Rig Veda 1.44.2: Mandala 1, Sukta 44, Mantra 2
Sukta 1.44
Devata: Agni (with Aśvins and Uṣas as associated powers)
Samhita Patha (Devanagari)
जुष्टो हि दूतो असि हव्यवाहनोऽग्ने रथीरध्वराणाम् । सजूरश्विभ्यामुषसा सुवीर्यमस्मे धेहि श्रवो बृहत् ॥
Transliteration
júṣṭo hí dūtó ási havyavā́hano 'gné rathī́r adhvarā́ṇām | sajū́r aśvíbhyām uṣásā suvī́ryam asmḗ dhēhi śrávo bṛhát ||
Translation
कारण तूच स्वीकारलेला दूत आहेस, हे अग्ने—हव्यवाहन, यज्ञ-यात्रांचा रथी. अश्विनांसह आणि उषेसह एकसुराने, आमच्यात सुवीर्य (श्रेष्ठ वीर्य) आणि बृहत् श्रवस् (महान कीर्ती) स्थापित कर।
Word by Word
जुष्टःpleased, well-disposed
जुष्टः:
विशेषण (अग्नेः)
TypeAdjective
Rootजुष्ट (√जुष्) कृदन्त-प्रातिपदिक
हिindeed, for
हि:
सम्बन्ध/हेतु-निपात
TypeIndeclinable
Rootहि
दूतःmessenger
दूतः:
कर्तृ (असि) / समानााधिकरण
TypeNoun
Rootदूत
असिyou are
असि:
अख्यात (कृदन्त/सुबन्त-समानााधिकरण-वाक्य)
TypeVerb
Root√अस्
हव्यवाहनःoblation-carrier (carrier of offerings)
हव्यवाहनः:
समानााधिकरण (अग्नेः)
TypeNoun (epithet)
Rootहव्य-वाहन
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि
रथीःcharioteer; rider of the chariot
रथीः:
समानााधिकरण (अग्नेः)
TypeNoun/Adjective
Rootरथिन्
अध्वराणाम्of the sacrifices (rituals)
अध्वराणाम्:
सम्बन्ध (रथीः—कस्य?)
TypeNoun
Rootअध्वर
सजूःtogether, in company
सजूः:
सह-सम्बन्ध (अश्विभ्याम्, उषसा) / क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootसजूस् (अव्यय/विशेषण) प्रत्ययान्त
अश्विभ्याम्with the Aśvins
अश्विभ्याम्:
सह/साकं (सजूः) / करण-सहभाव
TypeNoun (dual deity)
Rootअश्विन्
उषसाwith Dawn (Uṣas)
उषसा:
सह/साकं (सजूः)
TypeNoun
Rootउषस्
सुवीर्यम्good heroism, excellent might
सुवीर्यम्:
कर्म (धेहि) / दातव्य-वस्तु
TypeNoun
Rootसु-वीर्य
अस्मेto us
अस्मे:
सम्प्रदान (धेहि—कस्मै?)
TypePronoun
Rootअस्मद्
धेहिplace, bestow
धेहि:
अख्यात
TypeVerb
Root√धा
श्रवःfame, renown
श्रवः:
कर्म (धेहि)
TypeNoun
Rootश्रवस्
बृहत्great, lofty
बृहत्:
विशेषण (श्रवः)
TypeAdjective
Rootबृहन्त्
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
