ဝတ်ဆင်တော်မူသောအရှင်အား နမ။

Verse 17

अगस्त्य उवाच । इति स्तुतो जगन्नाथो धर्मेण श्रीपतिर्मुदा । उवाच स हृषीकेशः प्रीतो धर्ममुदारधीः

အဂஸ္တျက ပြောသည်။ ဓမ္မက ဤသို့ ချီးမွမ်းသဖြင့် जगन्नाथ (Jagannātha)၊ Śrī ၏အရှင်သည် ဝမ်းမြောက်လွန်စွာ ဖြစ်တော်မူ၏။ ထို Hṛṣīkeśa အရှင်သည် ပျော်ရွှင်နှစ်သက်၍ ဉာဏ်မြင့်မြတ်သော ဓမ္မအား မိန့်တော်မူ၏။

Verse 18

श्रीभगवानुवाच । तुष्टोऽहं भवतो धर्म स्तोत्रेणानेन सुव्रत । वरं वरय धर्मज्ञ यस्ते स्यान्मनसः प्रियः

ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသည်။ “ဓမ္မရေ၊ ဤစတုတ္ထဖြင့် သင်ကို ငါနှစ်သက်ပြီ၊ ကောင်းမြတ်သောဝတ္တရားရှိသူရေ။ ဓမ္မကိုသိမြင်သူရေ—သင့်နှလုံးသားနှစ်သက်ရာ အလိုရှိသမျှ ဆုတောင်းတစ်ပါးကို ရွေးချယ်လော့။”

Verse 19

स्तोत्रेणानेन यः स्तौति मानवो मामतन्द्रितः । सर्वान्कामानवाप्नोति पूजितः श्रीयुतःसदा

ဤစတုတ္ထရဖြင့် မပျင်းမနာ၊ သတိပြု၍ ငါ့ကို ချီးမွမ်းသော လူသည် ဆန္ဒအားလုံးကို ရရှိကာ အမြဲတမ်း ဂုဏ်ပြုခံရ၍ သာယာချမ်းမြေ့သော စည်းစိမ်နှင့် ပြည့်စုံနေ၏။

Verse 20

धर्म उवाच । यदि तुष्टोसि भगवन्देवदेव जगत्पते । त्वामहं स्थापयाम्यत्र निजनाम्ना जगद्गुरो

ဓမ္မက ပြောသည်— “အို ဘဂဝန်၊ နတ်တို့၏နတ်၊ လောက၏အရှင်၊ သင်သည် ကျေနပ်တော်မူလျှင်၊ အို စကြဝဠာ၏ ဆရာတော်၊ ငါသည် ဤနေရာ၌ ငါ့နာမဖြင့် သင့်ကို တည်ထောင်ပူဇော်မည်။”

Verse 21

अगस्त्य उवाच । एवमस्त्विति संप्रोच्याभवद्धर्महरिर्विभुः । स्मरणादेव मुच्येत नरो धर्महरेर्विभोः

အဂஸ္တျက ပြောသည်— “ ‘အဲဒီလိုပဲ ဖြစ်စေ’ ဟု ဆိုပြီးနောက် အလုံးစုံကို ပြည့်နှံ့သော အရှင်သည် ‘ဓမ္မ-ဟရိ’ ဟူ၍ ထင်ရှားလာ၏။ အင်အားကြီးသော ဓမ္မ-ဟရိကို သတိရရုံဖြင့်ပင် လူသည် လွတ်မြောက်ခြင်းကို ရ၏။”

Verse 22

सरयूसलिले स्नात्वा सुचिंताकुलमानसः । देवं धर्महरिं पश्येत्सर्वपापैः प्रमुच्यते

ဆရာယူးမြစ်ရေ၌ ရေချိုးပြီး စင်ကြယ်သော ဆင်ခြင်မှုဖြင့် စိတ်ကို ပြည့်စုံစေကာ ဓမ္မ-ဟရိ ဘုရားကို ဖူးမြင်သင့်၏။ ထိုသူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်ကင်းရ၏။

Verse 23

अत्र दानं तथा होमं जपो ब्राह्मणभोजनम् । सर्वमक्षयतां याति विष्णुलोके निवासकृत्

ဤနေရာ၌ ဒါန၊ ဟိုးမ (မီးပူဇော်), ဇပ (မန္တရားပြန်ဆို), နှင့် ဗြာဟ္မဏများကို အစာကျွေးခြင်းတို့၏ အကျိုးသည် မကုန်ခန်းသော အကျိုးဖြစ်လာပြီး ဗိဿနုလောက၌ နေထိုင်ခွင့်ကို ဖြစ်စေသည်။

