Previous Mantra
Next Mantra

Rig Veda 10.112.2: Mandala 10, Sukta 112, Mantra 2

Sukta 10.112

Devata: Indra
Chandas: Trishtubh (probable; requires verification)

यस्ते रथो मनसो जवीयानेन्द्र तेन सोमपेयाय याहि । तूयमा ते हरयः प्र द्रवन्तु येभिर्यासि वृषभिर्मन्दमानः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 10.112.2

yás te rátho mánaso javī́yān índra téna somapéyā́ya yāhi | tū́yam ā́ te hárayaḥ prá dravantu yébhir yā́si vṛ́ṣabhir mándamānaḥ ||

हे इंद्रा, मनापेक्षाही अधिक वेगवान असा तुझा जो रथ आहे—त्याने सोमपानासाठी ये. तुझे हरी (तांबूसवर्ण) अश्व त्वरेने धावोत—ज्यांच्या बळावर तू आनंदित होत गमन करतोस, ते वृषभसमान बलवान.

यःwho/which
यः:
सम्बन्ध/विशेषण (यः—रथः इति)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेof you/your
ते:
सम्बन्ध (स्वामित्वम्)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
रथःchariot
रथः:
कर्तृ (यः रथः … जवीयान्)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
मनसःof mind
मनसः:
सम्बन्ध (तुलना-निर्देशः)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
जवीयान्swifter
जवीयान्:
विशेषण (रथस्य)
TypeAdjective
Rootजव (प्रातिपदिक); तुलनात्मक-प्रत्ययः -īyas
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
तेनwith that (with it)
तेन:
करण
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सोमपेया॑यto the Soma-drinking (rite/occasion)
सोमपेया॑य:
सम्प्रदान (गमनस्य लक्ष्यः)
TypeNoun
Rootसोमपेया (प्रातिपदिक; ‘सोम-पेय’ + -a)
याहिcome/go
याहि:
क्रिया
TypeVerb
Rootया (धातु)
तूयमाswift
तूयमा:
विशेषण (हरयः)
TypeAdjective
Rootतूयम (प्रातिपदिक; ‘swift’)
तेyour
ते:
सम्बन्ध (स्वामित्वम्)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
हरयःthe bay horses
हरयः:
कर्तृ (प्र द्रवन्तु)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
प्रforth/forward
प्र:
क्रियाविशेषण (प्रवृत्त्यर्थः)
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/निपात)
द्रवन्तुlet (them) run
द्रवन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Rootद्रु/द्रव् (धातु)
येभिःwith which/with whom
येभिः:
करण (यैः—यासि)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यासिyou go
यासि:
क्रिया
TypeVerb
Rootया (धातु)
वृषभिःwith the bulls (strong ones)
वृषभिः:
करण/सहकारि (यैः—वृषभैः)
TypeNoun
Rootवृषभ (प्रातिपदिक)
मन्दमानःrejoicing/being exhilarated
मन्दमानः:
कर्तृ-विशेषण (इन्द्रस्य)
TypeParticiple
Rootमन्द् (धातु) → मन्दमान (शानच्-प्रत्ययः, आत्मनेपदी वर्तमान कृदन्त)

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App