Verse 24

अज्ञानाज्ज्ञानतो वापि यत्किंचिद्दुष्कृतं भवेत् । प्रायश्चित्तं विधातव्यं तन्नाशाय प्रयत्नतः

မသိလျက်ဖြစ်စေ သိလျက်ဖြစ်စေ အပြစ်အမှားတစ်စုံတစ်ရာ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့လျှင် ထိုအပြစ်ကိုဖျက်သိမ်းရန် ကြိုးစားအားထုတ်ကာ ပရాయశ္စိတ္တ (အပြစ်ဖြေသန့်စင်မှု) ကို စည်းကမ်းတကျ ဆောင်ရွက်ရမည်။

Verse 25

प्रायश्चित्तेन विधिना पापं तस्य प्रणश्यति । तस्मादत्र प्रकर्त्तव्यं प्रायश्चित्तं विधानतः

စည်းကမ်းနှင့်နည်းလမ်းအတိုင်း ပရాయశ္စိတ္တ ကို ဆောင်ရွက်လျှင် ထိုသူ၏ အပြစ်သည် ပျက်ကွယ်သွားသည်။ ထို့ကြောင့် ဤနေရာ၌လည်း သတ်မှတ်ထားသည့်အတိုင်း ပရాయశ္စိတ္တ ကို ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 26

अज्ञानाज्ज्ञानतो वापि राजादेर्निग्रहात्तथा । नित्यकर्मनिवृत्तिः स्याद्यस्य पुंसोऽवशात्मनः । तेनाप्यत्र विधातव्यं प्रायश्चित्तं प्रयत्नतः

မသိလျက်ဖြစ်စေ သိလျက်ဖြစ်စေ၊ ထို့ပြင် မင်းကြီးတို့၏ တားဆီးချုပ်ချယ်မှုကြောင့်လည်းဖြစ်စေ၊ အားမဲ့သူတစ်ဦး၏ နေ့စဉ်ကမ္မ (နိတျကမ္မ) များ ပျက်ကွက်သွားလျှင် ထိုသူတောင် ဤနေရာ၌ ကြိုးစားအားထုတ်ကာ ပရాయశ္စိတ္တ ကို ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 27

अत्र साक्षात्स्वयं देवो विष्णुर्वसति सादरः । तस्माद्वर्णयितुं शक्यो महिमा न हि मानवैः

ဤနေရာ၌ ဘုရားဝိෂ္ဏုသည် ကိုယ်တိုင်တန်းတူသော ဒေဝတော်အဖြစ် တိုက်ရိုက် မေတ္တာတရားဖြင့် ကိန်းဝပ်တော်မူ၏။ ထို့ကြောင့် ဤအရပ်၏ မဟာဂုဏ်တော်ကို လူသားတို့ မပြည့်စုံစွာ ဖော်ပြနိုင်ကြ။

Verse 28

आषाढे शुक्ल पक्षस्य एकादश्यां द्विजोत्तम । तस्य सांवत्सरी यात्रा कर्तव्या तु विधानतः

အို ဒွိဇအထက်မြတ်သူ၊ အာသာဍ္ဍလ၏ လင်းပက္ခ၌ အဲကာဒသီနေ့တွင် ထိုနှစ်စဉ် ယာထရာ (ဘုရားဖူးခရီး) ကို စည်းကမ်းတကျ အခမ်းအနားအတိုင်း ဆောင်ရွက်ရမည်။

Verse 29

स्वर्गद्वारे नरः स्नात्वा दृष्ट्वा धर्महरिं विभुम् । सर्वपापविशुद्धात्मा विष्णुलोके वसेत्सदा

ကောင်းကင်တံခါး (Svargadvāra) တွင် ရေချိုးပြီး၊ ဓမ္မကိုယ်စားပြုသော အရှင်ဟရီ၏ မဟာတန်ခိုးကို ဖူးမြင်လျှင်၊ လူသည် အပြစ်အားလုံးမှ စင်ကြယ်ကာ ဗိဿနု၏ လောက၌ အစဉ်တည်နေ၏။

Verse 30

तस्माद्दक्षिणदिग्भागे स्वर्णस्य खनिरुत्तमा । यत्र चक्रे स्वर्णवृष्टिं कुबेरो रघुजाद्भयात्

ထို့ကြောင့် ထိုနေရာ၏ တောင်ဘက်တွင် ရွှေသတ္တုတွင်း အထူးကောင်းတစ်ခု ရှိ၏။ ထိုနေရာ၌ ကုဗေရသည် ရဃု၏ သားကြောင့် ကြောက်ရွံ့သဖြင့် ရွှေမိုးကို ကျစေခဲ့၏။

Verse 31

व्यास उवाच । भगवन्ब्रूहि तत्त्वज्ञ स्वर्णवृष्टिरभूत्कथम् । कुबेरस्य कथं भीतिरुत्पन्ना रघुभूपतेः

ဗျာသက ဆို၏—အရှင်မြတ်၊ တရားသိမြင်သူ၊ ရွှေမိုးသည် မည်သို့ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သနည်း။ ထို့ပြင် ရဃုမျိုးဆက် မင်းကြီးကြောင့် ကုဗေရ၌ ကြောက်ရွံ့မှု မည်သို့ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သနည်း။

Verse 32

एतत्सर्वं समाचक्ष्व विस्तरान्मम सुव्रत । श्रुत्वा कथारहस्यानि न तृप्यति मनो मम

အို သီလကောင်းသူ၊ ဤအရာအားလုံးကို ကျယ်ပြန့်စွာ ငါ့အား ရှင်းပြပါ။ ဤပုံပြင်၏ လျှို့ဝှက်နက်နဲမှုများကို ကြားနာပြီးနောက်တောင် ငါ့စိတ်သည် မတိမ်းမယိမ်း မပြည့်ဝသေး။

Verse 33

अगस्त्य उवाच । शृणु विप्र प्रवक्ष्यामि स्वर्णस्योत्पत्तिमुत्तमाम् । यस्य श्रवणतो नृणां जायते विस्मयो महान्

အဂတ်စတျာက ဆို၏—နားထောင်ပါ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ရွှေ၏ အထူးမြတ်သော ဖြစ်ပေါ်လာပုံကို ငါရှင်းပြမည်။ ထိုအကြောင်းကို ကြားနာလျှင် လူတို့၌ အံ့ဩမှုကြီးစွာ ပေါ်ပေါက်၏။

Verse 34

आसीत्पुरा रघुपतिरिक्ष्वाकुकुलवर्द्धनः । रघुर्निजभुजोदारवीर्यशासितभूतलः

ရှေးကာလ၌ ရဃုဟူသော ရဃုဝంశ၏ အရှင်တော်၊ အိက္ခဝါကုမင်းဆက်ကို တိုးပွားစေသူ ရှိခဲ့၏။ မိမိလက်မောင်း၏ မြတ်နိုးသော အင်အားဖြင့် မြေပြင်ကို အုပ်စိုးတော်မူ၏။

Verse 35

प्रतापतापितारातिवर्गव्याख्यातसद्यशाः । प्रजाः पालयता सम्यक्तेननीतिमता सता

သူ၏ မြတ်သော ကီर्तिသည် မိမိ၏ ထက်မြက်သော ပရတாபကြောင့် လောင်ကျွမ်းသွားသော ရန်သူအစုအဝေးကပင် ချီးမြှောက်ကြေညာခဲ့၏။ ထိုသို့ သာသနာတရားနှင့် နীতিပညာပြည့်ဝသော မင်းတော်သည် ပြည်သူတို့ကို မှန်ကန်စွာ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်၏။

Verse 36

यशःपूरेण समलिप्ता दिशो दश सितत्विषा । स चक्रे प्रौढविभवसाधनां विजयक्रमात्

သူ၏ ကီर्तिရေကြီး၏ ဖြူစင်သော အလင်းရောင်ကြောင့် တစ်ဆယ်မျက်နှာသော အရပ်တို့သည် လိမ်းသုတ်ထားသကဲ့သို့ တောက်ပ၏။ ထို့ပြင် အောင်ပွဲအဆင့်ဆင့်ဖြင့် ကြီးမား၍ ပြည့်ဝသော စည်းစိမ်တိုးတက်မှု၏ အကြောင်းအရာတို့ကို ဆောင်ရွက်ပြီးမြောက်စေ၏။

Verse 37

नानादेशान्समाक्रम्य चतुरंगबलान्वितः । भूतानि वशमानीय वसु जग्राह दण्डतः

နိုင်ငံအမျိုးမျိုးကို ချီတက်လျက် စစ်တပ်လေးမျိုးပါဝင်သော အင်အားဖြင့် ထောက်ပံ့ခံရ၏။ ဆန့်ကျင်သူတို့ကို အာဏာအောက်သို့ ချုပ်ကိုင်စေပြီး မင်းတရား၏ ဒဏ်ခတ်အာဏာဖြင့် ဥစ္စာကို သိမ်းယူ၏။

Verse 38

उत्कृष्टान्नृपतीन्वीरो दंडयित्वा बलाधिकान् । रत्नानि विविधान्याशु जग्राहातिबलस्तदा

ထိုအလွန်အင်အားကြီးသော သူရဲကောင်းသည် အင်အားပိုမိုသော ထင်ရှားသည့် မင်းများကိုပင် ဒဏ်ခတ်တော်မူ၏။ ထို့နောက် အမျိုးမျိုးသော ရတနာများကို လျင်မြန်စွာ သိမ်းယူတော်မူ၏။

Verse 39

स विजित्य दिशः सर्वा गृहीत्वा रत्नसंचयम् । अयोध्यामागतो राजा राजधानीं च तां शुभाम्

အရပ်လေးမျက်နှာအားလုံးကို အောင်မြင်ပြီး ရတနာသိုလှောင်ကို စုဆောင်းကာ ဘုရင်သည် မင်္ဂလာရှိသော မိမိ၏ မြို့တော် အယောဓျာသို့ ပြန်လည်ရောက်လာ하였다။

Verse 40

तत्रागत्य च काकुत्स्थो यज्ञायोत्सुकमानसः । चकार निर्मलां बुद्धिं निजवंशोचितक्रियाम

ထိုနေရာသို့ ရောက်လာသော ကာကုတ်သ္ထ မင်းသားသည် ယဇ္ဉပူဇာပြုလိုစိတ်ပြင်းပြ၍ စိတ်ကို သန့်ရှင်းစေကာ မိမိ၏ မြင့်မြတ်သော မျိုးရိုးနှင့် ကိုက်ညီသည့် အခမ်းအနားများကို ပြင်ဆင်하였다။

Verse 41

वसिष्ठं मुनिमाज्ञाय वामदेवं च कश्यपम्

ထို့နောက် ပညာရှိ မုနိ ဝသိဋ္ဌကိုလည်းကောင်း၊ ဝာမဒေဝနှင့် ကശ്യပကိုလည်းကောင်း ခေါ်ယူစေ하였다။

Verse 42

अन्यानपि मुनिश्रेष्ठान्नानातीर्थसमाश्रितान् । समानयद्विनीतेन द्विजवर्येण भूपतिः

ဘုရင်သည် အမျိုးမျိုးသော တီရ္ထများ၌ နေထိုင်သော မုနိအထူးမြတ်များကိုလည်း စည်းကမ်းပြည့်ဝ၍ ထူးချွန်သော ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးအားဖြင့် ခေါ်ဆောင်လာစေ하였다။

Verse 43

दृष्ट्वा स्थितान्स तान्सर्वान्प्रदीप्तानिव पावकान् । तानागतान्विदित्वाथ रघुः परपुरंजयः । निश्चक्राम यथान्यायं स्वयमेव महायशाः

ထိုမုနိအပေါင်းတို့သည် မီးတောက်ကဲ့သို့ တောက်ပစွာ ရပ်နေသည်ကို မြင်၍ သူတို့ရောက်လာကြောင်း သိသော် ရန်သူမြို့များကို အောင်နိုင်သူ ရဃု မဟာကီर्तिရှိသူသည် ထုံးတမ်းအတိုင်း မိမိကိုယ်တိုင် ထွက်ကြို하였다။

Verse 44

ततो विनीतवत्सर्वान्काकुत्स्थो द्विजसत्तमान् । उवाच धर्मयुक्तं च वचनं यज्ञसिद्धये

ထို့နောက် ကာကုတ္သ္ထ မင်းသားသည် ဗြာဟ္မဏအမြတ်တို့အားလုံးကို နှိမ့်ချစွာ ဆက်ဆံ၍ ယဇ္ဉအောင်မြင်စေရန် ဓမ္မနှင့်ကိုက်ညီသော စကားကို မိန့်ကြား하였다။

Verse 45

रविरुवाच । मुनयः सर्व एवैते यूयं शृणुत मद्वचः । यज्ञं विधातुमिच्छामि तत्राज्ञां दातुमर्हथ

ရဝိက မိန့်တော်မူသည်– “အို မုနိတို့၊ သင်တို့အားလုံး ငါ၏စကားကို နားထောင်ကြလော့။ ငါသည် ယဇ္ဉကို စီမံကျင်းပလိုသည်၊ ထိုအတွက် သင်တို့၏ ခွင့်ပြုချက်ကို ပေးအပ်သင့်သည်။”

Verse 46

सांप्रतं मामको यज्ञो युक्तः स्यान्मुनिसत्तमाः । एतद्विचार्य्य तत्त्वेन ब्रूत यूयं मुनीश्वराः

“ယခုအခါ အို မုနိအမြတ်တို့၊ ငါအတွက် သင့်လျော်မည့် ယဇ္ဉသည် မည်သို့နည်း။ ဤအရာကို အမှန်တရားဖြင့် စိစစ်၍ မုနိအရှင်တို့ ပြောကြားပါ။”

Verse 47

मुनय ऊचुः । राजन्विश्वजिदाख्यातो यज्ञानां यज्ञ उत्तमः । सांप्रतं कुरु तं यत्नान्मा विलंबं वृथा कृथाः

မုနိတို့က ပြောကြသည်– “အို မဟာရာဇာ၊ ‘ဝိශ්ဝဇိတ်’ ဟုခေါ်သော ယဇ္ဉသည် ယဇ္ဉတို့အနက် အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ယခုချက်ချင်း ကြိုးစား၍ ပြုလုပ်လော့—အကြောင်းမဲ့ မနှောင့်နှေးနှင့်။”

Verse 48

अगस्त्य उवाच । नृपश्चक्रे ततो यज्ञं विश्वदिग्जयसंज्ञितम् । नानासंभारमधुरं कृतसर्वस्वदक्षिणम्

အဂஸ္တျ မိန့်တော်မူသည်– ထို့နောက် မင်းကြီးသည် “အရပ်အနှံ့ အောင်နိုင်ခြင်း” ဟုခေါ်သော ယဇ္ဉကို ပြုလုပ်၍ ပစ္စည်းအမျိုးမျိုး ချိုမြိန်လှပစွာ စီစဉ်ကာ ဒက္ခိဏာကိုလည်း မိမိပိုင်ဆိုင်သမျှ အကုန်လှူသကဲ့သို့ ပေးအပ်하였다။

Verse 49

नानाविधेन दानेन मुनिसंतोषहर्षकृत् । सर्वस्वमेव प्रददौ द्विजेभ्यो बहुमानतः

အမျိုးမျိုးသော ဒါနဖြင့် မုနိတို့ကို စိတ်ကျေနပ်၍ ဝမ်းမြောက်စေကာ၊ အလွန်လေးစားစွာ ဒွိဇတို့ထံ မိမိ၏ ဥစ္စာအားလုံးကို ပေးလှူတော်မူ၏။

Verse 50

तेषु विश्वेषु यातेषु पूजितेषु गृहान्स्वकान् । बन्धुष्वपि च तुष्टेषु मुनिषु प्रणतेषु च

အလွန်လေးစားစွာ ဧည့်သည်အားလုံးကို ပူဇော်ပြီးနောက်၊ သူတို့သည် မိမိတို့အိမ်သို့ ပြန်သွားကြသော်လည်း၊ ဆွေမျိုးတို့လည်း စိတ်ကျေနပ်ကာ မုနိတို့လည်း ချီးမွမ်းသဘောတူ၍ ဦးညွှတ်ကြ၏။

Verse 51

तेन यज्ञेन विधिवद्विहितेन नरेश्वरः । शुशुभे शोभनाचारः स्वर्गे देवेंद्रवत्क्षणात्

စည်းကမ်းတရားအတိုင်း ပြည့်စုံစွာ ဆောင်ရွက်သော ယဇ్ఞကြောင့်၊ အကျင့်အကြံကောင်းမြတ်သော လူတို့၏အရှင်သည် ခဏချင်းပင် ကောင်းကင်ဘုံ၌ အိန္ဒြာကဲ့သို့ တောက်ပလင်းလက်၏။

Verse 52

तत्रांतरे समभ्यायान्मुनिर्यमवतां वरः । विश्वामित्रमुनेरंतेवासी कौत्स इति स्मृतः

ထိုအချိန်အတွင်း၌ ကိုယ်ကိုထိန်းချုပ်နိုင်သူတို့အနက် ထူးမြတ်သော မုနိတစ်ပါး ရောက်လာ၏။ သူသည် ဝိශ්ဝာမိတ္တ မုနိ၏ အနီးကပ်တပည့်ဖြစ်သော ကောဋ္စ (Kautsa) ဟု အမည်ရ၏။

Verse 53

दक्षिणार्थं गुरोर्द्धीमान्पावितुं तं नरेश्वरम् । चतुर्दशसुवर्णानां कोटीराहर सत्वरम्

ဂုရု၏ ဒက္ခိဏာအတွက် ရယူရန်၊ ထိုပညာရှိသည် မင်းကို သန့်စင်ပေးလိုသဖြင့် ရွှေဒင်္ဂါး ကုဋိ ဆယ့်လေးကုဋိကို အလျင်အမြန် ယူဆောင်လာ၏။

Verse 54

मद्दक्षिणेति गुरुणा निर्बन्धाद्याचितो रुषा । आगतः स मुनिः कौत्सस्ततो याचितुमादरात् । रघुं भूपालतिलकं दत्तसर्वस्वदक्षिणम्

ဆရာက “ကျွန်ုပ်၏ ဒက္ခိဏာကိုပေးပါ” ဟု တင်းတင်းကျပ်ကျပ် တောင်းဆိုသဖြင့် ကောဋ္ဆ မုနိသည် စိတ်မချမ်းသာသော်လည်း လာရောက်하였다။ ထို့နောက် လေးစားစွာဖြင့် မင်းတို့၏အလှတရား ရာဃုထံသို့ သွားကာ တောင်းခံလိုက်သည်။ ရာဃုသည် ယဇ္ဉဒက္ခိဏာအဖြစ် အရာအားလုံးကို ပေးလှူပြီးသားဖြစ်သည်။

Verse 55

तमागतमभिप्रेत्य रघुरादरतस्तदा । उत्थाय पूजयामास विधिवत्स परंतपः । सपर्य्यासीत्तस्य सर्वा मृत्पात्रविहितक्रिया

သူရောက်လာသည်ကို သိမြင်သဖြင့် ရာဃုသည် လေးစားစွာ ထ၍ သာသနာပုံစံအတိုင်း ပူဇော်ဧည့်ခံ하였다။ ရန်သူနှိမ်နင်းသူ မင်းသည် မြေခွက်မြေထည်များဖြင့် ပြုလုပ်သည့် ရိုးရိုးကိရိယာများတိုင်အောင် အမှုဆောင်ပူဇော်မှုအားလုံးကို ပြည့်စုံစွာ ဆောင်ရွက်ပေး하였다။

Verse 56

पूजासंभारमालोक्य तादृशं तं मुनीश्वरः । विस्मितोऽभून्निरानन्दो दक्षिणाऽशां परित्यजन् । उवाच मधुरं वाक्यं वाक्यज्ञानविशारदः

ပူဇော်ပစ္စည်းများ အလွန်နည်းပါးသကဲ့သို့ မြင်သဖြင့် မုနိအရှင်သည် အံ့ဩ၍ စိတ်မပျော်တော့ဘဲ ဒက္ခိဏာရမည်ဟု မျှော်လင့်ချက်ကို စွန့်လွှတ်하였다။ စကားအနက်ကို ခွဲခြားသိမြင်တတ်သူဖြစ်သဖြင့် ထို့နောက် နူးညံ့ချိုသာသော စကားကို ပြော하였다။

Verse 57

कौत्स उवाच । राजन्नभ्युदयस्तेऽस्तु गच्छाम्यन्यत्र सांप्रतम्

ကောဋ္ဆက ပြောသည်— “အရှင်မင်းကြီး၊ သင့်ထံ၌ ကောင်းကျိုးမင်္ဂလာ တိုးပွားပါစေ။ ယခုအခါ ကျွန်ုပ်သည် အခြားနေရာသို့ သွားပါမည်။”

Verse 58

गुर्वर्थाहरणायैव दत्तसर्वस्वदक्षिणम् । त्वां न याचे धनाभावादतोऽन्यत्र व्रजाम्यहम्

“ဆရာ၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို ပြည့်စုံစေရန်သာ ယဇ္ဉဒက္ခိဏာအဖြစ် ကျွန်ုပ်သည် အရာအားလုံးကို ပေးလှူပြီးသားဖြစ်သည်။ ယခု ငွေကြေးမရှိသဖြင့် သင့်ထံမှ မတောင်းခံတော့ပါ; ထို့ကြောင့် ကျွန်ုပ်သည် အခြားနေရာသို့ သွားမည်။”

Verse 59

अगस्त्य उवाच । इत्युक्तस्तेन मुनिना रघुः परपुरंजयः । क्षणं ध्यात्वाऽब्रवीदेनं विनयाद्विहितांजलिः

အဂස්တျာ မုနိက ပြောသည်။ ထိုမုနိ၏စကားကို ကြားသော် ရဃု—ရန်သူမြို့များကို အောင်နိုင်သူ—ခဏတစ်ခဏ စိတ်တွင် ဆင်ခြင်ပြီးနောက် လက်အံ့ချီ အညလီပြုကာ နှိမ့်ချစွာ ပြန်လည်ဆို၏။

Verse 60

रघुरुवाच । भगवंस्तिष्ठ मे हर्म्ये दिनमेकं मुनिव्रत । यावद्यतिष्ये भगवन्भवदर्थार्थमुच्चकैः

ရဃုက ပြောသည်။ «အရှင်ဘုရား၊ ဝရတတည်ကြည်သော မုနိကြီး၊ ကျွန်ုပ်၏ နန်းတော်တွင် တစ်နေ့တည်း နေပါ။ ထိုအချိန်အထိ အရှင်ဘုရား၏ အကြောင်းအရာအတွက် လိုအပ်သမျှကို ရရှိစေရန် ကျွန်ုပ် အားထုတ်ကြိုးစားပါမည်»။

Verse 61

अगस्त्य उवाच । इत्युक्त्वा परमोदारवचो मुनिमुदारधीः । प्रतस्थे च रघुस्तत्र कुबेरविजिगीषया

အဂස්တျာ မုနိက ပြောသည်။ ထိုသို့ အလွန်ရက်ရောသော စကားကို မုနိထံ ဆိုပြီးနောက် စိတ်မြတ်နိုးသော ရဃုသည် ထိုနေရာမှ ထွက်ခွာကာ ကုဗေရကို အနိုင်ယူလိုသည့် ဆန္ဒဖြင့် ခရီးထွက်၏။

Verse 62

तमायांतं कुबेरोऽथ विज्ञाप्य वचनोदितैः । प्रसन्नमनसं चक्रे वृष्टिं स्वर्णस्य चाक्षयाम्

ထို့နောက် ကုဗေရသည် သူလာနေကြောင်းကို သတင်းစကားများဖြင့် သိရှိသော် စိတ်နှလုံးပျော်ရွှင်၍ မကုန်ခန်းသော ရွှေမိုးကို ကျစေ하였다။

Verse 63

स्वर्णवृष्टिरभूद्यत्र सा स्वर्णखनिरुत्तमा । स मुनिं दर्शयामास खनिं तेन निवेदिताम्

ရွှေမိုးကျသည့် ထိုနေရာသည် အလွန်ကောင်းမြတ်သော ရွှေသတ္တုတွင်း ဖြစ်လာ၏။ ထို့နောက် သူသည် မုနိအား ထိုသတ္တုတွင်းကို ပြသကာ တင်ပြထားသကဲ့သို့ ပေးအပ်하였다။

Verse 64

तस्मै समर्पयामास तां रघुः खनिमुत्तमाम् । मुनीन्द्रोऽपि गृहीत्वाशु ततो गुर्वर्थमादरात्

ထို့ကြောင့် ရာဃုသည် ထိုအကောင်းဆုံးသော ရွှေသတ္တုတွင်းကို သူ့အား အပ်နှံပေး၏။ မုနိတို့၏ အရှင်သည် ချက်ချင်း လက်ခံယူပြီးနောက် ဆရာ၏ အကျိုးအတွက် လေးစားစွာ အသုံးပြု၏။

Verse 65

राज्ञे निवेदयामास सर्वमन्यद्गुणाधिकः । वरानथ ददौ तुष्टः कौत्सो मतिमतां वरः

သူသည် ဂုဏ်သတ္တိတို့၌ ထူးချွန်သူဖြစ်၍ အရာအားလုံးကို မင်းထံ လျှောက်တင်၏။ ထို့နောက် ပညာရှိတို့အနက် အကောင်းဆုံး ကောတ်ဆသည် ပျော်ရွှင်နှစ်သက်၍ ကောင်းချီးများ ပေးတော်မူ၏။

Verse 66

कौत्स उवाच । राजंल्लभस्व सत्पुत्रं निजवंशगुणान्वितम् । इयं स्वर्णखनिस्तूर्णं मनोभीष्टफलप्रदा

ကောတ်ဆက ပြော၏— «အို မင်းကြီး၊ မိမိမျိုးရိုး၏ ဂုဏ်သတ္တိတို့နှင့် ပြည့်စုံသော သားကောင်းတစ်ပါးကို ရရှိပါစေ။ ထို့ပြင် ဤရွှေသတ္တုတွင်းသည် သင်၏နှလုံးသား၌ ဆန္ဒရှိသမျှ အကျိုးကို လျင်မြန်စွာ ပေးပါစေ»။

Verse 67

भूयादत्र परं तीर्थं सर्वपापहरं सदा । अत्र स्नानेन दानेन नृणां लक्ष्मीः प्रजायते

«ဤနေရာ၌ အမြဲတမ်း အပြစ်အားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးသော အမြင့်မြတ်ဆုံးသော တီရ္ထ (သန့်ရှင်းရာကူးကန်) ဖြစ်ပါစေ။ ဤနေရာ၌ ရေချိုးခြင်းနှင့် ဒါနပြုခြင်းကြောင့် လူတို့အတွက် လက္ခ္မီ—စည်းစိမ်ချမ်းသာ—ပေါ်ပေါက်ပါစေ»။

Verse 68

वैशाखे शुक्लद्वादश्यां यात्रा सांवत्सरी स्मृता । नानाभीष्टफलप्राप्तिर्भूयान्मद्वचसा नृणाम्

«ဝိုင်သာခ လ၏ လင်းလက်သော ဒွါဒသီနေ့တွင် ဤယာထရာကို နှစ်စဉ်ကျင်းပသည့် သန့်ရှင်းသော ခရီးစဉ်ဟု မှတ်ယူကြ၏။ ငါ၏စကားအတိုင်း လူတို့သည် အလိုရှိသမျှ အကျိုးကျေးဇူးများစွာကို ရရှိကြလိမ့်မည်»။

Verse 69

अगस्त्य उवाच । इति दत्त्वा वरान्राज्ञे कौत्सः संतुष्टमानसः । प्रतस्थे निजकार्यार्थे गुरोराश्रममुत्सुकः

အဂஸ္တျ မုနိက ပြော၏—ဤသို့ ရာဇာအား ကောင်းချီးများ ပေးပြီးနောက် ကောတ္ဆသည် စိတ်နှလုံး ကျေနပ်သဖြင့် မိမိကိစ္စအတွက် အလျင်အမြန် ထွက်ခွာကာ ဆရာ၏ အာရှရမ်သို့ စိတ်အားထက်သန်စွာ သွားလေ၏။

Verse 70

राजा स कृतकृत्योऽथ शेषं संगृह्य तद्धनम् । द्विजेभ्यो विधिवद्दत्त्वा पालयामास वै प्रजाः

ထို့နောက် ရာဇာသည် မိမိရည်ရွယ်ချက် ပြည့်စုံသဖြင့် ကျန်ရှိသော ဥစ္စာကို စုဆောင်းကာ၊ ထုံးတမ်းအတိုင်း ဒွိဇ (ဗြာဟ္မဏ) များအား ပူဇော်လှူဒါန်းပြီး၊ ပြည်သူတို့ကို တကယ်တမ်း ကာကွယ်စောင့်ရှောက်လေ၏။

Verse 71

एवं स्वर्णखनेर्जातं माहात्म्यं च मुनीश्वरात्

ဤသို့ပင် “ရွှေသတ္တုတွင်း” နှင့် ဆက်နွယ်သော မဟာတန်ခိုး၏ အကြောင်းအရာသည် မုနိတို့၏ အရှင်ထံမှ လက်ခံရရှိသကဲ့သို့ ပေါ်ပေါက်လာလေ၏။